11/04/2026
Trong không khí hân hoan, phấn khởi của toàn Đảng, toàn dân chào mừng bộ máy lãnh đạo mới của đất nước vừa được kiện toàn. Đây là thời điểm chúng ta gieo gửi nhiều kỳ vọng vào một giai đoạn phát triển mới, mạnh mẽ và bền vững hơn cho Tổ quốc.
HÀ TĨNH, VÙNG ĐẤT ĐỊA LINH NHÂN KIỆT.
Sử sách đã chứng minh, Hà Tĩnh chưa bao giờ là một miền quê bình thường. Đó là nơi ghi dấu của những "cái đầu tiên" và là cái nôi sản sinh ra những nhân vật làm rạng danh non sông gấm vóc.
I. Hà Tĩnh – Mảnh đất của những dấu ấn "đầu tiên" đầy tự hào
Nếu lịch sử là một dòng chảy, thì Hà Tĩnh chính là nơi khởi nguồn của nhiều dòng thác mạnh mẽ:
Hội tụ anh tài nơi cơ quan quyền lực cao nhất: Hà Tĩnh là địa phương hiếm hoi trong lịch sử Đảng, tính đến thời điểm hiện tại, có sự hiện diện đậm nét của các nhà lãnh đạo chủ chốt và Ủy viên Bộ Chính trị.
Trong lịch sử: Chúng ta tự hào có 4 Ủy viên Bộ Chính trị trong cùng một khóa (Nguyễn Đức Bình, Lê Xuân Tùng, Nguyễn Đình Tứ, Lê Minh Hương).
Hiện nay: Chúng ta tiếp tục nhận được sự tin tưởng của Trung ương với các đồng chí lãnh đạo cấp cao là người con Hà Tĩnh như: ông Lê Minh Hưng (Thủ tướng Chính phủ - quê Hương Sơn); ông Trần Cẩm Tú (Thường trực Ban Bí thư - quê Hương Sơn); ông Đoàn Minh Huấn (Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh - quê Hương Sơn). Cùng với các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng như ông Hoàng Trung Dũng (Phó trưởng Ban thường trực Ban Tổ chức Trung ương); ông Trần Tiến Hưng (Phó Chủ nhiệm thường trực Ủy ban Kiểm tra Trung ương).
Cái nôi của những tỷ phú tầm vóc quốc tế: Không chỉ giỏi việc nước, người Hà Tĩnh còn can trường trên mặt trận kinh tế. Chúng ta có tỷ phú Phạm Nhật Vượng (Chủ tịch Vingroup) với gốc gác gia đình sâu xa từ Hà Tĩnh. Trước đó, từ những năm 2000, thế giới đã biết đến ông Trần Đình Trường (quê Kỳ Anh) – người được The New York Times ghi nhận là một trong những người Việt hải ngoại đầu tiên sở hữu tài sản trên 1 tỷ USD.
Tiên phong trên mặt trận trí tuệ toàn cầu: Hà Tĩnh là tỉnh đầu tiên của cả nước có 2 học sinh cùng đạt Huy chương Vàng Olympic Toán quốc tế (IMO) trong một kỳ thi: Võ Trọng Khải và Trần Minh Hoàng (đều quê Nghi Xuân). Đây là minh chứng hùng hồn nhất cho truyền thống hiếu học nghìn năm.
II. Di sản Nhân tài – Báu vật của quê hương
Cái danh "Địa linh nhân kiệt" của Hà Tĩnh không phải tự nhiên mà có. Nó được bồi đắp bởi xương máu, mồ hôi và trí tuệ của bao thế hệ danh nhân, anh hùng lỗi lạc.
1. Các Đại thi hào, Danh nhân Văn hóa và Học giả lỗi lạc
Sẽ là một thiếu sót lớn nếu nhắc đến văn hóa Việt Nam mà không nhắc đến Nghi Xuân, Can Lộc hay Hương Sơn – những miền di sản:
Đại thi hào Nguyễn Du (Nghi Xuân): Tác giả của kiệt tác Truyện Kiều, Danh nhân văn hóa thế giới. Ông không chỉ là niềm tự hào của Hà Tĩnh mà là của cả dân tộc Việt Nam.
Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác (Hương Sơn): Ông tổ của nền y học cổ truyền Việt Nam, một nhân cách lớn, một nhà văn hóa kiệt xuất.
Nguyễn Công Trứ (Nghi Xuân): Một cá tính sáng tạo vĩ đại – nhà quân sự, chính trị, kinh tế tài năng và là một nhà thơ tài hoa với đóng góp lớn trong việc khẩn hoang đất nước.
La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp (Can Lộc): Bậc học giả uyên bác, người được Vua Quang Trung tôn làm thầy, có tầm ảnh hưởng lớn đến lịch sử thời Tây Sơn.
Các học giả hiện đại: Chúng ta tự hào có Trần Trọng Kim (nhà sử học, học giả uyên thâm - quê Nghi Xuân); GS Hoàng Xuân Hãn (quê Đức Thọ); nhà văn hóa Nguyễn Khắc Viện (quê Hương Sơn); GS Phan Huy Lê (Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam - quê Lộc Hà); GS Hà Văn Tấn (nhà khảo cổ học); Nữ GS Toán học đầu tiên Hoàng Xuân Sính (quê Đức Thọ); Gs Phan Đình Diệu (Can Lộc).
Các thầy giỏi văn hóa: Thầy phong thủy nổi tiếng Thánh Tả Ao (Nghi Xuân); "ông hoàng thơ tình" Xuân Diệu (Can Lộc); nhà thơ Huy Cận (Vũ Quang); danh họa Nguyễn Phan Chánh (người đặt nền móng tranh lụa Việt Nam - quê TP Hà Tĩnh).
2. Những Nhà cách mạng anh hùng và Võ tướng lỗi lạc
Lịch sử Hà Tĩnh là lịch sử của những cuộc đấu tranh kiên cường, bất khuất:
Tổng Bí thư đầu tiên Trần Phú (Đức Thọ): Tác giả Luận cương chính trị năm 1930, tấm gương cộng sản kiên trung.
Lãnh tụ Phan Đình Phùng (Đức Thọ): Linh hồn của phong trào Cần Vương chống Pháp, biểu tượng của chí khí không bao giờ đầu hàng.
Hà Huy Tập (Cẩm Xuyên): Tổng Bí thư thứ ba của Đảng, nhà lãnh đạo cách mạng lỗi lạc.
Người thanh niên cộng sản Lý Tự Trọng (Thạch Hà): Với câu nói bất hủ đã trở thành kim chỉ nam cho tuổi trẻ: "Con đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng".
Cao Thắng (Hương Sơn): Võ tướng tài năng của nghĩa quân Hương Khê, người đã chế tạo thành công súng trường kiểu Pháp.
Hào khí đương đại: Chúng ta không thể quên 10 cô gái Ngã ba Đồng Lộc (anh hùng tuổi trẻ chống Mỹ); Anh hùng LLVT Phan Đình Giót (lấy thân mình lấp lỗ châu mai); chị La Thị Tám (Dũng sĩ phá bom Can Lộc).
Các chính khách đương đại tầm vóc: Luật sư, Bộ trưởng Quốc phòng đầu tiên Phan Anh (Đức Thọ); Luật sư Phan Mỹ (nguyên Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ).
3. Những Nhà khoa học và Học giả tiên phong
Người Hà Tĩnh không chỉ giỏi văn, giỏi võ mà còn có những đóng góp quan trọng cho nền khoa học nước nhà:
Lê Văn Thiêm (Đức Thọ): Tiến sĩ khoa học đầu tiên của Việt Nam, nhà toán học lỗi lạc, người đặt nền móng cho ngành Toán học Việt Nam.
Nguyễn Đình Tứ (Can Lộc): Người đặt nền móng cho ngành Vật lý năng lượng hạt nhân Việt Nam.
Võ Quý (Đức Thọ): Giáo sư, TSKH, Nhà giáo, Nhà Sinh học lỗi lạc.
Hà Huy Khoái (Hương Sơn): cựu Viện trưởng Viện Toán học Việt Nam, Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học các nước thế giới thứ ba.
Dòng chảy không bao giờ cạn
Với tư cách là một người con Hà Tĩnh, tôi tìm kiếm các nguồn dữ liệu từ Internet với tinh thần hướng về cội nguồn và niềm tự hào quê hương.
Nguồn: FB Phan Quốc Chính