Can thiệp sớm - Ươm Mầm Yêu Thương - Bình Dương

18/09/2026

Kỹ năng sống “ bé nhặt rau ngót”🌿

17/09/2026

TRẺ ĐẾN 2 TUỔI VẪN CHƯA BIẾT ĐI DO RỐI LOẠN VẬN ĐỘNG, CÁC BÀI TẬP BA MẸ CÓ THỂ HỖ TRỢ TẠI NHÀ.

Dưới đây là các bài tập hỗ trợ cơ chân, giữ thăng bằng và kích thích khả năng đi lại cho bé:

1. Bài tập xoa bóp và co duỗi cơ (Tăng tuần hoàn máu và linh hoạt)
- Xoa bóp chân tay: Vuốt ve, xoa bóp nhẹ nhàng từ đùi xuống bàn chân, các ngón chân để làm mềm cơ và giúp bé nhận biết về cơ thể.
- Co duỗi khớp gối: Cho bé nằm ngửa, nhẹ nhàng gập và duỗi từng bên chân hoặc cả hai chân như động tác đạp xe đạp để kích thích phản xạ cơ.

2. Bài tập kiểm soát thân người và giữ thăng bằng (Tạo nền tảng đứng)
- Ngồi bóng trị liệu: Cho bé ngồi trên quả bóng tập lớn (Bóng yoga), ba mẹ giữ hông bé và nhẹ nhàng dịch chuyển bóng qua lại, trước sau để kích thích phản xạ giữ thăng bằng của cột sống và cơ lõi.
- Tập đứng bám: Cho bé vịn tay vào ghế sofa hoặc bàn thấp để đứng lên. Dùng đồ chơi đặt ở mặt bàn để thu hút bé đứng lâu hơn, chịu lực lên đôi chân.

3. Bài tập chuyển trọng lượng và bước đi (Kích thích vận động)
- Chuyển trọng lượng sang 2 bên: Khi bé đang đứng bám, dùng đồ chơi dụ bé với tay sang bên trái hoặc bên phải để trọng lực dồn vào từng chân một.
- Đi men theo tường hoặc ghế dài: Đặt các bề mặt bám song song hoặc liên tục để khích lệ bé bước đi men ngang qua lại.
- Đi trên các bề mặt khác nhau: Cho bé đứng hoặc bước trên thảm xốp mềm, thảm g*i nhẹ hoặc xốp hơi b**g bóng để kích thích cảm giác lòng bàn chân.

Ngoài ra, ba mẹ cần thực hiện theo hướng dẫn từ các bác sĩ chuyên khoa thần kinh nhi hoặc bác sĩ phục hồi chức năng nhi.

14/09/2026

TẠI SAO TRẺ TỰ KỈ THÍCH NÓI TIẾNG ANH
Có một số người hỏi vì sao trẻ tự kỷ lại thích nói tiếng Anh hơn tiếng Việt? Đây là một số giả thuyết đặt ra để có thể giải thích vấn đề này.
Rất thú vị, có thể có nghiên cứu sâu hơn về vấn đề này, đặc biệt là chức năng của não bộ.
Giải thích về vấn đề này chưa viết thành bài bản nhưng hôm trước mình có nói đến vài điều sau đây để lý giải trong hội thảo về giáo dục đặc biệt tại Perth, Australia, tháng 6/2017 về việc tại sao trẻ tự kỷ lại thích nói tiếng Anh:
1) Do hệ thần kinh có những khó khăn trong việc đáp ứng với khuôn mặt và giọng nói của con người mà lại dễ đáp ứng với các đồ vật như máy móc điện tử hay các đồ chơi kích thích cảm giác khác nhau.
2) Chính sự không đáp ứng trong tương tác với con người mà lại dễ đáp ứng với các công cụ điện tử như TV, iPhone, Ipad nên phụ huynh cảm thấy dễ dàng hơn khi cho trẻ chơi với các công cụ này, khi chơi với các công cụ này lâu dài trẻ trở nên quen thuộc và bám dính vào, khó bỏ đi. Điều này lại càng làm cho trẻ khó khăn trong tương tác và giao tiếp với con người, càng làm trẻ chậm hơn về ngôn ngữ và giao tiếp. Nhiều phụ huynh hiểu lầm là cho con xem TV, Ipad... nhiều gây ra tự kỷ, thực ra là do trẻ đã vốn có khó khăn trước rồi, ông bà cha mẹ không biết cách nên để cho trẻ chơi với công cụ điện tử để dễ dàng hơn trong sinh hoạt hàng ngày. Có nhiều phụ huynh ngộ nhận rằng trẻ biết nói tiếng Anh nên không có vấn đề gì và còn tỏ ra thích thú cho rằng trẻ giỏi.
Giao tiếp và tương tác không chỉ đơn giản là nói lập lại một số từ hay rập khuôn cả câu. Đây là một quá trình phức tạp bao gồm sự chú ý đến đối tượng giao tiếp, chủ động, khởi xướng, thể hiện nhu cầu, trao đổi thông qua hệ thống không có lời ( cử chỉ, điệu bộ) và hệ thống có lời, sự phối hợp đồng bộ cả hai hệ thống giao tiếp không lời và có lời một cách nhịp nhàng, phù hợp.
3) Việc xử lý ngôn ngữ của trẻ tự kỷ thường gặp khó khăn trong cung giọng, giọng trẻ thường là phẳng (Flat) và đơn điệu (Aprosody), tiếng Việt vốn là ngôn ngữ có dấu, cung giọng lên xuống (Tone language) nên có thể trẻ gặp khó khăn trong xử lý hơn so với tiếng Anh
4) Hầu hết các chương trình TV, IPhone, Ipad....mà hấp dẫn đối với tự kỷ thường là có nhiều hình ảnh sinh động (trẻ tự kỷ xử lý thông tin qua thị giác rất tốt) và có kèm theo tiếng Anh, nên khi trẻ xem hình và có tiếng Anh (không có tone như tiếng Việt) thì dễ học ngôn ngữ này hơn theo kiểu kích thích đôi (Pair stimulation hay điều kiện cổ điển: Classical conditioning ).
5) Cho dù trẻ tự kỷ có nói tiếng Anh nhiều đi chăng nữa thì cũng không có khuynh hướng dùng ngôn ngữ này để chủ động trong giao tiếp thực sự.
Nguồn ST nhiều tài liệu

12/09/2026

12/09/2026

Hoạt động thí nghiệm bé làm trứng đứng

04/09/2026

ĂN VẠ vs BÙNG NỔ

Khi trẻ có các hành vi cáu gắt, lăn lộn ra đất, gào khóc cha mẹ vẫn gọi chung đó là ĂN VẠ.

Từ “ăn vạ” chỉ những hành vi đòi hỏi có mục đích, thường là khi trẻ muốn điều gì đó mà bố mẹ không cho → trẻ khóc lóc, lăn ra đất để gây áp lực cho bố mẹ phải chiều theo ý trẻ. Đó là lý do hành vi ăn vạ thường xuyên xảy ra trước mặt người khác, càng có người lạ, trẻ càng dễ “làm lớn chuyện”.

Nhưng với trẻ vip, có phải tất cả các hành vi gào khóc, giãy đạp đều là ăn vạ không?

Với những hiểu biết mới mà chúng ta có về các khó khăn trong xử lý thông tin giác quan ở trẻ tự kỷ, trong nhiều trường hợp, những hành vi “xấu" đó lại là cách trẻ biểu lộ sự quá tải vì các kích thích giác quan. Trong trường hợp này, trẻ đang không ăn vạ mà là đang có CƠN BÙNG NỔ.

Cha mẹ và các nhà giáo dục cần xác định rất chính xác nguồn cơn gây nên hành vi xấu ở trẻ.

Nếu đó là ăn vạ → cần các phương pháp quản lý hành vi

Nếu đó là cơn bùng nổ → cần các chiến lược điều hòa giác quan, trị liệu hoạt động (OT)…

Hy vọng bài viết đem đến những thông tin hữu ích cho gia đình,

25/08/2026

KHI TRẺ VIP KHÔNG CHỊU VIẾT KHÔNG ĐỒNG NGHĨA VỚI TRẺ KHÔNG MUỐN HỌC : HIỂU ĐÚNG ĐỂ HỖ TRỢ ĐÚNG CHO BÉ VIP VÀO LỚP 1”

Vào đầu năm mới các trẻ vào lớp 1 khá nhiều các câu hỏi mà phụ huynh gửi về cho mình liên quan đến trẻ VIP đi học lớp 1 cũng khá nhiều. Trong đó có một câu hỏi mà cô đã suy nghĩ rất nhiều sau đó mới quyết định lên bài viết này mong rằng cô chia sẻ để phụ huynh có thể hiểu hơn để hộ trợ con kịp thời. Phụ huynh có hỏi cô rằng: “Bé vip học lớp 1 dc 4 ngày trên lớp ko chịu viết bài. toàn đem bài về nhà viết.Mẹ áp lực quá cô ah!”.

Nếu đây là trường hợp bé có nhu cầu giáo dục đặc biệt (VIP) mới vào lớp 1 được 4 ngày, thì điều đầu tiên cô muốn nói với phụ huynh là: “4 ngày chưa đủ để kết luận con không học được lớp 1.”

Việc con không viết bài trên lớp nhưng về nhà lại viết được là một dữ liệu rất quan trọng để đánh giá, chứ chưa nên xem đó là sự “lười biếng” hay “không chịu học”.

Theo khuyến nghị của American Academy of Pediatrics (AAP), can thiệp cho trẻ có nhu cầu đặc biệt nên được cá nhân hóa, dựa trên đánh giá khách quan, theo dõi tiến bộ và điều chỉnh phương pháp khi cần.

1. Trước hết, hãy đổi câu hỏi

Thay vì hỏi:

“Tại sao con không chịu viết?”

hãy hỏi:

“Điều gì khiến con chưa thể viết bài trong môi trường lớp 1?”

Có thể con đang gặp một hoặc nhiều khó khăn:

Chưa quen với môi trường lớp học mới.

Chưa hiểu đầy đủ yêu cầu của cô.

Khó duy trì chú ý khi có nhiều bạn và nhiều kích thích.

Khó chuyển từ nghe cô → mở vở → lấy bút → bắt đầu viết.

Khả năng vận động tinh/tốc độ viết chưa theo kịp yêu cầu.

Bài tập hiện tại vượt quá khả năng duy trì nhiệm vụ của con.

Con dễ bị phân tâm bởi tiếng ồn, bạn bè hoặc những thứ xung quanh.

Con chưa biết cách tự tổ chức việc học.

Đối với trẻ tự kỷ hoặc trẻ có nhu cầu đặc biệt, môi trường ồn, khó dự đoán hoặc thiếu cấu trúc có thể làm trẻ căng thẳng và rút khỏi hoạt động học tập. Môi trường có cấu trúc rõ ràng, lịch trình trực quan và giảm yếu tố gây xao nhãng có thể hỗ trợ trẻ tham gia tốt hơn.

2. “Ở nhà viết được” là điểm mạnh, không phải bằng chứng con cố tình không làm.Ba mẹ hãy thử so sánh:

- Ở nhà:

Con viết được bao nhiêu?

Có người ngồi cạnh không?

Có phải nhắc nhiều không?

Mất bao nhiêu phút?

Con có biết mình phải làm gì không?

- Ở lớp:

Cô giao yêu cầu thế nào?

Con có mở đúng vở không?

Con có lấy bút không?

Con có bắt đầu viết rồi dừng lại không?

Con nhìn ra ngoài hay nhìn bạn?

Con có hiểu bài nhưng không bắt đầu được không?

Nếu ở nhà con làm được nhưng ở lớp không làm, chúng ta cần đặc biệt quan tâm đến khả năng thích nghi và thực hiện kỹ năng trong môi trường khác nhau, chứ không chỉ đánh giá năng lực viết.

AAP cũng nhấn mạnh việc đánh giá cần xem xét khả năng khái quát hóa kỹ năng sang môi trường và tình huống khác.

3. Nên đánh giá theo ABC thay vì chỉ ghi “con lo ra”

Có thể nhờ giáo viên ghi lại trong khoảng 5–7 ngày:

A – Trước hành vi:

Cô yêu cầu con làm gì?

Bài có khó không?

Lớp lúc đó có ồn không?

B – Hành vi:

Con làm gì cụ thể?

Nhìn ra ngoài? Nói chuyện? Đứng lên? Không mở vở? Cầm bút nhưng không viết?

C – Sau hành vi:

Cô nhắc?

Cô bỏ qua?

Con được chuyển sang hoạt động khác?

Bài được mang về nhà?

Ví dụ:

Cô yêu cầu viết 5 dòng → con nhìn ra ngoài, không viết → cô nhắc 3 lần → hết tiết → bài được mang về nhà.

Thông tin này có giá trị hơn rất nhiều so với nhận xét “con lười và không chịu học”.

Đánh giá chức năng hành vi (FBA) được Bộ Giáo dục Hoa Kỳ khuyến nghị như một cách tìm hiểu vì sao một hành vi xảy ra và những yếu tố môi trường góp phần tạo ra hành vi đó, từ đó xây dựng hỗ trợ tích cực và chủ động.

4. Đừng đặt mục tiêu “con phải viết hết bài” ngay

Trong giai đoạn đầu, có thể đặt mục tiêu:

Mục tiêu 1: Con ngồi vào vị trí.

↓

Mục tiêu 2: Con mở đúng vở.

↓

Mục tiêu 3: Con lấy bút.

↓

Mục tiêu 4: Con viết 1 dòng.

↓

Mục tiêu 5: Con viết 2–3 dòng.

↓

Mục tiêu 6: Tăng dần thời gian duy trì nhiệm vụ.

Đây là cách tiếp cận chia nhỏ nhiệm vụ (task analysis), thay vì đưa cho trẻ một yêu cầu quá lớn ngay từ đầu. AAP cũng đề cập việc chia kỹ năng thành các thành phần nhỏ để can thiệp từng bước khi cần.

5. Có thể thử hỗ trợ trực quan

Ví dụ đặt một bảng nhỏ trên bàn:

ĐẦU TIÊN ✏️

Viết 2 dòng

SAU ĐÓ ⭐

Nghỉ 2 phút / hoạt động phù hợp mà con thích

Hoặc:

1. Mở vở

2. Lấy bút

3. Viết dòng 1

4. Viết dòng 2

5. ✓ Hoàn thành

Visual supports và lịch trình trực quan là những hỗ trợ được sử dụng để giúp trẻ hiểu yêu cầu, dự đoán trình tự hoạt động và tăng tính độc lập.

6. Ba mẹ nên trao đổi với cô theo hướng “cùng tìm nguyên nhân”

Có thể nói với cô:

“Con mới vào lớp 1 được 4 ngày nên gia đình chưa muốn vội kết luận con không chịu học. Gia đình mong cô giúp quan sát xem con khó khăn nhất ở bước nào: hiểu yêu cầu, bắt đầu nhiệm vụ, duy trì chú ý, kỹ năng viết hay môi trường lớp học. Nếu được, cô giúp gia đình ghi nhận trong vài ngày để mình thống nhất một mục tiêu nhỏ cho con trước, rồi tăng dần.”

Cách phối hợp gia đình – giáo viên – người hỗ trợ chuyên môn rất quan trọng trong giáo dục trẻ có nhu cầu đặc biệt. AAP khuyến nghị các bên cùng phối hợp, sử dụng mục tiêu đo lường được và theo dõi dữ liệu để điều chỉnh hỗ trợ.

7. Và điều tôi muốn phụ huynh đặc biệt lưu ý

Đừng biến 4 ngày đầu tiên thành một cuộc kiểm tra xem con có “học được hay không”. Hãy xem 4 ngày này là 4 ngày thu thập thông tin. Nếu con:

chưa viết → chúng ta tìm nguyên nhân

lo ra → tìm thời điểm và yếu tố gây phân tâm

không bắt đầu → dạy kỹ năng bắt đầu

viết chậm → xem kỹ năng viết và vận động tinh

không hiểu yêu cầu → hỗ trợ ngôn ngữ/hướng dẫn

quá tải → điều chỉnh môi trường và lượng nhiệm vụ

Mục tiêu không phải bắt con “giống các bạn” ngay lập tức. Mục tiêu là giúp con tham gia được vào việc học và từng bước trở nên độc lập hơn.

Và phụ huynh cũng không cần tự trách mình là “bất lực”. Với một bé VIP bước vào lớp 1, việc khó khăn trong những ngày đầu là thông tin để đội ngũ giáo dục điều chỉnh hỗ trợ. AAP nhấn mạnh rằng chương trình cho trẻ ASD cần dựa vào điểm mạnh của từng trẻ và nhu cầu hỗ trợ cụ thể, không chỉ dựa vào nhãn chẩn đoán.

Nếu sau vài tuần đã có hỗ trợ mà con vẫn gặp khó khăn rõ rệt, nên đánh giá sâu hơn về chú ý, ngôn ngữ hiểu, vận động tinh, kỹ năng học tập, điều hòa cảm giác, chức năng điều hành và hành vi trong lớp để xác định chính xác “con chưa làm được vì chưa biết, chưa hiểu, chưa đủ kỹ năng hay đang bị quá tải”.

💖 Nhận can thiệp cho các bé từ 18 tháng đến 12 tuổi, thuộc các nhóm sau:

✅ Trẻ chậm nói

✅ Trẻ rối loạn phổ tự kỷ

✅ Trẻ tăng động giảm chú ý (ADHD)

✅ Trẻ chậm phát triển

✅ Trẻ rối loạn ngôn ngữ

✅ Trẻ gặp khó khăn trong học tập

✅ Trẻ chuẩn bị vào lớp 1 (tiền tiểu học)

✅ Trẻ phát âm sai, cần chỉnh ngọng

💬 Chia sẻ thường xuyên với phụ huynh:

✔️ giáo viên sẽ trao đổi báo cáo sau mỗi buổi học

✔️ Gửi video học tập định kỳ để gia đình theo dõi tiến trình của bé

✔️ Hướng dẫn can thiệp tại nhà, đồng hành cùng ba mẹ

KHI TRẺ VIP KHÔNG CHỊU VIẾT KHÔNG ĐỒNG NGHĨA VỚI TRẺ KHÔNG MUỐN HỌC : HIỂU ĐÚNG ĐỂ HỖ TRỢ ĐÚNG CHO BÉ VIP VÀO LỚP 1”

20/08/2026

Con không phải là gánh nặng , con là món quà ông trời ban cho mình❤️