30/12/2025
Ergenlik ve ergenlik öncesi döneminde yaşanan biyolojik değişimler, uyku-uyanıklık döngüsünü kontrol eden melatonin hormonunun daha geç salgılanmasına (yaklaşık 2 saatlik bir gecikme) neden olur. Bu “uyku fazı kayması” nedeniyle, sabahın çok erken saatlerinde yapılan dersler öğrencilerin biyolojik saatine aykırı düşmekte ve kronik uyku yoksunluğuna yol açmaktadır. Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) ve Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), 2014 yılında bu duruma dikkat çekerek ortaokul ve liselerin saat 08:30’dan önce başlamamasını resmi olarak tavsiye etmiştir.
Bu tavsiyelerin ötesine geçen Kelley ve arkadaşları (2017) tarafından yapılan kapsamlı bir araştırma, okul başlangıç saatinin 10:00’a çekilmesinin çarpıcı sonuçlarını ortaya koymuştur:
👉Hastalık Oranları: Uygulama başladıktan iki yıl sonra öğrenci devamsızlıklarında ve hastalık oranlarında %50 oranında bir azalma kaydedilmiştir.
👉Akademik Başarı: Standart ulusal sınavlarda iyi akademik ilerleme kaydeden öğrenci sayısında %12’lik bir artış gözlemlenmiştir.
👉Geri Dönüş Etkisi: Saatler tekrar 08:50’ye çekildiğinde, elde edilen sağlık kazanımlarının tersine döndüğü ve hastalık oranlarının yeniden artışa geçtiği saptanmıştır.
Bu veriler, okul saatlerini ergen biyolojisiyle uyumlu hale getirmenin, eğitim kalitesini artırmak ve halk sağlığını korumak için düşük maliyetli fakat yüksek etkili bir strateji olduğunu kanıtlamaktadır.
Referanslar Kaynaklar:
Kelley, P., Lockley, S. W., Kelley, J., & Evans, S. K. (2017). Is 8:30 a.m. still too early? Consecutive changes in school start times and outcomes. Learning, Media and Technology, 42(4).
Adolescent Sleep Working Group, & Committee on Adolescence. (2014). School start times for adolescents. Pediatrics, 134(3).
