Dạy trẻ chậm nói, tự kỉ Trảng Dài - Biên Hoà-Đồng Nai

Ngày 2/4 hằng năm – Ngày Thế giới Nhận thức về Chứng Tự kỷ – là dịp để chúng ta cùng nhìn nhận đúng đắn hơn về tự kỷ, không chỉ như một “rối loạn” mà còn là một sự khác biệt trong cách trẻ cảm nhận và tương tác với thế giới.
Từ góc nhìn của một người làm công tác can thiệp, chúng tôi hiểu rằng mỗi trẻ trong phổ tự kỷ đều có những tiềm năng riêng, cần được thấu hiểu, kiên nhẫn và hỗ trợ đúng cách. Việc can thiệp sớm, đồng hành nhất quán giữa gia đình và nhà trường có thể tạo nên những thay đổi tích cực, giúp trẻ phát triển kỹ năng, tăng cường giao tiếp và hòa nhập tốt hơn với cộng đồng.
Ngày hôm nay không chỉ là để “nhận thức”, mà còn là để “hành động” – hành động bằng sự cảm thông, tôn trọng và chấp nhận. Khi chúng ta thay đổi cách nhìn, chúng ta cũng đang mở ra nhiều cơ hội hơn cho các em.
💙 Cùng lan tỏa yêu thương, cùng đồng hành để mỗi trẻ đều có cơ hội được phát triển theo cách riêng của mình.
Dạy trẻ chậm nói, tự kỉ Trảng Dài - Biên Hoà-Đồng Nai
Chuyên tư vấn - đánh giá- can thiệp trẻ chậm nói, tự kỉ, rối loạn ngôn ngữ, khó khăn trong học tập, tăng động giảm chú ý...

Ba mẹ ơi, nếu thấy con có dấu hiệu chậm phát triển, đừng chờ con “lớn sẽ khác”.
Can thiệp sớm chính là trao cho con cơ hội tốt nhất để tiến bộ và hòa nhập.
⏳ Thời gian trôi qua rất nhanh, nhưng cơ hội vàng thì không chờ đợi.
💙 Yêu con đúng cách là hành động kịp thời.
Dạy trẻ chậm nói, tự kỉ Trảng Dài - Biên Hoà-Đồng Nai
Sdt: 0367378928 cô Phạm Nga

Việc đánh giá và nhìn nhận đúng khiếm khuyết cốt lõi của một em bé có rối loạn phát triển là rất quan trọng. Không phải bé nào cũng áp dụng được cùng nhau một cách dạy, và không phải khi nào dạy mình cũng ngồi lên bàn chớp thẻ lia lịa để con ghi nhớ.
☘️ Đây là một trong số những em bé có kho từ vựng đầy "cả túi" nhưng không hề biết dùng từ mình được "học" để giao tiếp, để yêu cầu.
☘️ Bởi vậy làm một chuyên viên can thiệp cần phải học không chỉ cách dạy, cách lên chương trình phù hợp mà việc đánh giá đúng khiếm khuyết cốt lõi của con, dựa vào thế mạnh con có để hỗ trợ can thiệp điều con hạn chế là rất cần thiết, nếu không sẽ mất đi rất rất nhiều thời gian can thiệp của con.
☘️☘️☘️☘️☘️
Dạy trẻ chậm nói, tự kỉ Trảng Dài - Biên Hoà-Đồng Nai
Chuyên tư vấn - đánh giá- can thiệp trẻ có rối loạn phát triển.
Sdt: 0367378928
Ba mẹ hãy liên hệ để được đánh giá tâm lý và xây dựng chương trình học phù hợp với mức độ phát triển của con nhé!

🧸 TẠI SAO TRẺ CẦN BIẾT CHƠI TRƯỚC KHI BIẾT NÓI!
Nhiều cha mẹ khi phát hiện con mình chậm nói thường rất lo lắng và đặt ra câu hỏi:
“Làm sao để con tôi biết nói?”

Thực tế, ngôn ngữ không bắt đầu từ âm thanh hay từ ngữ, mà bắt đầu từ giao tiếp – và giao tiếp bắt đầu từ chơi. Đặc biệt với những trẻ đặc biệt, trẻ tự kỷ, trẻ chậm phát triển ngôn ngữ – mà ta hay gọi trìu mến là "trẻ VIP" – việc tập nói sẽ không hiệu quả nếu trẻ chưa có nền tảng của kỹ năng chơi và kỹ năng giao tiếp không lời.

🌱 Vì sao phải cho trẻ chơi trước khi dạy nói?
- Nếu quá vội vàng dạy trẻ “nói” khi trẻ chưa biết tương tác, chưa có nhu cầu giao tiếp, kết quả thường chỉ là:
- Trẻ lặp lại máy móc (echoic),
- Trả lời rời rạc, không có chủ đích giao tiếp,
- Và quan trọng hơn: trẻ không thực sự hiểu mình đang nói gì.

🤔Hãy thử nghĩ đến những cuộc “hỏi – đáp – lập lại” nhàm chán như:
– Cái gì đây?
– Con vịt.
– Giỏi lắm. Con muốn ăn gì?
– Con muốn ăn gì?
– Không, con nói: “Con ăn bánh.”

Việc “ép nói” kiểu này không dạy trẻ giao tiếp – nó chỉ dạy đối đáp có điều kiện.
👉 Trước khi nói ra được từ, trẻ cần có lý do để nói. Và chơi chính là cách giúp trẻ tìm ra lý do ấy!

🔑 4 Kỹ năng “tiền ngôn ngữ” cần có trước khi tập nói
- Biết cách sử dụng đồ vật đúng chức năng
→ Ví dụ: đẩy xe chạy, chải tóc cho búp bê, cho búp bê bú bình...
- Khả năng bắt chước
→ Bắt đầu từ hành động tay chân (vỗ tay, nhảy) → đến cơ miệng (phồng má, lè lưỡi) → rồi đến âm thanh (a a, ba ba...).
- Khả năng chia sẻ sự chú ý (joint attention)
→ Biết nhìn theo ngón tay người lớn chỉ, rồi chỉ vào đồ vật để thu hút sự chú ý.
- Kỹ năng luân phiên (turn-taking)
→ Trẻ biết chờ lượt và chơi “qua lại” với người lớn hoặc bạn chơi.

🧩 Đồ chơi – chiếc cầu nối để trẻ học nói
🎯 Hành động cụ thể dành cho cha mẹ:
1. Bắt đầu từ đồ vật và chức năng đơn giản
Chọn những món đồ chơi có thể hành động: xe, thú bông, búp bê, muỗng – ly, banh...
Làm mẫu trước: “Mẹ đẩy xe nè… Bíp bíp!” → đưa trẻ → “Con đẩy xe nha!”

2. Chơi nối tiếp – kết hợp nhiều hành động
Ví dụ: Cho búp bê bú → lau miệng → đặt búp bê ngủ.
Trẻ Sẽ học chuỗi hành động này bằng cách bắt chước dần dần qua 3 giai đoạn:
Người lớn làm mẫu
Cùng làm với trẻ
Trẻ làm độc lập
3. Giúp trẻ tập bắt chước bằng gương
Cùng soi gương, bắt chước âm thanh, nét mặt → trẻ sẽ hứng thú hơn.
Khi trẻ “a a” → cha mẹ “a a” lại → rồi thêm: “Ba ba” → dần dần trẻ sẽ bắt đầu bắt chước có chủ đích.

4. Tạo “tam giác giao tiếp”: TRẺ – ĐỒ CHƠI – NGƯỜI DẠY
Cùng chơi một món đồ chơi, tập trung vào món đồ và tương tác qua lại:
“Cái gì đây?” – chỉ đồ chơi
Trẻ nhìn theo, cha mẹ đáp: “Xe nè!”
Trẻ đưa tay → cha mẹ nhắc lại: “Xe chạy bíp bíp!”
→ Mỗi lần như vậy là một lần gieo hạt cho ngôn ngữ nảy mầm.

👶 Dấu hiệu trẻ sẵn sàng học nói
Khi trẻ đã:
- Nhận ra đồ vật khi bị che (hiểu về “tồn tại của vật thể”),
- Biết chơi với đồ chơi có chức năng,
- Biết chỉ tay,
- Biết chờ lượt,
- Bắt chước được hành động và âm thanh đơn giản...
👉 Đó là lúc ta có thể bắt đầu can thiệp ngôn ngữ có định hướng.

📌 Gợi ý đồ chơi nên dùng cho trẻ tập chơi & học nói:
Mục tiêu phát triển:
- Biết chức năng đồ vật: Xe, búp bê, muỗng – ly, bàn chải, điện thoại đồ chơi
- Bắt chước hành động: Trống, banh, nhạc cụ gõ, gương, bóng
- Chia sẻ chú ý: Bộ flashcard đồ vật, bảng hình ảnh có nút chỉ
- Tập nói đơn âm: Sách nói, đồ chơi phát âm thanh, thú bông biết nói

❤️ "Trẻ cần biết chơi trước khi biết nói”
Không phải vì chơi là cách giải trí – mà vì chơi là ngôn ngữ đầu tiên của trẻ.

Hãy cho trẻ thật nhiều cơ hội chơi có tương tác, sử dụng đồ chơi phù hợp và đồng hành cùng trẻ như một người bạn. Càng nhiều khoảnh khắc “tam giác giao tiếp” được tạo ra mỗi ngày – con bạn sẽ càng đến gần hơn với khả năng sử dụng lời nói một cách tự nhiên, chủ động và đầy hứng thú.
--------
Nguồn: face Hồ Thuỷ

8 TRÒ CHƠI “KHÔNG DẠY NÓI” MÀ GIÚP CON NÓI

🌬️ 1. Thổi b**g bóng – kèm tiếng “phùuu”
* Mục tiêu: Tập kiểm soát hơi thở – tiền đề để bật âm.
* Gợi ý thêm: Khi b**g bóng bay, mẹ có thể nói: “Bay nè!” – “Ôi, phùuuu~”
* 👉 Phù hợp cho trẻ chậm nói, rối loạn phát triển lời nói, chậm phát triển vận động miệng.

🙈 2. Ú òa – kết hợp “Aaa!” và biểu cảm mặt
* Mục tiêu: Kích hoạt âm thanh cảm xúc và phản xạ giao tiếp.
* Gợi ý thêm: Kéo dài tiếng “Aaaa” và chờ con đáp lại – như đang “giao tiếp giọng nói”.
* 👉 Trò này cực tốt cho tương tác qua lại, tạo thói quen bật âm khi có cảm xúc.

🍌 3. Chơi nấu ăn – gọi tên món: “Chuối nè, Aaa…”
* Mục tiêu: Gọi tên, bắt chước và gắn từ với đồ vật.
* Gợi ý thêm: Dùng đồ chơi hoặc thật: “Măm măm – Aaa ăn gì đây?” – Con dễ tự động bật âm vì vui.
* 👉 Phát triển từ vựng sơ khởi + khái niệm đồ ăn/thực phẩm.

🦸‍♂️ 4. Chơi siêu nhân – hét nhẹ: “Zaaa! Bùm!”
* Mục tiêu: Kích hoạt giọng, giúp con phát âm mạnh mẽ qua hành động.
* Gợi ý thêm: Mẹ giả tiếng “xoẹt”, “đùng”, “bùm!” – Con bắt chước qua chuyển động và âm thanh.
* 👉 Đặc biệt hợp với bé trai năng động, đang học nói qua chơi tưởng tượng.

🐶 5. Bắt chước động vật – “Meo, Gâu, Ò ó o”
* Mục tiêu: Dễ bắt chước, dễ bật âm → tạo thói quen dùng âm thanh giao tiếp.
* Gợi ý thêm: Mẹ giả tiếng kêu, hỏi con: “Ai kêu thế?” → tạo vòng tương tác.
* 👉 Tốt cho trẻ mới bật âm hoặc chỉ phát ra âm đơn.

😊 6. Làm biểu cảm mặt: vui – buồn – ngạc nhiên
* Mục tiêu: Phát triển ngôn ngữ cảm xúc + tăng nhận biết nét mặt.
* Gợi ý thêm: Dùng gương, vẽ mặt cảm xúc, hoặc chơi đóng vai.
* 👉 Giúp trẻ hiểu và biểu đạt cảm xúc bằng giọng nói và khuôn mặt.

🪁 7. Thổi giấy bay – ai thổi xa hơn
* Mục tiêu: Luyện hơi thở dài – nền tảng cho phát âm rõ và đều.
* Gợi ý thêm: Dán giấy vào ống hút, dùng bông gòn thổi đẩy bóng vào rổ.
* 👉 Tăng sức bền và điều phối miệng – đặc biệt tốt cho trẻ có khó khăn cơ-miệng.

🕵️‍♀️ 8. Trốn tìm – hét “Aaa!” khi tìm được
* Mục tiêu: Âm thanh bật ra trong trạng thái phấn khích – không gượng ép.
* Gợi ý thêm: “Aaaa! Tìm thấy rồi!” → vừa là phát âm vừa là chơi cảm xúc.
* 👉 Tăng tự nhiên hoá việc bật âm trong đời sống hàng ngày.
Nguồn: St FB