Năm học 1967 - 1968 trường cấp 3 Quế Phong được thành lập với một lớp 8 lồi (hệ 8/10) tại trường cấp 2 xã Mường Nọc. Chiếc nôi đầu tiên của trường được huy động với 59 học sinh các xã Tri Lễ, Thông thụ, Đồng văn, Quang phong, Cắm muộm, Châu kim, Mường nọc, Tiền phong, học sinh vùng thượng Bù bài - Quỳ Châu và con em cán bộ miền xuôi lên công tác tại huyện Quế phong. Khoá học đầu tiên của trường đư
ợc duy trì và tốt nghiệp 27/32 học sinh, là những hạt giống đầu tiên tạo nguồn nhân lực cho cơ sở xã và huyện lúc bấy giờ. Từ sự khởi đầu nan đó, trường cấp 3 Quế Phong đã bền bỉ phấn đấu, phát triển, không ngừng nâng cao và trưởng thành. Quế Phong là một huyện vùng cao biên giới, có tổng dân số gần 50 vạn, gồm 6 dân tộc cùng chung sống (Kinh,Thía,Thổ,Tày,Hmông,Khơmú), có đường biên giới Việt - Lào dài 73,31km. Bọn thổ phỉ kết hợp với một số phần tử phản động nội địa âm mưu chia rẽ các dân tộc, thậm chí đã vào trường gây dựng mầm mống của một đảng pháiphản động “Đảng nhà sàn” nhằm chia rẽ mối quan hệ truyền thống đoàn kết của dân tộc Việt Nam nói chung, người miền xuôi và người miền núi của huyện Quế Phong nói riêng. Chiến tranh ngày càng ác liệt, trường tách khỏi trường cấp 2 Mường nọc sơ tán vào vùng núi Bù Hiếu dựng nhà ở, lớp học bằng tranh tre nứa lá và đào hào thoát hiểm vào rừng. Trong cuộc chiến một huyện nghèo vừa mới thành lập, cơm chưa đủ no , áo chưa đủ ấm, khó khăn đủ điều. Những thầy cô giáo của trường gồm cả Bắc,Trung, Nam cùng chia bùi sẻ ngọt với học sinh, đặc biệt học sinh dân tộc thiểu số khắc phục khó khăn “Tay bút, tay súng” và sẵn sàng lên đường nhập ngũ khi tổ quốc cần “lửa thử vàng, gian nan thử sức” với ý thức “ không có gì quý hơn độc lập tự do” cán bộ giáo viên của trường đã đoàn kết nhất trí “ Dù khó khăn đến đâu cũng phải thi đua Dạy tốt, học tốt”. Ba lớp học vẫn được duy trì sỹ số ổn định, chất lượng có nhiều khởi sắc, hai học sinh đạt giỏi năm cấp tỉnh, 65 % tốt nghiệp và có một em thi đố Đại học, tiếp khoá 2 tốt nghiệp 80% có 2 em thi đỗ Đại học, trong đó có một em đạt điểm đi học nước ngoài. Số học sinh tốt nghiệp phần lớn là cán bộ cấp cơ sở, một số là cán bộ chủ chốt trong huyện hoặc làm cán bộ khoa học kỷ thuật ở mọi miền đất nước. Trường cấp 3 huyện Quế Phong được dự án 327 của bộ giáo dục và đào tạo xây dựng lớp học, nhà ở nội trú cao tầng , trường học ở nhà khang trang và đổi tên trường cấp 3 thành trường THPTDTNT huyện Quế Phong từ năm 1996, đã trải qua 6 thế hệ quản lý vả đội ngũ giáo viên ngày cang phát triển về số lượng và chất lượng.
1. Chặng đường 35 năm phấn đấu và trưởng thành :
* Thời kỳ năm 1970-1980.
Đây là giai đoạn cuối của cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước(1975), Đế quốc Mỹ điên cuồng bắn phá khắp nơi kể cả bệnh viện trường học. Để đảm bảo an toàn tính mạng và an toàn cho thầy và trò, trường vừa tổ chức phân tán ở nhà, lớp học,tại vị trí sơ tán, làm hầm trú ẩn, Đào hào đắp lung bao quanh lớp học và thực sự đã trở thành những lớp học thời chiến.ở đó thầy trò cùng với những ngọn đèn dầuphòng không đồng cam cộng khổ thi đua dạy tốt học tốt. Cũng ở thời kỳ này, tinh thần “ Tất cả cho tuyền tuyến” đã trở thành ý thức chung của toàn ngành giáo dục. Vì lý tưởng cao đẹp “ không có gì quý hơn độc lập tự do” thầy giáo và học sinh huyện Quế Phong đã sẵn sàng lên đường nhập ngũ : 7 giáo viên ( Có một Đ/c là dân tộc)168 học sinh của trường( Trong đó có 101 học sinh là dân tộc), Tạm biệt mái trường yêu dấu mái trường thân yêu lên đường đi cứu nước, và trong đó có 6 học sinh( Ba học sinh dân tộc), đã hi sinh anh dũng cho độc lập tự do của tổ quốc, các Đ/c các em học sinh ấy mãi mãi là tấm gương yêu nước sáng ngời, mãi mãi là niềm tự hào của nhân dân các dân tộc huyện nhà và của trường DTNT huyện Quế Phong.
• Thời kỳ 1980-1988. Thời kỳ này đất nước có chiến tranh, biên giới phía Bắc. Kinh tế đất nước lại có nhiều khó khăn, đời sống cán bộ giáo viên và học sinh toàn nghành giáo dục chịu ảnh hưởng lớn. Cán bộ giáo viên và học sinh miền núi lại có nhiều khó khăn , Đời sống cán bộ giáo viên học sinh miền núi lại càng khó khăn bội phần. Thầy trò bữa no bữa đói , bứa sẵn , bữa ngô nhưng vân kiên trì , thực hiện tốt nhiệm vụ từng năm học. Cũng trong giai đoạn này UBND huyện Quế phong và ngành giáo dục quyết định nhập trường thiếu niên rẻo cao của huyện và trường cấp 3 Quế Phong( 1983-1986). Khó khăn thiếu thốn trăm bề . Trước tình hình đó , năm 1986 UBND huyện quyết định cho trường làm nhà nội trú và 3 trường học cấp 4 để nhà trường thu xếp chỗ học chỗ ở và nơi ăn cho học sinh dân tộc vùng sâu vùng xa của huyện chấm dứt cảnh mỗi em mỗi lều, cơm bưng nước lọ như những năm trước.
*Những năm tiếp theo.
Đây là trời kỳ nhà trường đã có nhiều thuận lợi hơn trước về mọi mặt nhưng trách nhiệm của nhà trường lại nặng nề hơn. Nhiệm vụ trọng tâm của nhà trường là quán triệt tinh thần các Nghị Quyết của B*H Trung ương Đảng về giáo dục và đào tạo.Thực hiện nhiệm vụ các năm học theo sự chỉ đạo của UBND tỉnh và sở GD-ĐT Nghệ An .Nhà trường đã đổi mới từng phương pháp giảng giạy, nâng cao chất lượng giạy và học , tăng cường kỷ cương nề nếp, tỷ lệ học sinh tốt nghiệp, học sinh khá, học sinh giỏi tỉnh và học sinh thi đậu vào Đại hoc, Cao đẳng ngày càng tăng. Cơ sở vật chất ngày càng được nhà nước quan tâm, khang trang, sanh ,sạch ,đep.
• Kết quả 35 năm phấn đấu và trưởng thành.
- Tốt nghiệp ra trường 2122 em, trong đó học sinh dân tộc là 1238em .
- Học sinh giỏi tỉnh 59 em, trong đó học sinh dân tộc nội trú là 11 em
- Đậu vào Đại học, Cao đẳng 247 em.
2. Bốn năm gần đây của chặng đường phát triển:
Những năm học này nhà trường tiếp tục phát huy những chủ trương đổi mới của giáo dục và đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận.
- Tốt nghiệp ra trường: 1533 em, trong đó học sinh dân tộc 1235 em
- Học sinh giỏi tỉnh: 87 em, Trong đó học sinh dân tộc 14 em.
- Đậu Đại học cao đẳng: 129 em, góp phần đào tạo nguồn nhân lực, nhân trí cho huyện, cho tỉnh và cả nước.
- * Năm học 2006-2007 .
Đây là năm học có nhiều đổi mới : thực hiện chương trình sách giáo khoa mới, thực hiện phân ban ở bâc trung học , đưa tin học , giáo dục hướng nghiệp vào chính khoá nên thời lượng tăng . Khối 10 năm nay có 3 bạn. Ban KHTN 2lớp,BKHXH 1 lớp, Ban cơ bản 12 lớp với 12 hình thức giảng giạy tự chọn hoặc nâng cao hoặc tự chon bám sát theo năng lực sở trường của của học sinh, tiếp tục phân luồng học sinh xây dựng lớp chất lượng cao nhằm tăng học sinh giỏi, học sinh thi đậu ĐH,CĐ. Năm học 2006-2007 cung là năm học đầu tiên thực hiện và được các cấp chỉ đạo quyết liệt cuộc vận động “hai không” nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục. Đã được nhà trường quán triệt thực hiện và đã đạt dược những kết quả bước đầu .Cuối năm học trường đã tổng kết đánh giá. Mặc dù kết quả thi lần 1 thấp nhưng đều phản ánh đúng trách nhiệm của nhà trường trong công tác quản lý dạy và học đồng thời cũng xác định nhiệm vụ của nhà trường và xã hội trong công tác quản lý và giáo dục học sinh ở những năm học tiếp theo.
• Năm học 2006-2007 trường có.:
- 43 lớp với 1665 học sinh , trong đó có 135 học sinh dân tộc nội bản được nuôi ăn ở tại trường.
- 95 Đ/c cán bộ giáo 03, giáo viên 80, hoàn chỉnh phục vụ 12,trong biên chế 80.
- Số giáo viên có trình độ ĐH 82, CĐ 01, Đi học để đạt chuẩn 01, đi học thạc sĩ 02.
- Có chi Bộ Đảng 27 Đảng viên và các tổ chức đoàn thể chính trị xã hội, như công đoàn, đoàn thanh niên, phụ nữ,Hội CCB và 7 tổ chuyên môn.
• Năm học 2007-2008. Trường ổn định 43 lớp với 1800 học sinh. Tổng số cán bộ giáo viên là 105 đồng chí. Trường tròn 40 năm chặng đường dài bền bỉ phấn đấu phát triển và trưởng thành với nhiều thế hệ học sinh và giáo viên. Để kip thời động viên phấn đấu và tổng kết lại một chặng đường đã qua; Với những thành tựu và hạn chế, được sự đồng ý của Sở GD&ĐT Nghệ An và sự quan tâm chỉ đạo của huyên uỷ,HĐND,UBND huyện Quế Phong- Trường THPTDTNT huyện Quế Phong sẽ long trọng tổ chức kỷ niệm 40 năm thành lập trường vào trung tuần tháng 11 năm 2007. Hiện tại trường đã lập kế hoạch công tác chuẩn bị thông qua sự chỉ đạo của Sở, Ngành và lãnh đạo Huyện, bên cạnh sẽ là sự phối hợp giúp đỡ về mọi mặt của các thế hệ giáo viên, học sinh, phụ huynh, các cơ quan ban hành cấp Huyện và nhân dân trong huyện. Trích bài viết của thầy giáo Lô Văn Thuyên- Nguyên hiệu trưởng
Trường THPTDTNT Quế Phong nhân dịp kỷ niệm 40 năm thành lập trường (2007)
