20/08/2026
📊 HƯỚNG DẪN CHỈNH SỬA BÁO CÁO TỐT NGHIỆP, ĐỒ ÁN, LUẬN VĂN THẠC SĨ
🎯 Chủ đề: CÁCH KẾT HỢP IF VỚI AND VÀ OR TRONG EXCEL
• Khi xử lý dữ liệu cho báo cáo tốt nghiệp, khóa luận hay luận văn thạc sĩ, bạn sẽ thường gặp những tình huống cần phân loại, đánh giá hoặc đưa ra kết quả dựa trên nhiều điều kiện cùng lúc.
• Nếu chỉ sử dụng IF đơn thuần, công thức đôi khi sẽ rất dài và khó kiểm soát. Lúc này, kết hợp IF với AND hoặc OR sẽ giúp công thức logic hơn, dễ đọc và dễ chỉnh sửa hơn.
💡 1. KHI NÀO DÙNG IF + AND?
• AND được sử dụng khi bạn muốn TẤT CẢ các điều kiện đưa ra đều phải đúng.
• Ví dụ: Sinh viên chỉ được xếp “Đạt” khi đồng thời đáp ứng:
Điểm chuyên cần ≥ 7
VÀ
Điểm thi ≥ 5
• Công thức:
=IF(AND(B2>=7,C2>=5),"Đạt","Không đạt")
• Cách hiểu rất đơn giản:
IF = Nếu
AND = Và
→ Nếu điểm chuyên cần từ 7 trở lên VÀ điểm thi từ 5 trở lên thì trả về “Đạt”, ngược lại trả về “Không đạt”.
• 📌 Điểm cần nhớ: AND chỉ trả về TRUE khi TẤT CẢ các điều kiện bên trong đều đúng. Chỉ cần một điều kiện sai thì toàn bộ kết quả AND sẽ là FALSE.
💡 2. KHI NÀO DÙNG IF + OR?
• OR phù hợp với trường hợp chỉ cần MỘT TRONG CÁC ĐIỀU KIỆN được đáp ứng.
• Ví dụ: Nhân viên được thưởng nếu:
Doanh số ≥ 100 triệu
HOẶC
Có từ 5 khách hàng mới trở lên.
• Công thức:
=IF(OR(B2>=100,C2>=5),"Có thưởng","Không thưởng")
• Trong trường hợp này, nhân viên không nhất thiết phải đáp ứng cả hai tiêu chí.
• Chỉ cần doanh số đạt yêu cầu HOẶC số khách hàng mới đạt yêu cầu thì Excel sẽ trả về kết quả “Có thưởng”.
• 📌 Mẹo nhớ nhanh:
AND = TẤT CẢ phải đúng
OR = ÍT NHẤT MỘT điều kiện đúng
🧩 3. KẾT HỢP IF + AND + OR TRONG CÙNG MỘT CÔNG THỨC
• Khi dữ liệu trong báo cáo phức tạp hơn, bạn hoàn toàn có thể đặt OR bên trong AND, sau đó đưa toàn bộ nhóm điều kiện vào IF.
• Ví dụ: Một sinh viên được xác định “Đủ điều kiện” khi:
Điểm trung bình ≥ 8
VÀ đồng thời
Chuyên cần ≥ 80% HOẶC có chứng chỉ.
• Công thức:
=IF(AND(B2>=8,OR(C2>=80%,D2="Có")),"Đủ điều kiện","Chưa đủ")
• Có thể hiểu công thức theo từng lớp:
• B2>=8 → Kiểm tra điểm trung bình.
• OR(C2>=80%,D2="Có") → Chỉ cần chuyên cần đạt từ 80% HOẶC có chứng chỉ.
• AND(...) → Yêu cầu điều kiện điểm trung bình phải đúng và nhóm điều kiện OR cũng phải đúng.
• IF(...) → Sau khi kiểm tra toàn bộ điều kiện, Excel trả về “Đủ điều kiện” hoặc “Chưa đủ”.
📌 4. NHỮNG LỖI RẤT DỄ GẶP KHI VIẾT CÔNG THỨC
• ❌ Nhầm AND và OR:
Nếu yêu cầu tất cả tiêu chí cùng đạt mà lại dùng OR, kết quả phân loại có thể sai hoàn toàn.
• ❌ Đặt sai dấu ngoặc:
Khi IF kết hợp nhiều hàm, cần kiểm tra thật kỹ vị trí đóng và mở ngoặc.
• ❌ Quên dấu ngoặc kép với nội dung dạng chữ:
Ví dụ đúng:
=IF(AND(B2>=7,C2>=5),"Đạt","Không đạt")
• Các nội dung như “Đạt”, “Không đạt”, “Có”, “Không”, “Tốt”, “Chưa đạt”... cần đặt trong dấu ngoặc kép khi sử dụng trực tiếp trong công thức.
• ❌ Viết một công thức quá dài rồi mới kiểm tra:
Đây là nguyên nhân khiến nhiều bạn mất rất nhiều thời gian tìm lỗi.
🔍 CÁCH KIỂM TRA CÔNG THỨC NHANH HƠN
• Nếu công thức phức tạp, đừng ghép tất cả ngay từ đầu.
• Hãy kiểm tra từng phần riêng biệt trước.
• Ví dụ, kiểm tra AND:
=AND(B2>=7,C2>=5)
• Sau khi kết quả đúng mới ghép vào IF:
=IF(AND(B2>=7,C2>=5),"Đạt","Không đạt")
• Với công thức có cả AND và OR, nên kiểm tra nhóm OR trước, sau đó nhóm AND và cuối cùng mới đặt vào IF.
🎓 ỨNG DỤNG TRONG BÁO CÁO TỐT NGHIỆP, LUẬN VĂN
• IF + AND + OR đặc biệt hữu ích khi xử lý bảng dữ liệu lớn như:
• Phân loại khách hàng theo nhiều tiêu chí.
• Đánh giá kết quả khảo sát.
• Xếp loại nhân viên, sinh viên hoặc đối tượng nghiên cứu.
• Kiểm tra điều kiện đạt/không đạt.
• Phân nhóm doanh thu, chi phí, hiệu quả kinh doanh.
• Xác định mức độ rủi ro.
• Kiểm tra dữ liệu trước khi chạy thống kê.
• Tạo các cột kết quả phục vụ PivotTable, biểu đồ và phân tích dữ liệu.
✨ Chỉ cần nhớ một nguyên tắc đơn giản:
• IF = NẾU... THÌ...
• AND = VÀ – tất cả điều kiện phải đúng.
• OR = HOẶC – chỉ cần một điều kiện đúng.
