Dạy trẻ chậm nói, tự kỷ, tăng động giảm chú ý

Tưởng con chậm nói hoá ra là mẹ chưa thử qua cách này

Yêu lắm nhé😍😍😍

BỐ MẸ LÀ "ĐỒ CHƠI" TUYỆT VỜI NHẤT VỚI TRẺ
Có một vấn đề mà hầu như các bố mẹ đều không thể tìm ra cách giải quyết, đó là làm thế nào để kiên nhẫn chơi với con mà không thấy chán. Quả thực chơi với trẻ không hề dễ dàng. Để trẻ thích chơi với bố mẹ lại càng khó khăn hơn. Và thế là các bố mẹ đành phó mặc chuyện chơi với con cho những đồ chơi đắt tiền, những bộ ô tô mô hình, những bộ nhà bếp sáng loáng và tất nhiên cả ti vi, điện thoại, máy tính bảng.
Bố mẹ không biết rằng trẻ được chơi, được tương tác cùng bố mẹ không những sẽ tự tin hơn mà não bộ cũng phát triển hơn gấp nhiều lần so với phải chơi với những đồ chơi vô tri vô giác. Dù những đồ chơi đó có đắt tiền và đẹp đẽ đến mấy, cũng không mang lại nhiều lợi ích cho trẻ như khi được cười đùa cùng bố mẹ.
Nếu chưa nghĩ ra sẽ chơi với con cái gì, thì những trò chơi đơn giản sau đây sẽ giúp bố mẹ. Những trò chơi được thiết kế cho trẻ từ 1 tuổi trở lên, rất dễ chơi, không những giúp bố mẹ - con cái gần nhau hơn mà còn khiến trẻ hào hứng và tìm thấy niềm vui khi được ở gần bố mẹ.
Nguồn : st

Bố mẹ đọc và tìm hiểu những dấu hiệu của bé chậm nói!!!

Trẻ chậm nói có thể là … tự kỷ?

Những đứa trẻ chậm nói hay chậm phát triển về nói/ngôn ngữ bao giờ cũng là mối quan tâm, lo lắng hàng đầu của phụ huynh và giáo viên, mặc dù chậm nói không có nghĩa những đứa trẻ ấy đích thực là tự kỷ, suốt đời sẽ không có khả năng giao tiếp xã hội bằng lời.

Sự khác biệt về vấn đề chậm nói của trẻ bị tự kỷ và trẻ không bị tự kỷ

Đối với những trẻ có sự phát triển bình thường, ngay từ lúc chập chửng, chưa thể bỏ tã và dùng lời, các em đã biết giao tiếp bằng mắt, biết ấp a, ấp úng, dùng tay kéo áo, chỉ trỏ cho phụ huynh và người lớn hiểu được những gì mình cần. Thông thường, các nhà chuyên môn về tâm lý/giáo dục cho rằng một đứa trẻ chậm nói, nhưng không bị tự kỷ, luôn có những biểu hiện như sau:

• Biết mỉm cười, thích phụ huynh hay những người chăm sóc mình nâng niu, ôm ấp.

• Biết bắt chước hành động của người khác một cách tự nhiên.

• Dành nhiều thời gian quan sát mọi người hơn là những vật thể quanh mình.

• Dễ buồn chán, cảm thấy lẻ loi khi không có ai kề cạnh.

Ngược lại, một đứa trẻ chậm nói, bị tự kỷ, cho dù bị tự kỷ thuộc dạng cao hay dạng nhẹ, đều có những biểu hiện chung về những khó khăn trong giao tiếp có chủ đích, bằng lời hoặc không bằng lời. Chẳng hạn –

• Trẻ tự kỷ có sở thích cá biệt, dễ bị lôi cuốn bởi những vật thể trước mắt, không hứng thú, quan tâm đến sự giao tiếp với mọi người.

• Trẻ tự kỷ hiếm khi biết bắt chước hành động của phụ huynh, giáo viên, hay các bạn cùng trường.

• Thích được đắm chìm vào thế giới riêng tư, được chơi một mình với những gì mình ưa chuộng.

* Trẻ tự kỷ thường có những sự lặp đi, lặp lại lời nói của người khác, rập khuôn về hành vi, đi đứng vụng về.

Bé Cường và bé Dũng – Hai ví dụ điển hình trẻ nào chậm nói, bị tự kỷ hay không bị tự kỷ?

Sự khác biệt giữa bé Cường và bé Dũng rất dễ phát hiện em nào là tự kỷ, cho dù 2 em đều bị chậm nói.

• Bé Dũng hai tuổi đầu vẫn chưa biết nói, nhưng biết bập bẹ và dùng ngôn ngữ của cơ thể (body language) để giao tiếp với phụ huynh và giáo viên. Bé Dũng biết chỉ trỏ, kéo tay người khác đến những vật thể mình cần. Bé Dũng thích chơi chung với anh chị em trong gia đình, thích hòa nhập vào các trò chơi tập thể với các bạn ở nhà trẻ. Bé Dũng hay khóc khi ngủ trưa một mình hoặc không được cô giáo cho nằm gần các bạn cùng lớp.

• Bé Cường trạc tuổi bé Dũng. Bé Cường chỉ biết nói 5, 7 từ đơn giản, nhưng không dùng từ yêu cầu hoặc bày tỏ ý muốn. Bé hay nhại lời, thầm thì một mình, không giao tiếp bằng mắt. Phụ huynh em không thể tạo sự chú ý cho con mình, dù chỉ trong vài giây ngắn ngủi.

Cả hai bé Cường và Dũng đều bị chậm nói và cả hai em cũng có thể có vấn đề về nghe (hearing loss), rối loạn lời nói có chủ ý (Apraxia of Speech), tăng động thiếu chú ý, khuyết tật về học tập, trí tuệ, v.v… Tuy nhiên, khác với bé Dũng, những biểu hiện chậm nói của bé Cường chính là những dấu hiệu ban đầu của chứng rối loạn phổ tự kỷ (ASD), nếu các nhà chuyên môn chẩn đoán dựa vào tiêu chuẩn qui định trong cẩm nang DSM-5 (2013).

Ngoài vấn đề chậm nói, những khó khăn trong giao tiếp xã hội cũng là những chỉ dấu cho thấy một đứa trẻ có nguy cơ mắc chứng tự kỷ. Ví dụ: Trẻ tự kỷ -

• Không thể trả lời hoặc lúng túng trả lời khi ai đó gọi hỏi tên.

• Không thể hoặc gặp trở ngại khi dùng cử chỉ thân thể, điệu bộ, không dùng tay chỉ trỏ, không biết đem vật thể, đồ chơi đến khoe với phụ huynh hay các bạn.

• Biết hóng chuyện, bập bẹ ở tuổi chập chửng nhưng về sau thì ngừng lại.

• Ngôn ngữ phát triển quá chậm so với độ tuổi. Chỉ dùng từ đơn, hay lặp lại câu hỏi của người khác và không thể kết từ thành những câu nói ngắn, có chủ đích trong đối thoại.

• Nhại lời từ những gì nghe được qua TV, phim ảnh hoạt họa.

• Dùng những từ ngữ đặc biệt, chỉ có phụ huynh hay giáo viên mới hiểu được ý nghĩa.

Các nhà chuyên môn thường khuyên nhủ phụ huynh rằng, mặc dù một đứa trẻ bị chậm nói chưa hẳn là tự kỷ, nhưng cách tốt nhất chính là phụ huynh nên đưa con mình đi gặp các bác sỹ về hành vi, các chuyên viên tâm lý, nói/ngôn ngữ để có sự chẩn đoán sớm nhằm giúp các em được sự hỗ trợ tích cực từ những chương trình can thiệp sớm, trước khi đến tuổi vào trường ... ”

Nguồn: Danang Ho

Sưu tầm những bài thơ cho bé.

CON BẠN ĐƯỢC CHẨN ĐOÁN LÀ MẮC CHỨNG TỰ KỶ. VẬY RỒI, BÂY GIỜ CHÚNG TA SẼ BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU ?

"Tôi nghĩ đó là chẩn đoán mà bạn hi vọng nó sẽ không phải là sự thật!"

👉Thời điểm ngay sau khi bạn nhận được chẩn đoán về con mình, có thể bạn đã cảm thấy rất suy sụp. Là cha mẹ, bạn mong cho con mình có được một cuộc sống bình thường giống như bao trẻ em khác: đầy đủ các mốc phát triển quan trọng, có những người bạn tốt và thật nhiều niềm vui.
Và bây giờ thì bạn sợ hãi rằng điều đó sẽ không còn thành hiện thực nữa. Bạn lo lắng về tương lai phía trước, không chỉ của con bạn mà của toàn bộ gia đình bạn.

👉Bạn có lẽ đã tự hỏi bản thân mình đã làm gì sai, khiến cho điều này xảy ra với gia đình bạn. Không biết mình có làm gì không đúng trong quá trình mình mang thai hay trong quá trình con còn nhỏ không? Thậm chí có vài anh chị phụ huynh còn cảm thấy như thể mình đang bị trừng phạt bởi một đấng tối cao nào đó.
Tất cả những suy nghĩ hay lo lắng này hoàn toàn là bình thường trong thời buổi hiện nay.

👉Từ việc đã giúp được cho hàng nghìn gia đình kể từ năm 1974, vượt qua giai đoạn khó khăn sau khi con họ được chẩn đoán là mắc chứng Tự kỷ hoặc Asperger, chúng tôi có một số suy nghĩ và lời khuyên gửi đến bạn sau đây.

⭐ Thứ 1: HÃY CHO BẢN THÂN ĐƯỢC PHÉP ĐAU LÒNG:

⚡Bạn có thể thấy mình trải qua các giai đoạn của sự đau buồn( từ việc không chấp nhận sự thật, trầm cảm, giận dữ,vvv). Bạn dằn vặt với những mất mát về trải nghiệm của bậc làm cha mẹ mà bạn nghĩ rằng mình sẽ có.
Nhớ rằng bạn có quyền có những cảm xúc đó. Hãy cho bản thân thời gian làm việc thông suốt với tất cả những cảm xúc đó, nhờ vậy bạn mới có thể ở trạng thái tốt nhất để giúp được cho con bạn.
⚡Nhưng nghe này, cảm giác tội lỗi hay đổ lỗi là bình thường – nhưng đảm bảo không có cái nào trong số đó là sự thật cả! Bạn không phải cảm thấy tội lỗi cho một thực tế rằng con bạn mắc tự kỷ. Khi bạn nhận thấy những cảm giác này trỗi lên, hãy nhắc nhở mình rằng đó không phải là lỗi của bạn và để cho nó qua đi.

⭐ Thứ 2: ƯU TIÊN CHO MỐI QUAN HỆ GIỮA BẠN VÀ CON:

⚡Để bạn có thể vượt qua được tình huống hoàn cảnh hiện tại của mình, bạn phải xác định được những ưu tiên thật rõ ràng.
Và chúng tôi tin rằng bạn không thể sai với quyết định ưu tiên số một của bạn bây giờ là cho mối quan hệ giữa bạn với con.
Sự thật là vậy, mối quan hệ của tất cả mọi người trong gia đình của bạn với con của bạn nên là ưu tiên trên hết.

⭐Thứ 3: BẠN SẼ LÀ NGƯỜI ỦNG HỘ CHO TRẺ SẼ:

⚡Nhận thức được rằng BẠN chính là người tốt nhất ủng hộ cho con bạn. Đồng ý chúng ta có những chuyên gia về tự kỷ, nhưng BẠN, chính bạn mới là người chuyên gia của con mình. Bạn chính là tiếng nói thay cho con của bạn, cho đến khi nào con có được tiếng nói riêng của mình.

⭐ Thứ 4: ĐỪNG GIỚI HẠN KHẢ NĂNG CỦA TRẺ :

⚡Sẽ có một số người, thật ra là với ý định tốt, sẽ cho bạn những lời khuyên rằng bạn nên và không nên kì vọng gì về khả năng của con bạn. Cũng có thể bạn đã từng đọc hay nghe được ở đâu đó về những giới hạn trong khả năng của trẻ tự kỷ. Có thể người ta từng bảo với bạn rằng con bạn sẽ phải nuôi suốt đời, không tự lập được, không thể làm gì nuôi thân được,…
Đừng tin vào bất cứ một người nào khi họ nói với bạn những điều đó, dù có là chuyên gia về gì đi chăng nữa, khi mà người đó còn không biết về con của bạn!
⚡Điều quan trọng nhất mà bạn có thể làm cho con của mình, chính là giữ cho mình có một tâm trí cởi mở và cho con bạn một cơ hội để thể hiện cho bạn thấy khả năng của trẻ có thể phát triển đến mức thế nào.

⭐ Thứ 5: THAM GIA HÒA MÌNH CÙNG VỚI CON:

⚡Chấp nhận con với tất cả những gì mà con vốn có. Kết nối với trẻ theo cách mà con có thể, hoặc phù hợp nhất với con. Từng hành động và lời nói của bạn truyền đi một thông điệp rằng: "Ba mẹ yêu con, và chính vì vậy, điều con thích thì ba mẹ cũng thấy thích!"

⭐ Thứ 6: THAY ĐỔI CÁCH NGHĨ CỦA BẠN:

⚡Có vẻ khá là dễ dàng để tiếp cận can thiệp theo hướng loại bỏ những hành vi tự kỷ, nhưng bạn biết đấy, điều này mang rất nhiều khả năng sẽ dẫn đến tác dụng ngược lại và gây ra sự thất vọng trong mối quan hệ giữa bạn và con. Khi mà bạn chỉ chăm chăm tập trung vào việc điều chỉnh các hành vi thì nó sẽ dẫn đến làm yếu đi mối quan hệ của bạn.
⚡Thay vào đó, bạn có thể thay đổi quan điểm của mình và nhìn con với những cá tính độc đáo, mới mẻ và hào hứng trong việc tương tác tiếp xúc với con.
⚡Mình tin rằng, cốt lõi của một phương pháp can thiệp tự kỷ sẽ cần tập trung vào tạo dựng mối quan hệ thay vì chỉ nhìn vào các hành vi ở trẻ và muốn thay đổi nó. Bạn phải đến được với thế giới của trẻ trước, sau đó bạn mới có thể dẫn dắt được để trẻ đến với thế giới của bạn.

⭐ Thứ 7: KẾT NỐI CẢ GIA ĐÌNH CÙNG THAM GIA VỚI NHAU:

⚡Một trong những lợi thế lớn nhất của cách tiếp cận can thiệp dựa trên nền tảng của mối quan hệ, đó chính là bạn có thể kết nối cả gia đình lại với nhau. Bạn không phải bỏ bê các mối quan hệ khác, hay với những đứa con khác của mình chỉ bởi vì bạn có một đứa trẻ tự kỷ. Các thành viên có thể cùng chia sẻ với nhau trong việc, giúp đỡ đứa con tự kỷ của bạn, nó không phải là điều gì quá cao siêu, và mọi thành viên đều có thể tham gia xây dựng một sợi dây kết nối, và như một cây cầu, cổ vũ con bạn cùng đến với cuộc sống bình thường hàng ngày của chúng ta.
⚡Thay vì hoàn cảnh khiến cho nội bộ gia đình chúng ta lục đục, thì giờ đây, ngược lại, bạn có thể mang các thành viên đến gần với nhau hơn, bề chặt hơn.

⭐ Thứ 8: KHÔNG QUÊN TỰ CHĂM SÓC CHO BẢN THÂN MÌNH:

⚡Đây là một công việc khó khăn bạn ạ! Và nó sẽ trở nên dễ dàng hơn nếu bạn được nghỉ ngơi, ăn uống đầy đủ, và giữ được tinh thần lạc quan vui vẻ của mình! Hãy lưu ý nhớ chăm sóc cho bản thân. Hãy trò chuyện với những phụ huynh khác, cũng có con tự kỷ và đang thực hành rất tốt. Đến gặp một người trị liệu. Hay tham gia thiền, các bài tập yoga,vv.. Trong quá trình can thiệp cho con, bạn sẽ thấy có những ngày mà mọi thứ trông có vẻ khó khăn hơn so với những ngày khác, hãy giữ cho mình có được sự bền bỉ nhé!

⭐ Thứ 9: LUÔN HY VỌNG :

⚡Hội chứng tự kỷ không phải là dấu chấm hết, chưa bao giờ là như vậy. Bạn hoàn toàn CÓ THỂ học được những cách thức để giúp cho con mình, để tạo dựng một mối quan hệ bền chặt và giúp con hòa nhập tốt hơn với xã hội, bất kể là con bạn hiện tại có xuất phát điểm thế nào, thì con đều có thể vươn tới một mức khả năng hoàn toàn tốt hơn hiện tại bây giờ.

👉👉👉Tất cả bắt đầu với tình yêu vô biên của bạn dành cho con bạn.

❤❤❤BỐ MẸ ƠI CỐ LÊN❤❤❤
Nguồn: Sưu tầm
Cảm ơn tác giả ❤️

Về việc làm Giấy xác nhận khuyết tật chia sẻ cho các phụ huynh cùng biết.

Có thể tạm chia phụ huynh có con rối loạn phổ tự kỷ làm 2 nhóm :

A. Không cần giấy này : bạn có lý do để không cần. Ok, không có vấn đề gì cả. Không có đúng sai, phải trái. Chỉ là lựa chọn của cá nhân và gia đình bạn.

B. Cần : cũng vì bạn có lý do để cần. Được trợ cấp (dù ít ỏi), bảo hiểm y tế trong trường hợp nặng và đặc biệt nặng, đi học, miễn trừ trách nhiệm hình sự, nghĩa vụ quân sự ... Vậy :

1. Nên hay không nên làm? Rất nên. Ít nhất để nhà nước thống kê được số lượng người khuyết tật. Từ đó có những hoạch định chính sách, dự trù ngân sách. Nếu ai cũng không làm, con số thống kê quá nhỏ, nhà nước sẽ không bận tâm.

2. Làm lúc nào? Càng sớm càng tốt. Bạn có dùng giấy này hay không và trong trường hợp nào, mục đích nào là chuyện của bạn. Lúc cần mà không có sẵn, càng thấm thía sự truân chuyên.

3. Tại sao nhà trường cần? Chủ yếu là trường công. Để nhà trường có kế hoạch nhận trẻ, phân bổ số trẻ này vào các lớp, vì theo luật, trường không được từ chối trẻ đúng tuyến, nhưng mỗi lớp chỉ được nhận 2-5 trẻ, không cùng dạng tật. Không có giấy để chứng minh thì trường có thể sẽ loại trẻ từ vòng nhận hồ sơ. Chưa kể, trẻ khuyết tật được miễn học phí (các khoản khác như ăn uống, vệ sinh, bán trú, học năng khiếu ... vẫn phải đóng). Không có giấy trong hồ sơ, trường giải trình với bộ thế nào?

4. Tại sao giáo viên cần? Trong tình hình chạy theo thành tích như hiện nay, trẻ không có giấy sẽ làm ảnh hưởng thi đua của lớp, cô sẽ kiến nghị chuyển lớp, chuyển trường. Cô không có căn cứ để giảm tải cho trẻ và cũng không được nhận khoảng bồi dưỡng cho trẻ hoà nhập của nhà nước.

5. Xin giấy như thế nào?
- nhân viên phụ trách bảo trợ xã hội của địa phương sẽ không biết con bạn bị gì, nên bạn phải đến gặp họ để hỏi cách làm thế nào, hồ sơ gồm những gì. Mỗi nơi mỗi khác, có thể phải có hồ sơ khám bệnh, chẩn đoán của bệnh viện nào đó để họ làm căn cứ triệu tập hội đồng. Có khi còn cần cả giấy giới thiệu của tổ trưởng dân phố, vì người đó có thể sẽ biết con bạn có thật sự có vấn đề không, chẳng hạn.
- hội đồng không đánh giá hết toàn bộ các dạng tật, chỉ có thể là những dạng có thể đánh giá bằng mắt thường hay kiến thức phổ thông. Bảng câu hỏi cũng do các chuyên gia từ liên bộ y tế, giáo dục, thương binh xã hội lập ra, chứ họ có tự nghĩ ra đâu.
- nếu trẻ trả lời được hết hay làm được hết các yêu cầu, hội đồng sẽ đánh giá trẻ không khuyết tật. Nhưng mình biết rõ con mình có vấn đề thì kiến nghị, hội đồng sẽ yêu cầu gia đình đưa trẻ đi giám định tại Trung tâm giám định y khoa cấp tỉnh, vì rõ ràng là ngoài khả năng của hội đồng địa phương và vì bộ LĐ yêu cầu như thế. Bộ LĐTBXH là cơ quan chi trả trợ cấp nên họ cần một cơ quan y tế xác nhận.
- có những dạng tật là không thay đổi theo thời gian, nhưng có nhiều dạng sẽ nặng lên hay nhẹ đi, nên việc cơ quan chi trợ cấp yêu cầu tái khám định kỳ để xác nhận lại mức độ khuyết tật là bình thường.

Trên đây là ý kiến của chị Phạm Kim Tâm - Chủ tịch Mạng lưới tự kỷ Việt Nam chia sẻ cùng cha mẹ nuôi con tự kỷ.

Để hiểu đúng về tự kỷ...

Cơn mưa mùa Hạ mát cả tâm hồn 😍♥️🥰yêu và nhớ chàng trai đó rất nhiều.

Phương pháp chơi và đồ chơi của trẻ tự kỷ!
Trẻ tự kỷ gặp khó khăn trong việc chơi, vì trẻ có khiếm khuyết trong giao tiếp, tương tác xã hội và hành vi rập khuôn.

Chơi là một phương tiện trung gian nhằm giúp trẻ phát triển kỹ năng nhận thức như giải quyết vấn đề, sắp xếp thứ tự và bắt chước.

Chơi cũng hỗ trợ sự phát triển của ngôn ngữ, kỹ năng vận động, tương tác xã hội và hiểu biết và giao tiếp với người khác. Trẻ tự kỷ thường có các rối loạn các quá trình cảm giác, chơi và đồ chơi có thể giúp cho trẻ điều hòa các giác quan.

Để trẻ tự kỷ chơi được trước hết chúng ta cần phải:

XÁC ĐỊNH KHẢ NĂNG CHƠI CỦA TRẺ

Quan sát trẻ chơi sẽ giúp ta hiểu khả năng chơi của trẻ và xác định những lĩnh vực chơi cần triển khai thêm. Trẻ tự kỷ gặp khó khăn về chơi với những kỹ năng sau đây:

– Quan sát và bắt chước trò chơi của người khác

– Đọc ý của người khác

– Hiểu qui tắc, luật lệ

– Luân phiên

– Theo một chuỗi hướng dẫn

– Thay đổi trò chơi

– Hiểu điều trẻ muốn làm và người khác muốn làm có thể khác nhau

– Linh động trong vai trò của mỗi người trong trò chơi

– Chơi giả vờ.

Khi quan sát trẻ chơi, ta cần tự đặt các câu hỏi dưới đây:
Câu hỏi 1. Trẻ có thích vài đồ chơi nào không? Đồ chơi nào được trẻ thích nhất? Trẻ có thích những đồ chơi quay, chuyển động, hay đồ chơi có chất liệu đặc biệt? thứ gì trẻ sợ hoặc ghét nhất?

Câu hỏi 2. Trẻ dùng đồ chơi như thế nào? Quan sát xem trẻ có xếp thành hàng hoặc phân loại đồ chơi, có hành động lặp đi lặp lại, dùng đồ chơi không phù hợp …

Câu hỏi 3. Trẻ thích loại trò chơi nào?Trò chơi ồn ào, im lặng, xây dựng, trốn tìm hoặc tương tác với người khác…

Câu hỏi 4. Trẻ có chơi với ai không? Quan sát cách trẻ tương tác với người lớn và các trẻ khác.

Xác định các mức độ chơi của trẻ tự kỷ
1. Mức độ phát triển chơi
Chơi tạo cảm giác và thăm dò: Trẻ bỏ đồ chơi vào miệng, vẫy, ném, đập đồ chơi lặp đi lặp lại; hoặc dành nhiều thời gian lật úp hoặc thao tác đồ vật một cách rập khuôn.

Chơi quan hệ: Như đập đồ vật với nhau, xếp hàng đồ vật bên cạnh nhau, phân loại đồ vật hoặc chơi xây dựng như tập hợp hay tháo rời, hoặc nối kết các mảnh của một đồ vật
Chơi chức năng: Trẻ dùng đồ vật với chủ đích như đẩy xe hoặc đặt tách vào miệng.

Chơi biểu tượng/tưởng tượng: Tưởng tượng đồ vật vô tri vô giác( Vd: búp bê và thú nhồi bông) và khả năng giả vờ (áp một khối gỗ vào tai và giả vờ là điện thoại). Tuy nhiên, các nghiên cứu trẻ tự kỷ cho thấy trẻ kém khả năng phát triển trò chơi biểu tượng

2. Mức độ chơi xã hội

Chơi một mình:

Trẻ chơi một mình với đồ chơi , không khởi xướng chơi tương tác với người khác.

Chơi song song:

Ở giai đoạn này, trẻ ý thức hơn về những người lớn và trẻ em trong không gian chơi của trẻ. Trẻ có thể ngưng chơi để quan sát nhanh hành động của người khác, nhưng không tự động đến gần người khác để cùng chơi.

Trẻ có thể chia sẻ một đồ chơi trong thời gian ngắn, nhưng mỗi trẻ tiếp tục chơi theo “chủ đề” của trẻ.

Chơi hợp tác:

Ở mức độ này trẻ chứng tỏ khả năng hợp tác trong một chuỗi trò chơi với các bạn. Chơi xã hội phát triển từ chơi luân phiên với người lớn như chơi trốn tìm, đuổi bắt…

Trẻ tự kỷ khó chơi hợp tác vì sự khiếm khuyết xã hội và giao tiếp.

NHỮNG CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN CHƠI DỰA VÀO KỸ NĂNG CHƠI CỦA TRẺ TỰ KỶ

1. Phát triển kỹ năng ở mỗi mức độ phát triển chơi
Đối với chơi tạo cảm giác:
Động viên trẻ thám hiểm môi trường chơi bằng cách củng cố việc cầm và quan sát đồ chơi, rồi thực hiện một số thao tác đơn giản với đồ vật bằng một tay, trong khi làm một cử chỉ khác với tay kia (vd. vịn tủ trong nhà búp bê trong khi mở và đóng cửa).

Đối với chơi quan hệ:
Củng cố trò chơi nối kết hai vật hoặc những phần khác nhau của một đồ vật ví dụ: đập các đồ vật với nhau; xếp hàng, cặp đôi hoặc tập hợp những đồ vật cùng loại.

Đối với chơi chức năng:
Chơi chức năng đơn giản – Dạy trẻ dùng một đồ vật với một chủ đích vd.đẩy xe tải quanh phòng, chạm cốc để lên miệng như để uống “khà”, cho búp bê ăn…

Chơi chức năng phức tạp – Trẻ được dạy cách thực hiện tối thiểu hai hành động để tạo một tác động vd.đẩy hộp đồ chơi, nhắm mắt và nhấn nút…

Đối với chơi tưởng tượng:
Chơi tưởng tượng đơn giản: dùng một đồ vật tượng trưng cho một vật khác, như dùng khối tượng trưng cho xe lửa, ghế tượng trưng cho ngựa…Chơi tưởng tượng đơn giản, hành động trên người khác: ví dụ: cho búp bê uống sữa…

Chơi tiêu biểu bằng cách dùng tối thiểu 2 hành động trên bản thân.Vd: giả vờ rót nước và uống bằng ly; đội nón và đẩy xe tải chứa đồ chơi quanh nhà, chất khối lên xe rồi đổ khối xuống khi xe dừng lại…

2. Phát triển kỹ năng xã hội

Đối với chơi một mình
Nguyên tắc chính là hỗ trợ trẻ tương tác với người khác: Người chăm sóc ngồi bên cạnh trẻ cố gắng gây sự chú ý của trẻ đang chơi bằng cách bắt chước hành động và âm thanh của trẻ.

Hoặc chơi với một đồ vật trẻ thích và giúp trẻ tham gia chơi khi trẻ đến gần để lấy lại món đồ chơi. Người lớn chơi ở tầm mức của trẻ với những đồ chơi trẻ thích như: Nước/cát, khối, âm nhạc…

Đối với chơi song song
Nguyên tắc chính ở giai đoạn này là giới thiệu trò chơi khám phá và xã hội nhiều hơn. Vd: Chia sẻ sự chú ý liên kết, đáp ứng với những nhu cầu cơ bản, động viên chơi luân phiên.

Ví dụ: Bố trí một cặp người lớn với trẻ ngồi cạnh một cặp người lớn và trẻ khác. Mỗi cặp chơi giống nhau, và người lớn kéo sự chú ý của trẻ qua cách chơi của cặp kia. Khuyến khích mọi cố gắng của trẻ quan tâm và chia sẻ sinh hoạt với cặp kia.

Đối với chơi hợp tác
Được phân ra nhiều bước cụ thể. Một trong những nguyên tắc khi chơi với trẻ tự kỷ ở giai đoạn này là nới rộng nhu cầu tương tác với người khác;

Động viên sự chọn lựa; tiếp tục nhấn mạnh chia sẻ chú ý liên kết; phát triển kỹ năng đương đầu với việc thay đổi sinh hoạt/chuyển tiếp; và chờ đến phiên.

Ví dụ: Giới thiệu sinh hoạt nhóm như hát/chơi nhạc, chơi nước/cát, trò chơi xây dựng chung. Dùng lời nói đơn giản và/hoặc công cụ nhìn để minh họa những hành động trẻ cần thực hiện trong sinh hoạt, làm mẫu cho trẻ xem . Dùng “rổ xong rồi” để cho trẻ biết khi nào kết thúc trò chơi.

MỘT SỐ ĐỒ CHƠI DÀNH CHO TRẺ TỰ KỶ
1. Đồ chơi hấp dẫn về thị giác
Điểm mạnh của trẻ tự kỷ là học bằng thị giác, vì vậy những đồ chơi, đồ vật hấp dẫn về thị giác có kết hợp với chuyển động và âm thanh kết hợp vận động của tay đóng vai trò rất quan trọng trong phát triển chú ý chung của trẻ tự kỷ. Một số ví dụ về đồ chơi:

– Thổi bóng xà phòng

– Ô tô dây cót có âm thanh và ánh sáng, đóng mở cửa

– Chóng chóng

– Lô gô, đồ chơi chồng lắp.

– Thả hình vào cột hoặc hộp

– Đàn gõ

– Vòng lò xo ngũ sắc

– Bóng g*i phát sáng.

– Các đèn phát sáng màu khác nhau

– Ghép hình.

– Tranh ảnh (ánh chụp, lô tô, sách tranh, truyện, tranh chủ đề…)

2. Đồ chơi giả vờ
Để phát triển chơi tương tác với người khác và khả năng tưởng tượng. Ví dụ một số đồ chơi:

– Búp bê, thú bông

– Bộ cốc chén, nấu ăn…

– Bộ cắt hoa quả

– Bàn chải, lược, bát thìa, giấy ăn…

– Nhà, ô tô, ….

– Trò chơi giả vờ: đóng vai

3. Đồ chơi vận động tinh
Để phát triển kỹ năng vận động phối hợp tay mắt, bắt chước, sự kiên trì, điều hòa rối loạn cảm giác.

– Bảng từ, giấy, bút sáp và chì mầu…

– Đất nặn

– Kéo cắt, giấy màu

– Xâu con giống, hạt..

– Lô gô, lắp ghép

– Nhặt vật nhỏ, gấp, xé, bóc, kẹp…

4. Các trò chơi tạo sự uyển chuyển
Có tác dụng tạo không khí vui nhộn, tương tác và điều hòa vận động

– Bài hát đồng giao kết hợp với các động tác cơ thể: Nu na nu nống, kéo cưa, nhong nhong, chi chành, đập “je”, dung dăng dung dẻ…

– Bài hát về cơ thể kết hợp động tác…

– Bài hát về con vật kết hợp với các động tác.

5. Đồ chơi vận động cơ thể
Trẻ thích tham gia vào loại trò chơi này hơn là vì ít cần óc tưởng tưởng, ít phải dùng ngôn ngữ, nó làm giảm hành vi định hình, cải thiện điều hòa vận động. Ví dụ:

– Cầu trượt, xích đu, bập bênh…; Đá, ném bóng…

– Lăn hoặc nhún trên bóng to; Bàn nhún, câu thăng bằng…

– Kéo dây chun; Xe đạp, xe lắc

MỘT SỐ HƯỚNG DẪN KHI CHƠI VỚI TRẺ
– Tạo ra ngang tầm mắt với trẻ, cố gắng tạo ra sự chú ý của trẻ vào người chơi và người chơi cũng phải chú ý vào hành động trẻ đang làm

– Dùng từ thật đơn giản hướng tới vật trẻ đang nhìn hoặc hành động trẻ đang làm. Ví dụ trẻ nhìn thổi bóng thì nói “bóng”, chọc ngón tay vào bòng nổ thì nói “bùm”…

– Chơi hồn nhiên, bắt chước hành động chơi của trẻ, tạo không khí vui nhộn, hào hứng mới thúc đẩy được trẻ tương tác với người chơi.

– Có thể lặp đi lặp lại một số từ lệnh, tạo sự tiên lượng ở trẻ, ví dụ: môt, hai…ba “mở”, giơ tay chờ đợi hành động đập “je”.

– Có phần thưởng: Khi trẻ làm được phần thường là lời khen ngợi và kết hợp tác động vui nhộn vào cơ thể hoặc đồ ăn hoặc thứ trẻ thích.

– Các đồ chơi nên xếp riêng từng loại vào từng hộp nhựa có nắp và dán nhãn bên ngoài là ảnh hoặc biểu tượng về đồ chơi đó, trẻ chơi từng thứ một, chơi xong dạy trẻ cất phải cất gọn gàng ngăn nắp.

Nên có rổ có biểu tượng “xong rồi” đi cùng mỗi khi chơi để yêu cầu trẻ kết thúc trò chơi. Hỗ trợ trẻ nếu trẻ không biết chơi theo cách “ cầm tay chỉ việc và giảm dần sự giúp đỡ”

– Với trẻ chưa biết chơi hoặc mức độ nặng thì ban đầu khi chơi cần 2 người: một người là đối tác chơi, một người hỗ trợ trở chơi, sâu đó đổi lại vai.

– Các trò chơi nhóm nên tạo cho trẻ sự chờ đợi và biết lượt chơi.

Món quà mà bố mẹ trao tặng cho trẻ là sự phát triển toàn diện để trẻ có được tương lai tươi sáng, hãy chia sẻ thông tin này đến với mọi người nếu bạn thấy hữu ích...

Theo Thúy Hà/ Gia Đình Việt Nam