03/11/2021
ทำไมเราวัดชิ้นงานชิ้นเดียวกัน แต่ได้ค่าไม่เท่ากัน
หลายคนสงสัยว่า ทำไมเราเอาของชิ้นเดียวกัน ไปวันที่เครื่องคนละเครื่อง ทำไมถึงได้ค่าน้ำหนักที่ไม่เท่ากัน
ก่อนอื่นเราอาจจะต้องเข้าใจเรื่องของการวัด ว่าเรามีมิติในการประเมิน 2 แบบคือ Repeatability และ Reproducibility
สมมติว่าเรามีลูกตุ้มน้ำหนักมาตรฐาน 100 กรัม เป็น Master ในการใช้ทดสอบระบบการวัด
Repeatability คือการที่เราวัดชิ้นงานเดียวกัน กับเครื่องวัดเดียวกันซ้ำหลายๆครั้งแล้วยังให้ค่าเดิม หรือค่าที่ใกล้เคียงเดิม แบบนี้เราเรียกว่า Repeatability ดีมาก จากภาพ เครื่องชั่ง 1 และ 3 มีค่าที่วัดกี่ครั้งก็ยังอยู่ใกล้เคียงเดิม
แต่ เครื่องชั่งที่ 3 แม้มี Repeatability ที่ดี แต่มีค่า offset ที่ห่างจากค่ามาตรฐาน คือ 100 กรัม อย่างคงที่คือ 10 กรัม เราอาจจะปรับแก้เรื่องของ offset ได้ง่าย คือบวก 10 เข้าไปจากค่าที่วัดได้ ก็จะได้ค่าจริง
ส่วนเครื่องชั่งที่ 2 จะเห็นว่า Repeatability ไม่ดี เพราะวัดกี่ครั้ง ค่าไม่คงเส้นคงวา เอาแน่เอานอนไม่ได้ เดี๋ยวค่ามากกว่า เดี๋ยวค่าน้อยกว่า เกิด error ในการวัดที่สูง การแก้ไขเครื่องวัดที่ 2 นั้นแก้ไขยากกว่าเครื่องอื่น เพราะอาการหนัก อาจจะต้องซ่อมสปริง หรือเปลี่ยนชิ้นส่วน แล้วเอามาทดสอบใหม่
ส่วน Reproducibility ต้องติดตามตอนต่อไป
หากเพื่อนๆถูกใจช่วยกด Like และ Share บทความให้คนอื่นได้ประโยชน์ด้วยนะครับ
&R