Trung tâm Đào tạo và lái xe Việt Thanh

Tìm hiểu phương pháp giáo dục STEM & ART cho trẻ mầm non

“Giáo dục sớm” có lẽ đã trở nên quá quen thuộc với các phụ huynh và giáo viên mầm non, đây là hình thức giáo dục hiện đại đã được áp dụng và có những minh chứng rõ ràng về những hiệu quả mà chúng mang lại.

Trong những phương pháp giáo dục sớm được ứng dụng phổ biến hiện nay trên Thế giới, phương pháp giáo dục Stem & Art của Mỹ cũng được đánh giá khá cao.

Phương pháp giáo dục Stem & Art là gì?
STEM là viết tắt của các từ Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật) và Math (Toán học).

Stem & Art là phương pháp giáo dục sớm Stem tích hợp nghệ thuật, được coi là một chiến lược giáo dục cải tiến theo phương pháp mới, pha trộn chương trình nghệ thuật – nhảy múa, âm nhạc, nghệ thuật hình ảnh với chương trình giáo dục tiêu chuẩn.

Stem & Art là một trong những phương pháp giáo dục sớm giành cho trẻ mầm non của Mỹ – đất nước đầu tiên phổ cập giáo dục phổ thông cho cả nước – nước đầu tiên thiết lập hệ thống rộng rãi các trường đại học, cao đẳng vào những năm 50, 60. Nền giáo dục của Mỹ được đánh giá tốt nhất vào thời điểm đó. Do đó, chúng ta hoàn toàn có đủ căn cứ để tin vào một nền giáo dục sớm hiện đại này.

Phương pháp giáo dục sớm STEM & ART cung cấp cho trẻ những kỹ năng gì?
Không phải là những cách đào tạo, những bí quyết học cao siêu để dạy học sinh thành tài, thành những nhà toán học, khoa học vĩ đại… mà phương pháp này sẽ phát triển các kỹ năng cho trẻ để chúng có thể sử dụng trong cuộc sống tương lại, đặc biệt với môi trường công nghệ hóa, hiện đại hóa như hiện nay.

Kỹ năng Stem là sự tích hợp hài hòa bốn nhóm kỹ năng riêng lẻ: khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học.

- Kỹ năng khoa học:

Phương pháp này xây dựng khả năng liên kết những định luật, khái niệm, nguyên lý và cả những cơ sở lý thuyết trong công cuộc giáo dục khoa học – công nghệ để thực hành và giải quyết những vấn đề trong thực tiễn cuộc sống.

- Kỹ năng công nghệ:

Mang đến khả năng sử dụng, quản lý, sự nhận thức về công nghệ từ những vật dụng đơn giản hàng ngày như bút chì, bút màu đến những vật dụng phức tạp hơn. Cho trẻ hiểu theo hướn g tất cả các thay đổi của thế giới tự nhiên đều phục vụ các hoạt động của con người đều được coi là công nghệ.

- Kỹ năng kỹ thuật:

Giúp trẻ hình thành các khả năng giải quyết vấn đề thực tiễn trong đời sống, hiểu được quy trình sản xuất ra một đối tượng cụ thể.

– Kỹ năng toán học:

Trẻ hình thành kỹ năng toán học từ sớm sẽ có các ý tưởng chính xác, áp dụng hiệu quả các khái niệm, kỹ năng toán học vào cuộc sống hàng ngày.

Giáo dục Stem giúp trẻ hình thành sớm các kỹ năng giải quyết vấn đề, tư duy phản biện, kỹ năng cộng tác, kỹ năng giao tiếp…

Và đặc biệt sự phát triển của phương pháp Stem kết hợp với Art mang đến một chiến lược giáo dục cải tiến hiệu quả cao cho lĩnh vực giáo dục mầm non.

Thông qua hình thức tích hợp với nghệ thuật, trẻ sẽ dễ dàng khám phá ra các giai đoạn khác nhau của vấn đề thông qua bài múa.

Tại các trường học đào tạo theo phương pháp Stem & Art, múa trở thành một môn học cụ thể trong chương trình giáo dục, trẻ sẽ tự nhận thức được khái niệm thông qua thị giác.

Khi đã xây dựng được một mối liên hệ tự nhiên giữa chương trình giáo dục các kỹ năng cần thiết của Stem cùng chương trình nghệ thuật, hệ thống giáo dục có bối cảnh hấp dẫn, tạo hứng thú học tập và phát triển các kỹ năng toàn diện cho trẻ mầm non

NGUYÊN TẮC GIÁO DỤC SỚM

1. .
0 tuổi ở đây là khi bắt đầu sinh mệnh – Tức sự giáo dục phải bắt đầu từ khi trẻ còn ở trong bào thai, hoặc ít nhất cũng không được coi nhẹ việc bồi dưỡng một cách khoa học trong khoảng thời gian trẻ từ 0 đến 6 tuổi – Là những năm tháng hoàng kim và quý giá nhất trong sự phát triển suốt cuộc đời con người.
Gesell đã từng nói:
“Trước 6 tuổi, đại não gần như đã tương đối phát triển, nếu để lỡ khoảng thời gian này thì về sau, trí não, tính cách và tâm hồn con người vĩnh viễn không bao giờ có được cơ hội tốt như thế để xây dựng nền tảng cơ sở cho sự phát triển cả về thể chất lẫn tinh thần. Ươm mầm non là để sau này đơm hoa kết trái, giáo dục sớm là để bồi dưỡng nhân tài”.
Tiến sĩ White của viện nghiên cứu giáo dục đại học Havard cho rằng:
“Một đứa trẻ 3 tuổi, nếu được tiếp xúc với các lĩnh vực liên quan tới học thuật như ngôn ngữ và kỹ năng giải quyết vấn đề muộn 6 tháng hoặc lâu hơn nữa thì nó sẽ khó để thành công trong quá trình học tập sau này.
Chúng ta phải bắt đầu nắm lấy nhân tài kể từ khi chúng còn là những đứa trẻ sơ sinh, một đứa trẻ sơ sinh bình thường khi chào đời đều mang trong mình tiềm năng thiên tài giống như Edison hay Einstein. Vậy, chúng ta cần tranh thủ không để lỡ mất khả năng phát triển của trẻ”

Không nên có quan niệm rằng, giáo dục sớm là để trẻ có thể đi học, tốt nghiệp và tham gia công tác sớm hơn vài năm. Nếu chỉ vì như vậy thì quả thật bạn đã đánh giá thấp ý nghĩa của việc giáo dục sớm. Giáo dục sớm là để vun đắp nền tảng tố chất nhân tài, để sau này chúng có được sự phát triển toàn diện với một xuất phát điểm tốt nhất.

2. .
Niềm đam mê là động lực nội tại đầu tiên để trẻ nhỏ phát triển tinh thần và chủ động học tập. Sự hình thành của niềm đam mê sâu sắc và đúng hướng (Bao gồm nhiều sở thích khác nhau và niềm đam mê cháy bỏng nhất trong một thời gian nhất định) tự bản thân nó cũng là một nội dung quan trọng trong quá trình phát triển tâm lý của trẻ.
Eistein đã từng nói: “Đam mê chính là người thầy tốt nhất”.
Nhưng đối với trẻ từ 0 đến 6 tuổi, chúng ta có thể công nhận rằng niềm đam mê là “Người thầy duy nhất”. Bởi lẽ, chúng có thể từ chối mọi sự giáo dục bên ngoài niềm đam mê, chúng không hề để ý tới những sự việc không tạo cho chúng hứng thú hoặc khiến chúng cảm thấy chán ghét: Đóng chặt cánh cửa chú ý, khóa kín kho ghi nhớ, dừng sự khởi động của tư duy và trí tưởng tượng, thậm chí có thể kêu khóc. Ngược lại, nếu trẻ mẫn cảm đối với những sự việc nào đó và cảm nhận được rằng nó thú vị, gợi lên trong chúng cảm giác tươi mới và lòng hiếu kỳ, chúng sẽ không hề phân biệt khó hay dễ, quan trọng hay không quan trọng, ở bên trong hay bên ngoài lớp học, lý giải hay không lý giải, từng bước ghi nhớ một cách có ý thức hay không có ý thức, chúng cũng sẽ từ từ lĩnh hội và có thể vận dụng. Chúng không cần “Khổ học” mà cũng có thể có được sự phát triển lý tưởng một cách tinh vi và chính xác như khi chúng học tốt tiếng mẹ đẻ.
Trẻ từ 0 – 6 tuổi đang ở giai đoạn tìm hiểu không lựa chọn, chúng dường như có đam mê với tất cả những sự việc mới lạ, chúng ta cần tận dụng tối đa giai đoạn này để tiến hành giáo dục trẻ. Nếu giáo dục không tốt sẽ khiến trẻ chịu sự tổn hại, sự giáo dục của con người sẽ khiến một đứa trẻ trở thành một con người, sự giáo dục của loài sói sẽ khiến đứa trẻ có cuộc sống của loài sói; Và nếu giáo dục tư tưởng vui chơi thỏa thích sẽ khiến trẻ trở thành những “cậu ấm, cô chiêu” chỉ thích ăn chơi hưởng thụ.

3. .
Trẻ nhỏ là những vị khách mới của thế giới. Chúng thiếu vốn tri thức, không có chủ kiến và năng lực phán đoán, chúng trưởng thành nhờ những tiếp nhận những ảnh hưởng từ môi trường cũng như những hành vi và ngôn ngữ của người lớn. Chúng là loài sinh vật của môi trường, chính môi trường nhào nặn nên tính cách của chúng.
Vậy nên, người lớn cần phải kiên trì tận dụng hoàn cảnh, hành vi và ngôn ngữ để ngầm cổ vũ khích lệ trẻ, nhờ đó, trẻ sẽ nảy sinh cảm giác đồng tình. Chúng tôi phản đối bất kỳ sự chỉ trích ảnh hưởng tiêu cực nào đến trẻ. Không có một lý do nào được coi là chính đáng nếu chúng ta sử dụng bạo lực trong việc dạy trẻ.
Cần phải coi việc kiên trì cổ vũ trẻ một cách chân thành và đúng đắn là một phương pháp giáo dục cơ bản để bồi dưỡng cho trẻ lòng tự tôn, ý chí tiến thủ, sự tự tin và giàu lòng thông cảm ... Nhằm đảm bảo tâm lý của trẻ được phát triển đầy đủ và toàn diện. Chúng ta nên thường xuyên cổ vũ, khen ngợi, bày tỏ sự tin tưởng và nêu ra những yêu cầu nghiêm khắc, không nên phê bình, trách mắng, kể tội trẻ một cách tiêu cực, cần luôn khiến trẻ có cảm giác mình là một đứa trẻ tốt. Đây cũng là nguyên tắc cơ bản quan trọng của giáo dục ngay từ giai đoạn đầu.

4. .
Trên con đường trưởng thành của một con người chắc chắn sẽ gặp không ít những cửa ải học tập khó khăn. Phương pháp tốt nhất để vượt qua những cửa ải khó khăn này chính là những sự vật càng khó thì càng phải học từ sớm, ta nên cho trẻ tiếp xúc trước với những sự vật đó để chúng có được ấn tượng ban đầu và đem lòng yêu thích chúng. Như vậy sẽ có thể trải ra cho trẻ một con đường học tập bằng phẳng và rực rỡ sắc màu sau này. Đây chính là nguyên tắc biến dễ thành khó, nó chính là con đường vòng của sự phát triển đầy đủ và toàn diện.
Ví dụ: Sau khi vào tiểu học, con người sẽ cảm thấy học ngoại ngữ, học nhận biết mặt chữ, học âm nhạc, học vẽ, học bơi ... đều rất khó. Thêm vào đó là sự khó khăn trong việc hình thành nên phẩm chất, tính cách ưu tú, tuổi càng cao càng khó học, càng học lên cao càng khó tiếp thu. Nhưng “Bê non mới sinh không sợ hổ” trên thế giới này chỉ có trẻ nhỏ là người duy nhất không sợ khó khăn, trong suy nghĩ của chúng chỉ có sự phân biệt giữa hứng thú và không hứng thú, chỉ có sự khác nhau giữa yêu thích và cự tuyệt, mà không hề có chút khái niệm nào dễ hay khó.
Vì vậy, với bất kể sự việc nào khó học trong tương lai, bạn hãy biến dễ thành khó, giúp trẻ nảy sinh niềm đam mê, trẻ sẽ dễ dàng tiếp nhận như khi chúng học đi, học nói. Trên thế giới còn việc nào khó hơn việc học nghe, học nói? Giả như, con người không học nói trong 6 năm đầu đời mà để sau đó mới học, tôi e rằng sẽ xảy ra bi kịch, thế mà mỗi đứa trẻ 3 tuổi lại có thể học tốt và học một cách thần kỳ đến vậy.
Như vậy, nguyên tắc biến dễ thành khó chính là một bước đột phá trong phát triển nhân tài và giáo dục, là bí quyết để bồi dưỡng nên những con người ưu tú.

5. .
Cuộc sống phong phú và các hoạt động trò chơi là trường học tốt nhất để thực thi giáo dục sớm. Nó cũng đồng thời là trường học duy nhất của trẻ sơ sinh và trường học chủ yếu của trẻ ở giai đoạn ấu thơ, điều này do đặc điểm về tâm sinh lý của trẻ quyết định.
Bởi vì:
Thứ 1: Cơ thể trẻ đang ở vào giai đoạn sinh trưởng, phát triển nhanh nhất, bản năng của chúng cần tới sự hoạt động của hệ thần kinh, cơ bắp và gân cốt, không thể ngồi một chỗ trong thời gian quá lâu.
Thứ 2: Trẻ đang ở vào giai đoạn mà những chú ý vô thức chiếm đa số. Do đó, luôn cần phải thay đổi sự chú ý của chúng, không thể bắt trẻ lên lớp và áp dụng những phương pháp cưỡng chế để dạy trẻ theo các tiết học trong giáo trình.
Thứ 3: Trẻ nhỏ, nội dung chúng có thể học tập trong cuộc sống quá phong phú, nơi nào cũng có thông tin, có niềm vui và sự hứng thú. Trẻ sẽ lấy thế giới cảm giác của ngũ quan làm niềm thỏa mãn lớn nhất, vui chơi có ích chính là học tập một cách thú vị nhất, học tập một cách say mê chính là sự vui chơi có ích nhất.
Do đó, có 16 chữ vàng trong việc dạy trẻ là:
Học trong cuộc sống
Dạy qua trò chơi
Người dạy có ý
Người học vô thức.
Như vậy mới có thể hướng dẫn trẻ cảm thụ những học vấn trong cuộc sống một cách tối ưu nhất, khi đó, sự phát triển của trẻ là vô hạn. Lấy các trò chơi làm hoạt động cơ bản, tiến hành giáo dục thông qua các trò chơi. Các trò chơi trong cuộc sống là nguyên tắc và kim chỉ nam của giáo dục sớm.

6. non.
Ngày đầu tiên khi trẻ đến với thế giới này, về mặt sinh lý, chúng đã rời khỏi cha mẹ, song về mặt tinh thần chúng vẫn có sự liên kết chặt chẽ với cha mẹ.

“Giáo dục con cái là một nghệ thuật mà tất cả chúng ta đều phải học. Bạn có thể thất bại trong hôn nhân hay trong sự nghiệp. Nhưng hãy đừng thất bại trong việc nuôi dạy con trẻ - Bởi đó mới là thất bại lớn nhất trong cả cuộc đời chúng ta. “Con muốn học mà cha mẹ không dạy”, cũng bi thương như “con muốn được nuôi mà cha mẹ không còn”.