19/09/2026
КОНФЕРЕНСИЯИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ ИЛМИЮ АМАЛӢ
19-уми сентябри соли 2026 дар Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон бо ибтикори кафедраи фаъолияти гумрукӣ Конференсияи байналмилалии илмию амалӣ дар мавзуи “Парадигмаи рушди низоми гумрукӣ дар заминаи рақамикунонии иқтисодиёт” бахшида ба фаъолияти пурсамари илмию омӯзгорӣ ва 70-солагии профессор Раҷабов Раҷаб Кӯчакович баргузор гардид.
Модератори конференсия, муовини ректори ДДТТ оид ба илм ва робитаҳои байналмилалӣ, дотсент Ҷамшед Машокиров иштирокчиёнро бо барномаи чорабинӣ шинос намуда, ҳозиринро хайрамақдам гуфта, сухани ифтитоҳиро ба ректори донишгоҳ, доктори илмҳои техникӣ, профессор Назарзода Хайрулло Холназар во гузошт.
Хайрулло Холназар меҳмонон ва иштирокчиёни ҳамоиши илмиро шодбош гуфта, қайд намуд, ки дар шароити муосир рушди иқтисодиёти миллӣ, таҳкими амнияти иқтисодии давлат ва густариши муносибатҳои иқтисодии берунӣ яке аз самтҳои муҳимми сиёсати иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҳисоб мераванд. Гуфта шуд, ки бо ташаббус ва дастгириҳои бевоситаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ба рушди фаъолияти гумрукӣ, такмили низоми идоракунии он ва истифодаи технологияҳои муосир таваҷҷуҳи хосса зоҳир мегардад.
Ҳамзамон, иброз гардид, ки мақомоти гумруки кишвар дар таъмини амнияти иқтисодии давлат, ҳифзи манфиатҳои иқтисодии миллӣ, танзими муносибатҳои иқтисодии берунӣ ва фароҳам овардани шароити мусоид барои рушди соҳибкорӣ нақши муҳим дорад. Дар ин замина, рақамикунонии равандҳои гумрукӣ, баланд бардоштани шаффофияти фаъолияти мақомоти гумрук, содагардонии расмиёти гумрукӣ ва такмили низоми назорат аз ҷумлаи масъалаҳои муҳимми рушди иқтисодиёти миллӣ ба шумор мераванд.
Инчунин қайд гардид, ки амалӣ намудани вазифаҳои мазкур, пеш аз ҳама, омода намудани мутахассисони баландихтисоси дорои донишҳои муосири назариявию амалӣ ва қобилияти истифодаи технологияҳои рақамиро тақозо менамояд. Дар ин раванд, муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ масъулияти муҳим доранд. Зеро сатҳи касбияти кормандони соҳаи гумрук ба сифати омодасозии кадрҳо, мазмуну муҳтавои барномаҳои таълимӣ ва робитаи муассисаҳои таълимӣ бо мақомоти соҳавӣ вобастагии калон дорад.
Ректори донишгоҳ иброз дошт, ки дар ҳамоиши имрӯза дар баробари баррасии масъалаҳои муҳимми рушди низоми гумрукӣ, инчунин фаъолияти пурсамар ва хизматҳои арзандаи яке аз олимони шинохтаи соҳаи иқтисодиёти ватанӣ - профессор Раҷабов Раҷаб Кӯчакович, ки дар ташаккул ва рушди мактаби илмии иқтисодиёт, бахусус дар самтҳои инфрасохтори нақлиётӣ, соҳаи хизматрасонӣ ва фаъолияти гумрукӣ саҳми назаррас гузоштааст, мавриди омӯзиш қарор дода мешавад.
Боиси ифтихор аст, ки таҳти роҳбарии профессор Раҷаб Раҷабов 44 нафар аспиранту унвонҷӯ аз рӯйи масъалаҳои гуногуни иқтисодиёт, соҳаи хизматрасонӣ, фаъолияти мақомоти гумрук ва соҳибкорӣ рисолаҳои номзадӣ ва доктории худро бомуваффақият ҳимоя намудаанд. Ба қалами устод, ки аъзо-корреспонденти Академияи муҳандисии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дорандаи унвони ифтихории «Ходими хизматнишондодаи илм ва маорифи Федератсияи Россия» мебошад, беш аз 60 монография, китоби дарсӣ, дастури таълимию методӣ ва зиёда аз 400 мақолаи илмӣ тааллуқ доранд.
Хизматҳои шоистаи профессор Раҷаб Раҷабов дар соҳаи таълиму тарбия, омода намудани мутахассисони рақобатпазир ва кадрҳои илмӣ бо нишонҳои «Аълочии маориф ва илми Тоҷикистон», «Аълочии кооператсияи матлуботи Тоҷикистон», «Аълочии хадамоти гумруки Тоҷикистон», унвони «Корманди шоистаи кооператсияи матлуботи Ҷумҳурии Тоҷикистон», медали ҷашнии 20-солагии Хадамоти гумруки Ҷумҳурии Тоҷикистон, инчунин сипоснома ва ифтихорномаҳо қадрдонӣ гардидаанд.
Ректори донишгоҳ дар фарҷоми суханаш профессор Раҷаб Раҷабовро ба муносибати 70-солагиаш самимона табрик гуфта, ба ӯ саломатии бардавом, умри дароз, хотири ҷамъ, саодати рӯзгор ва дар фаъолияти минбаъдаи илмию омӯзгорӣ дастовардҳои нав ба нав орзу намуд.
Дар идомаи конференсия вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон Қиёмиддин Давлатзода, директори Донишкадаи иқтисод ва савдои ДДТТ дар шаҳри Хуҷанд Абдурашид Ҷалилзода, сардори Донишкадаи такмили ихтисоси Хадамоти гумруки назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон Эраҷ Ҷӯрабекзода, профессорон Абдуваҳҳоб Набиев, Нозимҷон Нидоев, Абдусаттор Ҷабборов, Абдуғаффор Рауфӣ ва як зумра намояндагони муассисаҳои таҳсилоти олии касбии ҷумҳурӣ сухани шодбошӣ гуфта, аз саҳми арзишманди профессор Раҷаб Раҷабов дар рушди илми иқтисодиёт ва хислатҳои наҷиби ин олими варзида ёдовар шуданд.
Сипас, тибқи барномаи конференсия олимон ва мутахассисони соҳа бо маърӯзаҳои пурмуҳтавои зерин суханронӣ намуданд:
• Раҷабов Раҷаб Кӯчакович, доктори илмҳои иқтисодӣ, профессори кафедраи фаъолияти гумруки Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон дар мавзуи “Парадигмаи рушди низоми гумрукӣ дар шароити иқтисоди рақамӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон;
• Черняков Михаил Константинович, доктори илмҳои иқтисодӣ, профессор, мудири кафедраи информатикаи амалӣ ва иқтисоди додаҳои Донишгоҳи кооператсияи матлуботи Сибири Федератсияи Россия дар мавзуи “Саҳми мактаби илмии профессор Раҷабов Р.К. дар ташаккули парадигмаи омодакунии мутахассисон барои низоми гумрук: таҳлили ретроспективӣ ва дарсҳо барои асри рақамӣ”;
• Насриддинов Фируз Бобоевич, профессори Донишгоҳи давлатии молия ва иқтисоди Тоҷикистон дар мавзуи “Трансформатсияи амнияти иқтисодии берунмарзӣ дар шароити иқтисоди рақамӣ”;
• Турсунзода Хушрӯз Муталиб, номзади илмҳои иқтисодӣ, муовини сардори Донишкадаи такмили ихтисоси Хадамоти гумруки назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, подполковники хадамоти гумрук дар мавзуи “Арзёбии таъсири ислоҳоти гумрукӣ ба рушди соҳибкорӣ ва соддагардонии савдои хориҷӣ”;
• Ғаюрӣ Раъно Саидмурод, номзади илмҳои иқтисодӣ, мудири кафедраи фаъолияти гумруки Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон дар мавзуи “Татбиқ ва истифодабарии низоми иттилоотии “Асикудаи ҷаҳонӣ” дар Ҷумҳурии Тоҷикистон”.
Дар қисмати музокиравии конференсия олимон ва ҳамкорони профессор Раҷаб Раҷабов – Абдукарим Қурбонов, Бойалӣ Ҳусейнов, Суҳбатулло Ҳикматов, Саидаҳмад Зубайдов, Баҳодур Раҳмонзода ва чанде дигарон суханронӣ карда, доир ба мавзуи конференсия ва фаъолияти пурсамари илмию омӯзгории Раҷаб Кӯчакович андеша ва хотираҳои хешро баён намуданд.