02/11/2023
NGÀY VITAMIN D THẾ GIỚI
Bắt đầu từ 2009, ngày Vitamin D Thế giới (2/11) được ra đời nhằm mục đích nhấn mạnh vai trò và những điều tốt đẹp mà vitamin D mang lại cho cơ thể con người.
Tại sao lại chọn tháng 11?
→ là thời điểm nửa Bắc bán cầu, nơi hầu hết loài người tập trung sống ở đó bước vào mùa đông, lúc này Vit D trong cơ thể người sụt giảm nhanh chóng do ít được tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.
Còn những nơi đầy nắng thì sao?
→ Mặc dù Đông Nam Á là vùng khí hậu nhiệt đới, có lượng nắng nhiều, thế nhưng, thống kê từ 21 nghiên cứu của 5 quốc gia (Thái Lan, Indonesia, Việt Nam, Malaysia và Campuchia) công bố năm 2021 thì: tình trạng thiếu Vitamin D ở trẻ khỏe mạnh là phổ biến, còn tỉ lệ thiếu Vit D ở trẻ sơ sinh lên tới >50%. Đặc biệt, PHỤ NỮ VÀ CUỘC SỐNG THÀNH THỊ là yếu tố phổ biến nhất cho lý do thiếu Vitamin D. (1) Hẳn là cuộc sống thành thị, he he.
→ Ngay cả tại Châu Phi, việc thiếu Vit D cũng là đáng kể (2)
Có 3 giai đoạn dễ thiếu Vitamin D nhất:
- 0-3 tuổi: Giai đoạn này cơ thể cần tích lũy về chất và quyết định 60% chiều cao của trẻ sau này.
- 8-15 tuổi: Giai đoạn tiền dậy thì và dậy thì cơ thể cần tích lũy về lượng và phát huy tối đa vai trò của những gen quy định chiều cao, cũng như của sức khỏe.
- Tuổi già: Giai đoạn cơ thể lão hóa nên khả năng tổng hợp Vit D giảm đi.
Ở các giai đoạn khác, việc trẻ thiếu Vit D hay không tùy thuộc vào việc có nhận được từ thực phẩm hay có phơi nắng đúng cách từ sau 9h sáng – 15h chiều hay không. Và đương nhiên, một phần lỗi tại cuộc sống thành thị (1).
VitaminD cần phải chuyển 1 bước nữa thành dạng hoạt động là Calcitriol có tác dụng kích hoạt điều chỉnh các gen trong nhân tế bào. Thụ thể vit D được tìm thấy trong hầu hết các cơ quan quan trọng trong cơ thể, từ não, tim, gan, thận, phổi, cơ bắp, xương, hệ miễn dịch… Do đó cần phải bổ sung bằng cách này hay cách khác là vì thế.
Lại nói về tắm nắng, quá trình này bị cản trở bởi sự che chắn như ninja xe Lead, bởi kem chống nắng và bởi tế bào sắc tố melanin trên da. Chưa kể, để sinh ra được đủ lượng D3, chúng ta phải phơi mình dưới nắng chói chang, đổi lại nguy cơ cháy da và ung thư da tăng cao.
Cộng hưởng với lối sống thành thị khói bụi, không gian chật chội khiến mọi người lựa chọn ở trong nhà nhiều hơn, dẫn tới thiếu Vitamin D nhiều hơn. Gớm chết, anh chị em dân văn phòng đi 1 bước dùng nào kem nào phấn trát lên mặt 1 bước, không thiếu mới lạ.
Thiếu Vitamin D gây ra những hệ lụy gì?
→ Ruột hấp thu Canxi kém. Đó là khởi nguồn của thấp còi ở trẻ em và loãng xương ở người lớn.
→ Cơ bắp thiếu các receptor hoạt hóa khiến hoạt động thể thao thiếu hiệu quả.
→ Khả năng hóa hướng động của bạch cầu với mầm bệnh bị giảm xuống, đồng nghĩa hệ miễn dịch suy yếu, dễ mắc một số bệnh lý nhiễm trùng hơn như cúm, viêm phế quản, viêm phổi, lao,…
→ Góp phần phát triển bệnh lý chuyển hóa: tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu…
→ Ngoài ra còn 1 loạt phát hiện mới về khả năng tập trung và phát triển tế bào não, rồi nguy cơ phát triển ung thư nữa…
Đó là lý do chúng ta nên bổ sung Vitamin D. Và cái ngày 2 tháng 11 hàng năm xuất hiện để nhắc nhở chúng ta điều đó. Liều dùng hàng ngày là biện pháp dự phòng tốt hơn cả. Mình vẫn thích dùng dạng xịt bởi nó dễ dùng và dễ hấp thu: 400UI/nhát, ngày 1 nhát xịt vào miệng là đủ cho trẻ em đang tuổi lớn, 2 nhát là đủ cho người lớn.
Cần nhớ, Vitamin D chỉ tốt khi dùng đúng và đủ. Nó không phải thần dược nên đừng lạm dụng mà dùng thừa. Cái gì thừa cũng không tốt, nhé!
(Coppy Fb Bs Hung Ngo)