หลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต ภาคบัณฑิต คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

หลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต ภาคบัณฑิต คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น นิติศาสตร์ ภาคบัณฑิต มหาวิทยาลัยขอนแก่น หลักสูตร 3 ปี เรียนนอกเวลาราชการ สำหรับผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี

🤖⚖️ เมื่อ “ทีมกฎหมาย” ที่ช่วยชนะคดี…ไม่มีทนายอยู่เลยสักคนนี่อาจเป็นอีกหนึ่งภาพของวงการกฎหมายในอนาคต เมื่อ Gregory Baker ...
07/09/2026

🤖⚖️ เมื่อ “ทีมกฎหมาย” ที่ช่วยชนะคดี…ไม่มีทนายอยู่เลยสักคน

นี่อาจเป็นอีกหนึ่งภาพของวงการกฎหมายในอนาคต เมื่อ Gregory Baker อาจารย์ด้านคอมพิวเตอร์จาก Macquarie University ประเทศออสเตรเลีย สามารถต่อสู้คดีแรงงานด้วยตัวเอง โดยมี “ทีม AI” ช่วยอยู่เบื้องหลัง

เรื่องเริ่มจาก Baker ทำงานสอนต่อเนื่องในสถานะลูกจ้างชั่วคราว (casual) ตั้งแต่ปี 2023–2025 ก่อนที่ AI จะเป็นตัวช่วยชี้ให้เขาเห็นว่า เขาอาจมีสิทธิขอเปลี่ยนสถานะการจ้างงานเป็นพนักงานพาร์ตไทม์แบบต่อเนื่องได้

เมื่อมหาวิทยาลัยไม่ยอมรับคำขอ เขาจึงนำข้อพิพาทเข้าสู่ Fair Work Commission ของออสเตรเลีย โดยเลือกดำเนินเรื่องด้วยตัวเอง โดยไม่มีทนาย

แต่เขาไม่ได้ทำงานคนเดียว

Baker ใช้ หลายระบบ รวมถึง ChatGPT Pro เป็นเสมือน “ทีมกฎหมาย” เพื่อช่วย
- #รวบรวมและจัดโครงสร้างข้อโต้แย้ง
- #ไล่ตรวจแหล่งอ้างอิง
- #วิเคราะห์ประเด็นสำคัญของคดี
- #คาดการณ์ว่าฝ่ายมหาวิทยาลัยอาจโต้แย้งอะไร
- #เตรียมแนวทางรับมือก่อนเข้าสู่กระบวนการพิจารณา

ท้ายที่สุด Fair Work Commission มีคำวินิจฉัยให้ Baker ได้รับการปฏิบัติในฐานะพนักงานพาร์ตไทม์แบบ ongoing กลายเป็นคดีที่ได้รับความสนใจทั้งในแง่กฎหมายแรงงาน และบทบาทของ AI ในกระบวนการยุติธรรม

แต่เรื่องนี้อาจไม่ได้หมายความว่า “AI กำลังมาแทนที่ทนาย”

เพราะ Baker เองมีพื้นฐานด้านคอมพิวเตอร์และมีความเชี่ยวชาญในการบริหาร AI agents สูงกว่าผู้ใช้งานทั่วไป อีกทั้งประเด็นพิพาทยังถูกวางไว้อย่างค่อนข้างแคบและชัดเจน

สิ่งที่น่าสนใจกว่าจึงอาจเป็นคำถามว่า
ถ้าในอดีต คนที่เข้าไม่ถึงทนายอาจเสียเปรียบเพราะไม่รู้กฎหมาย
วันนี้ AI กำลังลดช่องว่างนั้นลงหรือไม่?

AI อาจไม่ได้เป็น “ #ทนายคนใหม่”
แต่อาจกำลังกลายเป็น #เครื่องมือที่ทำให้คนธรรมดาเข้าถึงกฎหมาย เข้าใจสิทธิ และเตรียมตัวเข้าสู่กระบวนการยุติธรรมได้มากขึ้น

แน่นอนว่าอีกด้านหนึ่งก็มีความเสี่ยง ทั้งข้อมูลผิด การอ้างคดีที่ไม่มีอยู่จริง หรือ AI Hallucination จนล่าสุด Fair Work Commission ของออสเตรเลียเองก็ออกแนวทางกำกับการใช้ Generative AI ในคดี โดยกำหนดให้ผู้ใช้ต้องเปิดเผยการใช้ AI และตรวจสอบความถูกต้องของเอกสารด้วยตนเอง

เมื่อ AI อ่านกฎหมายได้ ค้นคำพิพากษาได้ ช่วยตั้งข้อโต้แย้งได้ และช่วยประชาชนเตรียมคดีได้…

คำถามต่อไปของวงการกฎหมาย อาจไม่ใช่แค่ว่า “AI จะแทนทนายได้ไหม?” แต่คือ “นักกฎหมายในอนาคตควรใช้ AI อย่างไร ถึงจะเก่งกว่าคนที่ใช้ AI ด้วยตัวเอง?”

อ้างอิง: The Independent และ Fair Work Commission, Australia

POV: เมื่อเด็กนิติจะสอบ🔥 กลัวท่านช่วยผิดมาตราวินิจฉัยไม่ครบ ถ้างั้นเลคเชอร์ไปพร้อมกันก่อนนะท่าน
17/08/2026

POV: เมื่อเด็กนิติจะสอบ🔥 กลัวท่านช่วยผิดมาตราวินิจฉัยไม่ครบ ถ้างั้นเลคเชอร์ไปพร้อมกันก่อนนะท่าน

เพราะการเป็นนักกฎหมายในวันนี้ ต้องเข้าใจมากกว่าเพียงตัวบทกฎหมายคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จึงขับเคลื่อนการเรียนรู้...
16/08/2026

เพราะการเป็นนักกฎหมายในวันนี้ ต้องเข้าใจมากกว่าเพียงตัวบทกฎหมาย

คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จึงขับเคลื่อนการเรียนรู้ด้านสิทธิมนุษยชน ควบคู่กับความเข้าใจในมิติเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ผ่านหลักสูตรภาคบัณฑิต เพื่อให้ผู้เรียนมองเห็นความเชื่อมโยงระหว่างกฎหมายกับความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในโลกจริง

ไม่ว่าคุณจะจบจากสาขาใด หากต้องการต่อยอดความรู้ด้านกฎหมาย เพิ่มมุมมองในการทำงาน หรือเตรียมพร้อมรับมือกับโจทย์ใหม่ของสังคม หลักสูตรภาคบัณฑิตจะช่วยวางรากฐานให้คุณเข้าใจกฎหมายอย่างรอบด้าน และนำไปประยุกต์ใช้ได้อย่างมีความหมาย

ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างนักกฎหมายที่ไม่ได้เพียงรู้กฎหมาย แต่เข้าใจผู้คน สังคม และโลกที่กำลังเปลี่ยนแปลง

#หลักสูตรภาคบัณฑิต
#คณะนิติศาสตร์ #มหาวิทยาลัยขอนแก่น

“โฉนดตัวจริงยังอยู่แล้วถ้ามีคนไปแจ้งว่า ‘โฉนดหาย’ เพื่อขอใบแทนได้ไหม?🔥คำถามนี้น่าสนใจขึ้นมาทันที เมื่อกรณี “ว่าป่าแห่งหน...
16/08/2026

“โฉนดตัวจริงยังอยู่แล้วถ้ามีคนไปแจ้งว่า ‘โฉนดหาย’ เพื่อขอใบแทนได้ไหม?

🔥คำถามนี้น่าสนใจขึ้นมาทันที เมื่อกรณี “ว่าป่าแห่งหนึ่ง” มีประเด็นเรื่องทายาทยื่นขอออก ใบแทนโฉนดโดยอ้างว่าโฉนดสูญหาย ขณะที่ฝั่งวัดนำโฉนดฉบับจริงออกมาแสดงและยื่นคัดค้านการออกใบแทน โดยขณะนี้กระบวนการขอใบแทนยังอยู่ระหว่างดำเนินการและข้อเท็จจริงยังต้องได้รับการตรวจสอบต่อไป

🔎แต่รู้หรือไม่ว่า…
ศาลฎีกาเพิ่งมีคำพิพากษาปี 2569 ที่มีข้อเท็จจริงบางส่วนใกล้เคียงกันมาก

⚖️ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 914/2569
เรื่องเริ่มจากจำเลยทำสัญญาจะซื้อ ที่ดินพร้อมอาคารพาณิชย์ราคา 6 ล้านบาท แต่จ่ายไปเพียง 1 ล้านบาท แม้ชื่อในโฉนดจะเป็นชื่อจำเลย แต่ โฉนดฉบับจริงยังอยู่กับผู้ขาย

‼️ปัญหาเกิดขึ้นเมื่อจำเลยรู้อยู่แล้วว่าโฉนดไม่ได้สูญหาย แต่กลับไปแจ้งตำรวจว่า

“โฉนดหาย”💢 จากนั้นนำหลักฐานการแจ้งความไปยื่นต่อสำนักงานที่ดิน เพื่อขอ ใบแทนโฉนด และยังให้ถ้อยคำต่อเจ้าพนักงานที่ดินว่าโฉนดสูญหาย เพื่อให้มีการบันทึกข้อความดังกล่าวลงในเอกสารราชการ

🛑เมื่อได้ใบแทนมาแล้ว เรื่องไม่ได้จบแค่นั้น
จำเลยนำที่ดินไป จำนอง ไถ่ถอน และโอนขายให้บุคคลอื่น ทั้งที่ยังค้างค่าที่ดินแก่ผู้ขายอีก 4.8 ล้านบาท

📝ศาลฎีกาจึงวินิจฉัยว่า พฤติการณ์แสดงให้เห็นว่าจำเลย รู้อยู่แล้วว่าโฉนดอยู่กับผู้ขาย แต่ยังแจ้งว่าโฉนดสูญหายเพื่อให้ได้ใบแทน การกระทำจึงมีเจตนาและเป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 267 เดิม และมาตรา 268 วรรคสอง

🔥ผลคือจำคุก 6 เดือน ลดโทษ 1 ใน 3 คงเหลือจำคุก 4 เดือน และไม่รอการลงโทษ

🔎ดังนั้น สิ่งที่น่าจับตาในกรณีนี้คือ
“ตอนที่ยื่นขอใบแทน ผู้ยื่นรู้อยู่แล้วหรือไม่ว่าโฉนดฉบับจริงยังอยู่?”

เพราะฎีกา 914/2569 ทำให้เห็นแล้วว่า หากพิสูจน์ได้ว่า รู้อยู่แล้วว่าโฉนดไม่ได้หาย แต่ยังแจ้งว่าหายเพื่อให้เจ้าพนักงานออกใบแทน เรื่องที่ดูเหมือนเป็นเพียงขั้นตอนเอกสาร อาจนำไปสู่ ความรับผิดทางอาญาและโทษจำคุกจริงได้

หมายเหตุ*
ฎีกาเป็นเพียงตัวอย่างการตีความในบทกฎหมาย อาจมีความต่างในข้อเท็จจริงบางประการที่ไม่สามารถนำมาปรับใช้กับทุกคดีได้

#นิติศาสตร์มข #กฎหมายรอบตัว #ความรู้กฎหมาย

“ยึดที่วัด” ไปขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้ได้หรือ?คำตอบคือ ไม่ได้เสมอไป เพราะกฎหมายให้ความคุ้มครองทรัพย์สินบางประเภทของวัดไว้...
16/08/2026

“ยึดที่วัด” ไปขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้ได้หรือ?

คำตอบคือ ไม่ได้เสมอไป เพราะกฎหมายให้ความคุ้มครองทรัพย์สินบางประเภทของวัดไว้เป็นพิเศษ

⚖️ พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ มาตรา 35 กำหนดให้
ที่วัด ที่ธรณีสงฆ์ และที่ศาสนสมบัติกลาง
เป็นทรัพย์สินซึ่ง ไม่อยู่ในความรับผิดแห่งการบังคับคดี

พูดให้เข้าใจง่ายขึ้น คือ แม้วัดหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะมีภาระหนี้ เจ้าหนี้ก็ไม่สามารถนำทรัพย์สินที่กฎหมายคุ้มครองเหล่านี้ไปยึด อายัด หรือขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้ได้เหมือนทรัพย์สินทั่วไป

แต่คำ 3 คำนี้ หมายถึงทรัพย์สินแบบไหนบ้าง?

🏛️ ที่วัด
คือ พื้นที่ซึ่งตั้งวัด รวมถึงบริเวณและสิ่งปลูกสร้างที่ใช้ประกอบกิจการของวัด เช่น อุโบสถ ศาลาการเปรียญ หรือพื้นที่ภายในบริเวณวัด

🌳 ที่ธรณีสงฆ์
คือ ที่ดินซึ่งเป็นสมบัติของวัด แต่ไม่ได้เป็นพื้นที่ตั้งวัดโดยตรง เช่น ที่ดินที่มีผู้ถวายให้วัดเพื่อให้เกิดประโยชน์แก่วัด

📜 ที่ศาสนสมบัติกลาง
คือ ทรัพย์สินที่ไม่ใช่ของวัดใดวัดหนึ่งโดยเฉพาะ แต่เป็นทรัพย์สินส่วนกลางของคณะสงฆ์

ดังนั้น จุดสำคัญของมาตรา 35 ไม่ได้อยู่เพียงว่า
“ทรัพย์สินนี้เป็นของวัดหรือไม่”

แต่ต้องพิจารณาต่อว่าทรัพย์สินนั้นมีสถานะทางกฎหมายเป็นอะไร

ที่ธรณีสงฆ์ คือที่ซึ่งเป็นสมบัติของวัด ซึ่งอาจจะเกิดขึ้นจากที่ดินที่มีผู้ถวายให้เป็นสมบัติของพระพุทธศาสนา โดยระบุวัตถุประสงค์เพื่อใช้ในกิจการของสงฆ์โดยเฉพาะ เช่น ที่ดินถวายเพื่อสร้างวัด หรือเพื่อใช้ในการศึกษา พระปริยัติธรรม เพราะจะเป็นที่ ธรณีสงฆ์ ได้ จะต้องมีการตั้งวัดได้สำเร็จด้วย ที่ดินนั้นจะตกเป็นธรณีสงฆ์ และจะอยู่ในบังคับมาตรา 35 ได้ เพราะ มาตรา 33 กำหนด ว่า ต้องเป็นที่ซึ่งเป็นสมบัติของวัดจึงต้องเกิดมีสถานะความเป็นวัดด้วย นั้นเอง เมื่อที่ดินนั้น เป็นสมบัติของวัด สมบูรณ์ จึงเกิดเป็น ธรณีสงฆ์

ตัวอย่างง่าย ๆ
หากวัดมีเจ้าหนี้ และเจ้าหนี้ได้รับคำพิพากษาให้ชนะคดีแล้ว ก็ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถนำที่ตั้งของวัดหรือที่ธรณีสงฆ์ออกขายทอดตลาดเพื่อนำเงินมาชำระหนี้ได้ทันที เพราะกฎหมายกำหนดข้อคุ้มครองทรัพย์สินประเภทดังกล่าวไว้โดยเฉพาะ

นี่จึงเป็นอีกตัวอย่างหนึ่งที่ทำให้เห็นว่า
กฎหมายไม่ได้มองทรัพย์สินทุกประเภทเหมือนกัน
แต่พิจารณาทั้งเจ้าของ สถานะ วัตถุประสงค์ และประโยชน์ที่ทรัพย์สินนั้นมีต่อส่วนรวมประกอบกัน

📌 หมายเหตุ: เนื้อหานี้เป็นการอธิบายหลักกฎหมายในภาพรวม การพิจารณากรณีจริงยังต้องพิจารณาข้อเท็จจริง สถานะของทรัพย์สิน และบทกฎหมายที่เกี่ยวข้องประกอบกัน

#นิติศาสตร์มข #กฎหมายรอบตัว #มาตรา35 #พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ #ความรู้กฎหมาย

ถ้าผู้ก่อเหตุเป็น “ #ผู้เยาว์” ทำผิดแล้วไม่ต้องรับโทษ และพ่อแม่ต้องรับผิดแทน จริงหรือ?⚖️ 01  #ทางอาญา อายุของผู้กระทำมีผ...
11/08/2026

ถ้าผู้ก่อเหตุเป็น “ #ผู้เยาว์” ทำผิดแล้วไม่ต้องรับโทษ และพ่อแม่ต้องรับผิดแทน จริงหรือ?

⚖️ 01 #ทางอาญา อายุของผู้กระทำมีผลต่อการรับโทษ

👶🏻อายุไม่เกิน 12 ปีทำผิด แต่ไม่ต้องรับโทษอาญา
มาตรา 73 กำหนดว่า เด็กอายุยังไม่เกิน 12 ปี แม้กระทำการที่กฎหมายบัญญัติเป็นความผิด เด็กนั้นไม่ต้องรับโทษ แต่ไม่ได้หมายความว่า “ทำแล้วไม่มีอะไรเกิดขึ้น” เพราะกฎหมายให้ส่งเด็กเข้าสู่กระบวนการคุ้มครองสวัสดิภาพตามกฎหมายคุ้มครองเด็กแทน

👦🏻อายุกว่า 12 แต่ไม่เกิน15ปี ไม่รับโทษ แต่ศาลยังมีมาตรการได้
เด็กในช่วงอายุนี้ยัง ไม่ต้องรับโทษทางอาญา ตามมาตรา 74 แต่ศาลสามารถใช้วิธีการที่กฎหมายกำหนดได้ เช่น ว่ากล่าวตักเตือน กำหนดเงื่อนไขในการดูแล หรือส่งไปฝึกและอบรมตามความเหมาะสม จึงไม่ควรเข้าใจว่า “ไม่ต้องรับโทษ” = “ไม่มีผลทางกฎหมายเลย”

🧑🏻อายุกว่า 15 แต่ต่ำกว่า 18ปี อาจรับโทษได้
ช่วงนี้คำตอบเริ่มไม่ใช่ Yes หรือ No มาตรา 75 ให้ศาลพิจารณา ความรู้ผิดชอบ วุฒิภาวะ และพฤติการณ์ต่าง ๆ ของบุคคลนั้น ว่าสมควรพิพากษาลงโทษหรือไม่ หากศาลเห็นว่าสมควรลงโทษ กฎหมายกำหนดให้ ลดมาตราส่วนโทษลงกึ่งหนึ่ง แต่หากเห็นว่าไม่สมควรลงโทษ ก็อาจใช้วิธีการสำหรับเด็กตามกฎหมายแทนได้

👨🏻อายุ 18 ถึง 2 0ปี รับโทษได้ แต่อายุยังมีผลต่อการพิจารณา
แม้บุคคลในช่วงอายุนี้จะรับโทษทางอาญาได้แล้ว มาตรา 76 ยังเปิดโอกาสให้ศาลพิจารณาลดมาตราส่วนโทษลง หนึ่งในสามหรือกึ่งหนึ่ง ได้ หากเห็นสมควร

⚖️ 02 #ทางแพ่ง เป็นผู้เยาว์ก็ไม่ได้หมายความว่าไม่ต้องรับผิด

อีกเรื่องที่ต้องแยกพิจาณาระหว่างโทษทางอาญา และ แพ่ง
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 420 วางหลักว่า หากบุคคลจงใจหรือประมาทเลินเล่อ กระทำโดยผิดกฎหมายจนทำให้ผู้อื่นเสียหาย ย่อมเป็นการละเมิดและอาจต้องใช้ค่าสินไหมทดแทนและมาตรา 429 ยังวางหลักสำคัญว่าแม้บุคคลจะไร้ความสามารถเพราะเป็นผู้เยาว์ ก็ยังต้องรับผิดในผลที่ตนทำละเมิด
จึงต้องแยกคำว่า “ไม่ต้องรับโทษทางอาญา” ออกจาก “ไม่ต้องรับผิดทางแพ่ง”เพราะเป็นคนละเรื่องกัน

⚖️ 03 #แล้วพ่อแม่ต้องรับผิดแทนลูกหรือไม่?

คำว่า “ #รับผิดแทน” อาจไม่แม่นนักเพราะพ่อแม่ไม่ได้ต้องรับโทษทางอาญาแทนลูก เพียงเพราะเป็นพ่อแม่ของผู้กระทำแต่ในทางแพ่ง มาตรา 429 กำหนดว่า บิดามารดาหรือผู้อนุบาลอาจต้องรับผิดร่วมกับผู้เยาว์ ได้อย่างไรก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าพ่อแม่ต้องรับผิดทุกกรณีโดยอัตโนมัติ เพราะกฎหมายเปิดโอกาสให้พิสูจน์ได้ว่าได้ใช้ความระมัดระวังตามสมควรแก่หน้าที่ดูแลแล้วหากพิสูจน์ได้ ก็อาจไม่ต้องร่วมรับผิดตามบทบัญญัตินี้

ดังนั้น ประโยคที่ใกล้เคียงกับหลักกฎหมายมากกว่าคือ
ไม่ใช่ “ลูกทำผิด = พ่อแม่รับผิดแทน”
แต่คือ
“ลูกอาจมีความรับผิดของตนเอง และพ่อแม่อาจต้องรับผิดร่วมตามเงื่อนไขของกฎหมาย”

หมายเหตุ: เนื้อหานี้เป็นการอธิบายหลักกฎหมายโดยสรุป การพิจารณาคดีจริงขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง พฤติการณ์ อายุ ณ เวลากระทำความผิด และบทกฎหมายที่เกี่ยวข้องในแต่ละกรณี
#นิติศาสตร์มข #ภาคบัณฑิต #กฎหมายรอบตัว

🔎ชวนเปิดมุมมองเรื่อง Human Rights & Sustainable Development ผ่านกิจกรรม Workshop และเครื่องมือ Human Rights Thinking Squ...
08/08/2026

🔎ชวนเปิดมุมมองเรื่อง Human Rights & Sustainable Development ผ่านกิจกรรม Workshop และเครื่องมือ Human Rights Thinking Squares ที่ชวนให้ผู้เรียนไม่ได้เพียง “ #รู้กฎหมาย” แต่ได้ฝึกตั้งคำถาม วิเคราะห์ แลกเปลี่ยน และเชื่อมโยงหลักกฎหมายเข้ากับสถานการณ์จริง
🔥เพราะการเรียน #กฎหมาย ในวันนี้
ไม่ใช่เพียงการจำว่ากฎหมายเขียนว่าอะไร
แต่คือการเข้าใจว่า กฎหมายจะถูกนำไปใช้กับผู้คนและสังคมอย่างไร
📝อีกหนึ่งประสบการณ์การเรียนรู้จาก
หลักสูตร #นิติศาสตร์ #ภาคบัณฑิต #มหาวิทยาลัยขอนแก่น
พื้นที่สำหรับคนทำงานและผู้ที่ไม่ได้เริ่มต้นจากสายกฎหมาย แต่ต้องการเพิ่ม “มุมมองทางกฎหมาย” เพื่อต่อยอดทั้งการทำงานและชีวิต
ไม่ว่าคุณจะมาจากสายไหน กฎหมายก็อาจเป็นอีกหนึ่งความรู้ที่พาคุณไปได้ไกลกว่าเดิม

#นิติศาสตร์มข #ภาคบัณฑิต #กฎหมายรอบตัว

 #ผู้ก่อเหตุเสียชีวิต แล้วทุกอย่างจบจริงหรือไม่?เมื่อเกิดเหตุอาชญากรรมร้ายแรง แล้วผู้ก่อเหตุเสียชีวิตตามไปด้วย หลายคนอาจ...
07/08/2026

#ผู้ก่อเหตุเสียชีวิต แล้วทุกอย่างจบจริงหรือไม่?

เมื่อเกิดเหตุอาชญากรรมร้ายแรง แล้วผู้ก่อเหตุเสียชีวิตตามไปด้วย หลายคนอาจคิดว่า “ในเมื่อคนทำเสียชีวิตแล้ว ก็คงไม่มีคดีอะไรให้ดำเนินต่อ”

แต่ในทางกฎหมาย เรื่องนี้ไม่ได้มีคำตอบแค่ “จบ” หรือ “ไม่จบ”เพราะต้องแยกให้ออกระหว่าง คดีอาญา กับ ความรับผิดทางแพ่ง

❌1. #คดีอาญา อาจจบ เพราะโทษเป็นเรื่องเฉพาะตัว
ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 39(1) เมื่อผู้กระทำผิดเสียชีวิต สิทธินำคดีอาญามาฟ้องย่อมระงับไปเหตุผลง่าย ๆ คือ โทษทางอาญาติดอยู่กับตัวผู้กระทำ
หากคนหนึ่งเป็นผู้กระทำความผิด เราไม่สามารถนำโทษจำคุกหรือโทษทางอาญาของเขาไปลงกับพ่อ แม่ ลูก หรือทายาทแทนได้ ดังนั้น เมื่อผู้ก่อเหตุเสียชีวิต การดำเนินคดีเพื่อ “ลงโทษบุคคลนั้น” จึงไม่สามารถดำเนินต่อไปในแบบเดิมได้

✅2. แต่ #ความเสียหายทางแพ่ง อาจยังไม่จบ
จุดนี้เป็นเรื่องที่หลายคนอาจไม่รู้ การเสียชีวิตของผู้ก่อเหตุ ไม่ได้หมายความว่าความเสียหายที่เกิดขึ้นจะหายไปด้วย
ในทางแพ่ง กองมรดกของผู้เสียชีวิตไม่ได้มีเพียงบ้าน เงิน หรือทรัพย์สิน แต่โดยหลักยังรวมถึงสิทธิ หน้าที่ และความรับผิดบางอย่างที่ไม่ใช่เรื่องเฉพาะตัวด้วย เพราะฉะนั้น หากการกระทำนั้นก่อให้เกิดความเสียหาย ผู้เสียหายหรือผู้มีสิทธิตามกฎหมาย อาจยังสามารถเรียกร้องค่าสินไหมจากกองมรดกของผู้เสียชีวิตได้แน่นอนว่า จะเรียกร้องได้มากน้อยเพียงใด ต้องดูข้อเท็จจริงและเงื่อนไขของแต่ละกรณีอีกครั้ง

👥3. แล้วครอบครัวผู้ก่อเหตุต้องจ่ายแทนหรือไม่?
ไม่ใช่ว่าเมื่อผู้ก่อเหตุเสียชีวิตแล้ว ลูกหรือครอบครัวจะต้องนำเงินส่วนตัวมารับผิดแทนทันที
กฎหมายวางหลักไว้ว่า “ทายาทไม่จำต้องรับผิดเกินกว่าทรัพย์มรดกที่ตกทอดแก่ตน” พูดง่าย ๆ คือ หากมีความรับผิดทางแพ่ง ก็อาจเรียกร้องจาก กองมรดก ได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าทายาทจะกลายเป็นผู้กระทำผิด หรือจำเป็นต้องรับผิดด้วยทรัพย์สินส่วนตัวอย่างไม่มีขอบเขต

ดังนั้น ประโยคที่ว่า“ผู้ก่อเหตุเสียชีวิตแล้ว คดีก็จบทุกอย่าง”อาจถูกเพียงบางส่วนเพราะ คดีอาญาอาจสิ้นสุดลงพร้อมตัวผู้กระทำ แต่ความรับผิดทางแพ่งหรือสิทธิในการเยียวยาความเสียหายอาจยังคงอยู่ กล่าวคือ คนกระทำความผิดเสียชีวิต โทษระงับ แต่ความผิดยังอยู่ จึงฟ้องเรียกค่าเสียหายทางแพ่งได้ นี่เป็นอีกตัวอย่างหนึ่งที่ทำให้เห็นว่า กฎหมายแยกออกจากกันระหว่าง“การลงโทษผู้กระทำ” กับ “การเยียวยาความเสียหายของผู้ได้รับผลกระทบ”และสองเรื่องนี้ ไม่จำเป็นต้องจบลงพร้อมกันเสมอไป

*หมายเหตุ: การเรียกร้องค่าสินไหมและสิทธิของผู้เกี่ยวข้องในแต่ละกรณีขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง ฐานสิทธิ อายุความ และกระบวนการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง

#นิติศาสตร์มข #ภาคบัณฑิต #กฎหมายรอบตัว

ถ้าวันนี้ไม่มีพระองค์…“ #กฎหมายไทย” อาจไม่ได้เป็นอย่างที่เราคุ้นเคย7 สิงหาคมของทุกปี เป็นวันคล้ายวันสิ้นพระชนม์ของ พระเจ...
07/08/2026

ถ้าวันนี้ไม่มีพระองค์…“ #กฎหมายไทย” อาจไม่ได้เป็นอย่างที่เราคุ้นเคย

7 สิงหาคมของทุกปี เป็นวันคล้ายวันสิ้นพระชนม์ของ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารพีพัฒนศักดิ์ กรมหลวงราชบุรีดิเรกฤทธิ์ ผู้ทรงได้รับการยกย่องให้เป็น "พระบิดาแห่งกฎหมายไทย" หากไม่มีพระองค์ท่าน“กฎหมายไทย” อาจไม่ได้เป็นอย่างที่เราคุ้นเคย
⚖️ 01 #ระบบศาลไทย อาจไม่ได้พัฒนามาในรูปแบบเดียวกับวันนี้
📚 02 #การเรียนกฎหมาย อาจไม่ได้เป็นระบบอย่างที่เราเรียนกันในวันนี้
👨‍⚖️ 03 #ผู้พิพากษา อาจไม่ได้มีมาตรฐานวิชาชีพอย่างที่เราคุ้นเคย

ดังนั้นวันที่ 7 สิงหาคม #วันรพี จึงอาจไม่ใช่เพียงวันที่ระลึกถึง“พระบิดาแห่งกฎหมายไทย” แต่เป็นวันที่ชวนเราย้อนกลับไปมองว่า หลายสิ่งที่คนเรียนกฎหมายเห็นเป็น “เรื่องปกติ” ในวันนี้ครั้งหนึ่งเคยต้องมีใครสักคนเริ่มต้นวางรากฐานขึ้นมาก่อน

#นิติศาสตร์มข #ภาคบัณฑิต #กฎหมายรอบตัว

สาระน่ารู้จากแนวคิดปรัชญาเกี่ยวกับกฎหมายดั้งเดิม สู่ปัจจุบันก่อนกฎหมายจะอยู่ในมือมนุษย์ มันเคยอยู่ในมือของเทพเจ้า?เมื่อพ...
01/08/2026

สาระน่ารู้จากแนวคิดปรัชญาเกี่ยวกับกฎหมายดั้งเดิม สู่ปัจจุบัน
ก่อนกฎหมายจะอยู่ในมือมนุษย์ มันเคยอยู่ในมือของเทพเจ้า?

เมื่อพูดถึง The Odyssey หลายคนอาจนึกถึงการเดินทางอันยาวนานของ Odysseus หลังสงครามกรุงทรอย ทั้งการต่อสู้กับสัตว์ประหลาด พายุ และอุปสรรคที่ขัดขวางไม่ให้เขากลับบ้าน แต่ภายใต้เรื่องราวการผจญภัย มหากาพย์ของ Homer ยังสะท้อนให้เห็นโลกอีกแบบหนึ่ง โลกที่มนุษย์ยังไม่ได้ใช้รัฐสภา ประมวลกฎหมาย หรือศาลแบบที่เราคุ้นเคย เป็นศูนย์กลางในการกำหนดว่าอะไรถูกหรือผิด

ใครหลายคนน่าจะได้ดู The Odyssey กันแล้ว และคงได้ยินคำว่า“มันคือกฎของซุส”อยู่บ่อย ๆ

ฟังดูเหมือนเป็นเพียงคำพูดในโลกของเทพเจ้า แต่ในมุมของนิติปรัชญา ประโยคนี้กำลังชวนเราถามว่าก่อนกฎหมายจะอยู่ในมือมนุษย์ ใครเป็นคนกำหนดว่าอะไรถูกหรือผิด?

ในโลกของ Homer ความถูกผิดยังไม่ได้ถูกตัดสินผ่านรัฐสภา ประมวลกฎหมาย หรือศาลแบบปัจจุบัน แต่ผูกอยู่กับเทพเจ้า จารีต และระเบียบที่ผู้คนเชื่อว่าศักดิ์สิทธิ์หนึ่งในตัวอย่างคือ Xenia หรือธรรมเนียมการต้อนรับแขกและคนแปลกหน้า ซึ่งอยู่ภายใต้การคุ้มครองของซุส การปฏิบัติต่อแขกอย่างไม่เหมาะสมจึงไม่ใช่แค่เสียมารยาท แต่ถือเป็นการฝ่าฝืน “กฎของซุส”

นี่สะท้อนความคิดยุคแรกว่า กฎเกณฑ์ที่ควบคุมมนุษย์อาจไม่ได้ถูกสร้างโดยมนุษย์ แต่มีที่มาจากอำนาจที่สูงกว่าแต่คำถามที่น่าสนใจคือ กฎนั้นยุติธรรมเพราะซุสเป็นผู้กำหนดหรือซุสกำหนด เพราะสิ่งนั้นยุติธรรมอยู่แล้ว?

แม้วันนี้กฎหมายจะมาจากรัฐ รัฐธรรมนูญ หรือประชาชน คำถามนี้ก็ยังไม่หายไปเพราะการเข้าใจกฎหมายไม่ได้เริ่มจากการจำทุกมาตรา แต่เริ่มจากการถามว่า กฎหมายนั้นมาจากไหน ใครเป็นผู้สร้าง และอะไรทำให้เราควรเชื่อฟัง

แล้วคุณคิดว่า กฎหมายมีอำนาจเพราะผู้มีอำนาจเป็นคนออก หรือควรมีอำนาจต่อเมื่อกฎหมายนั้นยุติธรรม?

#นิติศาสตร์มข #ภาคบัณฑิต

ที่อยู่

คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
Khon Kaen
40002

เวลาทำการ

จันทร์ 08:30 - 16:30
อังคาร 08:30 - 16:30
พุธ 08:30 - 16:30
พฤหัสบดี 08:30 - 16:30
ศุกร์ 08:30 - 16:30

เว็บไซต์

แจ้งเตือน

รับทราบข่าวสารและโปรโมชั่นของ หลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต ภาคบัณฑิต คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่นผ่านทางอีเมล์ของคุณ เราจะเก็บข้อมูลของคุณเป็นความลับ คุณสามารถกดยกเลิกการติดตามได้ตลอดเวลา

ทางลัด

แชร์