15/11/2025
VÌ SAO MIỀN NAM GỌI “ANH CẢ” LÀ “ANH HAI”?
Có rất nhiều giả thiết xoay quanh việc vì sao người miền Nam gọi “anh cả” là “anh hai”, trong đó có thể kể đến những giả thiết chính như sau:
1. Theo tục lệ không lập Đông cung thái tử của triều Nguyễn: vua Gia Long vì thương nhớ người con cả là Nguyễn Phúc Cảnh nên đã lập ra lệ này. Người dân vì theo lệ vua nên cũng không lập con cả.
2. Vì kiêng chữ “Hương Cả”, vốn là chức danh đứng đầu tại các thôn xóm trong thời Pháp thuộc. Người dân sợ gọi “Thằng Cả” sẽ đắc tội với quan trên.
3. Do tâm lý sợ cọp: khi vào nam khai khẩn, nhiều người con trưởng đã bị cọp ăn thịt, người dân do sợ cọp nên không dám gọi con mình là con cả, và dành chức “cả” đó cho cọp.
Tuy nhiên vào thời Tây Sơn, nhân dân địa phương đã gọi Nguyễn Nhạc là “Anh Hai trầu”. Vậy cách gọi anh Hai phải có trước thời này, cho nên giả thiết thứ nhất và thứ hai là không hợp lý.
Ngược dòng thời gian về trước thời Trịnh - Nguyễn phân tranh, ta thấy khi Nguyễn Hoàng vào nam khai khẩn, hầu hết những người đi theo đều là con thứ, do con cả cần gánh trách nhiệm ở nhà thờ phụng tổ tiên. Bản thân Nguyễn Hoàng cũng là con thứ hai trong gia đình. Những người con thứ này đi xa vẫn tha thiết nhớ về quê hương, nên họ vẫn chừa lại vị trí “anh cả” cho những người còn lại nơi đất bắc, những con trưởng sau này từ đó được gọi là anh Hai.
Đây có lẽ là cách giải thích hợp tình hợp lý nhất.
🍀 Theo dõi trang Tiếng Việt giàu đẹp - Giải chữ giữ đời để biết thêm nhiều kiến thức thú vị về tiếng Việt.
❌ Vui lòng không đăng tải lại bài viết khi chưa có sự đồng ý từ Tiếng Việt giàu đẹp.
Nội dung: Lê Trọng Nghĩa
Hình ảnh: Hiểu Nghi
🌻Trở thành Cộng tác viên của Tiếng Việt giàu đẹp tại đây: (dưới phần bình luận)
