03/02/2022
節分👹👺
Hôm nay là ngày 節分 - Setsubun (tiết phân). Lễ hội Setsubun là một sự kiện lớn ở Nhật Bản biểu thị cho sự bắt đầu của mùa xuân.
Sau khi lễ mừng năm mới và tháng Giêng kết thúc, combini (cửa hàng tiện lợi) và các siêu thị bắt đầu treo áp phích quảng cáo việc đặt trước cho Ehomaki, các kệ chứa đậu, đồ trang trí và mặt nạ Oni (quỷ) cũng được dựng lên. Đây là tất cả những dấu hiệu cho thấy Setsubun sắp đến. Nghĩa đen của Setsubun (節分) là sự phân chia mùa vì Setsubun được tổ chức để chào đón sự khởi đầu của một mùa mới bắt đầu từ mùa xuân.
Bạn có biết rằng nguồn gốc của Setsubun có thể bắt nguồn từ Trung Quốc không?
Mãi cho đến đầu thời kỳ Heian của thế kỷ thứ 8, việc thực hành Setsubun đã được đưa đến Nhật Bản cùng với Phật giáo. Trên thực tế, hành động tẩy rửa ngôi nhà của một người khỏi vận rủi và ma quỷ ban đầu được thực hiện trong dịp Năm mới trước khi được tách ra thành một sự kiện hoàn toàn khác. Ngay cả hành động Mamemaki (ném đậu) cũng được du nhập từ truyền thống Trung Quốc.
Mamemaki là nghi lễ ném đậu nành rang và đọc một câu thần chú trừ tà. Ở những nhà có trẻ nhỏ thì người đàn ông, người bố trong gia đình sẽ đeo mặt nạ để đóng giả làm quỷ và trẻ con sẽ ném đậu nành rang vào bố của chúng. Phong tục thú vị này được trẻ nhỏ vô cùng yêu thích và làm theo. Để thực hiện nghi lễ mamemaki đúng cách, bạn cần mua túi fukumame (túi đậu may mắn) thường được bán ở hầu hết các cửa hàng của Nhật từ đầu tháng Giêng và vừa ném chúng ra cửa vừa nói "鬼は外 (Oni wa soto)!" (Ma quỷ cút ra ngoài!). Điều này hầu như mang tính biểu tượng, gắn "ma quỷ" với những gì bất hạnh của con người. Sau đó, bạn đi ra ngoài và vừa ném những hạt đậu nành rang vào nhà vừa hét lên "福は内 (Fuku wa uchi)!", nghĩa là "Mời hạnh phúc vào trong!". Theo như phong tục, bạn sẽ ăn một vài hạt đậu "đã vào trong nhà". Đây cũng chính là lý do người ta thường đóng gói chúng trong túi ni lông để bạn có thể thoải mái vứt và ăn những hạt đậu rơi trên sàn nhà.
Ban đầu, đây chỉ là một lễ kỷ niệm nhỏ tại các gia đình, cho đến khi đền Senso-Ji đã làm nên lịch sử khi tổ chức lễ kỷ niệm quy mô lớn đầu tiên ở Edo (Tokyo ngày nay). Ngày nay, nhiều ngôi chùa trên khắp Nhật Bản đều tổ chức các lễ kỷ niệm Setsubun quy mô lớn.
Mục tiêu chính của lễ kỷ niệm Setsubun là làm sạch và thanh lọc. Không phải dọn dẹp bụi bẩn, mà thay vào đó là truyền thống ném đậu nành để xua đuổi linh hồn xấu và oni (quỷ).
Sau khi làm xong mamemaki và xua đuổi ma quỷ thành công, một truyền thống khác là ăn đậu. Không phải ăn bao nhiêu cũng được mà là một số lượng đậu tương ứng với tuổi của bạn cộng với một hạt bổ sung đại diện cho năm sắp tới. Ví dụ, một đứa trẻ 8 tuổi nên ăn 9 hạt đậu. Người ta tin rằng làm như vậy sẽ mang lại hạnh phúc và sức khỏe dồi dào trong “năm mới”. Ngày nay, những chuyến viếng thăm đền thờ trong Setsubun là một thói quen phổ biến. Một số địa điểm tham quan phổ biến bao gồm:
1. Senso-Ji ở Tokyo
2. Đền Naritasan Fudoson ở Osaka
3. Đền Osu Kannon ở Nagoya
4. Đền Kitano Tenmangu ở Kyoto
và nhiều hơn nữa!
Du khách đến chùa có thể tham dự các buổi cầu nguyện, xem biểu diễn và nhận hạt đậu do các nhà sư ném. Bạn cũng có thể mua bùa bảo vệ và bùa hộ mệnh. Ở Kyoto, bạn thậm chí có thể có cơ hội chứng kiến Geisha hoặc Maiko biểu diễn tại các sự kiện này. Hoặc ở một số nơi, những người ăn mặc đầy đủ như Oni sẽ “tấn công” các nhà sư, những người sẽ chống trả bằng cách ném đậu.
Ngoài ra, như đã nói ở trên, nhắc đến Setsubun là phải ăn Ehomaki, vì nó sẽ mang lại may mắn cho bạn. Ehomaki giống như một cuộn sushi dài béo, kiểu như Futomaki. Cách ăn Ehomaki đúng chuẩn là bạn không được phép cắt thành các miếng nhỏ hơn mà phải cầm bằng cả hai tay và ăn nguyên cả cái. Ngoài ra, mỗi năm có một “hướng may mắn”（恵方 - Eho） mà bạn nên hướng mặt về phía đó khi ăn Ehomaki. Năm 2022 này, hướng Eho sẽ là Bắc Tây Bắc. Bạn cũng không nên nói chuyện hay mở lời cho đến khi kết thúc miếng Ehomaki của mình.
Ehomaki theo phong tục chứa đầy 7 thành phần. Điều này bắt nguồn từ thực tế rằng có bảy vị thần tài lộc trong văn hóa dân gian Nhật Bản. Nguyên liệu phổ biến bao gồm nấm hương, bầu khô, dưa chuột, tamagoyaki (trứng rán) và lươn.
Setsubun là một phần quan trọng trong truyền thống và văn hóa của Nhật Bản. Bạn có thể đã nghe nói về nó hoặc nhìn thấy nó trong các bộ phim hoạt hình hay phim truyền hình. Bây giờ bạn đã biết ngày này là gì, bạn sẽ không bị bối rối trước những lễ hội bất ngờ diễn ra vào khoảng thời gian này. Ít nhất hãy thử Ehomaki nhé!
