14/11/2019
“พระบิดาแห่งฝนหลวง” ชื่อนี้มีที่มาอย่างไร
1
เมื่อครั้งที่ในหลวง ร.๙ เสด็จเยี่ยมราษฎรในพื้นที่แห้งแล้งภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ทำให้ทรงรับทราบถึงปัญหาการขาดแคลนน้ำเพื่อการอุปโภค บริโภค และการเกษตร
2
ขณะเดียวกันก็ทรงสังเกตเห็นปริมาณเมฆที่ปกคลุมท้องฟ้าจำนวนมาก แต่ไม่สามารถก่อรวมตัวจนเกิดเป็นฝนได้ ทั้งที่อยู่ในช่วงฤดูฝน พระองค์จึงดำริว่าน่าจะมีวิธีทางวิทยาศาสตร์ที่ช่วยให้เมฆเหล่านั้นก่อตัวรวมเป็นเม็ดฝนได้
3
พระองค์จึงทรงค้นคว้าและวิจัยทางด้านอุตุนิยมวิทยาเพิ่มเติม แล้วจึงพระราชทานแนวคิดนี้แก่ ม.ร.ว.เทพฤทธิ์ เทวกุล ผู้เชี่ยวชาญด้านเกษตรวิศวกรรมของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ในขณะนั้น เพื่อหาลู่ทางให้เกิดการทดลองปฏิบัติการจริงบนท้องฟ้า
4
ต่อมาในปี พ.ศ. 2512 กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้ทดลองทำปฏิบัติการฝนหลวง โดยเลือกพื้นที่วนอุทยานเขาใหญ่เป็นพื้นที่ทดลองแห่งแรก การทดลองดังกล่าวเป็นตัวบ่งชี้ว่า การบังคับเมฆให้เกิดฝนนั้นทำได้ และความสำเร็จดังกล่าวส่งผลให้มีการพัฒนา ปรับปรุง และต่อยอดโครงการฝนหลวงมาจนถึงปัจจุบัน
5
คณะรัฐมนตรีได้มีมติให้วันที่ 14 พฤศจิกายนของทุกปี เป็น "วันพระบิดาแห่งฝนหลวง" เพื่อเฉลิมพระเกียรติในหลวง ร.๙ ให้ทรงเป็น "พระบิดาแห่งฝนหลวง" และจารึกไว้ในประวัติศาสตร์ไทย ให้ประชาชนคนรุ่นหลังได้มีโอกาสแสดงความจงรักภักดี และชื่นชมในพระปรีชาสามารถของพระองค์สืบไป
---------------------------------------------
แล้วเพื่อนๆ อยากรู้หรือไม่ว่าฝนหลวงเกิดได้อย่างไร อ่านต่อด้านล่างนี้เลยจ้า..
กระบวนการเกิดฝนหลวงมี 3 ขั้นตอนเบื้องต้น ดังนี้
ขั้นตอนที่ 1 : "ก่อกวน" โปรยโซเดียมคลอไรด์ (NaCl) หรือสารเคมีตามสูตรที่เหมาะสมในทิศเหนือลม เพื่อกระตุ้นให้เกิดกระบวนการก่อตัวของไอน้ำและความชื้นมารวมตัวกันเป็นกลุ่มก้อน
ขั้นตอนที่ 2 : "เลี้ยงให้อ้วน" โปรยแคลเซียมคลอไรด์ (CaCl2) หรือสารเคมีตามสูตรที่เหมาะสม เพื่อดูดความชื้นและคายความร้อนออกมา ทำให้มวลเมฆก่อตัวใหญ่ขึ้น และมียอดเมฆสูงขึ้น
ขั้นตอนที่ 3 : "โจมตี" เมื่อเมฆเคลื่อนที่เข้าสู่พื้นที่เป้าหมาย ให้ทำการโจมตีก้อนเมฆโดยใช้เครื่องบิน 2 ลำ ลำแรกบินที่ยอดเมฆเพื่อโปรยโซเดียมคลอไรด์ให้มวลเมฆเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ลำที่ 2 โปรยผงยูเรียบริเวณฐานเมฆเพื่อกระตุ้นให้เกิดการกลั่นตัวของเมฆกลายเป็นเม็ดฝน
ในทางปฏิบัติยังมีรายละเอียดปลีกย่อยอีกมากในการทำฝนหลวง แตกต่างกันตามวัตถุประสงค์และความเหมาะสม แต่ทั้งหมดล้วนมีหลักการพื้นฐานคล้ายคลึงกันดังแสดงข้างต้น รายละเอียดเพิ่มเติมสามารถศึกษาได้ตามลิงค์ที่แนบท้ายครับ
---------------------------------------------
อ้างอิง
มูลนิธิชันพัฒนา: ทฤษฎีการพัฒนาทรัพยากรแหล่งน้ำในบรรยากาศ "ฝนหลวง"
https://goo.gl/Y9pBvy
ศูนย์ฝนหลวงหัวหิน: 14 พฤศจิกายน วันพระบิดาแห่งฝนหลวง
http://huahin.royalrain.go.th/prabidaday.php
Realist Blog: เปิดตำรา ..ฝนหลวง
https://goo.gl/g5h8Vb
คลิปการทำฝนหลวง ฉบับการ์ตูน
https://www.youtube.com/watch?v=r2DeCF8xlhU
