24/08/2025
......
Gündem ve İnsan Varlık
Beynimiz hayatı ödül ceza mekanizmasıyla yaşar. Ödül kısmı neşe, mutluluk, haz, sevinç gibi duygularla çalışır ceza kısmı ise korku, kaygı, suçlulu, öfke, acı, hüzün, keder gibi duygularla. Bu iki kısım normal koşullarda birbirini dengeler. Aksi durum insan doğasını bozucu etkiye sahiptir. Denge yoksa beyin kendisini tehdit altında hisseder ve hayatta kalmak için kendince faydalı, ancak sonuçları itibarıyla zararlı olabilen faaliyetlere girişebilir. (Bu beynin çalışma prensibiyle ilgili bir durumdur ve başka bir yazı konısudur).
İçinde olduğumuz dönem bağlamında daha çok ceza merkezimizin aktif olduğu söylenebilir. Toplum yaygın şekilde olumsuz eylem, söylem ve görüntülerle iç içedir hatta bunlara gark olmuş durumdadır denilebilir.
Yazının amacı bunları sıralamak değil, olumsuz gündemin insan üzerindeki olası etkilerine karşı bir farkındalık oluşturmaktır.
Öncelikle bu normal olmayan tablo insanları yeni davranış ve düşünüş modellerine sevk etmektedir.
En başta acı elem, gam, güvensizlik tehlike benzeri içeriklerle karşılaşan insan duygusal olarak hemhal olabildiği için sıkışıklık içinde kalarak örselenmekte direkt olarak duygusal yara alabilmektedir.
Bu doğamıza uyarlı, insan ve toplum için anlamlı tutumlardandır elbet ancak nevarki bununla kalmayıp yine insancıl bir tutum olarak iyi görünmekten mutlu olmaktan utanmak gibi insanı geri düşüren duygusal ve davranışsal süreçler yaşanmaktadır. Örneğin insan eğlenmekten, gülmekten, neşeden ciddi boyutta uzaklaşmıştır. Dolayısıyla dengeden söz edilemez bir durum söz konusudur.
Oysa insan güzel olanı duyumsama, bunu diğeriyle çoğaltma becerisi olan ve bundan beslenen varlıktır.
Ancak günümüz insanı bundan bile isteye sakınmakta kaçmaktadır. Çünkü iyi görünmek toplumun geleneksel normlarına uymadığı gibi suçluluk duygusu yaratmaktadır.
Ezcümle, insanların bu alana dikkat vermesi gündemin sürükleyici hapsedici yanını ve kendi üzerindeki etkisini öncelikle görmesi, idrak etmesi gerekmektedir. Yapabildiği olabildiği kadar kişisel dünyasında olumlu tarafta kalmayı tercih etmeli, bundan rahatsızlık duymamalı ve bir gelecek öngörüsü olarak kendisini gözetmelidir. Bu koruyucu olacaktır