Educational Knowledge Sharing Committee - EKS

14/08/2026

အားလုံးပဲ မင်္ဂလာပါ။ ဒီတစ်ပတ်မှာတော့ အခြားအပတ်တွေလို မဟုတ်ပဲ၊ ကမ္ဘာ့ပတ်၀န်းကျင်အကြောင်းကို ပြောပြသွားမှာဖြစ်ပါတယ်

What are nine planetary boundaries?

2009 မှာ Stockholm Resilliance Center မှာJohan Rockstorm နဲ့ အခြားသိပ္ပံပညာရှင်တို့က ပြောင်းလဲမှု မြန်ဆန်လာတဲ့ သဘ၀အခြေအနေကို လေ့လာပြီး လူတွေ နေထိုင်လို့ရ သေးတဲ့ အခြေအနေ ဒါမှမဟုတ် အကန့်အသတ် ကိုးခုကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီ အကန့်အသတ်ကိုးခုလုံးကိုကျော်သွားခဲ့ရင်တော့ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဂေဟစနစ်ပျက်စီးမှုကြီးတွေဖြစ်လာမှာပါ။

1. Climate Change (ရာသီဥတုဖောက်ပြန်ခြင်း)
ကမ္ဘာကြီးပူနွေးလာမှုကြောင့် ရာသီဥတုဖောက်ပြန်မှုက နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ပေါ်လာတာကိုတော့ လူတိုင်းသိပါတယ်။
ဒါပေမယ့် Rockstorm တို့က လေထုထဲမှာရှိတဲ့ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်ပမာဏ ကို‌စောင့်ကြည့်ကြပါတယ်။ကာဗွန်ပမာဏကို (parts per million) နဲ့တိုင်းတာပါတယ်။ စက်မှု မထွန်းကားခင်အချိန်မှာ ရှိတဲ့ပမာဏကတော့ 280ppm ဖြစ်ပါတယ်။
လုံခြုံတဲ့ ပမာဏကတော့ 350ppm ဖြစ်ပြီးတော့ 420ppm ကတော့ ယခုပမာဏဖြစ်ပါတယ်။

2. Biosphere Integrity(ဂေဟစနစ်ကြံ့ခိုင်မှု)
ဂေဟစနစ်မှာ သက်ရှိတွေဟာ လျင်မြန်စွာမျိုးသုဉ်းနေကြပါတယ်။ ဒီအရာကိုတော့ မျိုးသုဉ်းမှုပမာဏ (Extinction Rate) နဲ့တိုင်းတာပါတယ်။
ရှိ‌သင့်တဲ့ပမာဏဟာ (10 extinction per million species) တစ်နှစ်တာ မျိုးစိတ်မျိုးသုဥ်းမှု‌၀န်းကျင်က တစ်သန်းပုံဆယ်ပုံထက်မပိုသင့်ပါဘူး။
ဒါပေမယ့်ယခု အခြေအနေမှာတော့ (100 extinction per million species) နှစ်စဉ် သက်ရှိပေါင်း တစ်သန်းမှာ တစ်ရာ၀န်းကျင်လောက်က မျိုးသုဉ်းနေကြပါပြီ။
ဒီလိုနှုန်းအတိုင်းပဲဆက်ဖြစ်ခဲ့ရင်တော့ ဂေဟစနစ်ကြီးလည်ပတ်ဖို့ခက်သွားပါလိမ့်မယ်။

3. Land system change(မြေယာပြောင်းလဲမှု)
ဒီအတိုင်းအတာကတော့ လူတွေရဲ့လိုအပ်ချက်အတွက် ပြောင်းလဲသွားတဲ့ကမ္ဘာ့မျက်နှာပြင်နဲ့သစ်တောပမာဏကိုစောင့်ကြည့်တာပါ။
လုံခြုံတဲ့အခြေအနေမှာ ကမ္ဘာ့မျက်နှာပြင်ရဲ့ 75%က သစ်တောတွေပဲရှိသင့်တာပါ။ ဒါပေမယ့် လက်ရှိမှာတော့ ကမ္ဘာ့မျက်နှာပြင်ရဲ့ 60%လောက်ကပဲ သစ်တောတွေရှိနေပါတယ်။

4. Fresh Water Change (ရေချိုပြောင်းလဲမှု)
ရေချို အမျိုးအစားနှစ်မျိုးရှိပါတယ်။
ရေချိုပြာ(blue water) ကတော့ကျွန်တော်တို့ထိတွေ့ကိုင်တွယ်နိုင်တဲ့ မြစ်ချောင်းအင်းအိုင်တွေထဲမှာရှိပြီးတော့ ရေချိုစိမ်း(green water)ကတော့ ထိတွေ့ကိုင်တွယ်လို့မရတဲ့ အပင်တွေနဲ့မြေဆီလွှာထဲမှာရှိနေတဲ့ ရေငွေ့တွေဖြစ်ပါတယ်။
ရေချိုပြာကိုတော့ ကမ္ဘာ့ကုန်း‌မြေပေါ်က မြစ်ရေစီးဆင်းမှုအနှောင့်အယှက်ပမာဏ 12.9%ထက်မပိုသင့်ပါဘူး။ ဒါပေမယ့်လက်ရှိအချိန်မှာတော့ ကမ္ဘာ့ကုန်းမြေပေါ်မှာ မြစ်ရေစီးဆင်းမှုအနှောင့်အယှက်ပမာဏဟာ 22.6% ရှိနေပါပြီ။
ရေချိုစိမ်း ပမာဏကလဲ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ကမ္ဘာ့မျက်မှာပြင်ရဲ့ 12.4%ထက်ကျော်လွန်ပြီးတော့ မြေဆီလွှာ ရေငွေ့အနှောင့်အယှက်ဖြစ်မှုက 22.0%လောက်ရှိနေပါပြီ။

5. Biogeochemical flows(ဇီ၀ဘူမိဓာတုဖြစ်စဉ်စီးဆင်းမှု)
ဒီအတိုင်းအတာကတော့ ကျွန်တော်တို့လူသားတွေရဲ့ ကမ္ဘာ့ဇီ၀ဘူမိဓာတုဓာတ်ငွေ့ လည်ပတ်မှု အထူးသဖြင့် Nitrogen နဲ့ Phosphorus တို့ရဲ့ထုတ်လွှတ်လည်ပတ်မှုကိုလေ့လာတာဖြစ်ပါတယ်။
သိပ္ပံပညာရှင်တွေက အတိုင်းအတာ‌အနေနဲ့
Teragram (Tg) ကို အသုံးပြုပါတယ်။
( 1 Tg= one million metric tons ).
ဒီဓာတ်‌ငွေ့နှစ်ခုက လူသားတွေအတွက်မဖြစ်မနေအရေးပါသော်လဲ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍတွေမှာ ဓာတ်မြေဩဇာတွေနဲ့ပိုးသတ်ဆေးကို လွန်ကြူးစွာသုံးစွဲမှုကြောင့် မိုးရွာသွန်းတဲ့အခါမှာတော့ လယ်ယာတွေထဲမှာရှိတဲ့ ဓာတ်နှစ်ခုကို မြစ်ချောင်းအင်းအိုင်ထဲ စီး၀င်စေပါတယ်။ စီး၀င်ပြီးတဲ့အခါမှာတော့ရေအောက်ထဲက သတ္တဝါတွေနဲ့ ရေအောက်ဂေဟစနစ်ကိုသေဆုံးပျက်စီးစေပါတယ်။
လုံခြုံတဲ့ Nitrogen နှစ်စဉ် ထုတ်လွှတ်လည်ပတ်မှုပမာဏ ဟာ 62Tg ထက်လုံး၀မကျော်သင့်ပါဘူး။
ဒါပေမယ့် အခုနှစ်စဉ် 165Tg ၀န်းကျင် ထုတ်လွှတ်နေပါတယ်။
Phosphorus နှစ်စဉ်ထုတ်လွှတ်မှုပမာဏ ဟာလဲ သတ်မှတ်ထားတဲ့ 6.2Tg ထက်ကျော်လွန်နေပြီးတော့ 18.2 Tg ထုတ်လွှတ်နေပါတယ်။

6. Ocean Acidification ( ပင်လယ်သမုဒ္ဒရာ အက်စစ်ဓာတ်များပြားလာမှု )
လေထုထဲကိုထုတ်လွှတ်လိုက်တဲ့ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ် တွေရဲ့သုံးပုံတစ်ပုံ ကို စုပ်ယူလိုက်ပါတယ်။
သို့ပေမယ့်လဲ နှစ်စဉ်အလိုက် စုပ်ယူတဲ့ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်ပမာဏ ဟာနှစ်စဉ်များပြားလာတာဖြစ်တဲ့အတွက် ပင်လယ်သမုဒ္ဒရာ တွေမှာပါ၀င်တဲ့အက်စစ်ပမာဏ ဟာလဲများပြားလာပါတယ်။
ဒီအရာကိုတော့ Aragonite Saturation State နဲ့တိုင်းတာပါတယ်။
စက်မှုတော်လှန်ရေးမတိုင်ခင်အခါက 3.44 ပမာဏပဲရှိပြီးတော့ လုံခြုံတဲ့ပမာဏကတော့ 2.75 ဖြစ်ပါတယ်။
ယခုလက်ရှိပမာဏကတော့ 2.80 ရှိနေတာဖြစ်တဲ့အတွက် 2.75 အောက်ကိုကျော်လွန်ပြီးတော့ ရောက်သွားခဲ့ရင်တော့ ကမ္ဘာ့ ပင်လယ်သမုဒ္ဒရာ ကိုမှီခိုနေရတဲ့သက်ရှိတွေနဲ့ ရေအောက်ဂေဟစနစ်ကြီးရဲ့ မဟာမျိုးသုဉ်းမှု ကြီးကတော့ တဖြည်းဖြည်းစတင်လာတော့မှာပါ။

7. Atmospheric Aerosol Loading
( လေထုအတွင်းအမှုန်အမွှားညစ်ညမ်းမှု )
ဒီအရာကတော့ လေထုထဲမှာ ရှိနေတဲ့ အလွန်သေးငယ်တဲ့ အမှုန်အမွှား (Aerosols) တွေရဲ့ပမာဏကိုတိုင်းတာတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီ Aerosols လေးတွေ မှာ မီးခိုး၊ဖုန်၊ လူသားသုံးစွဲမှုကြောင့် ထွက်လာတဲ့အမှုန်အမွှားတွေပါပါတယ်။
ဒီ Aerosols လေးတွေဟာ လေထုထဲကို၀င်လာတဲ့နေရောင်ခြည်တွေကိုစုပ်ယူပြီးတော့ ကမ္ဘာ့မုတ်သုံ နဲ့ မိုး‌ရွာသွန်းမှုကိုသက်ရောက်စေပါတယ်။
ဒီအရာတွေကိုတော့ Aerosol Optical Depth (AOD) နဲ့တိုင်းတာပါတယ်။ Aerosols တွေရဲ့ နေရောင်ခြည်ကို တားဆီးစုပ်ယူမှုကိုတိုင်းတာတာဖြစ်ပါတယ်။
ကမ္ဘာ့Aerosols ပမာဏဟာ 0.10 AOD ထက်လုံး၀မကျော်သင့်ပါဘူး။ သို့သော်လဲ ကမ္ဘာ့နေရာတချို့ဟာ ဒီပမာဏကိုကျော်လွန်သွားပြီဖြစ်ပါတယ်။ တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာ‌အနေနဲ့ကျော်သွားပြီဆိုပါက ကမ္ဘာ့မုတ်သုံ နဲ့ မိူရွာသွန်းမှု တွေဟာ ကမောက်ကမ ဖြစ်သွားပါလိမ့်မယ်။

8. Stratospheric Ozone Depletion
( အိုဇုန်းလွှာ ပျက်စီးမှု )
ကမ္ဘာ့အိုဇုန်းလွှာဟာ နေရောင်ခြည်ကလာတဲ့ ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်တွေနဲ့ အခြားအန္တရာယ်ရှိတဲ့ရောင်ခြည်တွေကိုတားဆီး‌စေပါတယ်။ အိုဇုန်းလွှာပျက်စီးမှုကိုတော့ ကျွန်တော်တို့အရင်းနှီးဆုံးဖြစ်ပါတယ်။
သိပ္ပံပညာရှင်တွေက အိုဇုန်းလွှာရဲ့ အထူအပါးကို Dobson Unit (DU) နဲ့တိုင်းတာပါတယ်။
စက်မှုတော်လှန်ရေးမတိုင်ခင်အချိန်မှာ 292 DU ရှိပြီးတော့ လုံခြုံတဲ့ပမာဏဟာ 277 DU ဖြစ်ပါတယ်။
သတင်းကောင်းအနေနဲ့ကတော့ လူသားတွေရဲ့ ပူးပေါင်းပါ၀င်မှုကြောင့် 286 DU ၀န်းကျင်ရှိနေပါတယ်။ တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုရင်တော့ အိုဇုန်းလွှာကြီးက အလျင်အမြန် ကောင်းမွန်လာပါပြီ။

9. Novel Entities (အဆိပ်အတောက်နှင့် ဓာတုပစ္စည်းအသစ်များညစ်ညမ်းမှု)
ဒီအရာကတော့ သဘာ၀အ‌မှိုက်တွေမဟုတ်တဲ့ plastic၊ ပိုးသတ်ဆေးနဲ့ဓာတ်‌မြေဩဇာ‌တွေ၊အဏုမြူ အမှိုက်တွေ နဲ့ အခြားသော အမှိုက်နဲ့စွန့်ပစ်ပစ္စည်းမျိုးစုံ ပါ၀င်ပါတယ်။ သဘာ၀ပတ်၀န်းကျင်ကြီးက plastic နဲ့ အခြားအမှိုက်တွေကိုမချေဖျက်နိုင်တဲ့အတွက် ကမ္ဘာ့ပတ်၀န်းကျင်ကြီးကို အဆိပ်ဖြစ်စေပါတယ်။
ဒီအရာကိုတော့ ကမ္ဘာ့ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ နဲ့တွက်ချက်ကြပါတယ်။ Novel Entities တွေဟာအင်မတန်များပြားတာဖြစ်တဲ့အလျောက် အပေါ်က စည်းဘောင်တွေလိုတိုက်ရိုက်သတ်မှတ်တာမျိုးမရှိပါဘူး။သို့သော်လဲကမ္ဘာ့ထုတ်လှုပ်မှုပမာဏက များသထက်များလာတာဖြစ်တဲ့အတွက် ဒီစည်းဘောင်ကိုတော့ကျော်သွားပြီဖြစ်ပါတယ်။

နိဂုံးချုပ်
ကျွန်တော်တို့လူသားတွေဟာ အပေါ်က စည်းမျဉ်း ကိုးခုထဲက ခုနှစ်ခုကို ဖောက်ဖျက်ကျော်လွန်သွားပါပြီ။ အကယ်၍ ကိုးခုလုံးသော သတ်မှတ်ချက်ကိုကျော်သွားပါက ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာသဘာ၀ကပ်‌ဘေးတွေဟာ အနှေးနဲ့အမြန်ဆက်စပ်ပြီးဖြစ်လာမှာဖြစ်ပြီးတော့ ကျွန်တော်တို့လူသားတွေဘယ်လိုမှတားဆီးလို့ရမှာ မဟုတ်တော့ပါဘူး။

04/08/2026

English Major

03/08/2026

30/07/2026

လွန်ခဲ့တဲ့ အပတ် စနေနေ့မှာတော့ EKS ရဲ့ မေဂျာ Experience Sharing လေး အောင်မြင်စွာ ပြီးဆုံးသွားပါပြီပဲ ဖြစ်ပါတယ် 💙🤍

ဒီ သုံးရက်တာ Sharing Program လေးမှာ LAP ရဲ့ မေဂျာ (၆)ခု မှ Senior နဲ့ Alumni များတက်ရောက်ပြီး LAP 1 ညီအစ်ကိုမောင်နှမများရဲ့ မေဂျာနဲ့ ပတ်သတ်တဲ့ မေးခွန်းများကို ဖြေဆိုကာ ကျောင်းနဲ့ ပတ်သတ်တဲ့ အကြောင်းအရာတွေကို Knowdge Sharing ပြုလုပ်ခဲ့ကြတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ပါဝင်ပေးကြတဲ့ Senior များ၊ Alumni များ၊ ဆရာ ဆရာမများ၊ ပွဲစီစဥ်ပေးတဲ့ တာဝန်ရှိသူများနဲ့ LAP 1 ကျောင်းသားကျောင်းသူများကို အထူးပဲ ကျေးဇူးတင်ကြောင်း ဖော်ပြအပ်ပါတယ်။🤍💙

24/07/2026

Hello, Hello!!

📓မနက်ဖြန်မှာတော့ EKS ရဲ့ Major Experience Sharing (Final Day) လေး ရောက်ရှိလာပြီဖြစ်ပါတယ်။

📓မနက်​​ဖြန် ညမှာတော့ Music & Computer Science Major နှစ်ခု အကြောင်းကို Year အလိုက် Seniors တွေ Sharing လုပ်သွားမှာ ဖြစ်တဲ့အပြင်Alumni's Sharing ပါ ပါဝင်သွားမှာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

စီနီယာတွေ တစ်ယောက်ချင်းစီက မတူညီတဲ့ experience တွေကို ပြောပြပေးသွားမှာမို့လို့ Major နဲ့ပတ်သက်ပြီးတော့ သိချင်နေတာ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်နဲ့မကိုက်ညီတဲ့ Major ကိုရွေးမိမှာ စိုးရိမ်နေတာမျိုးဆိုရင်တော့ Sharing Session ကိုလက်လွတ်မခံဖို့ ဖိတ်ခေါ်ပါတယ်။

Topic: Major Experience Sharing Program Day 3 (EKS Committee)

Join Zoom Meeting
https://us06web.zoom.us/j/89880300448?pwd=laqUbbiRAOKyUBoZ7a45ObHyrVnlb7.1

Meeting ID: 898 8030 0448
Passcode: 927560

Time: 8:00-9:30 pm

‼ LAP (1) Junior လေးတွေ အနေနဲ့ လာရောက်ပါဝင်တဲ့အခါ မိမိရဲ့ Name ​​လေးနောက်မှာ LAP (1) လို့ရေးပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်ရှင့်



experience sharing

18/07/2026

Hello, Hello!!

📓ဒီနေ့မှာတော့ EKS ရဲ့ Major Experience Sharing Day (1) ကိုတော့ အောင်မြင်စွာနဲ့ ကျင်းပခဲ့ပြီးပြီ ဖြစ်ပါတယ်။

📓မနက်ဖြန်မှာဆ်ိုရင်တော့Major Experience sharing Day (2) ကို ရောက်ရှိလာပြီပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

📓မနက်​​ဖြန် ညမှာတော့ English & Business Major နှစ်ခု အကြောင်းကို Year အလိုက် Seniors တွေ Sharing လုပ်သွားမှာ ဖြစ်တဲ့အပြင်Alumni's Sharing ပါ ပါဝင်သွားမှာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

စီနီယာတွေ တစ်ယောက်ချင်းစီက မတူညီတဲ့ experience တွေကို ပြောပြပေးသွားမှာမို့လို့ Major နဲ့ပတ်သက်ပြီးတော့ သိချင်နေတာ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်နဲ့မကိုက်ညီတဲ့ Major ကိုရွေးမိမှာ စိုးရိမ်နေတာမျိုးဆိုရင်တော့ Sharing Session ကိုလက်လွတ်မခံဖို့ ဖိတ်ခေါ်ပါတယ်။

‼ LAP (1) Junior လေးတွေ အနေနဲ့ လာရောက်ပါဝင်တဲ့အခါ မိမိရဲ့ Name ​​လေးနောက်မှာ LAP (1) လို့ရေးပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်ရှင့်

Topic: Major Experience Sharing Program Day 2 (EKS Committee)

Join Zoom Meeting
https://us06web.zoom.us/j/85250657560?pwd=t1ujcfqNfaXqxzoNrjNsfBUrZlbi3U.1

Meeting ID: 852 5065 7560
Passcode: 257377

Time: 8:00-9:30 pm



experience sharing

17/07/2026

Hello, Hello!!

📓မနက်ဖြန်မှာဆ်ိုရင်တော့Major Experience sharing Day (1) ကို ရောက်ရှိလာပြီပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

📓မနက်​​ဖြန် ညမှာတော့ Religion & Social Major နှစ်ခု အကြောင်းကို Year အလိုက် Seniors တွေ Sharing လုပ်သွားမှာ ဖြစ်တဲ့အပြင် Social မှာဆိုရင်လည်း Alumni's Sharing ပါ ပါဝင်သွားမှာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

စီနီယာတွေ တစ်ယောက်ချင်းစီက မတူညီတဲ့ experience တွေကို ပြောပြပေးသွားမှာမို့လို့ Major နဲ့ပတ်သက်ပြီးတော့ သိချင်နေတာ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်နဲ့မကိုက်ညီတဲ့ Major ကိုရွေးမိမှာ စိုးရိမ်နေတာမျိုးဆိုရင်တော့ Sharing Session ကိုလက်လွတ်မခံဖို့ ဖိတ်ခေါ်ပါတယ်။

Zoom Meeting Info:
https://us06web.zoom.us/j/83371935169?pwd=XTCbEG2FV5iFgeaCiov2MnH1wRKbWf.1

Meeting ID: 833 7193 5169
Passcode: 046932

Time: 8:00-9:30 pm



experience sharing

16/07/2026

EKS's Major Experience Sharing💁‍♀️

📨 LAPကျောင်းတော်ကြီးကပြုလုပ်ပေးတဲ့ Major Orientation ကတော့ July 15th မှာအောင်မြင်စွာပြီးဆုံးသွားခဲ့ပါပြီ။
Major Orientation အပြီး ချစ်ရပါသော Freshers အတွက် သင့်တော်မယ့် Major ရွေးချယ်နိုင်ရေးက ကျွန်မတို့ EKS Committee ရဲ့မေတ္တာဖြစ်ပါတယ်။ 💓

📨 LAP ကျောင်းတော်ကြီးရဲ့ committee တစ်ခုဖြစ်တဲ့ ကျွန်မတို့ Educational Knowledge Sharing (EKS) Committee က junior လေးတို့အတွက် “Major Experience sharing ”ကိုပြုလုပ်ပေးသွားမယ့်အကြောင်းကြေငြာလိုက်ပါတယ်။🥳

📨 Second year to final year, Major အသီးသီးက စီနီယာတွေအပြင် စီနီယာAlumniနဲ့ပါတွေ့ဆုံပြီးသူတို့ရဲ့ကိုယ်ပိုင်အတွေ့အကြုံတွေ၊ Majorအလိုက်ရင်ဆိုင်ရမယ့် challenges တွေ၊ သူတို့တုန်းကရော ဘယ်လိုဆုံးဖြတ်ချက်တွေချပြီးသူတို့နဲ့ကိုက်ညီတဲ့ Majorကိုရွေးချယ်ခဲ့ကြလဲဆိုတာတွေအပြင် Q&A session လေးလည်းရှိနေမှာဆိုတော့ ကိုယ်မေးချင်တဲ့ မေးခွန်းတွေကို notes ထုတ်ထားပြီး EKSကပြုလုပ်ပေးတဲ့ sharing session လေးကိုအပြေးလာခဲ့လိုက်ကြနော်။

You all are warmly welcome...🤗

ကျင်းပသွားမဲ့ရက်လေးတွေကတော့

18.7.2026-Religion Major & Social Major
19.7.2026-English Major & Business Major
25.7.2026-Music Major and Computer Major

အချိန်အားဖြင့် ည၈နာရီမှည၉:၃၀အထိ ကျင်းပမှာဖြစ်တဲ့အတွက်ဂျူနီယာလေးများက်ိုဖိတ်ခေါ်လိုက်ပါတယ်

Detail တွေကိုလည်း နောက်ပိုင်း post တွေမှာ တင်ပေးဦးမှာမို့ အားလုံးပဲ စောင့်ကြည့် ပေးကြပါဦးနော် 🫶

14/07/2026

11/07/2026

Hey Hey LAPersလေးတို့🙂
AIရဲ့ဓားစာခံဖြစ်နေကြပြီလားးး? 🤖⚠️

Assignment ရှိလား? AI ကို မေးမယ်။ 🤖 စာစီစာကုံး (Essay) ရေးရမလား? AI ကိုပဲ ရှာခိုင်းမယ်။ 💻 Presentation လုပ်ဖို့ Slide ပြင်မလား? AI ကိုပဲ အကြံဉာဏ်တောင်းမယ်။ 🧠

အခုနောက်ပိုင်း ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားအများစုရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝမှာ တစ်ခုခုဆို AIဆိုတာ အလိုလို Form ဖြစ်သွားတဲ့ အကျင့်တစ်ခုလို ဖြစ်နေပါပြီ။ နည်းပညာက တို့တွေ့ရဲ့ ပညာရေးကို အများကြီး ထောက်ပံ့ပေးတာ မှန်ပေမဲ့ တစ်ဖက်မှာကော ငါတို့တွေ AI ရဲ့ ဓားစာခံ ဖြစ်မှန်းမသိ ဖြစ်နေကြပြီလား? 🤔

🚨 LAPersလေးတို့ရော AI ရဲ့ ဓားစာခံ ဖြစ်နေပြီလား? (Red Flags များ)

အောက်ကအချက်တွေထဲမှာ ကိုယ်နဲ့ကိုက်ညီနေတာမျိုး ရှိ၊ မရှိ နည်းနည်းလောက် ပြန်ဆန်းစစ်ကြည့်ရအောင်နော်။
👉🏻 ကိုယ်ပိုင်တွေးခေါ်မှု (Critical Thinking) ပျောက်ဆုံးလာခြင်း
စာတစ်ပုဒ်၊ Idea တစ်ခုကို ကိုယ်တိုင် ဦးနှောက်ခြောက်ခံ မစဉ်းစားတော့ဘဲ AI ပေးတဲ့ အဖြေအတိုင်းပဲ ပုံသေလက်ခံလိုက်တာ။ 📉
👉🏻 Copy-Paste အဆင့်မှာတင် ရပ်တန့်နေခြင်း
AI ရှာပေးတဲ့အချက်အလက်တွေကို ကိုယ်တိုင်နားလည်အောင် ပြန်မဖတ်တော့ဘဲ အဆင်သင့် Copy ကူးပြီး Assignment တင်လိုက်တာ။ 📋
👉🏻စိတ်မရှည်တော့ခြင်း
နည်းနည်းလေး ခက်ခဲတဲ့ ပုစ္ဆာ ဒါမှမဟုတ် Grammar အရေးအသားမျိုးကို ၅ မိနစ်လောက်တောင် ကိုယ်တိုင် အချိန်ပေးပြီး မတွက်ချက်၊ မစဉ်းစားချင်တော့တာ။ ⏳

💡 ဒါဆိုရင် ခဏလောက်စဥ်းစားကြည့်ကြမယ်။ AI က ကူညီတာလား၊ ကျွန်ပြုနေတာလား?
AI (Artificial Intelligence) ဆိုတာ တို့တွေရဲ့ "လက်ထောက် (Assistant)"ဖြစ်ဖို့ ဖန်တီးထားတာနော်🙂 တို့တွေဦးနှောက်ရဲ့ "အရှင်သခင် (Boss)"ဖြစ်ဖို့ လုံးဝ လုံးဝမဟုတ်ရပါဘူး။ 🚫👑
အရာရာကို AI ပေါ်မှာပဲ ရာနှုန်းပြည့် မှီခိုနေမယ်ဆိုရင် ရေရှည်မှာ တို့တွေရဲ့ ပြဿနာဖြေရှင်းနိုင်စွမ်း (Problem-Solving Skills) တွေနဲ့ တီထွင်ဖန်တီးနိုင်စွမ်း (Creativity) တွေ တဖြည်းဖြည်း သေဆုံးသွားနိုင်ပါတယ်။ စာမေးပွဲခန်းထဲရောက်တဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် တကယ့်ပြင်ပလုပ်ငန်းခွင်ထဲ ရောက်တဲ့အခါ AI မရှိရင် ဘာမှမလုပ်တတ်တဲ့သူ ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်နော်။

⚠️🛠 AI ရဲ့ ဓားစာခံမဖြစ်ဘဲ "Smart Student"ဖြစ်အောင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ?
AI ကို မသုံးရဘူးလို့တော့ မဆိုလိုပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ပိုတော်တဲ့သူဖြစ်လာအောင် ဒီလို Smart ကျကျ အသုံးချကြည့်ရအောင်။

1. အရင်ဆုံး ကိုယ်တိုင် စဉ်းစားပါ
Assignment တစ်ခုရလာရင် အနည်းဆုံး ၁၀ မိနစ်ကနေ ၁၅ မိနစ်လောက် ကိုယ့်ဦးနှောက်နဲ့ကိုယ် အရင် Brainstormလုပ်ကြည့်ပါ။ ပြီးမှ လိုအပ်တဲ့ အချက်အလက်တွေကို AI ဆီမှာ ဖြည့်စွက်တောင်းပါ။ 💡

2. Fact-Check အမြဲလုပ်ပါ
AI ဆိုတာ အမြဲတမ်း ရာနှုန်းပြည့်မမှန်နိုင်ပါဘူး။ သူပေးတဲ့ အချက်အလက်တွေ၊ ရည်ညွှန်းချက် (References) တွေက တကယ်မှန်ရဲ့လားဆိုတာ ပြန်လည်စစ်ဆေးတဲ့ အလေ့အထကို မွေးမြူပါ။ ✅
3. စာသားတွေကို ကိုယ်ပိုင်ဟန်နဲ့ ပြန်ရေးပါ
AI ပေးတဲ့ outlinesတွေကို ယူပါ၊ ဒါပေမဲ့ စာသားတွေကိုတော့ ကိုယ့်ရဲ့ စကားလုံး၊ ကိုယ့်ရဲ့ Style နဲ့ ဖြစ်အောင် ပြန်လည်ပြုပြင် (Rewrite) ပါ။
"နည်းပညာက တို့တွေကို ပိုတော်လာအောင် ကူညီပေးတဲ့ Tools တစ်ခုပဲ ဖြစ်သင့်တယ်​နော်။ LAPersလေးတို့ရဲ့ ဦးနှောက်ကို အပျင်းကြီးအောင် လုပ်တဲ့အရာ မဖြစ်စေနဲ့နော်။ ✨

😉နောက်လည်းအသိပညာတွေ ရအောင်
ဆက်လက်မျှဝေပေးနေမှာမို့လို့ LAPersလေးတို့စောင့်ကြည့်ပေး​နေကြပါအုံးနော် 😊👀