Hỗ trợ cảm xúc & hành vi cho trẻ - Hà An

Bằng chứng từ nhiều hướng nghiên cứu khác nhau đang chỉ về cùng một hướng: Lướt mạng là hút thuốc lá kiểu mới và đối tượng phải trả giá lần này là não bộ của trẻ em.

TS. Hảo Quang

Nếu trong gia đình có người bị RỐI LOẠN LO ÂU, xin hãy yêu thương họ nhiều hơn một chút.

Bs Biên đọc rất nhiều bình luận sau bài viết vừa rồi.
Có những dòng khiến Bs phải dừng lại rất lâu.

Một chị chia sẻ rằng chị đã sống với đau dây thần kinh mãn tính và rối loạn lo âu suốt nhiều năm.
Những cơn lên cơn không chỉ là lo lắng trong đầu, mà là khó thở, tê cứng người, sợ hãi tột độ, cảm giác như cơ thể không còn thuộc về mình nữa.
Có lúc chị sợ máy bay, sợ tiếng to, sợ môi trường độc hại, sợ chính những áp lực tưởng chừng rất bình thường với người khác.

Và câu làm Bs Biên nghẹn lại nhất là:

“Khi lên cơn, cảm giác như thế giới sắp kết thúc.”

Đó là điều mà người chưa từng trải qua rối loạn lo âu rất khó hiểu.

Rối loạn lo âu không phải là “nghĩ nhiều”, không phải “yếu đuối”, càng không phải “làm quá lên”.
Đó là một tình trạng bệnh lý thực sự của hệ thần kinh, nơi cơ thể liên tục ở trạng thái báo động dù không có mối nguy thật sự nào trước mắt.

Khi lên cơn, não phát tín hiệu nguy hiểm.
Tim đập nhanh.
Hơi thở ngắn lại.
Cơ thể căng cứng.
Ý nghĩ tiêu cực tràn lên như một cơn sóng không kiểm soát.

Người bệnh không muốn như vậy, và không thể tự dừng lại chỉ bằng ý chí.

Điều đáng buồn là, rất nhiều người bị rối loạn lo âu lại đau thêm một nỗi đau khác, đó là không được thấu hiểu từ chính người thân của mình.

Có người bị nói là “làm khổ gia đình”.
Có người bị trách là “sao cứ tiêu cực hoài”.
Có người bị áp lực phải “mạnh mẽ lên”, trong khi bên trong họ đã kiệt quệ.

Với người đang lên cơn lo âu, một câu trách móc cũng có thể khiến cơn bệnh nặng thêm.
Ngược lại, một câu nói nhẹ nhàng, một sự kiên nhẫn, một ánh nhìn không phán xét có thể giúp họ trụ lại được với cơn sóng dữ đó.

Bs Biên muốn nói với những người thân trong gia đình rằng:

👉 Người bị rối loạn lo âu không cố tình làm khổ ai cả.
👉 Họ đang chiến đấu mỗi ngày với chính cơ thể và tâm trí của mình.
👉 Có những lúc họ sợ chính bản thân mình, sợ mất kiểm soát, sợ làm tổn thương người khác – và điều đó làm họ đau đớn hơn bất kỳ ai.

Nếu trong gia đình có người đang phải dùng thuốc như diazepam, va**um, escitalopram…
Xin hãy hiểu rằng đó không phải là lựa chọn yếu đuối, mà là một phần của điều trị y khoa khi cần thiết.
Giống như người tăng huyết áp cần thuốc huyết áp, người đái tháo đường cần thuốc hạ đường huyết, thì người rối loạn lo âu cũng có lúc cần thuốc để giữ an toàn cho chính họ.

Điều họ cần nhất không phải là lời khuyên sáo rỗng, mà là một môi trường sống bớt áp lực, bớt tiếng quát, bớt phán xét, bớt những lời so sánh.

Nếu bạn là người thân của họ, xin hãy nhớ:
Kiên nhẫn với những lúc họ thất thường
Đừng coi cơn lo âu là “tính cách”
Đừng ép họ phải ổn nhanh hơn khả năng của họ
Và đừng bao giờ nói rằng “người khác còn khổ hơn”

Vì mỗi người có một ngưỡng chịu đựng khác nhau.
Nỗi đau tinh thần không đo bằng thước, không nhìn thấy bằng mắt, nhưng nó là thật.

Bs Biên cũng muốn nói với những người đang sống chung với rối loạn lo âu rằng:
Bạn không hư hỏng.
Bạn không vô dụng.
Bạn không làm phiền ai chỉ vì bạn đang bệnh.

Việc bạn còn cố gắng sống, cố gắng kiểm soát bản thân, cố gắng không làm tổn thương người khác…
đã là một nỗ lực rất lớn rồi.

Rối loạn lo âu có thể cải thiện, nhưng cần thời gian, cần sự phối hợp giữa điều trị, lối sống, và sự đồng hành từ gia đình.

Nếu đọc đến đây, và bạn đang có người thân như vậy, xin hãy:
ôm họ chặt hơn một chút, nhẹ lời hơn một chút, và tin họ nhiều hơn một chút.

Vì đôi khi, chỉ cần được yêu thương đúng cách,
cơn lo âu đã bớt đi một nửa rồi.

2️⃣0️⃣2️⃣6️⃣ đang đến gần rồi.
Bố mẹ lưu ảnh để cho các bé tô màu dịp năm mới nhé.
Nguồn: internet

Cách để "dập lửa" giúp con hiệu quả nhất.
Bước 1: Đến gần con, tiếp xúc cơ thể nhẹ nhàng.
Bước 2: Ôm con vào lòng thật ấm áp.
Bước 3: Trấn an con bằng giọng nhẹ nhàng tình cảm.
Bước 4: Giúp con gọi tên cảm xúc và ghi nhận cảm xúc, tâm trạng của con.
Bước 5: Cùng con tìm giải pháp hoặc chuyển hoạt động yêu thích cho con.
Ba mẹ hãy thử áp dụng và chia sẻ kết quả ở phía dưới nhé.

🌈 Cấp cứu thành công bé gái 3 tháng tuổi bị người thân xâm hại - Bệnh viện Nhi Trung ương kêu gọi chung tay bảo vệ trẻ em

💢 Ngày 22/6/2025, Bệnh viện Nhi Trung ương đã tiếp nhận điều trị cho bé gái 3 tháng tuổi nhập viện trong tình trạng chảy máu nghiêm trọng vùng sinh dục. Qua thăm khám và hội chẩn giữa nhiều chuyên khoa như Cấp cứu, Ngoại tiết niệu, gây mê, hồi sức…, các bác sĩ xác định trẻ bị xâm hại tình dục.

🏥 Ngay trong đêm, bệnh nhi đã được các bác sĩ phẫu thuật khẩn cấp. Trong quá trình phẫu thuật các bác sĩ phát hiện bé bị rách màng trinh và tổn thương âm đạo khoảng 1,5 cm. May mắn, tổn thương chưa ảnh hưởng đến trực tràng. Kíp mổ đã tiến hành khâu tạo hình lại âm đạo và tầng sinh môn cho trẻ. Sau ca mổ, bệnh nhi được chuyển về Khoa Ngoại Tiết niệu để tiếp tục theo dõi và điều trị. Nhờ được can thiệp kịp thời và chăm sóc tích cực, sau hai ngày, tình trạng sức khỏe của trẻ đã ổn định, trẻ không sốt và đã được xuất viện.
Nguồn: BỆNH VIỆN NHI TRUNG ƯƠNG

Rất nhiều mẹ lên nhóm hỏi làm sao để con tập trung học. Làm sao để vào lớp 1 không bị trầm cảm. Rất có thể, con bạn đang bị “đói”.

Hãy dành thời gian đọc hết bài viết rất dài này các mẹ ạ. Bởi khi con đã “đói”. Bao nhiêu tiền đổ vào các lớp học thêm cũng sẽ chẳng có tác dụng gì.

MỘT DẠNG NGHÈO ĐÓI MỚI, LIỆU BẠN CÓ ĐANG NGHÈO?

Ở giữa chợ, một đứa trẻ hai tuổi ngồi trong cái thùng nhựa, ánh mắt đờ đẫn nhìn vào màn hình điện thoại. Bà thì bận bán hàng, bố mẹ bào dừa ở cửa hàng đối diện, không ai rảnh để trò chuyện hay chơi với con. Đứa trẻ không quấy, cũng không ra khỏi "cái lồng" – nên người lớn an tâm. Nhưng thứ đang diễn ra thầm lặng mà nghiêm trọng hơn bất cứ sự nghèo đói vật chất nào – đó là NGHÈO ĐÓI MỚI.

1.Nghèo không chỉ là thiếu tiền, mà còn là thiếu hiểu biết và thiếu thời gian dành cho điều quan trọng

Thủy từng sống qua những ngày tháng thiếu tiền, từng tính từng đồng để đủ chi phí học ở nước ngoài, từng áp lực vì con ốm, nhà không có ai phụ, nhưng Thủy chưa bao giờ sợ nghèo tiền nhiều bằng việc mình nghèo thời gian chất lượng cho con và nghèo kiến thức để hiểu về những điều con cần.

Nghèo đói ngày xưa là cơm không đủ ăn, áo không đủ mặc. Nghèo ngày nay là con thiếu thời gian tương tác với người lớn, bị ném cho cái điện thoại như một công cụ trấn an, là cha mẹ đi làm mệt mỏi đến mức không còn tâm trí để trò chuyện, không còn sức để lắng nghe con kể chuyện vớ vẩn sau một ngày dài. Đó là khi tiếng cười và sự tò mò trong con bị thay thế bằng tiếng nhạc xập xình và nội dung nhảm nhí từ một chiếc màn hình.

2.Vấn đề không nằm ở cái điện thoại, mà nằm ở sự bất lực và thiếu định hướng của người lớn

Cha mẹ đưa điện thoại cho con không phải vì họ xấu. Đôi khi là vì quá mệt, đôi khi là vì họ không biết cách nào khác để giữ con ngồi yên. Thủy hiểu. Nhưng Thủy cũng muốn nói rõ: hiểu là một chuyện, nhưng nếu không thay đổi, hệ quả sẽ đổ ập lên đầu chính cha mẹ và con cái sau này.

Con bạn không phải bỗng nhiên không tập trung học, không tự học được, hay thiếu kiên nhẫn. Mà là vì não bộ con đã bị “đào tạo” từ sớm bởi sự kích thích nhanh, mạnh, liên tục từ các thiết bị điện tử, khiến cho bất cứ điều gì chậm hơn, đều bị não từ chối.

3.Cha mẹ nào cũng thương con, nhưng có thương đủ để dám thay đổi không?

Thủy muốn hỏi: Bạn có dám tắt điện thoại, gập laptop, dành ra 15 phút thực sự trò chuyện với con không? Không phải hỏi “hôm nay con học gì?” rồi buộc con phải trả lời cho đúng, mà là cùng con tô màu, làm toán đơn giản, nghe con kể chuyện tào lao, hỏi con nếu là siêu nhân thì con sẽ cứu ai đầu tiên…

15 phút đó có thể chính là “bữa ăn tinh thần” nuôi dưỡng trí não và cảm xúc của con, còn quý hơn mọi loại thuốc bổ bạn có thể mua.

4.Làm sao để thoát khỏi cái nghèo đói mới này?

• Bước 1: Nhận diện vấn đề. Nếu bạn đang dùng điện thoại, tivi, ipad như một bảo mẫu, hãy dừng lại một chút và hỏi mình: Nếu cứ như thế này trong 3 năm tới, con mình sẽ như thế nào? Đừng vội lo việc học tiếng Anh hay học Toán nếu khả năng tập trung cơ bản của con đã bị tổn thương.

• Bước 2: Cắt giảm thời gian thiết bị điện tử. Không cần cấm hoàn toàn nếu bạn chưa thể, nhưng hãy tạo giới hạn rõ ràng. Ví dụ: chỉ xem 30 phút mỗi ngày, vào khung giờ cố định. Nếu con không đồng ý, bạn có thể ôm con, nói: “Mẹ biết con chưa quen, nhưng chúng ta sẽ thay đổi từng chút nhé.”

• Bước 3: Thay thế bằng hoạt động chất lượng. Tắt tivi nhưng không có gì thay thế thì con sẽ quay lại. Hãy thay thế bằng hoạt động đọc truyện, tô màu, xếp hình, đi bộ cùng con – những hoạt động đơn giản nhưng kết nối thực sự. Bạn càng chơi với con nhiều, con càng bớt lệ thuộc vào thiết bị.

• Bước 4: Học lại tư duy làm cha mẹ. Chúng ta học cách dùng điện thoại, học cách kiếm tiền, nhưng ít ai học cách nuôi con trong thời đại 4.0. Thủy nói thật, nếu không học, không hiểu cách não bộ trẻ vận hành, bạn sẽ không thể đối thoại với con, không thể tạo môi trường học tự nhiên mà hiệu quả.

5.Từ câu chuyện đứa trẻ ngồi trong thùng nhựa đến hiện thực của rất nhiều gia đình

Thủy nhìn thấy mình ngày xưa trong ánh mắt của bà, của bố mẹ đứa bé đó. Chỉ khác là Thủy đã kịp thay đổi. Không ai dạy Thủy, nhưng Thủy đã đọc, đã học, đã thử sai, đã khóc vì bất lực, và cuối cùng hiểu ra rằng: nếu mình không hiểu, con mình sẽ là người gánh hậu quả.

Thủy đã chọn học lại cách đồng hành cùng con. Không phải là mẹ toàn năng, mà là mẹ biết học, biết điều chỉnh, biết lắng nghe. Mỗi lần con không chịu học, Thủy không la mắng, mà hỏi: “Hôm nay con thấy học chán hả? Có gì mẹ giúp được không?” Câu hỏi nhỏ thôi, nhưng giúp con mở lòng. Khi con cảm thấy được lắng nghe, con sẽ sẵn sàng hợp tác nhiều hơn.

6.Nghèo mới không phải là định mệnh, chỉ là lựa chọn tạm thời nếu bạn không chịu thay đổi

Nếu bạn đang đọc đến đây, có thể bạn đã nhìn thấy chính mình trong đó. Có thể bạn đang bận, đang mệt, đang thấy cuộc sống quá ngột ngạt để thay đổi. Nhưng Thủy chỉ muốn nói: Chỉ cần một thay đổi nhỏ hôm nay, tương lai của con bạn đã khác rồi.

Bạn không cần phải trở thành chuyên gia giáo dục hay nhà tâm lý học. Bạn chỉ cần là một người mẹ biết học,biết hành động, và không bỏ cuộc.

Thủy tin rằng: tình yêu đủ lớn, cộng với hiểu biết đúng đắn, sẽ cứu con bạn khỏi sự nghèo đói mới đang âm thầm tàn phá những gia đình tưởng chừng đủ đầy.

Nếu bạn cần bắt đầu, hãy bắt đầu từ câu hỏi: Hôm nay, mình đã thực sự dành thời gian chất lượng nào cho con chưa?
Và nếu chưa, thì bây giờ là lúc. Không bao giờ là quá muộn. Chỉ cần bạn dám bắt đầu.

Thủy viết những dòng này với tất cả sự tha thiết, vì Thủy không muốn thêm một đứa trẻ nào phải lớn lên trong cái lồng êm ái của sự bỏ quên.

Nguồn: Thủy Tulip

5 KHÔNG TRÁCH, 6 KHÔNG MẮNG

Trẻ con hẳn có lúc làm sai, nhưng trách mắng trẻ cũng phải có nghệ thuật và phương pháp. Lời nói ra như xô nước hắt đi, người hắt có thể quên, nhưng đứa trẻ bị hắt chắc chắn sẽ nhớ đến lúc lớn lên.

5 KHÔNG TRÁCH

1. Không trách con cái kém cỏi

Khả năng của con người là có hạn, vì thế nếu có điều gì đứa con không làm được cũng là chuyện bình thường. Hơn nữa, trí thông minh và năng khiếu cũng có nhiều loại, không giỏi cái này thì sẽ giỏi cái khác. Không thể chì chiết một con cá tại sao không biết leo cây, mà tốt hơn hết nên tìm vùng nước nào phù hợp mà thả nó xuống.

2. Không trách con cái hỏi nhiều

Trẻ con tò mò, nhiều lúc hỏi phát mệt, mà có khi hỏi những câu người lớn cũng không biết trả lời thế nào. Nhưng chính nhờ hỏi đáp mà trẻ học về thế giới xung quanh, đừng thiếu kiên nhẫn mà gạt đi kể cả những câu hỏi ngốc nghếch nhất. Giải thích tỉ mỉ, không biết thì nghiên cứu google rồi giải thích lại, đấy chính nuôi dưỡng tri thức.

3. Không trách con cái vì tai nạn chẳng may

Ai mà chẳng có lúc lỡ tay lỡ chân, đổ vỡ hay vấp ngã hầu hết là do chẳng may. Làm cha mẹ không nên cứ xảy ra tai nạn nhỏ là trách mắng con cái, khiến chúng về sau có gặp chuyện cũng không dám nói.

4. Không trách con cái làm chậm

Mới học không thể tinh, mới làm không thể nhanh, thà chậm mà chắc còn hơn nhanh mà ẩu. Nếu như lúc con làm mà mải chơi, không tập trung, làm theo kiểu chống đối...thì mới đáng trách, còn nếu đã chăm chú cố gắng thì dù không nhanh nhẹn cũng đáng được cổ vũ.

5. Không trách con cái bị ốm

Nhiều người có con bị ốm, dù lo lắng chăm sóc nhưng cũng phải cằn nhằn là vì con thế này thế kia nên mới bị ốm đấy, tốn tiền mua thuốc các thứ. Ốm đau là khi cơ thể con người yếu đuối nhất, tinh thần cũng mềm yếu, dễ tủi thân. Bản thân đứa trẻ đâu có cố tình bị ốm, tại sao lại bị trách bởi một điều khó kiểm soát này?

6 KHÔNG MẮNG

1. Không mắng trẻ ở nơi đông người

Danh dự là thứ mà ai cũng có, bất kể người lớn hay trẻ nhỏ. Bởi vậy, mắng mỏ con cái trước chốn đông người chỉ làm trẻ càng thấy xấu hổ, tự ti.

2. Không mắng khi trẻ đã biết lỗi

“Đánh kẻ chạy đi, không ai đánh người chạy lại”. Một khi trẻ đã nhận ra lỗi lầm của mình thì đừng chì chiết thêm nữa, chỉ phản tác dụng, mà nên ân cần chỉ bảo thế nào mới là cách làm đúng.

3. Không mắng trẻ vào ban đêm

Trách mắng trẻ vào lúc này có thể khiến con bạn đem theo cảm giác tủi thân, buồn chán vào giấc ngủ, làm trẻ ngủ không ngon giấc, thậm chí gặp phải ác mộng đáng sợ.

4. Không mắng trẻ trong bữa ăn

“Trời đánh còn tránh miếng ăn”. Mọi lời phê bình, trách phạt, để sau bữa ăn hãy nói.

5. Không mắng khi trẻ đang vui mừng

Trẻ đang vui mà bị mắng không khác gì đang đi chơi lại gặp bão. Sự thay đổi đột ngột thậm chí có thể gây ra cú shock tinh thần, ảnh hưởng đến sự phát triển tính cách của trẻ.

6. Không mắng khi trẻ đang gặp chuyện buồn

Những lời phê bình lúc này sẽ chỉ càng làm tâm trạng con bạn xấu đi, tạo thêm áp lực tinh thần cho trẻ. Những áp lực ấy nếu không được giải tỏa kịp thời có thể sẽ dẫn đến những hậu quả khó lường về sau.

Nguồn: st