Peace and Conflict Studies Research Group - CUSRI

โคทม อารียา - ผืนผ้าของสันติภาพ

สันติภาพที่ยั่งยืนเริ่มต้นจากการเคารพสิทธิมนุษยชนขั้นพื้นฐานและการมีกติกาทางสังคมที่ยุติธรรม โดยเฉพาะในช่วง "นาทีทอง" ของการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่ประชาชนควรเข้ามามีส่วนร่วมเพื่อไม่ให้กติกานี้เอื้อประโยชน์แก่ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งจนสังคมแตกแยกเปรียบเสมือนการแย่งชิงผ้าห่ม

การหาทางออกร่วมกันผ่านการสื่อสารและความเมตตาต่อกันจึงเป็นหัวใจสำคัญที่จะเปลี่ยนความขัดแย้งให้เป็นการแบ่งปัน แม้โลกจะไม่มีความสมบูรณ์แบบ แต่การสร้างระบบที่คุ้มครองสิทธิและยอมรับความแตกต่างจะช่วยให้มนุษย์อยู่ร่วมกันได้อย่างปกติสุขท่ามกลางความทุกข์ที่อาจเกิดขึ้นตามธรรมดาโลกครับ

สันติภาพที่สร้างร่วมกัน - ศิววงศ์ สุขทวี

ท่ามกลางกระแสความขัดแย้งและอคติทางเชื้อชาติที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน เราอาจต้องกลับมาทบทวนว่า "ความรักชาติ" ที่แท้จริงคือการยึดติดกับอดีตที่เปลี่ยนไม่ได้ หรือคือการร่วมกันนิยามอนาคตที่ทุกคนมีส่วนร่วมสร้างขึ้นมาใหม่

แท้จริงแล้วสังคมไทยคือการหลอมรวมของบรรพบุรุษที่หลากหลาย และการสถาปนาเขตแดนที่มั่นคงนั้นไม่ได้เกิดขึ้นจากการสร้างกำแพงกั้นหรือการอ้างสิทธิ์เพียงฝ่ายเดียว แต่ต้องตั้งอยู่บนรากฐานของการยอมรับร่วมกันและการสร้าง "สะพานแห่งความเข้าใจ" เพื่อลดทอนกำแพงในจิตใจ

เพราะในความเป็นจริงเราไม่สามารถปฏิเสธการมีอยู่ของเพื่อนบ้านได้ การหันหน้าเข้าหากันเพื่อหาจุดร่วมที่เป็นประโยชน์แก่ทุกฝ่ายจึงเป็นกุญแจสำคัญที่จะเปลี่ยนความท้าทายให้กลายเป็น สันติภาพที่ยั่งยืน เพื่อส่งต่อสังคมที่มีความหวังและอนาคตที่ดีกว่าอดีตให้แก่คนรุ่นหลังสืบไป

อังคณา นีละไพจิตร - บทเรียนจากความขัดแย้ง

การแก้ไขความขัดแย้งในสังคม โดยเฉพาะในพื้นที่ชายแดนใต้ จำเป็นต้องให้ความสำคัญกับกระบวนการยุติธรรมและการเยียวยาเหยื่ออย่างรอบด้าน ไม่ใช่เพียงแค่การชดเชยด้วยตัวเงินเท่านั้น แต่ต้องรวมถึงการคืนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์และการแสวงหาความจริง

นอกจากนี้ยังเน้นย้ำถึงบทบาทของสตรีและภาคประชาสังคมในการมีส่วนร่วมในกระบวนการสันติภาพ เพื่อให้เกิดการรับฟังเสียงที่หลากหลายและสร้างทางออกที่ยั่งยืนผ่านกลไกทางกฎหมายและนโยบายที่เคารพสิทธิมนุษยชน

ขวัญชนก กิตติวานิช - สันติภาพศึกษากับศาสตร์ข้ามสาย

การทำความเข้าใจและสร้างสันติภาพไม่สามารถพึ่งพาเพียงศาสตร์ใดศาสตร์หนึ่งได้ แต่ต้องอาศัยการบูรณาการองค์ความรู้จากหลากหลายสาขาวิชา เช่น ประวัติศาสตร์ สังคมวิทยา และมานุษยวิทยา เพื่อวิเคราะห์รากเหง้าของความขัดแย้งในเชิงโครงสร้างและวัฒนธรรม

โดยเน้นย้ำถึงการใช้มิติทางประวัติศาสตร์เพื่อถอดบทเรียนจากอดีตและสร้างแนวทางการอยู่ร่วมกันอย่างสันติในอนาคต ท่ามกลางบริบทของสังคมที่มีความหลากหลายและพลวัตสูง การมองสันติภาพผ่านเลนส์ที่กว้างขึ้นจะช่วยให้เกิดการแก้ไขปัญหาที่ครอบคลุมและยั่งยืนมากกว่าเดิม

ศุภณัฐ บุญสด - การพัฒนาประชาธิปไตยที่ส่งผลต่อสันติภาพ

การสร้างสันติภาพที่ยั่งยืนจำเป็นต้องดำเนินควบคู่ไปกับการพัฒนาประชาธิปไตยที่เข้มแข็ง โดยเน้นการสร้างพื้นที่ให้ประชาชนมีส่วนร่วมอย่างแท้จริงในการตัดสินใจและตรวจสอบอำนาจรัฐ เพื่อลดความเหลื่อมล้ำและแก้ไขปัญหาความขัดแย้งด้วยกระบวนการทางรัฐสภาและกฎหมาย

นอกจากนี้ยังเน้นย้ำถึงการสร้างวัฒนธรรมทางการเมืองที่ยอมรับความแตกต่างหลากหลายและการเคารพสิทธิมนุษยชน เพื่อเป็นรากฐานสำคัญในการป้องกันความรุนแรงและสร้างความสงบสุขในสังคมระยะยาว

อ.ดร.ชญานิษฐ์ พูลยรัตน์ - อนาคตของขบวนการสันติภาพ

ขบวนการสันติภาพในอนาคตจำเป็นต้องปรับตัวจากการเป็นเพียงกลุ่มเคลื่อนไหวเฉพาะกิจไปสู่การสร้างโครงสร้างพื้นฐานที่ยั่งยืน โดยเน้นการขยายฐานความร่วมมือไปยังภาคประชาสังคมและคนรุ่นใหม่ รวมถึงการใช้เครื่องมือทางวิชาการและงานวิจัยในการขับเคลื่อนนโยบายเพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสันติภาพในบริบทของสังคมไทยที่มีความซับซ้อนและเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ

นอกจากนี้ยังเน้นย้ำถึงความสำคัญของการสื่อสารเชิงกลยุทธ์เพื่อลดความขัดแย้งและสร้างพื้นที่ปลอดภัยในการสนทนาเพื่อหาทางออกร่วมกันในระดับประเทศ

พงษ์ศักดิ์ จันทร์อ่อน We Watch พูดถึงการเลือกตั้งเป็นเครื่องมือสร้างสันติภาพที่สำคัญที่สุดในการเปลี่ยนถ่ายอำนาจอย่างสงบ โดยวางอยู่บนหลักการของการมีส่วนร่วม ความเท่าเทียมที่ทุกคนมีหนึ่งสิทธิหนึ่งเสียงเท่ากันโดยไม่แบ่งแยกฐานะหรือการศึกษา และการสร้างกระบวนการที่บริสุทธิ์ยุติธรรมเพื่อให้ทุกฝ่ายยอมรับผลการตัดสินร่วมกัน ซึ่งจะช่วยลดความขัดแย้งและความเหลื่อมล้ำในสังคมได้

ดร.ศรีประภา เพชรมีศรี คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ชวนทำความเข้าใจประวัติศาสตร์อย่างรอบด้าน ไม่ใช่เพียงเพื่อการจดจำอดีต แต่คือกระบวนการสำคัญในการถอดบทเรียน เพื่อหาแนวทางลดทอนความรุนแรงและสร้างความเข้าใจอันดีระหว่างกันในสังคมไทย ซึ่งเป็นรากฐานที่สำคัญของ "สันติศึกษา" ในทุกๆ ระดับ

วิดิโอนี้เป็นส่วนหนึ่งของเวทีเสวนาโต๊ะกลมเพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านสันติศึกษาในประเทศไทย