17/01/2017
หลายๆคนอาจจะสงสัยว่า ข้าวโพดเนี่ย ส่วนไหนเรียกว่าอะไร มันคืออะไร แล้วมีไว้ทำไม
วันนี้ มีเรื่องราวของ #ฝักข้าวโพด มาเล่าให้ฟังค่ะ
ก่อนที่จะโตมาเป็นฝักข้าวโพด ในอดีตมันเคยเป็นดอกค่ะ
ข้าวโพด 1 ต้น มีดอก 2 แบบ คือ ดอกเพศผู้ที่อยู่บริเวณยอด และดอกเพศเมียที่อยู่ตามซอกใบ
และแน่นอนว่าดอกที่จะเจริญเป็นฝักได้คือดอกเพศเมียเท่านั้น เราจึงเห็นว่าฝักข้าวโพดจะออกตามซอกใบค่ะ
ดอกเพศเมียของข้าวโพดมีลักษณะเป็นดอกช่อ มีดอกย่อยจำนวนมากติดอยู่กับแกนกลางช่อ (ส่วนที่จะโตไปเป็นซัง)
ช่อดอกจะมีส่วนที่ไปยึดกับลำต้น ส่วนนี้จะมีข้อสั้นๆหลายๆข้ออยู่ติดกัน เรียกว่า ก้านช่อดอก (และจะโตไปเป็นก้านฝัก)
แต่ละข้อของก้านช่อดอกจะมีกาบใบใหญ่ๆ แต่ไม่มีแผ่นใบ ซึ่งจะมาหุ้มช่อดอกไว้ เพื่อป้องกันอันตราย (แล้วก็จะโตไปเป็นเปลือกข้าวโพดสีเขียวๆ)
บริเวณฐานของก้านช่อดอกที่อยู่ติดกับลำต้น จะมีใบที่มีกาบใบขนาดใหญ่มาห่อหุ้มไว้อีกชั้น เรียกว่า subtending leaf นอกจากนี้ด้านที่อยู่ติดกับลำต้นยังมีใบที่ไม่มีแผ่นใบ แต่มีสันสองสัน เรียกว่า prophyllum มาป้องกันไม่ให้ฝักแนบติดกับลำต้นอีกด้วย
เรียกได้ว่าเซฟตี้สุดๆ แต่ว่าเพื่อนๆอาจจะไม่เคยเห็นเจ้า subtending leaf เพราะเวลาเก็บข้าวโพดเขาจะไม่หักมาด้วยค่ะ
ส่วน prophyllum ก็อาจจะถูกพ่อค้าแม่ค้าแกะทิ้งไปพร้อมกับเปลือกสีเขียวชั้นนอกๆค่ะ
ส่วนปลายของฝักข้าวโพดจะมีพู่ฝอยๆ สีน้ำตาล ซึ่งยาวต่อเป็นส่วนเดียวกับไหมข้าวโพดที่เป็นเส้นสีนวลอยู่รอบฝัก
ไหมข้าวโพดนี้ ในอดีตเคยเป็นยอดเกสรเพศเมียค่ะ เป็นเส้นทางที่นำเซลล์สืบพันธุ์เพศผู้เข้าไปปฏิสนธิกับเซลล์สืบพันธุ์เพศเมีย ทำให้ข้าวโพดติดฝักเป็นเมล็ดได้ค่ะ..เพราะฉะนั้น ไหมข้าวโพดมีบุญคุณนะคะ อย่าหงุดหงิดใส่มันเลย
หลังจากแกะเปลือก แกะไหมข้าวโพดออกจนหมดแล้ว เราก็จะพบกับเมล็ดข้าวโพดที่อัดแน่นอยู่บนซัง
ซึ่งเมล็ดสีสวยพวกนี้ก็คือ "ผล" ข้าวโพดนั่นเองค่ะ
ถ้าเราแกะข้าวโพดทีละเมล็ด เราจะเห็นก้านสั้นๆ แข็งๆ ที่ทำหน้าที่ยึดเมล็ดไว้กับซัง ส่วนนี้เรียกว่า tip cap ซึ่งในอดีตคือก้านดอกย่อยค่ะ
เวลาเรากินข้าวโพด แอดเชื่อว่าเกือบทุกคนเคยโดนเยื่อใสๆติดฟัน
เยื่อนี้แหละค่ะ ที่เป็นเนื้อผลและเปลือกหุ้มเมล็ดของข้าวโพด
ผลข้าวโพดเป็นผลแบบที่เนื้อผลและเปลือกหุ้มเมล็ดเชื่อมติดกัน เรียกว่า ผลแบบธัญพืช หรือ grain ค่ะ หญ้าและข้าวก็มีผลแบบนี้เหมือนกัน
อีกส่วนที่โดดเด่นสะดุดตาก็คือเศษเล็กๆสีเหลือง
ส่วนนั้นคือ ต้นอ่อนของข้าวโพดค่ะ
นอกเหนือจากนั้นก็เป็นส่วนของอาหารสะสม (endosperm) ค่ะ
การรู้จักสิ่งที่เรากำลังกินก็เป็นความสุขแบบหนึ่งนะคะ
//แอดเอส
ปล. บทความนี้อาจจะยาวไปหน่อย ขอบคุณที่อ่านจนจบนะคะ
ขอบคุณรูปภาพจาก
http://sutanun.weebly.com/36113619363235943633360936123621359136343609.html
http://www.kasisuri.com/web/animal_feeds.php
https://m.pantip.com/topic/30199927?