02/06/2026
"Thôi bỏ đi! Cái đám lập trình viên tụi mày chỉ toàn làm mấy thứ vô bổ!" 😏
"Anh đây chinh chiến thương trường bao nhiêu năm còn trầy trật lên xuống, bọn mày chỉ ngồi máy lạnh gõ phím thôi mà cũng đòi thành công?"
Lời của sếp như một gáo nước lạnh tạt thẳng vào mặt mình. Đến nỗi, miệng mình lắp bắp, cứng họng và hoàn toàn không biết phải nói gì tiếp theo.
Sáng nay, mình có hẹn cafe với anh sếp để bàn một chút chuyện công việc còn tồn đọng ở công ty.
Anh em với nhau đang nói vài câu chuyện phím vui vẻ, mình cũng hào hứng khoe dự án startup mà mình đang làm thêm ở nhà. Trong bụng thầm nghĩ, biết đâu sếp thấy tiềm năng lại rót vốn tài trợ cho vài đồng haha.
Nhưng sự thật khá phũ phàng. Không những không xin được đồng vốn nào, mình còn nhận lại một lời nhận xét nghe qua có vẻ hơi thô thiển, nhưng ngẫm lại, đó lại là sự thật.
------
📌 TẠI SAO 99% DEV KHỞI NGHIỆP ĐỀU THẤT BẠI
Nhìn lại hành trình từ lúc ra trường đến nay cũng gần 12 năm, mình đã tham gia hơn 5 nhóm khởi nghiệp, làm hơn 10 dự án khác nhau.
Kết quả thì sao?
9 trên 10 dự án đều phải bỏ dở giữa chừng. Và may mắn là chỉ có một dự án hoàn thành trọn vẹn.
Sau khi làm xong dự án đó, cả đám đẩy app lên store rồi... chắp tay cầu nguyện 🙏. Suốt 10 tháng trời lẹt đẹt chưa tới 1000 lượt tải. Kết cục: Dẹp tiệm, ai về nhà nấy.
Mình đành thành thật thú nhận với sếp: "Giờ sao đây ạ, anh chỉ giúp em với. Tụi em cũng thử nhiều cách rồi mà kết quả vẫn như cũ."
Và thế là, suốt 3 tiếng đồng hồ sau đó, mình chỉ ngồi im nghe sếp phân tích và chỉ cho cách đi sao cho đúng đắn hơn.
Dân dev tụi mình ai mà chẳng ôm mộng khởi nghiệp. Cứ nhìn mấy ông kỳ lân công nghệ tỷ đô là lại khao khát làm được như họ. Nhưng đời không như mơ, thực tế là 99% đều thất bại!
Chúng ta giống như những người thợ rèn cặm cụi ngày đêm để làm ra những món vũ khí hoàn hảo nhất.
Nhưng chúng ta lại mang một niềm tin ngây thơ đến chết người: lầm tưởng rằng chỉ cần tự tay làm ra được vũ khí tốt thì sẽ nghiễm nhiên trở thành một vị anh hùng, có thể hiên ngang cầm vũ khí đó xông pha ra chiến trường khốc liệt và sống sót trở về.
Sự thật không phải như vậy! Chúng ta chỉ là những người thợ rèn.
Dưới đây là 3 sai lầm chí mạng nhất mà sếp đã vạch ra để mình tỉnh ngộ. Bạn hoàn toàn không cần phải đánh đổi 12 năm trầy trật và trả giá như mình mới nhận ra đâu.
👉 HÃY LƯU BÀI VIẾT NÀY LẠI NGAY, CHẮC CHẮN BẠN SẼ CẦN!
------
📌 SAI LẦM 1: XEM NHẸ KHÂU MARKETING
Chúng ta thường có một niềm tin ngây thơ rằng "sản phẩm tốt sẽ tự nhiên có khách hàng".
Chúng ta có thể tranh luận nảy lửa cả tuần xem dùng công nghệ nào tốt hơn, hay ngồi cặm cụi trau chuốt từng dòng code.
Thế nhưng đến khâu SỐNG CÒN là làm sao để có người dùng, thì chúng ta lại phó mặc cho sự may rủi mà quên mất một điều: Chính marketing mới là bệ phóng đưa sản phẩm đến tay khách hàng, bản thân những dòng code không thể tự làm được việc đó.
Vậy nên, quy tắc sống còn là: Phải có ít nhất một người chuyên về Marketing. Đừng mang cái tư duy "code được hệ thống khó thì làm marketing dễ ẹc", cái giá phải trả sẽ rất đắt.
Đó là một phạm trù sâu rộng về tâm lý học và chiến lược đòi hỏi bạn cần tới 4 năm đại học để được đào tạo bài bản. Thay vì cố ôm đồm tất cả, bạn hãy tìm một người đồng đội giỏi Marketing để bù đắp những mảng mà bạn không chuyên.
📌 SAI LẦM 2: BỆNH "CUỒNG CÔNG NGHỆ"
Dân dev thường rất dễ rơi vào cạm bẫy của việc phức tạp hóa vấn đề. Thay vì làm ra một phiên bản đơn giản nhất, đủ để để giải quyết được nhu cầu của người dùng, chúng ta lại thích nhồi nhét những công nghệ mới nhất, phức tạp nhất vào dự án.
Bạn xây dựng một hệ thống khổng lồ có thể chịu tải hàng triệu người dùng, trong khi thực tế ứng dụng chưa có nổi 10 người sử dụng.
Sự mù quáng chạy theo công nghệ sẽ biến dự án thành một hố đen đốt tiền, vắt kiệt sức lực của team và bóp chết cơ hội sống sót của sản phẩm.
📌 SAI LẦM 3: ẢO TƯỞNG NHU CẦU CỦA KHÁCH HÀNG
Có một thực tế rất hay gặp là chúng ta cứ ngồi trong phòng máy lạnh và tự vẽ ra một nhu cầu không hề tồn tại. Chúng ta say mê tạo ra những tính năng ngầu nhất, rồi mặc định rằng người dùng ngoài kia đang thực sự cần nó.
Nhưng sự thật phũ phàng là khách hàng không mua công nghệ, họ chỉ xuống tiền cho thứ giải quyết được rắc rối của họ. Việc cứ tạo ra những thứ bạn thích làm, thay vì thứ thị trường mong muốn, chính là con đường ngắn nhất đẩy dự án xuống vực.
------
😨 TẠI SAO KHỞI NGHIỆP KHÓ...NHƯNG AI CŨNG ĐÂM ĐẦU VÀO?
Nhìn lại những sai lầm phũ phàng mà sếp vừa chỉ ra hôm nay, mình nhận ra một điều. Khởi nghiệp rất khó, rất khốc liệt, đòi hỏi sự thực dụng và bắt chúng ta phải dẹp bỏ cái tôi cá nhân.
Vậy tại sao dân dev chúng ta vẫn cứ đâm đầu vào?
Có lẽ, phía sau giấc mơ đó không chỉ là mục tiêu kiếm nhiều tiền hay sự thành công vang dội:
- Mà đó là mong muốn thoát khỏi cảnh làm việc trong những bức tường văn phòng tù túng.
- Là khát khao được tự do áp dụng những kiến thức công nghệ mình yêu thích vào thực tế. Điều mà bạn khó lòng làm được vì vướng đủ thứ quy trình cứng nhắc ở công ty.
- Đó còn là cảm giác được làm việc trong một đội ngũ thực sự, cùng nhau thực hiện một mục tiêu cao cả: Tạo ra giá trị cho xã hội, thay vì chỉ làm việc để làm hài lòng một ông sếp khó tính.
Khởi nghiệp giống như một bộ môn giúp bạn được sống thật với chính mình, nhất là giữa một thời đại mà chúng ta phải ép mình vào quá nhiều khuôn mẫu để đi làm mỗi ngày.
Nó mang lại một thứ cảm giác rất kỳ lạ: vừa căng thẳng đến nghẹt thở, nhưng lại tự do một cách tuyệt đối.
Chẳng trách, ai lỡ dấn thân vào cái bộ môn này rồi cũng đâm ra nghiện 😆
Vậy nên, nếu máu khởi nghiệp đã sôi trong người, đừng dập tắt nó. Hãy cứ tự tin bắt đầu cuộc hành trình của bạn!
Cuối cùng, dù dự án thất bại hay thành công, bạn vẫn sẽ nhận lại được những bài học vô giá và sự trưởng thành mà không trường lớp nào có thể dạy được.
