06/11/2021
ĐIỀU GÌ XẢY RA KHI BẠN BỊ TÊ LIỆT CẢM XÚC
Theo T.S Mayra Mendez, một nhà tâm lý trị liệu và điều phối chương trình tại Trung tâm Phát triển Gia Đình và Trẻ Em Providence Saint John cho rằng “Tê liệt cảm xúc là tiến trình tâm lý và cảm xúc khi con người ta đóng lại hết những cảm nhận và chủ thể còn có thể rơi vào trạng thái thiếu hụt phản hồi hay phản ứng bằng cảm xúc”.
Nói một cách đơn giản tê liệt cảm xúc là khi một người cố kìm nén những cảm xúc và ký ức tiêu cực nhưng đồng thời chặn cả khả năng cảm nhận niềm vui hoặc những tương tác có ý nghĩa.
Tê liệt cảm xúc không phải là bệnh lý và nó thường là một cảm giác tạm thời. Nhưng nếu kéo dài và mất kết nối với cuộc sống , nó có thể là một triệu chứng của rối loạn tâm thần.
Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng tê liệt cảm xúc có thể là một cơ chế đối phó trước sự căng thẳng tột độ .Việc ngăn chận cảm xúc này giúp con người tránh bị quá tải khi xử lý các thông tin gây sốc.
BIỂU HIỆN
Nhiều người mô tả tê liệt cảm xúc là cảm giác chán nản, trống rỗng hoặc bị cô lập, một số khác lại thấy rằng một người ngoài đang chứng kiến cuộc đời của mình diễn ra, mất cảm giác về tương lai hoặc không nhìn thấy tương lai tổn tại.
- Mất hứng thú vào những hoạt động từng quan trọng, và bạn đã từng rất thích thú.
- Cảm thấy xa cách hoặc bị mọi người thờ ơ.
- Không thể đánh giá cảm xúc của bản thân.
- Cảm thấy “trơ lì”, cả thể chất và tinh thần.
- Mất gắn kết với cuộc sống hàng ngày.
- Khó cảm nhận cảm xúc tích cực như niềm vui, hạnh phúc.
- Thích ở một mình hơn thay vì với người khác.
NGUYÊN NHÂN
Tê liệt cảm xúc có thể là kết quả của một nỗi đau đớn về thể xác hoặc tinh thần. Cơ chế bảo vệ bản thân làm bạn ngắt kết nối, tách biệt hoặc những cảm xúc liên quan tới tình huống khiến bạn khó chịu.
Khi cảm xúc bạn tê liệt, có thể tạm thời cảm thấy nhẹ nhõm, từ đó giúp bạn tiếp tục cuộc sống, nhưng dần dà, lá chắn bảo vệ này có thể “cản trở” sự kết nối bạn với người khác và gắn kết với những cảm xúc cảm tích cực lẫn tiêu cực.
ĐIỀU TRỊ
- Nghỉ ngơi hợp lý. Cả chất lượng và thời lượng nghỉ ngơi đều vô cùng quan trọng trong việc kiểm soát các triệu chứng của bất kỳ vấn đề sức khỏe thể chất, cảm xúc và tinh thần nào.
Điều này đặc biệt đúng với các vấn đề sức khỏe tâm thần vì thiếu ngủ có thể gây khó khăn hơn cho việc đối phó với những tác nhân gây căng thẳng trong cuộc sống.
- Thức dậy lúc nửa đêm là hiện tượng khá thường gặp mới những người mắc PTSD, trầm cảm, lo âu hay bất kỳ dạng sang chấn nào khác nhưng hãy cố ngủ ít nhất 7 tiếng mỗi đêm, đây là con số khuyến nghị cho người trưởng thành.
- Tham gia vào các hoạt động thể chất. Tích cực tập luyện và tham gia vào các hoạt động thể chất mà bạn yêu thích không chỉ mang lại lợi ích cho sức khỏe của bạn mà nó còn làm giảm các triệu chứng trầm cảm và lo âu. Hãy cố gắng dành thời gian tập luyện thể nó sẽ giúp ích bạn một phần nào.
- Giảm thiểu căng thẳng. Những yếu tố gây căng thẳng hàng ngày và căng thẳng quá mức đều là những nguyên nhân chính gây ra cảm giác tê liệt.
- Tìm cách quản lý căng thẳng tốt hơn là chìa khóa để giải quyết việc né tránh cảm xúc và cảm xúc.
Các chiến lược thư giãn và dựa trên chánh niệm rất hữu ích trong việc giảm tác động của căng thẳng.
- Tham gia vào các bài tập thư giãn, đặc biệt là các bài tập nhận thức cơ thể, có thể rất hữu ích để đánh thức các cảm giác, cảm giác và điều chỉnh cảm xúc.
Chấp nhận nỗi buồn. Vượt qua những lời phê bình, bình phẩm, bạn có thể đổi mặt với sự tê liệt cảm xúc. Thay vì kìm chế nỗi buồn, bạn nên chấp chận và tìm cách giải quyết, quan sát nó.
- Chuyển hóa sự tê liệt. Mục tiêu không phải là để triệt tiêu sự tê liệt cảm xúc mà là cảm hóa và thấu hiểu nó. Chẳng hạn, bắt đầu tự nhủ “ cảm ơn vì đã bảo vệ tôi suốt thời gian qua. Tuy nhiên, tôi đã mạnh mẽ hơn và tôi không cần đối phó bằng sự tê liệt này”. Chỉ khi bạn có nhận thức và thấu cảm , bạn mới có thể chuyển hóa và sử dụng nó chủ động hơn.
Tài liệu Tham khảo
1. Alexander W. Pharmacotherapy for Post-traumatic Stress Disorder In Combat Veterans: Focus on Antidepressants and Atypical Antipsychotic Agents. P T. 2012;37(1):32-8. PMID: 22346334
2. U.S. Department of Veterans Affairs, National Center for PTSD, “Avoidance”.
3. Roemer, L., Litz, B. T., Orsillo, S. M. & Wagner, A. (2001). A Preliminary Investigation of the Role of Strategic Withholding of Emotion in PTSD. Journal of Traumatic Stress, 14, 149-156. DOI: 10.1023/A:1007895817502
4. Tull, M.T., Gratz, K.L., Salters, K., & Roemer, L. (2004). The Role of Experiential Avoidance in Post-Traumatic Stress Symptoms and Symptoms of Depression, Anxiety, and Somatization. Journal of Nervous and Mental Disease, 192, 754-761. DOI: 10.1097/01.nmd.0000144694.30121.89
---
Psycare là dự án miễn phí vì cộng đồng, với nhiệm vụ cấp thiết nâng cao nhận thức cũng như sức khỏe tinh thần cho mọi người trong mùa dịch. Liên hệ với Psycare khi bạn cần tham vấn từ các chuyên gia nhé 💙
☎️ 094 413 13 37
✉️ https://bom.to/QghZpD