26/11/2025
Tại sao nói giác quan là nền tảng của Sự Phát triển? của Học tập?
Nguồn : Ngọc Phạm.
Trong mô hình Tháp học tập (Learning Pyramid) được Taylor và Trott, là 2 người chuyên về Giáo dục đặc biệt và Trị liệu hoạt động, đưa ra năm 1991, thì sự phát triển khả năng học tập của trẻ cần các nền tảng được bố trí theo các tầng (tầng dưới hỗ trợ cho sự phát triển tầng trên)
- Tầng dưới cùng: Hệ thần kinh trung ương (cấu tạo và hoạt động chức năng của hệ thống thần kinh: chất trắng, chất xám, chất dẫn truyền thần kinh tại các khớp nối…)
- Tầng các Hệ thống Giác quan: 7 giác quan này như các cánh cổng để qua đó ta tiếp thu các thông tin từ môi trường bên ngoài hoặc bên trong cơ thể. Các thông tin này nhờ các đường dẫn truyền thần kinh mà tới não bộ/tủy sống.
- Tầng Phát triển Giác quan-Vận động: não bộ tiếp thu các kích thích giác quan và phản hồi bằng các vận động. Từ những phản ứng tự nhiên/không điều kiện mà sau này cùng với quá trình phát triển sẽ thành các phản ứng chủ động, có kiểm soát, có ý nghĩa và phát triển thành các hoạt động chức năng của con người. Không có cảm giác (từ các giác quan) thì không có phản ứng (vận động). Trong quá trình cảm giác - não bộ - phản ứng đó, nếu não bộ xử lý các cảm giác này có sự bất thường thì phản ứng sẽ bất thường (lúc đó gọi là Rối loạn Xử lý Cảm giác). Vì vậy giác quan và vận động là mối liên hệ chặt chẽ không thể tách rời.
- Tầng Phát triển Vận động Nhận thức: là các vận động chủ định, có ý thức, có kiểm soát (được phát triển từ những phản ứng vận động tự nhiên ở tầng dưới)
- Tầng Trí tuệ-Nhận thức: là việc học tập (các kiến thức học đường/trừu tượng…), học các kỹ năng hàng ngày, tự kiểm soát hành vi.
Ví dụ: Giác quan Tiền đình (cảm giác về thăng bằng/mất thăng bằng) và Cảm thụ bản thể (cảm giác về chính cơ thể mình) dẫn đến các phản ứng (cơ mắt, cơ cổ, cơ thân người) giúp trẻ Kiểm soát tư thế. Cơ thể ổn định (Kiểm soát tư thế tốt, Cảm thụ bản thể tốt) giúp cho trẻ Tập trung, có thể lắng nghe, học cách phản hồi một cách có ý nghĩa (phát triển Kỹ năng Nghe, Nói). Từ đó trẻ có thể phát triển Nhận thức về thế giới xung quanh (nhận biết đồ vật, chức năng, người khác…), Tự kiểm soát hành vi của mình cho phù hợp với các quy tắc, luật lệ, và Học tập (kỹ năng, các kiến thức học đường…).
Nếu trẻ gặp vấn đề Rối loạn Xử lý Cảm giác với Tiền đình và/hoặc Cảm thụ bản thể, biểu hiện thường thấy nhất là trẻ có mức hoạt động cao, lăng xăng chuyển động nhiệu, hay ngó ngoáy, không duy trì được lâu một tư thế (ngồi/đứng)… Thì trẻ chưa thể ổn định cơ thể. Trẻ sẽ khó tập trung, khó tiếp thu thông tin, sẽ ảnh hưởng tới việc phát triển lời nói, học tập.
Nếu trẻ gặp khó khăn Rối loạn Xử lý Cảm giác thì các nền tảng hỗ trợ chưa tốt, việc can thiệp các tầng trên (dạy nói, dạy học…) nhiều khả năng hiệu quả sẽ không cao.
Vì vậy, xây nhà cần xây từ móng vững thì nhà mới chắc chắn được. Nhà chắc chắn thì đối phó với gió bão (những thứ gây căng thẳng/stress như không được đáp ứng như ý muốn, đi học hòa nhập, dậy thì, thay đổi môi trường, thay đổi thời tiết…) mới tốt hơn được.
🏠 182 Giải Phóng, Nam Định
☎️ 0979117876
0916543484
----------------------————————
🌻🌻🌻NHẬN CÁC ĐỐI TƯỢNG TRẺ:
☘️- TRẺ CHẬM NÓI
☘️- TRẺ NÓI NGỌNG
☘️- TRẺ RỐI LOẠN PHỔ TỰ KỶ
☘️- TRẺ KHUYẾT TẬT TRÍ TUỆ
☘️- TRẺ TĂNG ĐỘNG GIẢM CHÚ Ý ( AD/HD)
☘️- TRẺ KHÓ KHĂN HỌC TẬP: ĐỌC - VIẾT
☘️- TRẺ RỐI LOẠN NGÔN NGỮ
☘️- TRẺ RỐI LOẠN GIÁC QUAN - THẦN KINH - VẬN ĐỘNG.
☘️- TRẺ BẠI NÃO, DOWN
☘️- TIỀN TIỂU HỌC
☘️- KỸ NĂNG SỐNG
☘️- HƯỚNG NGHIỆP
🌾🌾🌾HÌNH THỨC CAN THIỆP :
- CÁ NHÂN : 1 : 1
- CAN THIỆP NHÓM ( Từ thứ 2-thứ 7)
