06/12/2023
สิทธิในการเป็นผู้มีความหลากหลายทางเพศ สอดคล้องกับสิทธิแรงงานอย่างไร?
สถานการณ์ปัจจุบันของประเทศไทยต่อผู้มีความหลากหลายทางเพศ (LGBTQIAN+) ดูเหมือนว่าจะเป็นไปในทิศทางที่ดี สังคมไทยดูเปิดกว้างและสามารถยอมรับกลุ่ม LGBTQIAN+ ได้อย่างไม่มีปัญหา ทั้งภาพยนตร์ ละคร รายการ และอีกหลายกระแสที่เราพบเห็นผ่านสื่อและชีวิตประจำวันของเรา ทำให้เราเกิดความเข้าใจว่า LGBTQIAN+ เป็นที่ยอมรับอย่างเปิดกว้าง ทุกคนอาจคิดว่านี่เป็นเรื่องปกติ หากเราลองมองออกไปที่ท้องถนนหรือมองไปที่คนรู้จักรอบตัวเรา เราต่างก็มีเพื่อนที่เป็น LGBTQIAN+ กันทั้งนั้น แต่ในความเป็นจริงแล้วประเทศไทยใจกว้างและเปิดรับ LGBTQIAN+ มากแค่ไหน ?
การที่เรามองว่าสถานการณ์ของ LGBTQIAN+ ในประเทศไทยอยู่ในทิศทางที่ดี กระทั่งว่าประเทศไทยได้รับการยอมรับจากนานาประเทศว่าเป็นดินแดนที่ยอมรับความแตกต่างหลากหลาย แต่ในความเป็นจริงแล้วเรายังคงเห็นทั้งอคติที่ยังขาดความเข้าใจต่อวิถีและอัตลักษณ์ทางเพศที่แตกต่างกัน เห็นการแสดงความคิดเห็นแบบเหมารวมในแง่ลบ การล้อเลียนส่อเสียด การเลือกปฏิบัติต่อ LGBTQIAN+ในหลายแง่มุม โดยเฉพาะเมื่อเราพูดถึงในแง่ของการทำงาน การถูกเลือกปฏิบัติปัจจุบันยังคงเกิดขึ้นอยู่ ที่สำคัญคือแนบเนียนกว่าในสมัยก่อนมาก ทำให้สิ่งนี้เป็นเสมือนอุปสรรคในการใช้ชีวิตของ LGBTQIAN+ อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
แล้วสิ่งนี้เป็นอุปสรรคอย่างไร?
จากรายงานการวิจัยเรื่อง การมีส่วนร่วมทางเศรษฐกิจของกลุ่ม LGBTI ในประเทศไทย โดย ธนาคารโลก (World Bank) ที่ทำการสำรวจผ่านช่องทางออนไลน์ทั้งบุคคลผู้ที่เป็น LGBTQIAN+ และบุคคลที่ไม่ได้เป็น LGBTQIAN+ มีข้อมูลการเลือกปฏิบัติทางเพศที่น่าสนใจว่า 77 เปอร์เซ็นต์ของคนข้ามเพศ ถูกปฏิเสธงานเหตุเพราะตนเองเป็นผู้มีความหลากหลายทางเพศ อีก 22.7 เปอร์เซ็นต์ของเกย์ที่ตอบแบบสอบถาม บอกว่า ไม่ได้รับการเลื่อนตำแหน่งงานเพราะเป็นผู้มีความหลากหลายทางเพศ และ 24 เปอร์เซ็นต์ของเกย์และเลสเบี้ยนที่ตอบแบบสอบถาม บอกว่าถูกห้ามไม่ให้เปิดเผยตัวตนในที่ทำงาน
ในงานวิจัยอีกชิ้นหนึ่งเรื่อง อัตลักษณ์ทางเพศและวิถีทางเพศในประเทศไทย โดยองค์กรแรงงานระหว่างประเทศ (International Labour Organization:ILO) พบว่า มีการเลือกปฏิบัติต่อบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศในตลาดแรงงาน ตลอดวงจรของการทำงาน ตั้งแต่การปฏิเสธการรับเข้าทำงาน ทำให้ไม่ได้รับการฝึกอบรม ไม่ได้รับการประเมินงานตามความสามารถ ไม่ได้รับการเลื่อนตำแหน่ง ทั้งหมดนี้ด้วยเหตุผลเพียงเพราะบุคคลนั้นเป็น LGBTQIAN+
จากงานวิจัยของโครงการพัฒนาแห่งสหประชาชาติ (UNDP) พบว่า รูปแบบการเลือกปฏิบัติในที่ทำงานต่อกลุ่ม LGBTQIAN+ เกิดขึ้นในสองรูปแบบคือ
แบบเป็นทางการ จะพบได้ในเงื่อนไขการทำงาน เช่น ขั้นตอนการรับเข้าทำงาน ค่าตอบแทนที่ไม่เท่าเทียม การถูกไล่ออก ไปจนถึงการถูกปฏิเสธไม่ให้เลื่อนตำแหน่งด้วยวิถีทางเพศ อัตลักษณ์ หรือการแสดงออกทางเพศ
แบบไม่เป็นทางการ จะพบได้ในสภาพแวดล้อมในที่ทำงาน เช่น การถูกระรานและถูกปฏิบัติอย่างไม่เหมาะสมโดยหัวหน้าหรือเพื่อนร่วมงาน
จากที่กล่าวมาข้างต้น จะพบว่า ในท้ายที่สุดแล้วสถานการณ์ของประเทศไทยที่มีต่อกลุ่มผู้มีความหลากหลายทางเพศที่ในด้านหนึ่งเปิดกว้างจนได้รับการยอมรับจากนานาชาติ แต่ในอีกด้านหนึ่งซึ่งเป็นด้านที่ไม่ค่อยถูกพูดถึงมากนักคือด้านการทำงาน สถานการณ์กลับตรงกันข้าม ในการทำงานกลุ่ม LGBTQIAN+ ยังคงประสบกับการถูกกีดกันและการเลือกปฏิบัติโดยมีพื้นฐานมาจากอคติทางเพศของพวกเขา เราจึงอยากเรียกร้องให้สังคมพูดถึงกลุ่ม LGBTQIAN+ อย่างร้อบด้านในฐานะมนุษย์คนหนึ่งที่ต้องทำงานเพื่อหาเลี้ยงชีพ
เราอยากเรียกร้องให้บริษัทห้างร้าน หน่วยงานราชการ หน่วยงานเอกชน ต่าง ๆ ปรับเปลี่ยนความคิด/ค่านิยมโดยให้ความสำคัญกับ Workforce Diversity หรือความหลากหลายในองค์กร บริษัทชั้นนำหลายๆ แห่งทั่วโลกเริ่มหันมาให้ความสำคัญกับความหลากหลายของพนักงานในองค์กรมากขึ้น เพราะเชื่อว่าการผสมผสานที่ลงตัวระหว่างบุคลากรที่มาจากภูมิหลังที่แตกต่างกันจะสร้างประโยชน์ให้กับองค์กรได้อย่างมหาศาล จากการสำรวจโดยสถาบันวิลเลียมส์ พบว่าบริษัทที่มีนโยบายและบรรยากาศสนับสนุนให้ LGBTQIAN+ สามารถ come out ความเป็นตัวเองช่วยลดความเครียด และยกระดับสุขภาพจิตของพนักงาน รวมถึงส่งเสริมให้ความสัมพันธ์ระหว่างพนักงานและหัวหน้าเป็นไปในทิศทางที่ดี ซึ่งทั้งหมดก็สะท้อนกลับมาในรูปแบบของชิ้นงานและผลกำไรอีกด้วย
ที่มา: https://workpointtoday.com/gender-discrimination/
https://www.aware.co.th/it-jobs/th/LGBTQIAN+-%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0%E0%B9%82%E0%B8%A5%E0%B8%81%E0%B9%81%E0%B8%AB%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%97%E0%B8%B3%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99/
https://section09.thaihealth.or.th/2022/08/09/%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B8%AB%E0%B8%8D%E0%B8%B4%E0%B8%87-lgbt-%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B8%81%E0%B8%A7%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9C%E0%B8%B9/
https://prachatai.com/journal/2015/05/59287