The Aspirant to Mental Health

บางครั้งคนรอบตัวเราก็อาจจะมีอารมณ์ขึ้น ๆ ลง ๆ หรือ เดี๋ยวดีเดี๋ยวร้าย จนคำว่าไบโพลาร์ดูเป็นคำที่เราจะนำมานิยามคนกลุ่มนี้บ่อย ๆ

🌍 เนื่องในวันไบโพลาร์โลกที่กำลังจะมาถึงนี้ อยากชวนทุกคนมารู้จักและทำความเข้าใจโรคไบโพลาร์หรือที่เรียกอีกอย่างว่าโรคอารมณ์สองขั้วไปด้วยกัน

🤯ไบโพลาร์ คืออะไร: เดี๋ยวดีเดี๋ยวร้ายใช่ไบโพลาร์หรือเปล่า?
ผู้เขียน: นางสาวรสมา สมไชย

ในชีวิตประจำวัน เรามักได้ยินคนพูดว่า “เดี๋ยวดีเดี๋ยวร้าย” หรือ “อารมณ์เปลี่ยนแปลงเร็ว”และอาจมีคำถามตามมาว่า “เป็นไบโพลาร์หรือเปล่า?” อย่างไรก็ตาม โรคไบโพลาร์ (Bipolar Disorder) ไม่ได้เป็นเพียงอารมณ์ขึ้นๆ ลงๆ แบบฉับพลัน แต่เป็นภาวะทางสุขภาพจิตที่ซับซ้อน มีอาการเฉพาะและส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันอีกด้วย
บทความนี้จะช่วยให้คุณเข้าใจว่า โรคไบโพลาร์คืออะไร อาการเป็นอย่างไร และอารมณ์เปลี่ยนแปลงเร็วแบบไหนที่อาจไม่ใช่ไบโพลาร์

🔍ไบโพลาร์ (Bipolar Disorder) คืออะไร?
โรคไบโพลาร์ หรือ โรคอารมณ์สองขั้ว เป็นภาวะที่ส่งผลต่อการควบคุมอารมณ์ ทำให้เกิดช่วงของอารมณ์ที่แตกต่างกันสองขั้ว ได้แก่ ช่วงแมเนีย (mania) หรือไฮโปแมเนีย (hypomania) และ ช่วงซึมเศร้า (depression) ซึ่งไม่ได้เปลี่ยนแปลงแบบฉับพลันวันต่อวัน แต่อาจกินเวลานานเป็นสัปดาห์หรือเดือน ซึ่งอาการในแต่ละช่วงมีความแตกต่างกัน และอาจรุนแรงจนส่งผลกระทบต่อการทำงานและการใช้ชีวิต

1️⃣ ช่วงแมเนีย (Mania) หรือ ไฮโปแมเนีย (Hypomania)เป็นช่วงที่อารมณ์ดีผิดปกติ มีพลังงานมากกว่าปกติ และมักทำสิ่งที่เสี่ยงหรือขาดการยั้งคิด ได้แก่
🤩อาการของแมเนีย(Mania):
• คึกคักผิดปกติ มั่นใจเกินไป
• พูดเร็ว ความคิดแล่นเร็ว มีพลังเหลือล้น
• ใช้จ่ายฟุ่มเฟือย ตัดสินใจแบบหุนหันพลันแล่น มีพฤติกรรมเสี่ยง
• นอนน้อยมาก แต่ไม่รู้สึกเหนื่อย
• บางคนอาจมีอาการหลงผิดหรือเห็นภาพหลอน
• อาการเหล่านี้รุนแรงจนสังเกตได้ และส่งผลต่อชีวิตประจำวัน
😆อาการไฮโปแมเนีย(Hypomania):
• คล้ายแมเนียแต่เบากว่า
• อารมณ์ดี กระฉับกระเฉงกว่าปกติ
• ไม่ถึงขั้นรบกวนชีวิตประจำวัน

2️⃣ ช่วงซึมเศร้า (Depression) เป็นช่วงที่อารมณ์เศร้า รู้สึกสิ้นหวัง และอาจส่งผลกระทบต่อชีวิตประจำวัน
😢อาการซึมเศร้า(Depression):
• รู้สึกเศร้า หดหู่ หรือว่างเปล่า
• หมดพลังงาน นอนไม่หลับหรือหลับมากเกินไป
• ไม่มีสมาธิ คิดช้า ลังเล ไม่กล้าตัดสินใจ
• ไม่มีแรงจูงใจในการทำสิ่งต่าง ๆ
• อาจมีความคิดทำร้ายตัวเองหรือฆ่าตัวตาย

🔍 แล้วเดี๋ยวดีเดี๋ยวร้ายใช่ไบโพลาร์หรือไม่?
หากอารมณ์เปลี่ยนแปลงเร็ว เช่น ตอนเช้ามีความสุข ตอนเย็นหงุดหงิด หรือ อารมณ์เปลี่ยนตามสถานการณ์ อาจไม่ใช่ไบโพลาร์ เพราะโรคนี้มีลักษณะอารมณ์แปรปรวนเป็นช่วงยาว ๆ ไม่ใช่แค่วันต่อวัน ซึ่งอารมณ์ขึ้นๆ ลงๆ อาจเกิดจากปัจจัยอื่น เช่น
😩 ความเครียด หรือ การตอบสนองต่อสถานการณ์
🧠 ความผิดปกติของฮอร์โมนไทรอยด์
🩸ภาวะอารมณ์แปรปรวนก่อนมีประจำเดือน (Premenstrual Dysphoric Disorder, PMDD)
🤦‍♀️ โรคบุคลิกภาพผิดปกติแบบก้ำกึ่ง (Borderline Personality Disorder, BPD)

🔍 ผลกระทบของความเข้าใจผิดเกี่ยวกับไบโพลาร์
หลายคนมีความเข้าใจผิดเกี่ยวกับไบโพลาร์ที่ส่งผลเสียทั้งต่อผู้ป่วยและสังคมโดยรวม ตัวอย่างเช่น
1️⃣ การเหมารวมว่าอารมณ์ขึ้นๆ ลงๆ เท่ากับไบโพลาร์
• ทำให้บางคนที่มีปัญหาทางอารมณ์จากสาเหตุอื่น ไม่ได้รับการช่วยเหลือที่เหมาะสม
• ทำให้ผู้ป่วยที่เป็นไบโพลาร์จริง ๆ อาจถูกมองว่า “โอเวอร์” หรือ “แค่คิดไปเอง”
2️⃣ การตีตรา (Stigma) และการเลือกปฏิบัติ
• ทำให้ผู้ที่เป็นไบโพลาร์ถูกมองว่าไม่สามารถควบคุมตัวเองได้ และบางคนไม่กล้าบอกใครว่าเป็นโรคนี้
• ในบางกรณี ผู้ป่วยอาจถูกเลือกปฏิบัติในที่ทำงานหรือสังคม
3️⃣ การวินิจฉัยที่ผิดพลาดหรือการละเลยการรักษา
• บางคนที่อาการเข้าข่ายเป็นไบโพลาร์อาจละเลยการรักษาเพราะคิดว่าเป็นแค่
“อารมณ์แปรปรวนธรรมดา”
• ในทางกลับกัน บางคนอาจเข้าใจผิดและใช้ยารักษาโดยไม่จำเป็น
เพื่อป้องกันปัญหาเหล่านี้ สังคมควรมีความเข้าใจเกี่ยวกับโรคไบโพลาร์อย่างถูกต้อง และ เปิดใจรับฟังผู้ที่มีปัญหาสุขภาพจิตโดยไม่ตัดสิน

🔍 สงสัยว่าเป็นไบโพลาร์ ควรทำอย่างไร?
หากสงสัยว่าตัวเองหรือคนใกล้ชิดอาจเป็นไบโพลาร์ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ เพื่อรับการวินิจฉัยและการรักษาที่ถูกต้อง
🏥แนวทางการรักษา:
• การใช้ยา เช่น ยาควบคุมอารมณ์ (Mood Stabilizers)
• จิตบำบัด เช่น Cognitive Behavioral Therapy (CBT)
• การดูแลตนเอง เช่น นอนให้เพียงพอ ออกกำลังกาย และลดความเครียด

✨สรุป
โรคไบโพลาร์ ไม่ใช่แค่อารมณ์ขึ้น ๆ ลง ๆ ตามสถานการณ์ แต่เป็นภาวะที่มีอาการเฉพาะตัว หากคุณหรือคนใกล้ชิดมีอาการสงสัยว่าอาจเป็นไบโพลาร์ ควรเข้ารับคำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญ เพื่อให้ได้รับการวินิจฉัยและการรักษาที่ถูกต้อง

References
American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). American Psychiatric Association.
Harvard Medical School. (2024, September 24). Signs and symptoms of bipolar disorder: What to do next - harvard health. Harvard Health. https://www.health.harvard.edu/healthbeat/signs-and-symptoms-of-bipolar-disorder-what-to-do-next
Mayo Clinic. (2024, August 14). Bipolar disorder. Mayo Clinic; Mayo Clinic. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/bipolar-disorder/symptoms-causes/syc-20355955
National Institute of Mental Health. (2022). Bipolar disorder. National Institute of Mental Health. https://www.nimh.nih.gov/health/publications/bipolar-disorder
National Institute of Mental Health. (2024). Borderline personality disorder. National Institute of Mental Health. https://www.nimh.nih.gov/health/topics/borderline-personality-disorder
Sepede, G., Brunetti, M., & Di Giannantonio, M. (2020). Comorbid premenstrual dysphoric disorder in women with bipolar disorder: Management challenges. Neuropsychiatric Disease and Treatment, Volume 16, 415–426. https://doi.org/10.2147/ndt.s202881
Studd, J. (2012). Severe premenstrual syndrome and bipolar disorder: A tragic confusion. Menopause International, 18(2), 82–86. https://doi.org/10.1258/mi.2012.012018
West Coast Ketamine Center. (2024, April 9). Misunderstandings about bipolar disorder - San Diego, CA. https://westcoastketaminecenter.com/misunderstandings-about-bipolar-disorder/

วันนี้แล้วนะ (30 มีนาคม)! โอกาสคว้าทุนเรียนต่อ UK อยู่แค่เอื้อม 🇬🇧 ใครอยากไปเรียนต่อห้ามพลาด
กับเจาะลึกทุน GREAT Scholarships 2026 แบบเอ็กซ์คลูซีฟ!

ฟังเทคนิคตรงจากเจ้าหน้าที่มหาวิทยาลัย & แชร์ประสบการณ์จริงจากรุ่นพี่นักเรียนทุน
⏰ เจอกันเย็นนี้ 18:00 – 20:00 น. (ออนไลน์)
ลงทะเบียนเข้าร่วมสัมมนา https://tinyurl.com/k879vm8y

💚

สายด่วนสุขภาพจิต 1323
"ขอเป็นเพื่อนใจ เคียงข้างหัวใจผู้ประสบภัยตลอด 24 ชม."

สายด่วนสุขภาพจิต 1323 เปิดช่องทาง LineOA "1323 (น้ำท่วมภาคใต้) สำหรับให้คำปรึกษาด้านจิตใจ ♥️
ผู้ที่ประสบภัยน้ำท่วม และภัยอื่น ๆ ในพื้นที่ภาคใต้

แอดไลน์ : https://lin.ee/gtrsdM9

ใจห่วงใต้... เราทำอะไรได้บ้างในวันที่น้ำท่วม 🌊 (English version in comment)

ช่วงนี้น้ำท่วมใหญ่ในภาคใต้ หาดใหญ่เดือดร้อน หลายแสนคนกำลังลำบาก หลายคนที่ไม่ได้อยู่ในเหตุการณ์ก็คงรู้สึกตะกุกตะกักใจ เจอข่าวแล้วรู้สึกผิดหรือใจหดหู่ ทั้งที่ตัวเองยังปลอดภัยดี

ความรู้สึกแบบนี้มีชื่อเรียกนะคะ เขาเรียกว่า "Survivor’s Guilt" หรือ "ความรู้สึกผิดที่ตัวเองรอดมาได้"

จริงๆ แล้ว ความรู้สึกนี้ไม่ใช่สัญญาณของความอ่อนแอ แต่เป็นเพราะเรามีใจที่รู้สึกเห็นอกเห็นใจผู้อื่น

บางทีแค่เห็นภาพผ่านจอ ก็เหมือนใจเราไหลไปอยู่ตรงนั้นด้วยแล้ว

🤍 งานวิจัยบอกไว้ว่าคนส่วนใหญ่ที่ไม่ได้อยู่ในเหตุการณ์จริงๆ ก็รู้สึกผิดแบบนี้เหมือนกัน เสียงในใจที่ว่า “ทำไมเราสบาย ในขณะที่คนอื่นเดือดร้อน?” เป็นเรื่องปกติค่ะ

ทว่าความรู้สึกผิดไม่ได้ช่วยให้น้ำลดหรือช่วยใครได้ แต่การลงมือทำเล็กๆของเราต่างหาก จะเปลี่ยนพลังใจนี้ไปช่วยเหลือคนอื่นได้จริงๆ


💞เราทำอะไรได้บ้าง?

1️⃣ รับรู้และเท่าทันความรู้สึกของตัวเอง ยอมรับว่า “เรากำลังเศร้า กำลังรู้สึกผิด” เพียงเท่านี้ความรู้สึกที่ท่วมท้นอยู่ก็จะก็เบาลงได้ 20 – 30% เลยค่ะ เปลี่ยนความรู้สึกเหล่านี้เป็นความเข้าใจและเมตตา อย่าไปโทษตัวเองนะคะ

2️⃣ ให้ความช่วยเหลือเท่าที่ตัวเราพอทำได้

- แชร์ข้อมูลที่ถูกต้อง ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลก่อนเผยแพร่ เช่น ช่องทางติดต่อหน่วยงานรัฐและองค์กรที่ให้ความช่วยเหลือ

- โพสต์ให้กำลังใจ ระมัดระวังในการแสดงความคิดเห็น หลีกเลี่ยงถ้อยคำ ตำหนิ เสียดสี หรือล้อเลียนเหตุการณ์

- รับฟัง ให้พื้นที่กับคนที่เดือดร้อน หลีกเลี่ยงการซักหรือเปรียบเทียบความเสียหาย

- ร่วมบริจาคเงิน ของ เครื่องใช้ เท่าที่ตัวเราพอไหว อย่าลืมตรวจสอบความน่าเชื่อถือของหน่วยงานที่รับบริจาคด้วยนะคะ

3️⃣ หากใจล้า สามารถอนุญาตให้ตัวเองพักจากข่าวได้บ้าง ไม่ต้องฝืนดูจนใจเรียนหรือทำงานไม่ไหว

🔗 สำหรับชาวมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ใครอยากช่วยเหลือเพื่อนๆ ที่ประสบภัยน้ำท่วม สามารถดูรายละเอียดหรือร่วมบริจาคได้ที่

- SD One Stop Service "ตี้เดียวฮู้เรื่อง" อาคารพลศึกษา โรงยิมกลาง มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (รับบริจาคถึงวันที่ 28 พฤศจิกายน 2568 ก่อนเวลา 12.00 น) : https://www.facebook.com/photo?fbid=818675237647239&set=a.124067650441338&locale=th_TH

- มูลนิธิโรงพยาบาลสวนดอก คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ : https://www.facebook.com/photo?fbid=1303638494900393&set=a.776538617610386&locale=th_TH


ขอส่งกำลังใจให้ผู้ประสบภัยทุกท่าน และทุกคนที่กำลังรู้สึกหนักหน่วงจากเหตุการณ์นี้

เราจะผ่านไปด้วยกัน 🤍


อ้างอิง

- คลินิกสุขภาพจิตนายแพทย์เจษฎา. ถ้าดูข่าวแล้วใจหดหู่ เจ็บเหมือนตัวเองทำผิด – นี่คือคำอธิบายที่อาจช่วยท่านได้ : https://www.facebook.com/D2JED?locale=th_TH

- Clinical Psychology Siriraj :: จิตวิทยาคลินิกศิริราช. สิ่งที่ประชาชนสามารถช่วยเหลือได้ในสถานการณ์น้ำท่วม : https://www.facebook.com/siclinpsy/posts/pfbid02R4imTiScRHbaR6S5V3Cc5H212SRfW4xeGewsaUiZKu1jw4VbBrB7JhVP645z55FSl?rdid=51KOlLLbqZFXDNaa #

ส่งกำลังใจนะคะ 💚

❤️ หลักการปฐมพยาบาลทางใจสำหรับ #ผู้ประสบภัยน้ำท่วม

1) #รู้สึกปลอดภัย
พาไปอยู่ในพื้นที่ปลอดภัย อบอุ่น แห้ง และให้ผู้ประสบภัยรู้ว่าตอนนี้เขาได้รับการดูแลแล้ว

2) #เชื่อมใจสัมพันธ์
ช่วยให้เขาได้ติดต่อกับครอบครัว คนใกล้ชิด หรือคนในชุมชน เพื่อไม่ให้รู้สึกโดดเดี่ยว

3) #ข้อมูลจำเป็น
ให้ข้อมูลที่ชัดเจนเกี่ยวกับจุดอพยพ ความช่วยเหลือ อาหาร น้ำ ยา และช่องทางติดต่อหน่วยงาน

4) #สงบเย็นผ่อนคลาย
ช่วยตั้งสติ หายใจผ่อนคลาย ลดความตื่นตระหนกจากสถานการณ์ฉุกเฉิน

5) #อยู่อย่างมีหวัง
ให้กำลังใจว่าเหตุการณ์ครั้งนี้จะผ่านไป มีทีมช่วยเหลือ และสภาพแวดล้อมจะค่อยๆ ดีขึ้น

6) #เติมพลังตนเอง
สนับสนุนให้พักผ่อน ดื่มน้ำ ทำกิจวัตรเล็กๆ ที่ช่วยให้รู้สึกว่าควบคุมชีวิตตัวเองได้

รู้สึกปลอดภัย - เชื่อมใจสัมพันธ์ - ข้อมูลจำเป็น - สงบเย็นผ่อนคลาย - อยู่อย่างมีหวัง - เติมพลังตนเอง

#เราจะผ่านวิกฤตครั้งนี้ไปด้วยกัน ❤️

#น้ำท่วมหาดใหญ่ #น้ำท่วมหาดใหญ่68

เดือนการฟังแห่งชาติ…ฟังด้วยใจ 💚

10.10 World Mental Health Day 💚

บริการคุยกับนักจิตวิทยาฟรี สำหรับผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ความขัดแย้งไทย - กัมพูชา และอุทกภัยภาคเหนือ โดย MindBloom ค่ะ 💚

อาสากอดใจ by MindBloom....
to the Unknown 🇹🇭

❤️มายด์บลูม ขอส่งความห่วงใยไปยังทุกท่านที่ได้รับผลกระทบจากสถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างประเทศไทยและกัมพูชา รวมถึงเหตุอุทกภัยในพื้นที่ภาคเหนือ

ด้วยบริการพูดคุยกับนักจิตวิทยาคลินิก ผ่าน Google meet โดยไม่มีค่าใช้จ่าย

🏩บริการนี้เปิดให้กับ:

- ผู้ที่ได้รับผลกระทบจากเหตุความขัดแย้งไทย-กัมพูชา
- ผู้ที่อาศัยในพื้นที่อพยพ
- เจ้าหน้าที่ทหาร ตำรวจ ฝ่ายปกครอง
- เจ้าหน้าที่บรรเทาสาธารณภัย
- ครู อาสาสมัคร และบุคลากรทางการแพทย์ในพื้นที่
- ญาติสายตรงของเจ้าหน้าที่ด่านหน้า
- และประชาชนกลุ่มอื่น ๆ ที่ได้รับผลกระทบโดยตรง

📌 ลงทะเบียนเพื่อรับบริการได้ที่: https://appt.link/mindbloomtotheunknown/mind-bloom-to-the-unknown-for-thailand

(ดูวิธีกรอกแบบฟอร์มลงทะเบียนในคอมเม้นท์ 😊)

ขอสงวนสิทธิ์ให้บริการสำหรับผู้ที่ยืนยันตัวตนและแสดงหลักฐานการได้รับผลกระทบอย่างครบถ้วน

โครงการดีๆช่วยดูแลใจฟรีสำหรับผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ความขัดแย้งไทย-กัมพูชา โดย Ooca ค่ะ 💚

อูก้าขอเป็นอีกหนึ่งเสียงที่ส่งกำลังใจไปยังพี่น้องในพื้นที่ชายแดนไทย–กัมพูชา ทุกคน ซึ่งได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ปะทะกันในหลายจุด

เราหวังเป็นอย่างยิ่งให้คนไทยทุกคนปลอดภัย ทั้ง กาย และ ใจ
และขอให้สันติภาพกลับคืนมาโดยเร็วที่สุด

เพราะสำหรับ ooca “สุขภาพใจ” สำคัญไม่แพ้ความปลอดภัยของทุกคน
ในความไม่แน่นอน เราขออยู่ข้างคุณเสมอ

หากต้องการพูดคุย ระบายความรู้สึก หรือขอคำปรึกษา สามารถติดต่อเราได้ง่ายๆ:
1. พิมพ์ code: standbyme
2. ส่งมาที่ Facebook หรือช่องแชทของ ooca
3. กดคลิกลิงก์ลงทะเบียนปรึกษาฟรี → https://forms.gle/nddoN2bHHup7EQK56

อูก้าพร้อมรับฟัง และดูแลหัวใจของทุกท่านเสมอ
สามารถปรึกษา ooca ได้ทั้งผู้เสพข่าวที่สะเทือนใจ
ผู้อาศัยอยู่ในพื้นที่ หรือญาติ ด้วยความห่วงใยจากอูก้า

—
ดาวน์โหลดแอป: https://mkt.ooca.co/stand-by-me

#ชายแดนไทยกัมพูชา #เปิดใจเปลี่ยนชีวิต #เรื่องของใจให้อูก้าดูแล #สุขภาพจิต #จิตแพทย์ #นักจิตวิทยา #ไทยกัมพูชา #ปราสาทเมือนธม #ไทยนี่รักสงบแต่ถึงรบไม่ขลาด #กองทัพบก #กองทัพอากาศ #ชายแดนไทยกัมพูชา

🤩😉🙂🙃😔😢

Check in on yourself and others – do you need support today or can you give support to others? Your matters!

😊💚