Nguyễn Mạnh Dương

Nguyễn Mạnh Dương Cha của ba đứa trẻ, người làm giáo dục K-12 từ 2011.

Mỗi tuần hai chuyện thật sau cánh cổng trường.Tôi phát triển cách giáo dục vui vẻ và thực dụng của Trường Việt Anh, trước tiên cho ba đứa con của chính mình.Ở đây tôi kể chuyện thật sau cánh cổng trường Tôi là Nguyễn Mạnh Dương, bố của 3 đứa bé và là người làm giáo dục K-12 nhiều năm
Mỗi tuần tôi đăng những câu chuyện thật xảy ra sau cánh cổng trường mà hầu hết phụ huynh không biết. Tôi cũng sẽ chia sẻ những chiến lược giáo dục đã mang lại nhiều giá trị nhất cho con tôi, và cho cả con bạn
Bấm theo dõi, và nếu có câu hỏi, cứ tự nhiên - tôi sẽ trả lời tất cả

BỜM — BÊN KIA SÔNGMùa này, câu hỏi lớn nhất không còn là "con có đủ sức đi hết quãng đường", cũng không còn là "con nhìn...
28/09/2026

BỜM — BÊN KIA SÔNG

Mùa này, câu hỏi lớn nhất không còn là "con có đủ sức đi hết quãng đường", cũng không còn là "con nhìn thấy điều cả bầy không thấy". Mùa này, câu hỏi là: con nói thế nào để cả bầy đi theo, chứ không phải sợ con?

Nhưng trước khi đến được câu hỏi ấy, có một con sông phải qua.

Ba ngày sau Kỳ Săn Đầu Tiên, mẹ Bờm dẫn nó ra bờ sông, đúng chỗ nước cạn nhất mà đàn vẫn qua lại mỗi mùa khô. Bên kia sông là một vùng đất Bờm chưa từng đặt chân tới, cỏ có vẻ xanh hơn, nhưng không khí có gì đó khang khác, không giống mùi quen thuộc bên này.

Cái Bờm muốn lúc bước qua sông nhỏ đến mức chính nó cũng thấy xấu hổ khi nghĩ ra: nó chỉ muốn, đến mùa sau, không đứa nào ở bãi cũ còn gọi nó là "thằng bét bảng" nữa.

Cái tên ấy đã dính vào nó suốt ba ngày qua, không ác ý, chỉ là trò đùa vặt của tụi trẻ con, nhưng mỗi lần nghe, tai nó nóng bừng.

"Bên kia có Thầy Săn dạy," mẹ nói, giọng cố tỏ ra nhẹ nhõm. "Ai từ đó về cũng giỏi hẳn lên. Con sang đó ít lâu, học xong quay về, không ai còn nhớ chuyện hôm trước đâu."

Mướp, Nhót và Ngóng chạy theo tiễn nó đến tận bờ sông, mặt đứa nào cũng buồn thiu.

"Cậu đừng đi," Nhót nói, kéo tay áo nó, dù Bờm làm gì có áo. "Bên này vui mà. Có tụi tớ mà."

"Tớ… tớ phải đi," Bờm nói, mắt tránh nhìn thẳng vào bạn. "Tớ không muốn cứ mãi là thằng bét bảng."

"Anh có phải bét bảng đâu," Mướp nói, giọng nghẹn lại. "Anh là người cứu em khỏi cái bẫy dây."
Bờm không trả lời được câu ấy. Nó chỉ cúi đầu, quay đi, lội xuống nước theo mẹ, để lại ba đứa bạn đứng nhìn theo trên bờ, càng lúc càng nhỏ dần.

Bãi Săn Tinh Hoa hiện ra sau một hàng cây rậm: một khoảng đất bằng phẳng, sạch sẽ đến kỳ lạ, không một cọng cỏ mọc lệch hàng. Giữa bãi, một vách đá dựng đứng, trên đó treo la liệt những khúc xương trắng xếp thành hàng dọc, mỗi khúc khắc một cái tên.

"Bảng xếp hạng," mẹ Bờm thì thầm, mắt sáng lên đầy hy vọng.

Một con sư tử đực bờm đen rậm bước ra, chính là người đã mời Bờm hôm trước. Ông đứng thẳng, giọng vang khắp bãi dù không hề gào lên.

"Từ hôm nay," ông nói với Bờm, "ta không quan tâm con từng là gì bên kia sông. Ta chỉ quan tâm con làm được gì ở đây. Mỗi tuần, con vồ trúng bao nhiêu, chạy nhanh cỡ nào, tên con sẽ lên hoặc xuống trên vách đá kia. Không cần đoán. Không cần hỏi. Nhìn vách đá là biết ngay mình đứng đâu."

Mẹ Bờm gật gù, vẻ mặt nhẹ nhõm hẳn, như thể một gánh nặng vừa được đặt xuống. Một nơi nói thẳng, đo được, không mập mờ, nghe hợp lý đến mức khó lòng cãi lại.

Bà quay sang Bờm, xoa đầu con một cái thật nhanh, không kịp nhìn kỹ vào mắt nó, rồi quay người bước xuống sông về lại bên kia, dáng đi nhanh hơn bình thường, như sợ nấn ná thêm sẽ đổi ý.

Buổi tập đầu tiên, Bờm xếp hàng cùng khoảng hai chục con sư tử con khác, tất cả đứng thẳng tắp theo hiệu lệnh, không đứa nào nói chuyện riêng, không đứa nào cười đùa.

Ở bãi cũ, mỗi buổi tập luôn có tiếng cười, có đứa trốn tập đi bắt châu chấu, có đứa vừa tập vừa trêu nhau ngã lăn quay. Ở đây, mọi động tác đều theo một nhịp còi, chính xác đến từng giây.

Bờm luồn qua chướng ngại vật chậm hơn một nhịp còi, lập tức bị ghi lại. Buổi chiều, tên nó đã có mặt trên vách đá, ở gần cuối hàng, nhưng ít nhất nó có tên, đo được, rõ ràng, không còn cái cảm giác mơ hồ như hôm bét bảng bên kia sông.

Nó tự nhủ, cứ nhìn vách đá, tập chăm, tên sẽ lên dần. Có gì mà phải nghĩ nhiều.

Nhưng có một điều Bờm nhận ra dần trong ba ngày đầu, mà nó chưa gọi được thành lời.

Không đứa nào ở đây đùa giỡn giữa buổi tập. Không đứa nào chạy lại rủ nhau chơi trò gì sau giờ luyện. Đến bữa ăn, đứa nào cũng ăn nhanh, mắt vẫn liếc lên vách đá, tính xem mình còn thiếu bao nhiêu vạch mới lên được một bậc.

Có một buổi tối, Bờm nghe thấy tiếng thút thít sau một tảng đá. Một chú sư tử con gầy nhẳng, xương sườn lộ rõ dưới lớp lông thưa, đang ngồi một mình, tên nó nằm áp chót trên vách đá.
"Cậu ổn không?" Bờm hỏi, ngồi xuống cạnh.

Chú sư tử gầy giật mình, quệt vội nước mắt, cười gượng. "Ổn. Chỉ là… tuần này tớ tụt hai bậc."
"Sao tụt vậy?"

"Tớ mải giúp một đứa mới tới tập lại cú luồn chướng ngại. Nó chưa quen. Nhưng thế là tớ mất buổi luyện riêng của mình, tụt hạng."

Cậu ta nói câu ấy bằng giọng tiếc nuối, như thể việc giúp bạn là một sai lầm cần rút kinh nghiệm, không phải một việc tử tế.

Bờm ngồi im, thấy có gì đó nghèn nghẹn trong bụng mà nó chưa hiểu vì sao.

"Cậu tên gì?" nó hỏi.

"Cói," chú sư tử gầy đáp, quẹt mũi, cười toe cái cười đầu tiên từ nãy giờ. "Gầy như que củi, nhưng rình mồi thì cả bãi này không đứa nào bằng tớ đâu, không tin cứ hỏi."

Bờm phì cười. Đó là tiếng cười đầu tiên nó nghe được ở Bãi Săn Tinh Hoa, kể từ lúc bước chân qua sông.

Đêm đó, Bờm nằm trên bãi cỏ được cắt tỉa vuông vắn, nhìn lên vách đá lấp lánh dưới ánh trăng, những cái tên khắc trên xương trắng xoá xếp hàng ngay ngắn.

Nó nghĩ về bãi cũ, nơi không có bảng xếp hạng nào cả, nơi chiều nào cũng có tiếng cười vang khắp bãi, nơi Mướp, Nhót, Ngóng giờ này chắc đang ngồi quây quần kể chuyện.

Nó nghĩ về mẹ, về dáng đi vội vã của mẹ lúc quay về, như thể mẹ cũng đang chạy trốn khỏi một điều gì đó, không hẳn là chạy tới một điều gì đó.

Ở đây mọi thứ đều rõ ràng, đo được, không mập mờ. Vậy mà sao trong bụng nó vẫn có một chỗ trống, đúng chỗ mà tiếng cười của bạn bè cũ từng lấp đầy.

Tôi bay theo Bờm qua sông chiều hôm ấy, đậu trên một cây cao rìa Bãi Săn Tinh Hoa, nhìn xuống hai mươi cái bóng nhỏ xếp hàng thẳng tắp dưới ánh hoàng hôn, im lặng đến rợn người.
Một nơi cho ra kết quả nhanh, đo được, rõ ràng, ai cũng thích một nơi như thế, nhất là khi vừa trải qua một buổi chiều nhục nhã không đo được bằng gì cả.

Nhưng có những thứ tạo nên một đứa trẻ, không hiện lên trên bất cứ vách đá nào, dù đo cẩn thận đến đâu.

Người thảo nguyên có một câu, tôi cho là đáng khắc lên đá:
Đo được nhanh chưa chắc là đo đúng.

Một lãnh đạo đại học vừa nói một câu khiến tôi đọc lại hai lần. Kỳ thi vào lớp 10 bây giờ áp lực hơn cả thi đại học. Khô...
28/09/2026

Một lãnh đạo đại học vừa nói một câu khiến tôi đọc lại hai lần. Kỳ thi vào lớp 10 bây giờ áp lực hơn cả thi đại học. Không phải vì đề khó hơn. Là vì một số đô thị lớn đang thiếu trầm trọng trường công lập.

Tôi đọc câu đó với tư cách một phụ huynh, và thấy có gì đó rất ngược. Một đứa trẻ mười lăm tuổi, còn chưa đủ tuổi tự lái xe máy, tự ký một hợp đồng, nhưng lại đang phải đối mặt với một trong những kỳ thi căng thẳng nhất đời mình, căng hơn cả một sinh viên hai mươi tuổi thi đại học.

Kỳ thi đại học, dù áp lực, ít nhất vẫn cho các con nhiều cửa. Trượt nguyện vọng này còn nguyện vọng khác, trường này không đậu còn trường kia. Nhưng kỳ thi lớp 10 ở nhiều nơi lại giống một cuộc sàng lọc gắt gao hơn nhiều, không phải vì con chưa đủ giỏi, mà đơn giản vì không đủ chỗ cho tất cả mọi người.

Là phụ huynh, tôi nghĩ điều khó chịu nhất không phải là áp lực của kỳ thi. Là cảm giác không biết áp lực đó có công bằng với con mình hay không. Con học chăm, con cố gắng, nhưng kết quả cuối cùng lại phụ thuộc một phần vào việc năm đó, khu vực mình sống có đủ trường hay không, một yếu tố hoàn toàn nằm ngoài khả năng của con.

Tôi nghĩ nhiều phụ huynh, trong đó có tôi, từng vô tình truyền sự lo lắng đó sang con mà không nhận ra. Ta hối thúc con học thêm nhiều hơn, luyện đề nhiều hơn, vì ta sợ con trượt, mà quên mất một phần rất lớn của kết quả đó không nằm trong tay con, mà nằm trong tay của cả một hệ thống quy hoạch trường lớp.

Có một điều tôi nghĩ nên nói rõ với con hơn là chỉ nói con phải cố gắng hơn nữa. Nói cho con biết, nếu năm nay khó khăn, một phần lý do không phải vì con chưa đủ giỏi, mà vì đang có quá nhiều bạn cùng tranh một số chỗ quá ít.

Tôi vừa là phụ huynh, vừa nhiều năm nay làm việc trong ngành giáo dục, nên tôi nhìn thấy áp lực này từ cả hai phía, phía gia đình đang lo lắng, và phía những người làm giáo dục đang cố tạo thêm chỗ học cho các con. Cả hai phía đều đang cố gắng, nhưng bài toán số chỗ và số học sinh vẫn là bài toán lớn hơn nỗ lực của từng gia đình hay từng ngôi trường riêng lẻ.

Điều đó không làm giảm áp lực của kỳ thi. Nhưng có thể làm giảm bớt một áp lực khác, cảm giác tự trách bản thân của một đứa trẻ khi không đạt được điều nằm ngoài tầm kiểm soát của nó.

Anh chị đang có con trên hành trình tới kỳ thi lớp 10, cảm giác đó có giống thi đại học không, hay còn nặng nề hơn nhiều?

Nếu vẫn còn băn khoăn “Ngoài điểm số, con mình thực sự giỏi điều gì?”, tôi để một bài nhỏ ở phần bình luận ghim để anh chị cùng con thử nhìn lại.

Con đi học thêm 5 buổi một tuần, kín lịch từ sáng đến tối. Kết quả không phải giỏi hơn. Là con càng lúc càng học kém đi,...
26/09/2026

Con đi học thêm 5 buổi một tuần, kín lịch từ sáng đến tối. Kết quả không phải giỏi hơn. Là con càng lúc càng học kém đi, quên bài nhanh hơn, mất hứng thú với cả những môn từng thích.

Năm 2013, hai nhà kinh tế học hành vi Sendhil Mullainathan và Eldar Shafir xuất bản cuốn sách ""Scarcity: Why Having Too Little Means So Much"", tổng hợp hàng loạt nghiên cứu về một cơ chế tâm lý rất bất ngờ. Họ phát hiện ra rằng khi con người cảm thấy thiếu hụt một nguồn lực nào đó, dù là tiền bạc, thời gian hay sự chú ý, não bộ sẽ tự động dồn gần như toàn bộ ""băng thông nhận thức"" vào việc bù đắp cho sự thiếu hụt đó.

Một trong những thí nghiệm gây chú ý nhất của họ đo chỉ số IQ của nông dân Ấn Độ trồng mía, trước và sau vụ thu hoạch. Trước vụ thu hoạch, khi họ đang thiếu tiền trầm trọng, điểm IQ đo được thấp hơn hẳn so với chính họ sau vụ thu hoạch, khi tiền bạc dư dả hơn. Cùng một con người, cùng năng lực bẩm sinh, nhưng não bộ hoạt động kém đi rõ rệt chỉ vì đang trong trạng thái khan hiếm.

Điều đáng chú ý là cơ chế này không quan tâm bạn đang thiếu cái gì. Thiếu tiền, thiếu thời gian, thiếu ngủ, tất cả đều kích hoạt cùng một phản ứng: não thu hẹp tầm nhìn lại, chỉ tập trung giải quyết cái thiếu trước mắt, và mất đi khả năng suy nghĩ dài hạn, sáng tạo, hay xử lý những việc khác không liên quan trực tiếp.

Tôi thấy điều này ở khắp nơi ngoài việc học của trẻ con. Một nhân viên bị dồn deadline liên tục, tưởng làm việc nhiều hơn sẽ hiệu quả hơn, nhưng thực tế lại mắc nhiều lỗi ngớ ngẩn hơn, quyết định tệ hơn, vì não đang chạy ở chế độ sinh tồn chứ không phải chế độ tư duy. Một người thiếu ngủ kinh niên không chỉ mệt mỏi, mà còn đưa ra những quyết định tài chính tệ hơn hẳn so với khi ngủ đủ. Càng thiếu thứ gì, con người càng dễ đưa ra quyết định sai về đúng thứ đó, một vòng luẩn quẩn khó thoát ra.

Và tôi nghĩ đến lịch học của rất nhiều đứa trẻ ở Việt Nam hiện nay. Học chính khóa buổi sáng, học thêm buổi chiều, học thêm buổi tối, cuối tuần vẫn kín lịch. Phụ huynh nghĩ nhồi thêm giờ học sẽ giúp con giỏi hơn, vì với người lớn, logic đơn giản là càng đầu tư thời gian, kết quả càng tốt.

Nhưng nếu nhìn qua lăng kính của Mullainathan và Shafir, con đang bị đẩy vào đúng trạng thái khan hiếm mà nghiên cứu mô tả, chỉ khác là khan hiếm ở đây không phải tiền bạc, mà là thời gian và năng lượng tinh thần. Não con dồn hết sức để chạy đua qua hết môn này đến môn khác, không còn băng thông để thực sự hiểu sâu, liên kết kiến thức, hay đơn giản là nghỉ ngơi để củng cố trí nhớ.

Kết quả là con học nhiều hơn nhưng nhớ ít hơn. Ngồi lâu hơn trên bàn học nhưng tập trung kém hơn. Phụ huynh nhìn vào lịch kín mít, tưởng đó là bằng chứng của sự chăm chỉ và đầu tư đúng đắn, trong khi thực chất đó chính là nguyên nhân khiến hiệu quả học tập đi xuống.

Tất nhiên, không phải cứ có thời gian rảnh là tự động học tốt hơn, và một lịch trình có kỷ luật vẫn cần thiết. Vấn đề không nằm ở việc có lịch học hay không, mà ở việc lịch đó có để lại đủ khoảng trống cho não con phục hồi băng thông hay không.

Thử một cách khác: thay vì hỏi ""con nên học thêm bao nhiêu buổi"", hãy hỏi ""con còn bao nhiêu khoảng trống thực sự không phải nghĩ về việc học"". Cắt bớt một buổi học thêm không cần thiết, không phải vì buổi đó vô ích, mà vì khoảng trống đó có thể là thứ giúp những buổi học còn lại phát huy tác dụng thật sự.

Không phải con học kém vì chưa đủ chăm chỉ. Là con đang không còn đủ băng thông để chăm chỉ một cách hiệu quả.


Nguồn ảnh: Báo sức khoẻ & Đời sống

Giữa tiếng trống lân ầm ĩ, tiếng loa phát nhạc, tiếng trẻ con la hét chạy khắp sân, tôi đi ngang một góc nhỏ và bất ngờ ...
25/09/2026

Giữa tiếng trống lân ầm ĩ, tiếng loa phát nhạc, tiếng trẻ con la hét chạy khắp sân, tôi đi ngang một góc nhỏ và bất ngờ dừng lại.

Vài đứa trẻ ngồi thành một vòng nhỏ trên bậc thềm, không đứa nào nói gì, chỉ ngồi cạnh nhau, mỗi đứa cầm một cái lồng đèn, mắt nhìn lên ánh đèn của chính mình, thỉnh thoảng liếc sang lồng đèn của đứa bên cạnh, rồi lại im lặng nhìn tiếp.

Không đứa nào chạy theo đám đông đang náo nhiệt phía xa. Không đứa nào đòi về sớm vì ồn quá. Chúng chỉ ngồi đó, giữa một buổi tối lẽ ra phải ồn ào nhất năm, tự tìm cho mình một khoảnh lặng riêng.

Tôi đứng nhìn một lúc, không dám lại gần vì sợ phá vỡ cái yên tĩnh hiếm hoi đó. Nhưng đứng nhìn được vài phút, tôi lại thấy hơi áy náy theo một cách khác. Cả một buổi hội được chuẩn bị công phu, sân khấu, múa lân, trò chơi, mà mấy đứa trẻ này lại chọn ngồi yên một góc không tham gia gì cả. Tôi tự hỏi, mình nên để chúng yên như vậy, hay nên ra rủ chúng nhập cuộc, kẻo phí mất một buổi hội mình đã bỏ công tổ chức.

Tôi đứng đó thêm một lúc nữa, rồi quyết định không lại gần.

Chúng ta hay nghĩ trẻ con cần thật nhiều hoạt động, thật nhiều tiếng ồn, thật nhiều thứ để chơi thì mới gọi là một buổi tối vui. Nhưng nhìn mấy đứa trẻ ngồi im lìm bên những cái lồng đèn tối hôm đó, tôi nhận ra có một loại vui khác, chậm hơn, lặng hơn, mà đôi khi chính người tổ chức cuộc vui lại là người khó nhận ra nhất, vì luôn bận đo niềm vui bằng độ ồn ào nó tạo ra.

Đến cuối buổi, chúng vẫn ngồi y nguyên chỗ đó, chỉ khác là lồng đèn trên tay đã tắt bớt vài cái, chắc vì hết pin. Không đứa nào tỏ ra tiếc vì đã bỏ lỡ phần nào của buổi hội.

Có khi nào anh chị từng đứng giữa một cuộc vui mình dày công chuẩn bị, rồi nhận ra người ta hạnh phúc nhất lại đang ở một góc hoàn toàn khác với nơi mình nhìn vào chưa?

Lần cuối con thấy bạn tự học một thứ gì đó, không vì công việc bắt buộc, là khi nào?Nếu phải nghĩ lâu, có lẽ ta đang đòi...
25/09/2026

Lần cuối con thấy bạn tự học một thứ gì đó, không vì công việc bắt buộc, là khi nào?
Nếu phải nghĩ lâu, có lẽ ta đang đòi con một điều mà chính mình đã bỏ từ lâu.

Trẻ tiểu học học bằng mắt nhiều hơn bằng tai. Con ít nhớ câu "học là quan trọng". Con nhớ rất rõ buổi tối bố mẹ cầm điện thoại hay cầm sách.

Tôi nói điều này không để trách ai, vì chính tôi cũng phải tự nhắc mình mỗi ngày.
Nếu muốn con thay đổi, có lẽ điểm bắt đầu rẻ nhất là chính mình.

Dạo này bạn đang tự học điều gì?

24/09/2026

CÙNG LÀ “KHÔNG MUỐN ĐẾN TRƯỜNG”, NHƯNG Ở MỖI ĐỘ TUỔI, CON LẠI BIỂU HIỆN KHÁC NHAU.

3 tuổi, con có thể khóc ngay ở cổng trường.

8 tuổi, con có thể vẫn đi học bình thường nhưng bắt đầu chùng xuống mỗi khi nghĩ đến ngày mai.

Điều đáng để ba mẹ chú ý không chỉ là con có đi học hay không, mà là con cảm thấy thế nào khi nghĩ về nơi mình sắp đến.

Có một ranh giới rất nhỏ giữa “chưa quen trường” và “chưa cảm thấy mình thuộc về”.

Điều gì đã khiến niềm vui học tập của con dần biến mất? 👉 Vuốt để xem, có thể câu trả lời nằm ở những điều rất quen thuộ...
23/09/2026

Điều gì đã khiến niềm vui học tập của con dần biến mất? 👉 Vuốt để xem, có thể câu trả lời nằm ở những điều rất quen thuộc mỗi ngày.

Có một năm, chúng tôi có thể nhận thêm học sinh và kiếm thêm doanh thu. Chúng tôi không nhận.Tôi kể chuyện này, không ph...
23/09/2026

Có một năm, chúng tôi có thể nhận thêm học sinh và kiếm thêm doanh thu. Chúng tôi không nhận.

Tôi kể chuyện này, không phải để nói mình đã làm đúng. Là vì đến giờ tôi vẫn không chắc mình đã làm đúng.

Năm đó, danh sách chờ khá dài. Vài phụ huynh gọi điện, nhắn tin, nói sẵn sàng để con học ngay cả khi lớp phải kê thêm bàn. Tôi từ chối, với lý do rất chắc chắn trong đầu, sĩ số đông hơn nghĩa là mỗi giáo viên chia sự chú ý ra mỏng hơn, mỗi đứa trẻ nhận được ít quan sát hơn.

Nhưng tôi cũng nghĩ đến những gia đình bị từ chối hôm đó. Có gia đình đang cần gấp một chỗ học gần nhà, đang bí vì trường cũ có vấn đề, đang hết lựa chọn. Tôi không biết sau đó con họ học ở đâu, học có tốt không, có ổn không. Tôi chỉ biết ngày hôm đó, tôi đã đóng một cánh cửa trước một gia đình đang cần nó mở ra.

Ranh giới giữa giữ chất lượng và cứng nhắc, tôi nghĩ, mỏng hơn nhiều so với những gì người ta viết trong sách quản trị. Nếu tôi nhận thêm, có thể lớp học đông hơn một chút nhưng vẫn ổn, và một gia đình đang bí sẽ có chỗ dựa. Nếu tôi không nhận, tôi giữ được con số mình tin tưởng, nhưng đánh đổi bằng việc không biết gia đình đó rồi sẽ ra sao.

Tôi không có cách nào biết chắc quyết định nào đúng hơn. Tôi chỉ biết, mỗi lần phải từ chối một gia đình đang cần, dù vì lý do gì, cũng không phải một quyết định dễ dàng, và tôi chưa từng thấy nhẹ nhõm sau bất kỳ lần từ chối nào như vậy.

Làm giáo dục, hoá ra, không chỉ có những lựa chọn đúng và sai rõ ràng. Có rất nhiều lựa chọn chỉ là đánh đổi cái này lấy cái khác, và người đưa ra quyết định phải sống với phần mình đã không chọn, dù không bao giờ biết chắc phần đó rồi sẽ ra sao.

22/09/2026

TUẦN ĐẦU TIÊN CHƯA CHẮC LÀ TUẦN KHÓ NHẤT CỦA CON.

Khi cảm giác mới mẻ dần qua đi, điều quan trọng không còn là cặp mới, lớp mới hay những lời hỏi han đầu năm.

Mà là: Con đã tìm được “chỗ” của mình ở trường chưa?

Một nơi con được gọi tên, được lắng nghe, có bạn để trò chuyện và cảm thấy mình thuộc về.

Bởi đôi khi, một năm học tốt bắt đầu từ cảm giác rất đơn giản: “Ở đây có người biết mình là ai.💛

"

TP.HCM vừa quyết định chi 288 tỷ đồng để lo sách giáo khoa cho học sinh yếu thế và cho mượn miễn phí với những em có nhu...
22/09/2026

TP.HCM vừa quyết định chi 288 tỷ đồng để lo sách giáo khoa cho học sinh yếu thế và cho mượn miễn phí với những em có nhu cầu.

Tôi đọc con số đó và nghĩ đến một điều rất nhỏ, thứ ít ai để ý khi bàn về chính sách lớn. 288 tỷ đồng, nghe rất to. Nhưng chia ra, nó chỉ là giá trị một vài cuốn sách giáo khoa cho mỗi đứa trẻ trong diện được hỗ trợ. Một khoản tiền nhỏ với ngân sách thành phố, nhưng với một gia đình đang chật vật, đó có thể là khoản chi khiến họ phải cân nhắc giữa việc mua đủ sách và mua thêm một bữa ăn.

Tôi từng nghĩ sách giáo khoa là thứ hiển nhiên ai cũng có, cho đến khi làm giáo dục đủ lâu để nhận ra không phải vậy. Với nhiều gia đình, mua đủ một bộ sách giáo khoa đầu năm không phải chuyện nhỏ, đặc biệt khi nhà có hai ba đứa con đi học cùng lúc.

Điều tôi thấy đáng chú ý trong chính sách này không chỉ là con số 288 tỷ. Là cách thực hiện, cho mượn thay vì chỉ cấp phát một lần. Một cuốn sách cho mượn, dùng xong trả lại, để năm sau có em khác dùng tiếp, dạy cho một đứa trẻ một bài học âm thầm về trách nhiệm giữ gìn đồ chung, thứ không nằm trong bất kỳ trang sách nào nhưng lại quan trọng không kém.

Tôi nghĩ nhiều về việc, một chính sách tốt không chỉ giải quyết vấn đề trước mắt. Nó còn dạy được một điều gì đó, dù rất nhỏ, cho những đứa trẻ đi qua nó. Cho mượn sách, thay vì chỉ cho không, có lẽ là một trong những chi tiết nhỏ nhưng khôn ngoan hiếm hoi trong vô số chính sách tôi từng đọc.

Có một điều tôi vẫn tự hỏi, không có câu trả lời chắc chắn. Một chính sách hỗ trợ đúng lúc có thật sự giữ chân được một đứa trẻ ở lại trường, hay chỉ giải quyết được phần ngọn, còn phần gốc, những khó khăn khác của gia đình, vẫn ở đó chờ đợi. Tôi không biết. Nhưng tôi tin, dù chỉ giải quyết được một phần, một cuốn sách đến đúng lúc vẫn tốt hơn nhiều so với một cuốn sách không bao giờ đến.

Anh chị có nhớ năm nào mình từng chật vật vì tiền sách vở đầu năm không? Tôi tò mò muốn biết, chuyện đó đã qua bao lâu rồi mà vẫn còn nhiều gia đình đang trải qua đúng như vậy.


Nguồn ảnh: Báo Dân Trí

Address

Ho Chi Minh City

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Nguyễn Mạnh Dương posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The School

Send a message to Nguyễn Mạnh Dương:

Shortcuts

Share

Category