16/10/2020
HỌC PHÁT ÂM TIẾNG ANH VỚI GOOGLE
Trước đây, mình vẫn tin tưởng học IPA (bảng phiên âm quốc tế) là cách tốt nhất để học phát âm tiếng Anh. Tuy nhiên, sau quá trình thử nghiệm dạy IPA cho HS, minh lại cảm thấy việc học IPA khá khó đối với người học phổ thông. Học sinh của mình phải học rất lâu mới nhận biết hết các âm trong bảng IPA - mới chỉ biết chứ thành thạo và đưa vào vận dụng còn lâu nữa. Sau khi học bảng IPA, mình thường ghi phiên âm các từ khó cho HS để các em nhìn vào biết cách đọc từ, nhưng xem ra HS thường khá thờ ơ với phiên âm này, hầu hết đều ghi nhớ cách đọc của từ thông qua việc nghe đọc mẫu.
Để động viên các em học, mình đã chỉ cho HS tác dụng của bảng phiên âm quốc tế IPA. Thứ nhất, phát âm thuần thục hơn 40 âm trong bảng này có nghĩa là các em đã làm chủ được hệ thống âm thanh trong tiếng Anh. Thứ hai, thành thạo IPA giúp các em trong việc sử dụng từ điển và tự học - khi gặp một từ mới, các em tra từ trong từ điển, tự đọc phiên âm và tự phát âm đúng từ đó dù có thể chưa nghe qua từ ấy lần nào. Tuy nhiên, IPA thực sự hơi mang tính khoa học và nó khó với nhiều em ( hệ thống ký hiệu trông như là mật mã), có lẽ mình nên chuyển nó thành một phần kiến thức tham khảo thay vì bắt buộc như mình vẫn dạy.
Thay cho IPA, gần đây mình quan tâm đến phương pháp phát âm tiếng Anh bằng cách "chẻ nhỏ" từ. Cụ thể, chẳng hạn nếu bạn muốn phát âm từ "apple", thay vì đọc phiên âm IPA /ˈæp.əl/ , bạn sẽ nghĩ về cách đọc từ này như là "ap" và "ple" ghép lại với nhau. Phần "ap" trong apple cũng phát âm giống như phần "ap" trong các từ tap, happy hay crappy. Phần "ple" thì giống như trong các từ simple, maple, purple. Bạn sẽ không học cách phát âm từng âm đơn lẻ như trong bảng IPA nữa, mà học cách phát âm từng phần âm phổ biến trong tiếng Anh, như là "ap" hay "ple".
Và làm thế nào để biết cách "chẻ nhỏ" các từ, đặc biệt là những từ dài và khó. Bạn có thể dùng google!
Rất đơn giản, bạn chuyển cài đặt ngôn ngữ google của mình thành tiếng Anh trước (được nhiều chức năng hơn). Sau đó tìm từ bạn muốn luyện phát âm, chẳng hạn trong ảnh, từ "creation". Bạn sẽ gõ "creation pronunciation" và bấm enter. Google sẽ cho kết quả là cách "chẻ nhỏ" từ khóa và phát âm "giống như là" cùa từ đó. Ở đây, từ "creation" sẽ được phát âm giống như là "kree.ei.shn" (dấu chấm ở giữa chính là ngăn cách để bạn hiểu từ được chẻ nhỏ ra 3 phần - kree, ei và shn). Bạn click vào biểu tượng cái loa để nghe người ta phát âm, sau đó click vào chữ practice rồi nói thử, máy sẽ chấm và cho bạn biết bạn phát âm đã đúng chưa. Khá là hay ho và tiện dụng đúng không nào?
Khi bạn đã thực hành thủ thuật này một thời gian với nhiều từ đa dạng trong tiếng Anh, bạn sẽ tự nhiên thấm được "quy luật ngầm" của phát âm tiếng Anh. Mặc dù tiếng Anh là thứ ngôn ngữ không nhất quán giữa cách viết với cách đọc nhưng nó vẫn tồn tại một quy luật ngầm trong sự không nhất quán đó. Nếu bạn ngồi nghiên cứu quy luật này một cách tỉ mẩn và cố gắng nhớ, thì thực chất lại càng thấy phát âm tiếng Anh khó khăn hơn. Nhưng nếu thông qua luyện tập, tự nhiên não bộ của bạn sẽ thấm dễ dàng và sử dụng trơn tru, thật sự đấy!
Các bạn có thể tham khảo thêm video cũng về chủ đề này của blogger Chi Nguyễn (The Present Writer) ở đây: https://youtu.be/Ie6-AKF6Ayc Mình cũng chuyển hướng dạy phát âm cho HS đây, không dùng IPA dạy chính nữa, hihi.
