16/08/2026
💢QUAN NIỆM CHO RẰNG: HỌC QUÁ NHIỀU NGỮ PHÁP và THI CỬ TOÀN NGỮ PHÁP Ở TRƯỜNG KHÔNG GIÚP HỌC SINH GIỎI GIAO TIẾP.💢
Mình quan niệm thế này: điều này có đúng, cũng có sai
1) Ngữ pháp vẫn rất quan trọng và không nên bị xem là đối lập với việc học giao tiếp. Thực tế, mình rất biết ơn những thầy cô đã giúp học sinh có nền tảng ngữ pháp vững, vì khi các em lên trình độ cao hơn, giáo viên có thể tập trung nhiều hơn vào từ vựng nâng cao, ngữ pháp nâng cao, writing và các kỹ năng khác thay vì phải dạy lại kiến thức nền.
Mỗi tuần giáo viên chỉ có khoảng 2-3 buổi, mỗi buổi 1,5-2 tiếng, nên không thể trong thời gian đó vừa xây dựng toàn bộ nền tảng ngữ pháp, vừa phát triển đầy đủ nghe, nói, đọc, viết. Vì vậy, việc học sinh đã được học ngữ pháp tốt từ trước chính là một “đòn bẩy” rất lớn.
Sách giáo khoa và phương pháp dạy hiện nay cũng đã thay đổi nhiều. Học sinh học chương trình trong trường vẫn có thể nghe và giao tiếp tốt nếu các em chịu khó tự luyện thêm và được giáo viên hỗ trợ. Ở giai đoạn đầu, chỉ cần các em có khả năng giao tiếp cơ bản phù hợp với trình độ. Nếu muốn tiến xa hơn, bản thân học sinh cũng cần dành thêm thời gian tự học và luyện tập ở nhà.
Không thể cho rằng chỉ cần bỏ bớt ngữ pháp thì học sinh sẽ tự động giỏi giao tiếp hơn. Nghe và nói là những kỹ năng cần được rèn luyện lâu dài, từ nhỏ đến lớn, song song với việc xây dựng nền tảng ngôn ngữ.
Bên cạnh đó, động lực của học sinh cũng rất quan trọng. Nếu một học sinh thực sự muốn đạt A1, A2, B1, B2 hay C1, các em sẽ cố gắng để đạt được. Ngược lại, nếu các em chưa thấy cần thiết hoặc chưa có động lực, giáo viên cũng khó có thể ép các em đạt một trình độ nhất định.
Theo kinh nghiệm của mình, nhiều học sinh hiện nay có thể đạt B2 hoặc C1 trước 15 tuổi. Điều đó cho thấy cách học và điều kiện học ngoại ngữ ngày nay đã tiến bộ rất nhiều so với trước đây.
Vì vậy, theo mình, không cần thiết phải phủ nhận hay thay đổi hoàn toàn phương pháp của nhau. Mỗi giáo viên đóng góp một phần trong quá trình phát triển của học sinh. Người dạy nền tảng ngữ pháp tốt sẽ giúp người dạy ở cấp độ cao hơn rất nhiều. Khi học sinh đến lớp với grammar foundation vững, cả cô và trò đều có thể học advanced vocabulary, advanced grammar và advanced writing nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.
2) Ở các quốc gia khác cũng vậy, khi học một ngôn ngữ mới, người học vẫn phải trải qua quá trình khá vất vả: học từ vựng, ngữ pháp, phát âm, nghe, nói, đọc, viết và luyện tập trong thời gian dài. Không có phương pháp nào khiến một người tự nhiên giỏi ngoại ngữ chỉ sau một thời gian ngắn.
Sự khác biệt lớn nhất nằm ở động lực và mục tiêu của mỗi người. Khi thực sự yêu thích một ngôn ngữ hoặc có một mục tiêu rõ ràng, người học sẽ tự tìm tòi sâu hơn, chủ động luyện nghe, luyện nói, đọc thêm, học thêm từ vựng và tìm hiểu cả những điểm ngữ pháp khó. Còn nếu bản thân người học chưa thấy cần thiết, thì dù giáo viên có thay đổi phương pháp thế nào cũng rất khó tạo ra kết quả vượt trội.
Vì vậy, giáo viên có thể định hướng, tạo nền tảng và hỗ trợ, nhưng để đi từ mức giao tiếp cơ bản đến B2, C1 hay cao hơn, cuối cùng vẫn cần sự chủ động, thời gian và nỗ lực của chính người học. Mỗi người sẽ đi xa đến đâu phụ thuộc rất nhiều vào mục tiêu mà họ tự đặt ra cho mình.
Mình nghĩ có những người rất tâm huyết nên muốn thay đổi cả hệ thống giáo dục theo quan điểm của mình. Tuy nhiên, một hệ thống giáo dục không phải được xây dựng chỉ từ ý kiến của một vài cá nhân. Những người làm chương trình, nghiên cứu giáo dục và hoạch định chính sách cũng đã dành rất nhiều thời gian để nghiên cứu, thử nghiệm và điều chỉnh qua nhiều giai đoạn.
Thực tế, giáo dục những năm gần đây đã thay đổi rất nhiều rồi, từ sách giáo khoa, cách tiếp cận cho đến việc chú trọng hơn vào năng lực giao tiếp và khả năng vận dụng kiến thức. Có thể hệ thống chưa hoàn hảo và chắc chắn vẫn còn những điểm cần cải thiện, nhưng mình nghĩ cũng nên ghi nhận những nỗ lực đó.
Bản thân mình là giáo viên, mình có kinh nghiệm thực tế trong phạm vi học sinh và lớp học của mình, nhưng mình cũng không nghĩ rằng kinh nghiệm cá nhân của mình đủ để kết luận cả một hệ thống nên thay đổi theo cách nào. Những người trực tiếp nghiên cứu và xây dựng chương trình có dữ liệu, chuyên môn và góc nhìn rộng hơn chúng ta rất nhiều.
Vì vậy, mình thích cách nhìn dung hòa hơn: thấy điều gì chưa tốt thì góp ý và cải thiện, nhưng không cần phủ nhận tất cả những gì đang có. Mỗi người làm tốt phần việc của mình, giáo viên hỗ trợ học sinh hết khả năng, còn học sinh cũng phải chủ động với mục tiêu học tập của chính mình. Giáo dục là công việc của cả một hệ thống, không thể đặt toàn bộ trách nhiệm lên một nhóm giáo viên hay một phương pháp dạy học duy nhất.
3) Mình nghĩ có những người rất tâm huyết nên muốn thay đổi cả hệ thống giáo dục theo quan điểm của mình. Tuy nhiên, một hệ thống giáo dục không phải được xây dựng chỉ từ ý kiến của một vài cá nhân. Những người làm chương trình, nghiên cứu giáo dục và hoạch định chính sách cũng đã dành rất nhiều thời gian để nghiên cứu, thử nghiệm và điều chỉnh qua nhiều giai đoạn.
Thực tế, giáo dục những năm gần đây đã thay đổi rất nhiều rồi, từ sách giáo khoa, cách tiếp cận cho đến việc chú trọng hơn vào năng lực giao tiếp và khả năng vận dụng kiến thức. Có thể hệ thống chưa hoàn hảo và chắc chắn vẫn còn những điểm cần cải thiện, nhưng mình nghĩ cũng nên ghi nhận những nỗ lực đó.
Bản thân mình là giáo viên, mình có kinh nghiệm thực tế trong phạm vi học sinh và lớp học của mình, nhưng mình cũng không nghĩ rằng kinh nghiệm cá nhân của mình đủ để kết luận cả một hệ thống nên thay đổi theo cách nào. Những người trực tiếp nghiên cứu và xây dựng chương trình có dữ liệu, chuyên môn và góc nhìn rộng hơn chúng ta rất nhiều.
Vì vậy, mình thích cách nhìn dung hòa hơn: thấy điều gì chưa tốt thì góp ý và cải thiện, nhưng không cần phủ nhận tất cả những gì đang có. Mỗi người làm tốt phần việc của mình, giáo viên hỗ trợ học sinh hết khả năng, còn học sinh cũng phải chủ động với mục tiêu học tập của chính mình. Giáo dục là công việc của cả một hệ thống, không thể đặt toàn bộ trách nhiệm lên một nhóm giáo viên hay một phương pháp dạy học duy nhất.
💢And to all my students: keep following the path you have chosen. Keep learning, keep working towards your own goals, and above all, live sincerely, treat others with kindness, and grow into good and responsible citizens.💢