06/01/2026
Từ ngày 01/01/2026, hệ thống bảng giá đất mới được áp dụng thống nhất trên cả nước theo Luật Đất đai 2024, đánh dấu việc bãi bỏ hoàn toàn “khung giá đất” cố định trước đây.Cùng với đó, Nghị quyết 254/2025/QH15 của Quốc hội (hiệu lực 1/1/2026) đưa ra một số cơ chế, chính sách tháo gỡ vướng mắc khi thi hành Luật Đất đai – nổi bật là giảm mạnh tiền sử dụng đất khi chuyển đất vườn, ao sang đất ở và cơ chế thu hồi đất mới nhằm đẩy nhanh triển khai dự án. Những thay đổi pháp lý này tạo ra bước ngoặt quan trọng, tác động trực tiếp đến quyền lợi, nghĩa vụ của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân sử dụng đất cũng như định hướng tương lai của thị trường bất động sản.
Thay cho khung giá, mỗi địa phương sẽ xây dựng Bảng giá đất cập nhật hằng năm (thay vì chu kỳ 5 năm như trước). Hội đồng Nhân dân cấp tỉnh quyết định bảng giá đất áp dụng từ ngày 1/1 mỗi năm và có thể điều chỉnh khi cần để phù hợp biến động thực tế. Bảng giá đất mới xác định giá chi tiết đến từng khu vực, từng thửa đất theo nguyên tắc tiệm cận giá giao dịch phổ biến trên thị trường. Đồng thời, Nghị quyết 254/2025/QH15 đã mở rộng việc áp dụng bảng giá đất cho mọi đối tượng: ngoại trừ một số ít trường hợp luật định phải định giá riêng. Như vậy, có thể nói bảng giá đất mới sẽ là cơ sở chung cho hầu hết người sử dụng đất (cả cá nhân lẫn doanh nghiệp) thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước.
Đối với doanh nghiệp bất động sản, việc áp dụng bảng giá đất mới cùng các chính sách trong NQ 254 sẽ mang lại cả cơ hội lẫn thách thức:
• Chi phí đất đai tăng: Bảng giá đất 2026 tăng ở nhiều nơi chắc chắn làm chi phí đầu vào của doanh nghiệp BĐS tăng trong ngắn hạn. Cụ thể, những doanh nghiệp sản xuất, dịch vụ đang thuê đất trả tiền thuê hàng năm sẽ chịu áp lực tăng chi phí thuê đất do giá đất tính thuế, tính tiền thuê đều tăng (đặc biệt tại khu vực mà bảng giá điều chỉnh tăng mạnh). Các doanh nghiệp đầu tư hạ tầng khu công nghiệp, bất động sản du lịch… cũng sẽ phải trả tiền thuê đất cao hơn khi Nhà nước điều chỉnh đơn giá thuê theo bảng giá mới. Đối với doanh nghiệp phát triển dự án nhà ở thương mại, tiền sử dụng đất dự án – vốn là khoản chi phí lớn – nay được xác định chủ yếu dựa trên bảng giá đất (hoặc hệ số điều chỉnh) thay vì quy trình thẩm định giá phức tạp, tuy nhiên, do bỏ khung giá trần, doanh nghiệp có thể phải nộp nhiều tiền hơn so với trước. Áp lực chi phí này có thể khiến giá bán bất động sản tăng, ảnh hưởng người mua nhà và thanh khoản thị trường.
• Minh bạch và dự báo tốt hơn: Ở chiều tích cực, việc công khai bảng giá đất hằng năm giúp doanh nghiệp dễ dự báo nghĩa vụ tài chính khi lập kế hoạch đầu tư. Thay vì chờ định giá từng dự án (có thể mất hàng năm và thiếu minh bạch), doanh nghiệp có thể tạm tính chi phí đất từ bảng giá niêm yết, giảm rủi ro “chi phí ẩn” và hạn chế tiêu cực, nhũng nhiễu trong khâu định giá đất trước đây.
• Thuận lợi hơn trong giải phóng mặt bằng: Nghị quyết 254/2025/QH15 đưa ra cơ chế thu hồi đất theo tỷ lệ đồng thuận 75%: Nếu nhà đầu tư đã thỏa thuận nhận chuyển nhượng >=75% diện tích đất và >=75% số hộ dân trong dự án nhưng còn một số ít không thể thỏa thuận, thì HĐND cấp tỉnh được phép thông qua việc Nhà nước thu hồi phần đất còn lại giao cho nhà đầu tư. Điều này giúp hoàn thiện khung pháp lý, hỗ trợ doanh nghiệp triển khai dự án hạ tầng, PPP thuận lợi hơn.
Như vậy, có thể thấy bảng giá đất mới và NQ 254/2025/QH15 tác động đa chiều tới doanh nghiệp: chi phí sử dụng đất tăng làm giảm biên lợi nhuận và đòi hỏi vốn lớn hơn, nhưng đồng thời môi trường pháp lý rõ ràng, thuận lợi hơn giúp rút ngắn thời gian thủ tục và giảm rủi ro dự án.
Như vậy, trong ngắn hạn, thị trường BĐS có thể đối mặt một số thách thức: Giá đất tăng làm giá nhà ở thương mại có nguy cơ tăng, gây khó cho người mua cuối cùng và có thể kìm hãm thanh khoản nếu thu nhập người dân chưa theo kịp. Mặt khác, khi Nhà nước tăng thu từ đất thì chi phí đầu vào dự án tăng có thể khiến một số dự án trì hoãn khởi công để chờ thị trường chấp nhận mức giá bán mới. Chi phí đền bù giải phóng mặt bằng cho các dự án hạ tầng công cũng tăng tương ứng đòi hỏi Chính phủ phải bố trí ngân sách lớn hơn hoặc huy động PPP nhiều hơn, nếu không có thể làm chậm tiến độ đầu tư công.
Tuy nhiên, khi giá đất Nhà nước tăng lên sẽ làm giảm tình trạng đầu cơ, thổi giá dựa vào kẽ hở chênh lệch giá trước đây. Người đầu tư sẽ phải cân nhắc kỹ hơn, không còn dễ dàng mua đất giá thấp rồi chờ hạ tầng để được đền bù giá cao – bởi nay bảng giá đã sát thị trường, lợi nhuận từ chênh lệch chính sách sẽ giảm. Thị trường do đó sẽ “sàng lọc” các nhà đầu tư: những người sử dụng đòn bẩy lớn, lướt sóng ngắn hạn có thể chùn bước vì chi phí giao dịch (thuế, phí) cao hơn và không còn kỳ vọng tăng giá ảo, trong khi nhà đầu tư dài hạn, dự án giá trị thực sẽ hấp dẫn dòng tiền hơn.
Ở các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, bảng giá đất mới sẽ tạo mặt bằng giá đất cao hơn, kéo theo chi phí phát triển dự án đô thị tăng. Điều này có thể làm giá bất động sản tại trung tâm duy trì ở mức cao, người mua để ở có thể dịch chuyển sự quan tâm sang vùng ven có giá hợp lý hơn. Thực tế, giới đầu tư đã và đang dịch chuyển dòng vốn về vùng giáp ranh, vùng ven đô thị lớn – nơi quỹ đất còn dồi dào và giá đất (dù tăng) vẫn mềm hơn trung tâm. Trong trung hạn, thị trường sẽ tái cân bằng: giá đất tăng do chính sách sẽ được hấp thụ dần, thiết lập mặt bằng giá mới phản ánh đúng giá trị. Bảng giá đất mới sẽ tác động dần dần, định hình lại mặt bằng chi phí và giá trị đất trong trung-dài hạn. Đây là một bước trong quá trình cơ cấu lại thị trường BĐS theo hướng minh bạch, bền vững hơn.
Sự ra đời của bảng giá đất mới năm 2026 và Nghị quyết 254/2025/QH15 đánh dấu bước chuyển lớn trong chính sách đất đai của Việt Nam. Người sử dụng đất – từ doanh nghiệp, tổ chức đến hộ gia đình, cá nhân – đều có những quyền lợi mới được đảm bảo tốt hơn (giá trị đất đai minh bạch, quyền chuyển mục đích dễ dàng hơn, cơ chế hỗ trợ pháp lý rõ ràng) đi kèm những nghĩa vụ tài chính và trách nhiệm cao hơn (chi phí đất đai sát giá thực tế thị trường, kỷ luật sử dụng đất nghiêm minh).
---------------
Luật sư Thành Đạt -
29/12/2025
26/12/2025
26/12/2025
25/12/2025
25/12/2025
23/12/2025
19/12/2025
08/12/2025
08/12/2025
08/12/2025