May Sóc Montessori Education

Khi một đứa trẻ bước gần đến sáu tuổi, nhiều người bắt đầu đặt câu hỏi: “Tại sao gia đình chúng ta nên tiếp tục theo học chương trình Tiểu học Montessori 6–12?”

Thật vậy, một số nền tảng quan trọng nhất đã được hình thành trước sáu tuổi, và toàn bộ quá trình này được hỗ trợ trọn vẹn bởi môi trường giáo dục Montessori trong giai đoạn mầm non. Trong giai đoạn phát triển đầu tiên từ 0–6 tuổi, trẻ tập trung mạnh mẽ vào việc hình thành nhân cách và hấp thụ mọi thứ xung quanh. Các em tiếp nhận thông tin cả một cách có ý thức lẫn vô thức thông qua các giác quan và trải nghiệm trong thế giới. Montessori đã viết về năm “cơ quan phát triển tâm lý” chủ chốt được xây dựng và tích hợp trong giai đoạn 0–6, hình thành nên bản chất con người: vận động, ngôn ngữ, cảm xúc, trí tuệ và ý chí. Năm cơ quan này tạo thành những hệ thống kết nối với nhau, đặt nền tảng cho nhân cách của trẻ và tiếp tục định hình, nâng đỡ sự phát triển của trẻ suốt cuộc đời.

Ở tuổi lên sáu, quá trình phát triển vẫn đang tiếp diễn và sự hỗ trợ từ chương trình Montessori tiếp tục là sự trợ giúp cần thiết cho cuộc sống trong cuối giai đoạn tuổi thơ (tiểu học 6-12), giai đoạn thanh thiếu niên (12-18) và giai đoạn đầu thời kỳ trưởng thành cho đến khoảng 24 tuổi.

Xây dựng trên nền tảng có sẵn

Khi trẻ mang theo nhân cách vừa được hình thành bước vào giai đoạn phát triển thứ hai (6–12 tuổi), trọng tâm phát triển thay đổi. Những câu hỏi “như thế nào?” và “tại sao?” trở thành mối bận tâm lớn của trẻ, và các em cần thêm nội dung, công cụ để khám phá lời giải cho những câu hỏi đó. Trong những năm tiểu học, trẻ tập trung vào “sự chuyển động của ý tưởng và thông tin” trong quá trình tiến đến sự trừu tượng. Để hỗ trợ sự chuyển động nội tại này, trẻ phải xây dựng một khung tư duy trong đầu để chứa đựng tri thức mới. Nói theo cách của Montessori trong cuốn Psychogeometry, trẻ cần một “phòng tập thể dục có mục đích cho trí tuệ”.

Giáo dục Vũ trụ (Cosmic Education) của Montessori cung cấp một khung chương trình và thực sự trở thành kế hoạch tổng thể cho giáo dục ở bậc tiểu học. Nhu cầu tìm kiếm tri thức của trẻ ở giai đoạn này mãnh liệt đến mức chỉ bằng cách trao cho trẻ cả vũ trụ, chúng ta mới có thể thỏa mãn niềm khao khát khám phá tri thức và văn hóa của các em. Bà Montessori gọi đây là việc cung cấp các psycho-disciplines (các môn học mà nội dung và phương pháp truyền đạt dựa trên tâm lý của lứa tuổi), còn hơn cả các môn học mang tính học thuật, mà là một “bàn tiệc” của những ý tưởng được kết nối để nuôi dưỡng sự phát triển cả trí tuệ lẫn cảm xúc của trẻ. Trong tiếp cận của Montessori với Giáo dục Vũ trụ, việc học không phải là ghi nhớ máy móc, mà là khơi dậy hứng thú và gắn kết toàn bộ tâm hồn của trẻ. Các psycho-disciplines giúp trẻ phát triển những kỹ năng nội tại như suy luận logic, trật tự và cấu trúc, đặt nền móng cho cả một đời sống với những đóng góp thấu đáo, quyết đoán cho xã hội. Hơn nữa, Giáo dục Vũ trụ hướng đến trí tuệ, vốn giờ đây trở thành yếu tố chủ đạo trong đời sống của trẻ. Trí tuệ được tiếp cận theo hai con đường chính: trí óc suy luận và trí tưởng tượng. Hai đường dẫn của trí tuệ này trở thành sức mạnh cho phép các ý tưởng và thông tin chuyển từ thế giới của trải nghiệm vào các khoang tâm trí, rồi lại trở ra dưới dạng những hoạt động có mục đích, công việc ý nghĩa và sự thể hiện bản thân.

Sự phát triển của trí óc suy luận là một quá trình năng động, trong đó việc phân loại đóng vai trò quan trọng. Thông qua các hoạt động phân loại — chẳng hạn xác định loài thực vật, phân loại đặc điểm địa lý, khám phá các hình khối hình học, hay phân tích cấu trúc ngôn ngữ — trẻ nhận ra các mô thức và mối liên hệ. Những hoạt động này giúp trẻ không chỉ hiểu về các loại, các phần trong từng nhóm, mà còn nhận thức được những mối liên kết rộng lớn hơn trong thế giới và vũ trụ có thể quan sát được xung quanh trẻ. Khi trẻ thao tác với học cụ, những cấu trúc mang tính tổ chức bắt đầu bén rễ trong tâm trí, tạo nên khung tư duy mạch lạc.

Các giáo viên trong lớp Montessori tiểu học kể những câu chuyện khơi dậy trí tưởng tượng. Những câu chuyện hé lộ sự rộng lớn của vũ trụ, cho thấy các sợi dây tri thức, văn hóa và trải nghiệm liên kết với nhau như thế nào. Khi vận dụng trí tưởng tượng, trẻ dựa vào trải nghiệm bản thân để điều hướng cả thách thức học thuật lẫn xã hội, hình dung những khả năng mới và tạo dựng giải pháp cho những vấn đề nảy sinh. Trong tiến trình này, trí tưởng tượng trở thành nhiều hơn một công cụ sáng tạo; nó trở thành chìa khóa cho sự hiểu biết, giải quyết vấn đề và thay đổi thế giới.

Những năm tiểu học Montessori còn mở ra cơ hội phát triển ý thức xã hội, làm nổi bật xu hướng gắn kết tự nhiên của con người. Trẻ ở độ tuổi này có nhu cầu mạnh mẽ được kết nối và thử nghiệm nhân cách của mình với bạn bè. Thông qua sự gắn kết với nhau, trẻ hình thành tình bạn, hợp tác trong nhóm, khám phá các vai trò xã hội và đồng thuận về các quy ước đạo đức. Cộng đồng tiểu học Montessori là một “xã hội thực tập” — nơi an toàn để trẻ luyện tập sống cùng nhau, xây dựng các cấu trúc xã hội trong nhiều hình thức, đôi khi đúng, đôi khi sai, nhưng luôn có đóng góp ý nghĩa cho tập thể. Montessori gọi môi trường này là “phôi thai xã hội” (social embryo). Công việc trong xã hội thực tập chính là nguồn nuôi dưỡng gián tiếp cần thiết cho sự ra đời của giai đoạn Thanh thiếu niên — khi các em trở thành “trẻ sơ sinh xã hội” (social newborn) sẵn sàng phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn giáo dục thứ ba.

Vậy tại sao nên tiếp tục theo học chương trình tiểu học Montessori?

Bởi vì cộng đồng Tiểu học Montessori là một môi trường năng động, nơi sự khám phá, phát triển và những kết nối ý nghĩa được phát triển mạnh mẽ. Thông qua lăng kính Giáo dục Vũ trụ, trẻ vừa có cấu trúc, vừa có tự do để khám phá thế giới xung quanh, đồng thời tiếp tục hành trình phát triển của mình. Trong những điều kiện ấy, trẻ từ 6–12 tuổi không chỉ học tập — mà còn chuyển hóa thành những cá nhân tự tin, tò mò, sáng tạo và tháo vát. Các em được trang bị để định hướng và vượt qua những phức tạp của cuộc sống với ý thức về mục đích và sự ngạc nhiên đầy kỳ diệu.

Tiểu học Montessori không chỉ là giáo dục; đó là một hành trình của sự gắn kết và thuộc về.

Tác giả: Terrence Millie, AMI 6–12 Trainer

TẠI SAO MÌNH TIẾP TỤC CHỌN MONTESSORI Ở CẤP BẬC TIỂU HỌC CHO CON?

Có rất nhiều anh chị em bạn bè của mình hỏi mình câu hỏi này. Trước khi mình quyết định cho con theo học tiếp tiểu học Montessori, mình cũng tự hỏi bản thân câu hỏi này và suy nghĩ rất nhiều.

Thời điểm đó, mình đọc rất nhiều sách, sách không liên quan đến phương pháp giáo dục Montessori, để có thể rộng mở tư duy hơn, để có thể tự mình trả lời được câu hỏi này, vì mình là giáo viên Montessori mầm non, mình muốn quyết định của mình là một quyết định đúng đắn dựa theo các nghiên cứu khoa học chứ không phải là vì lòng yêu mến cuồng nhiệt đối với người Thầy Maria Montessori. Mình cũng tìm hiểu rất kỹ về việc nếu con học theo phương pháp này thì vấn đề bằng cấp và tương lai con có mong muốn vào đại học thì sẽ như thế nào?

Càng đọc, mình càng tin vào quyết định của mình là phù hợp nhất cho gia đình mình ở thời điểm hiện tại. Và gia đình mình đã chọn trường tiểu học May Sóc Montessori Education để có thể hỗ trợ tốt nhất cho con về vấn đề bằng cấp nếu có mong muốn quay lại trường công hoặc trường tư, cũng như sự chuẩn bị kỹ lưỡng về tiếng Anh để con có thể tự tin tham gia các kì thi cần thiết nếu cần để vào đại học khi con quyết định là một thí sinh tự do không trường lớp. Con mình cũng như một số bạn ở May Sóc, được hỗ trợ rất tốt, khi tham gia thi các chứng chỉ tiếng Anh như Movers, Flyers đều nhỏ hơn số tuổi trung bình và đều đạt điểm 14-15/15 khiên.
Mình xin chia sẻ một số lý do thuyết phục mình tiếp tục hành trình này:

1. Con có nhiều cơ hội phát triển ý chí, khả năng tự điều chỉnh và kiểm soát bản thân, sự tập trung và trách nhiệm khi có thể tự do lựa chọn công việc, có thể làm và lặp lại công việc bao lâu tùy thích và hoàn thành công việc một cách trọn vẹn. => *Nghiên cứu: Lillard & Else-Quest (2006) – Science/Csikszentmihalyi (1990) – Flow: The Psychology of Optimal Experience/Baumeister & Tierney (2011) – Willpower: Rediscovering the Greatest Human Strength/Deci & Ryan (1985) – Self-Determination Theory/Lillard (2012) – Evaluating Montessori Education, Journal of School Psychology.

2. Con được tôn trọng và hỗ trợ với tốc độ học tập của riêng mình, khi con được đối xử một cách nhân văn như thế, sẽ không có việc con bị đánh giá là học dở, năng lực kém hay không đủ khả năng, chỉ là con cần thời gian để làm quen một thứ mới cho đến khi con thành thạo, như thế con sẽ tin tưởng vào bản thân, có được tư duy phát triển, và yêu thích việc học tập suốt đời. => *Nghiên cứu: Dweck, C. (2006) – Mindset: The New Psychology of Success/Amy Edmondson (1999) – Psychological Safety and Learning Behavior in Work Teams/Rosenthal & Jacobson (1968) – Pygmalion in the Classroom/Bloom’s Mastery Learning (1968).

3. Con được hỗ trợ tính xã hội theo cách thực tế nhất (lớp học Montessori là lớp học trộn độ tuổi, giống như xã hội thật bên ngoài, con tiếp xúc hằng ngày với các bạn nhỏ tuổi hơn cũng như các anh chị lớn tuổi hơn, khi có mâu thuẫn, con được các cô hướng dẫn rất cụ thể, con cũng có nhiều cơ hội học hỏi từ các em cũng như anh chị, cùng nhau làm việc nhóm, phân công công việc dọn dẹp chuẩn bị môi trường, từ đó con nhận ra ở các em nhỏ mình cũng học hỏi được rất nhiều, không phải chỉ có người lớn hơn là luôn luôn biết nhiều hơn, từ đó phát triển lòng khiêm tốn, các kỹ năng giao tiếp xã hội cần thiết như biết chờ đợi, giúp đỡ và hợp tác, sự kiên nhẫn, khả năng giảng giải và lòng tự trọng tích cực....). => Nghiên cứu: Lillard, A. S. (2012) – Montessori: The Science Behind the Genius/ Katz, L. (1995) – The Benefits of Mixed-Age Grouping/ Denham, S. A. (2006) – Emotional Competence in Young Children. Ngoài ra còn có kết quả nghiên cứu từ Human Flourishing Program của Harvard (Trường Kinh tế Công cộng và Chính sách, Harvard Kennedy School) về trẻ được học theo hình thức homeschool, cho thấy không có dấu hiệu chậm phát triển kỹ năng giao tiếp xã hội như mọi người hay nghĩ.

4. Ngoài các lý do trên, Montessori là một trong những phương pháp gần như có thể đáp ứng đầy đủ các nền tảng kiến thiết cho học tập (Building Blocks for Learning) được phát triển bởi Tiến sĩ Brooke Stafford-Brizzard cho tổ chức Sự Thay Đổi Cho Trẻ Em (https://turnaroundusa.org/what-we-do/tools/building-blocks/) và tập hợp các nghiên cứu tốt nhất trong giáo dục và khoa học học tập qua nhiều thập kỷ. Khuôn khổ này xác định mười sáu kỹ năng cụ thể, tất cả đều tác động đến thành công ở trường học và cuộc sống.

Cái gì từ trái tim sẽ chạm đến trái tim, mình luôn kính trọng phương pháp Montessori là vì thế, không chỉ là học thuật mà ở đó còn là tình yêu thương nhân văn của con người dành cho nhau. Không thắc mắc gì, khi mình thấy hình ảnh con gái của Mark Zuckerberg và Priscilla Chan ngồi trong một lớp Montessori Tiểu Học 🙂.

Tác giả bài viết: Phương Uyên
https://www.facebook.com/jjuly.phuonguyen

Khóa đào tạo giáo viên Montessori 12-18 đầu tiên trong lịch sử AMI!

Trường Hershey Montessori, khu học xá Huntsburg là một trong những môi trường trang trại đầu tiên trên thế giới được thiết kế đặc biệt để làm cho tầm nhìn của Maria Montessori đối với thanh thiếu niên trở thành hiện thực. Trong 20 năm, đây là ngôi nhà của cộng đồng trẻ thanh thiếu niên nội trú và bán trú Hershey, học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông. Với động vật nuôi, vườn hữu cơ, một trang trại cư trú “Ngôi nhà trang trại”, nông trại mía, ao, nhà kính, 98 mẫu rừng, chuồng trại với xưởng gỗ, gốm sứ, xưởng làm nến, và các lớp học Montessori được thiết kế tinh xảo, đây là địa điểm hoàn hảo để được đắm mình trong “một ngôi trường của trải nghiệm trong tất cả các yếu tố của đời sống xã hội.” Huntsburg cách Cleveland, Ohio 45 dặm về phía đông, một trung tâm truyền sinh khí cho nghệ thuật, công nghiệp, âm nhạc, sân khấu, và thể thao.

Có nhiều ngôi trường như trường Hershey Montessori, đã và đang được thành lập ở nhiều nơi trên thế giới, tiên phong trong việc tạo ra một môi trường giáo dục Montessori cho trẻ em trong độ tuổi thanh thiếu niên từ 12 tới 18 tuổi. Sau nhiều năm nghiên cứu, thực nghiệm và phát triển, AMI và tổ chức liên kết của mình, Hiệp hội giáo viên Montessori Bắc Mỹ - NAMTA đã dần hoàn thiện môi trường giáo dục Montessori dành cho độ tuổi từ 12-18. Khóa đào tạo giáo viên 12-18 lần đầu tiên trong lịch sử AMI sẽ được khai giảng vào mùa hè năm 2020 là kết quả của một dự án nghiên cứu hơn 20 năm bắt đầu từ năm 1998. Trường Hershey Montessori tại Ohio Hoa Kỳ và trường The Montessori Centre for Work and Study, Rydet tại Thụy Điển sẽ là hai địa điểm đào tạo tại chỗ của khóa học này.

Có ba mẹ nào muốn tham gia hành trình này cùng đội các ba mẹ ở May Sóc không ạ?

Nguồn:
AMI
NAMTA
The Montessori Adolescent Initiative
International Montessori Training Institute
Hershey Montessori School
The Montessori Centre for Work and Study, Rydet