29/07/2025
Một tấc nước – Một bài học lớn về tâm lý trong bơi lội
Tháng 5 vừa rồi, tôi tham gia dạy một lớp bơi miễn phí cho công chức, viên chức và người lao động của Sở Văn hóa – Thể thao TP.HCM. Trong lớp có một học viên nữ, hôm trước bơi rất tốt – thoải mái, tự tin, kỹ thuật vững. Nhưng hôm sau, vừa bước xuống hồ, bạn ấy hoảng hốt: “Hồ hôm nay sâu quá! Em không bơi được nữa!”
Tôi hơi bất ngờ. Hồ vẫn là hồ đó, vẫn chiều sâu ấy – không đổi địa điểm. Nhưng rồi nhìn kỹ, tôi mới phát hiện mực nước hôm đó cao hơn hôm trước… chỉ khoảng một tấc.
Chỉ một thay đổi nhỏ như vậy cũng đủ khiến người từng bơi rất ổn hôm trước bỗng mất kiểm soát, mất cảm giác an toàn, và… mất khả năng bơi tạm thời.
Tôi nhận ra một điều rất rõ: Trong bơi lội, tâm lý không chỉ là “yếu tố phụ” – mà là nền móng. Kỹ thuật có thể học. Nhưng cảm giác an toàn là thứ phải được tạo dựng và nuôi dưỡng từng chút một.
Vậy mà hiện nay, vẫn có những lớp bơi chỉ quan tâm đến kết quả “biết bơi nhanh”, “bơi xong sau 10 buổi”, “bơi được ở hồ sâu”… mà bỏ qua yếu tố quan trọng nhất: trạng thái cảm xúc của người học.
Tôi từng thấy những đứa trẻ vừa bơi vừa khóc mà huấn luyện viên vẫn đứng ngoài hô to tiếp tục. Có những học viên chưa bơi nổi một hồ nông đã bị bắt nhảy xuống hồ sâu để “kiểm tra kết quả học tập”. Có lớp bỏ qua hoàn toàn giai đoạn làm quen nước – khiến người học rơi vào trạng thái gồng cứng, thở sai, sợ hãi và không thể nào tiến bộ.
Không có con đường tắt trong bơi lội. Và càng không có lối tắt trong việc xây dựng cảm giác an toàn trong nước.
Người học cần phải có tâm thế sẵn sàng khi học bơi. Chỉ khi sự thoải mái, tự tin đến từ bên trong – thì những thay đổi bên ngoài như hồ rộng hơn, sâu hơn, đông người hơn… mới không còn là mối đe dọa nữa.
Một tấc nước cao hơn có thể làm chuyển biến tâm lý.
Các thầy cô dạy bơi hãy lưu ý
… và người học cũng nên lưu ý để tránh nôn nóng khi học bơi!
Phong Chung
16/07/2025
11/07/2025
04/02/2025
19/01/2025