ชมรมดาราศาสตร์ โรงเรียนนาหว้าพิทยาคม

16/04/2026

22/03/2026

🌕 🐇 “กระต่ายบนดวงจันทร์” มีจริงไหม ?

หลายคนคงเคยได้ยินคำว่า “กระต่ายบนดวงจันทร์” กันมานาน และอาจเคยเงยหน้ามองท้องฟ้าแล้วจินตนาการตามว่า บนนั้นมีกระต่ายจริงหรือไม่ สิ่งที่เราเห็นเป็นลวดลายคล้ายกระต่ายนั้น เกิดจากลักษณะพื้นผิวของดวงจันทร์

เมื่อเรามองดวงจันทร์จากโลก จะเห็นเพียง “พื้นผิวด้านใกล้ของดวงจันทร์” ที่หันเข้าหาโลกเสมอ มีสภาพพื้นผิวขรุขระ และมีชั้นดินเนื้อละเอียด มีหลุมอุกกาบาตจำนวนมหาศาล ที่เกิดจากการพุ่งชนอย่างรุนแรงในอดีต การปะทะเหล่านี้ทำให้วัสดุใต้พื้นผิวสาดกระเด็นขึ้นมา เกิดเป็นลวดลายกระจายอยู่ทั่วพื้นผิวดวงจันทร์ สีของพื้นผิวดวงจันทร์แบ่งเป็นพื้นที่สีเข้มเรียกว่า “มาเร” (Mare) และพื้นที่สว่างกว่า เรียกว่า “พื้นที่สูง” (Highland) เมื่อมองลักษณะการเกาะกลุ่มของพื้นที่สีเข้มเหล่านี้ ทำให้หลายคนจินตนาการเห็นเป็นรูปกระต่ายบนดวงจันทร์

"กระต่าย" เป็นสิ่งมีชีวิตขนฟู หูยาว ที่ปรากฏอยู่ในตำนานเรื่องเล่าจากหลายวัฒนธรรมทั่วโลก ถูกเชื่อมโยงกับดวงจันทร์ และถูกมองเป็นสัญลักษณ์ของความโชคดี การเจริญเติบโต ความอุดมสมบูรณ์ การให้กำเนิดและการเก็บเกี่ยว จึงมีตำนานมากมายเล่าสืบต่อกันมาจนถึงปัจจุบันนี้ และแต่ละพื้นที่ทั่วโลกต่างก็มีจินตนาการต่อรูปร่างของกลุ่มพื้นที่สีเข้มบนดวงจันทร์ที่แตกต่างกัน ดังนี้

#ตำนานไทย ความเชื่อและวัฒนธรรมไทยส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนา โดยตํานานที่เกี่ยวกับกระต่ายบนดวงจันทร์ปรากฏอยู่ในชาดก “จตุกกนิบาต” ในนิบาตชาดก เรื่องกระต่ายผู้เสียสละ หรือ “สสปัณฑิตชาดก” โดยเล่าถึงกระต่ายที่ได้คิดจะสละตนเองเป็นอาหารให้แก่ผู้อื่น ทําให้ท้าวสักเทวราชหรือบางตําราก็กล่าวว่าเป็นพระอินทร์ ได้เห็นความเสียสละของกระต่าย จึงได้วาดภาพของกระต่ายไว้บนดวงจันทร์ เพื่อระลึกถึงคุณความดี ความเสียสละของกระต่าย

#ตำนานจีน วัฒนธรรมจีนมีเทศกาลใหญ่ที่เกี่ยวข้องกับดวงจันทร์ คือเทศกาลไหว้พระจันทร์ คนจีนจะนําดินเหลืองมาปั้นเป็นกระต่าย เพื่อนํามาไหว้บูชาเทพเจ้ากระต่ายที่เคยลงมาช่วยเหลือชาวปักกิ่งเมื่อคราวที่โรคอหิวาตกโรคระบาดหนัก โดยชาวจีนเชื่อว่านี่คือกระต่ายหยกที่อาศัยอยู่บนดวงจันทร์ และมีหน้าที่ปรุงยาอายุวัฒนะให้กับเทพธิดาฉางเอ๋อ เทพแห่งดวงจันทร์บนวังจันทรานั่นเอง ซึ่งกระต่ายบนดวงจันทร์ทางฝั่งจีนมีชื่อว่า “ยวี่ทู่” และถูกนำมาตั้งเป็นชื่อรถสำรวจบนดวงจันทร์ ในภารกิจยานฉางเอ๋อ 3 และฉางเอ๋อ 4 ของจีนที่ลงจอดบนดวงจันทร์

#ตำนานญี่ปุ่น ชาวญี่ปุ่นมองเห็นกระต่ายบนดวงจันทร์กําลังตําโมจิ ตามวัฒนธรรมของตนเอง โดยเชื่อว่ากระต่ายกําลังช่วยตายายที่อยู่บนดวงจันทร์ตําโมจิ นอกจากนี้ยังมีเทศกาล Otsukimi หรือเทศกาลชมพระจันทร์ ที่ชาวญี่ปุ่นจะไหว้ และขอพรเพื่อให้เก็บเกี่ยวผลผลิตทางการเกษตรได้ดีขึ้น

#ตำนานอินเดีย ทางอินเดีย กล่าวถึง “จันทรา” เทพแห่งดวงจันทร์ของศาสนาฮินดู ผู้ถือกระต่ายไว้ในมือ และเป็นสัญลักษณ์ของความสงบ และคําว่ากระต่าย ในภาษาสันสกฤต คือ “ศศะ” ดังนั้นจึงเรียกดวงจันทร์ว่า “ศศิน” (แปลว่า “ซึ่งมีกระต่าย”) หรือ “ศศิธร” (แปลว่า “ผู้ทรงไว้กระต่าย”)

#ตำนานตะวันตก ประเทศแถบยุโรปมีวัฒนธรรมที่แตกต่างกันออกไป ชาวยุโรปจึงมองเห็นดวงจันทร์ เป็นรูปร่างแตกต่างกันออกไป เช่น ฝั่งยุโรปใต้มองเห็นเป็นรูปปูก้ามโต ฝั่งยุโรปเหนือมองเห็นเป็นคุณยายที่กําลังนั่งอ่านหนังสือ ฝั่งยุโรปตะวันออกหรืออเมริกาเหนือมองเห็นเป็นผู้หญิงสวยผมยาว ชาวสแกนดิเนเวียนมองเห็นเป็นผู้หญิงและผู้ชายกําลังหาบน้ําอยู่ และทางเยอรมนีมองเห็นเป็นคนที่กําลังหาบของอยู่ เป็นต้น

อย่างไรก็ดี ตํานานและเรื่องเล่าต่าง ๆ ยังมีรายละเอียดที่แตกต่างออกไปตามแต่ละวัฒนธรรมและการเล่าสืบต่อกันมา ทั้งนี้การที่มนุษย์เรามองเห็นดวงจันทร์เป็นรูปร่างต่าง ๆ นั้นเกิดจาก “ปรากฏการณ์แพริโดเลีย” (Pareidolia) ที่เกิดจากการทํางานร่วมกันของสมองส่วนหน้า (Forebrain) และสมองส่วนการมองเห็น (Visual Cortex) ตีความสิ่งที่มองเห็นขณะนั้นออกมาเป็นภาพที่ใกล้เคียงกับความคุ้นเคยที่เคยรับรู้ ได้เห็น และได้ยิน ทําให้เรามองเห็นก้อนเมฆเป็นรูปคน สัตว์ หรือสิ่งของต่าง ๆ ที่เราคุ้นเคย

ปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่ยืนยันการมีอยู่ของสิ่งมีชีวิตบนดวงจันทร์ ดังนั้น “กระต่ายบนดวงจันทร์” จึงอาจไม่ได้มีอยู่จริง แต่อย่างไรก็ตาม ภาพกระต่ายในจินตนาการก็ยังคงเป็นความงดงามที่ช่วยเติมเต็มความรู้สึกและสร้างความเพลิดเพลินให้กับผู้คนเสมอ แล้วคุณล่ะ…มองเห็นดวงจันทร์คล้ายรูปอะไร? มาวาดภาพแชร์จินตนาการใต้คอมเมนต์กันครับ 🌕✨

ปล. หากช่วงนี้ใครออกไปสังเกตดวงจันทร์ จะเห็นดวงจันทร์เป็นเสี้ยวบาง ๆ และเสี้ยวสว่างของดวงจันทร์เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ในแต่ละวัน จนกระทั่งกลายเป็นดวงจันทร์เต็มดวงอีกครั้งในวันที่ 2 เมษายนครับ

#บทความดาราศาสตร์ #ดวงจันทร์ #กระต่ายบนดวงจันทร์

10/03/2026

📣📣 เปิดรับสมัคร….!! 📣📣 #โครงการกระจายโอกาสการเรียนรู้ดาราศาสตร์ ประจำปี 2569 NARIT สนับสนุน #กล้องโทรทรรศน์ แบบดอปโซเนียน ขนาด 10 นิ้ว พร้อมชุดสื่อการเรียนรู้ดาราศาสตร์ครบชุด ให้กับโรงเรียนทั่วประเทศ

ดำเนินโครงการนี้ต่อเนื่องเข้าสู่ปีที่ 12 เพื่อสนับสนุนกล้องโทรทรรศน์และสื่อการเรียนรู้ดาราศาสตร์ให้กับ #โรงเรียน ที่พร้อมนำไปใช้ประโยชน์ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ดาราศาสตร์ในโรงเรียน การสังเกตการณ์ปรากฏการณ์ดาราศาสตร์ต่างๆ การสร้างเครือข่ายการเรียนรู้ และพัฒนาองค์ความรู้ทางดาราศาสตร์ในประเทศไทย เพื่อสานต่อและขยายเครือข่ายโรงเรียนให้กว้างขึ้น

-----------------------

❗️❗️ คุณสมบัติของโรงเรียนที่สมัครเข้าร่วมโครงการ ❗️❗️

1️⃣ เป็นโรงเรียน/สถานศึกษาในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน #ทุกสังกัดจากทั่วประเทศ (ทั้งรัฐหรือเอกชน)

2️⃣ เป็นโรงเรียนที่ #ไม่เคย ได้รับการสนับสนุนกล้องโทรทรรศน์จากทางสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ ( #ไม่เคยเข้าร่วมโครงการกระจายโอกาสการเรียนรู้ดาราศาสตร์มาก่อนหน้านี้)

3️⃣ โรงเรียนมีบุคลากร(ครู) ที่มีความรู้และทักษะพื้นฐานทางดาราศาสตร์ #เคยผ่านการอบรมครูเชิงปฏิบัติการด้านดาราศาสตร์ ขั้นต้น ขั้นกลาง ขั้นสูง หรือการอบรมอื่น ๆ ที่ทางสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติจัดอบรมขึ้นก่อนหน้านี้ (พร้อมแนบเกียรติบัตรอบรมประกอบ)

4️⃣ โรงเรียนมีบุคลากร(ครู) ที่เคย #มีประสบการณ์และทักษะพื้นฐานในการใช้งานกล้องโทรทรรศน์เบื้องต้น รวมถึงเคยจัดกิจกรรมทางดาราศาสตร์/วิทยาศาสตร์ มาก่อนหน้านี้อย่างต่อเนื่อง (พร้อมแนบผลการจัดกิจกรรมประกอบ)

5️⃣ โรงเรียนมีความพร้อมที่จะนำกล้องโทรทรรศน์และสื่อการเรียนรู้ดาราศาสตร์ไปใช้ในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนและกิจกรรมการสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ได้

6️⃣ โรงเรียนมีความพร้อมในการเป็นศูนย์การเรียนรู้ดาราศาสตร์ในโรงเรียน ชุมชน รวมถึงการพัฒนาเป็นเครือข่ายแกนนำทางดาราศาสตร์ต่อไปได้

7️⃣ โรงเรียนมีความพร้อมและสนับสนุนให้มีการศึกษาโครงงานดาราศาสตร์ให้เกิดขึ้นในโรงเรียน

-----------------------

[ [ จำนวนเป้าหมายโรงเรียน ] ]
♦️จำนวน 50 โรงเรียน (คัดเลือกจากใบสมัคร) ♦️

-----------------------

[ [ กำหนดการรับสมัคร ] ]
📍หมดเขตส่งใบสมัคร #21เมษายน2569
📍ประกาศผลคัดเลือก 28 เมษายน 2569
📍ยืนยันการเข้าร่วม 28 เมษายน - 1 พฤษภาคม2569
📍ประกาศผล(Final) 5 พฤษภาคม 2569

-----------------------

[ [ อบรมการใช้งานกล้อง + รับมอบกล้อง ] ]
📍วันที่ 22 - 24 พฤษภาคม 2569
📌 ณ อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร อ.แม่ริม จ.เชียงใหม่
📌 ณ โรงแรมกรีนเลค รีสอร์ท เชียงใหม่

-----------------------

[ [ สนใจสมัครเข้าร่วมโครงการ ] ]
🌐 >> https://www.narit.or.th/th/index.php/dobsoniantelescopeforschool

-----------------------

[ [ รายละเอียดโครงการ ] ]
📄 >> https://bit.ly/NARIT-DobsonianForSchools2569_ProjectDetail

-------------------------------

[ [ สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม ] ] - ในวัน และเวลาราชการ
ศูนย์บริการวิชาการและสื่อสารทางดาราศาสตร์
สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)
(โครงการกระจายโอกาสการเรียนรู้ดาราศาสตร์
☎️ >> โทร. 053-121268 ต่อ 305, 306 (ศูนย์บริการวิชาการฯ)
📞 >> โทร. 088-5477834 (คุณคมสันต์) [ ในวันและเวลาราชการ ]
📲 >> Line Official Account [ NARIT-กระจายโอกาส ]
📧 >> e-mail : [email protected]

-------------------------------
#กระจายโอกาสการเรียนรู้ดาราศาสตร์
#มอบกล้องโทรทรรศน์ #ดอปโซเนียน

07/03/2026

Day 1 : Workshop 2

07/03/2026

NAS Online 2026
Day 1 : Workshop 1 : การสังเกตการณ์ดวงอาทิตย์☀️

28/01/2026

ชมรมดาราศาสตร์ โรงเรียนนาหว้าพิทยาคม
จัดกิจกรรมค่าย "ค้นฟ้า...คว้าดาว" ณ อุทยาแห่งชาติภูลังกา จังหวัดนครพนม

ภาพกิจกิรรม : ภาคกลางวัน DAY1
https://drive.google.com/drive/folders/1mhAdTUlXGE1HfanaGbqKZ1_d-E2t6jxS?usp=drive_link

07/01/2026

ประกาศ‼️
ค่ายดาราศาสตร์
เลื่อนจัดกิจกรรมเป็นวันที่ 24-25 มกราคม 2569

25/08/2025

ชมรมลูกหว้าดาราศาสตร์ ออกบริการวิชาการ
เนื่องในสัปดาห์วิทยาศาสตร์ ณ โรงเรียนสหราษฎร์รังสฤษดิ์