12/01/2026
จากการศึกษาของมหาวิทยาลัยนอร์ทอีสเทิร์น (Northeastern University) ในสหรัฐฯ ร่วมกับนักวิทย์ชาวจีนค้นพบว่าปลาเงิน (Asian noodlefish) ที่พบได้ในจีน ญี่ปุ่นและเวียดนาม ไม่ได้ใช้เม็ดเลือดแดงในการลำเลียงออกซิเจนให้กับร่างกายเหมือนกับสิ่งมีชีวิตที่มีกระดูสันหลังอื่น ๆ เลย เนื่องจากเม็ดเลือดของพวกมันไม่มี 'ฮีโมโกลบิน' (Hemoglobin) องค์ประกอบสำคัญที่ใช้ในการดักจับออกซิเจนอยู่เลย ซึ่งถือว่าแปลกมาก ๆ ในโลกของสัตว์มีกระดูกสันหลัง
อันที่จริงก่อนหน้านี้นักวิทย์ได้พบว่ามีปลาอีกประเภทหนึ่งชื่อ ปลาไอซ์ฟิช (Icefish) ที่อยู่อาศัยในแถบแอนตาร์กติกา ก็สามารถอย่างการรับออกซิเจนในกระแสเลือดได้โดยไม่ต้องอาศัยเม็ดเลือดแดงได้เช่นกัน ซึ่งนักวิทย์คิดว่าปลาที่มีความสามารถแบบนี้ได้คงมีเพียงแค่ปลาไอซ์ฟิชเท่านั้น เพราะว่าแถบขั้วโลกมีออกซิเจนที่ละลายอยู่ในน้ำเยอะเป็นทุนเดิมอยู่เลย จากคุณสมบัติทางฟิสิกส์ของน้ำเย็น ปลาไอซ์ฟิชจึงสามารถรับออกซิเจนมาจากน้ำที่อยู่รอบ ๆ ตัวได้
แล้ว 'ปลาเงิน' ที่อยู่อาศัยในเขตร้อนที่มีออกซิเจนในน้ำน้อยกว่าอยู่รอดได้ไงทั้ง ๆ ที่ไม่มีเม็ดเลือดแดง?
นักวิทย์จึงได้ทำการศึกษารหัสพันธุกรรมของปลาเงิน ก่อนที่จะพบว่าพวกมันได้สูญเสียยีน 'ไมโอโกลบิน' (myoglobin) ไป และมีการกลายพันธุ์ของยีนที่ผลิตฮีโมโกลบิน ทำให้พวกมันไม่สามารถผลิตโปรตีนที่ใช้ในการขนส่งแก๊สได้เหมือนสัตว์อื่น ๆ ได้ ซึ่งดูเหมือนว่าความผิดปกติของยีนนี้แทบจะไม่ส่งผลกระทบอะไรกับปลาเงินเลย
ก่อนที่นักวิจัยจะได้ผลสรุปออกมาว่าปลาเงินนั้นมีขนาดเล็ก และที่สำคัญคือไม่มี 'เกล็ด' ทำให้ออกซิเจนเข้าสู่ร่างกายได้มาก เพียงแค่ว่ายน้ำก็ได้ออกซิเจนแล้ว มิหนำซ้ำขนาดที่เล็กทำให้มันมีความต้องการออกซิเจนต่ำด้วย ประกอบกับวงจรชีวิตที่สั้นเพียง 1 ปีเท่านั้น เม็ดเลือดแดงก็เลยอาจจะไม่จำเป็นต่อปลาเงินในเชิงวิวัฒนาการขนาดนั้น
สวนทางกับมนุษย์ที่เพียงแค่มีปริมาณเม็ดเลือดแดงลดลงเราก็พากันเป็นโรคโลหิตจาง ที่ทำให้ร่างกายเหนื่อยง่าย ไม่มีเรี่ยวแรงกันไปหมดแล้ว
_________________________________________
ติดตาม The Principiaได้ในทุกช่องทางออนไลน์ หรือ
ติดต่อโฆษณาได้ที่ [email protected] หรือโทร 0647711333
