จับฉ่าย ไขปัญหาสุขภาพ

ตับโดนโจมตีจากเชื้อโรค!!!

เป็นผู้ป่วยชาย 82ปี โรคประจำตัวเป็นเบาหวาน มีอาการไข้สูงมากจนเพ้อครับ ญาตินำส่งโรงพยาบาลเข้าห้องฉุกเฉิน แพทย์ตรวจพบว่าท้องตึงกดเจ็บ จึงส่งทำ ซีทีสแกนในช่องท้องครับ

จากรูปดูตรงลูกศรนะครับ จะเห็นว่าที่เนื้อตับพรุนไปด้วยแก๊สสีดำครับ ซึ่งเป็นความผิดปกติที่รุนแรงมาก ได้รับการรักษาด้วยการเจาะตับเพื่อระบาย พบว่าเป็นฝีหนองครับ ผู้ป่วยรายนี้เป็นหนองในตับรุนแรงจนเนื้อตับเน่าและเกิดแก๊สขึ้นมาครับ ผลการตรวจเพาะเชื้อโรคจากในหนองและในเลือดพบว่าเป็นแบคทีเรียชนิดหนึ่ง ชื่อว่า klebsiella pneumoniae ครับ

เชื้อโรคตัวนี้ติดเข้าไปในตับและในกระแสเลือดครับ ผู้ป่วยได้รับการรักษาในห้อง ICU อย่างสุดกำลัง แต่ผู้ป่วยอาการแย่ลง เกิดภาวะช็อกและสุดท้ายเสียชีวิตครับ

เจ้าเชื่อโรคที่ชื่อ klebsiella pneumoniae เป็นเชื้อแบคทีเรียที่พบได้เป็นปกติในลำไส้ของเรานะครับ แต่ในคนทั่วไปไม่เป็นอันตราย เพราะ ร่างกายมีภูมิคุ้มกันทีดี จึงสามารถจัดการได้

นี่เป็นกรณีตัวอย่างของผู้ป่วยเบาหวานที่คุมน้ำตาลไม่ดีทำให้ระบบภูมิคุ้มกันทำงานบกพร่องครับจนเกิดติดเชื้อโรครุนแรงอย่างรายนี้ครับ

เคสนี้เป็นกรณีศึกษาจากต่างประเทศนะครับ สำหรับท่านใดสนใจอ่านแบบเต็มภาษาอังกฤษได้ที่ https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMicm2108779?fbclid=IwAR2Ry4XKTluV4jshDapp-tyA4zHI9cEkdqR2eZg8ph7qEIrS4joejCntRKQ

By แอดมิน จับฉ่าย อายุรศาสตร์

แนะนำยาฉีดเบาหวาน

สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน หลายรายที่ใช้ยาทานแล้วรักษาไม่ได้ผล หรือผู้ป่วยที่มีเบาหวานร่วมกับไตเสื่อมรุนแรง ทำให้แพทย์จำเป็นต้องได้รับการรักษาด้วยการฉีดยา insulin

ผู้ป่วยหลายรายพอต้องฉีดยาก็ไม่อยากรักษา เพราะว่า ไม่สะดวก เจ็บตัว กลัวผลข้างเคียง หลายสิ่งอย่างครับ

เราก็มีทางเลือกครับ คือ ยา insulin ตัวที่จะแนะนำนี้ เป็นทางเลือกที่น่าสนใจครับ ชื่อการค้าว่า LANTUS ปลอดภัย ใช้ง่าย ฉีดแค่วันละครั้งก่อนนอน เหมาะกับคนที่ต้องหาเช้า กินค่ำ ไม่ค่อยจะมีเวลาดูแลตัวเอง มีปากกาสำหรับฉีดให้พร้อมเลย สะดวกครับ แต่ต้องพอมีงบประมาณบ้างนะครับ ราคาประมาณด้ามละ ุ600-900บาท

หนึ่งด้ามมี insulin 300 unit ขนาดเริ่มต้นสำหรับผู้ป่วยที่น้ำตาลไม่ได้สูงมาก คือวันละ 10 unit หนึ่งด้ามก็จะใช้ได้ประมาณ 1 เดือน แต่ถ้าใช้เยอะหน่อย เช่น วันละ 20 unit ก็ใช้สองด้ามต่อเดือนครับ

ข้อดีอีกอย่างของยา LANTUS คือ มีความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียงน้ำตาลในเลือดต่ำค่อนข้างน้อย ไม่ต้องคอยเจาะเลือดปลายนิ้วบ่อยๆครับ

ถ้าข้อมูลยังไม่ได้เปลี่ยน สำหรับโรงพยาบาลรัฐบาลสิทธิ์บัตรทอง ปกส น่าจะยังเบิกไม่ได้ ข้าราชการต้องขออนุมัติเป็นกรณีพิเศษ โรงพยาบาเอกชนมียาแทบทุกที่ ใครมีกำลังถึงก็น่าลองใช้นะครับ

By แอดมิน จับฉ่าย อายุรศาสตร์

ไปโรงพยาบาลทีไร ความดันขึ้นทุกที หมอบอกว่าเป็นโรค ต้องกินยาลดความดัน

✍️ เราก็ไม่คิดว่าตัวเองจะเป็น เพราะ เวลาวัดความดันที่บ้านเอง ไม่เห็นสูงเลย หมอวินิจฉัยผิดหรือเปล่า?

✍️ เรื่องนี้เรามีคำตอบครับ นี่เป็นภาวะความดันสูงชั่วคราวที่พบได้บ่อยนะครับ เราเรียกภาวะนี้ว่า White coat hypertension คำอธิบาย คือ เวลาที่ไปโรงพยาบาล ร่างกายจะมีความเครียดมากกว่าปกติ ทำให้หัวใจสูบฉีดเลือดแรงมากขึ้น ร่วมกับหลอดเลือดฝอยหดเกร็งทำให้ เกิดความดันโลหิตสูงครับ บางคนสูงมากถึง 180 mmHg คุณหมอเป็นห่วงก็เลยแนะนำให้รักษาครับ ซึ่งก็ไม่ได้ผิดอะไรนะครับ

✍️ แต่ถ้าเราไม่อยากทานยา เราอาจจะขอกลับมาวัดที่บ้านดูอีกสักครั้ง ถ้าค่าความดันลงมาปกติ คือ ไม่เกิน 140/90 mmHg แสดงว่า ท่านไม่ได้เป็นโรคความดันสูงครับ

✍️ การเกิดความดันสูงชั่วคราวเฉพาะเวลาอยู่ที่โรงพยาบาลยังไม่นับเป็นโรคความดันสูงนะครับ ยังไม่ต้องทานยาลดความดันก็ได้ครับ

✍️ อย่างไรก็ตาม หากท่านเคยเกิด ภาวะความดันสูงชั่วคราวแล้ว ท่านก็มีความเสี่ยงอยู่บ้างที่จะเกิด โรคความดันสูงอย่างถาวรในอนาคตนะครับ ดังนั้นแนะนำว่า ควรตรวจสุขภาพสม่ำเสมอด้วยครับ

By Admin จับฉ่าย อายุรศาสตร์

เป็นเบาหวานรักษาไปเพื่ออะไร?

ถ้าใครกำลังคิดว่า รักษาเบาหวานเพียงเพื่อลดน้ำตาลในเลือด อาจจะต้องคิดใหม่ครับ

เรารักษาเบาหวาน เพื่อวัตถุประสงค์เดียวที่สำคัญที่สุด คือ รักษาเพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนที่เกิดจากโรคเบาหวานครับ ซึ่งมีมากมายหลายข้อ แอดมินจะหยิบยกข้อที่สำคัญและพบบ่อย

1). ไตวาย : ผู้ป่วยเบาหวานที่คุมน้ำตาลในเลือดได้ไม่ดี จะจบที่ไตวาย

2). ติดเชื้อแทรกซ้อน : เป็นหนึ่งในภาวะแทรกซ้อนที่เราคิดไม่ถึง ซึ่งพบได้บ่อย ในผู้ป่วยรายหลายติดเชื้อเข้ากระแสเลือดรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิต

3). เส้นเลือดตีบ : ทำให้เลือดไปเลี้ยงอวัยวะสำคัญได้ไม่เพียงพอ ถ้าเส้นเลือดหัวใจตีบ ก็หัวใจวาย ถ้าเส้นเลือดสมองตีบก็เกิดอัมพฤกษ์ อัมพาตได้ ถ้าเส้นเลือดไปเลี้ยงขาตีบ ก็เกิดแผลเรื้อรังที่ขาซึ่งไปสู่การตัดขาได้

4). เส้นประสาทเสื่อม : ทำให้เกิด อาการชาปลายมือ ปลายเท้า

5). น้ำตาลสูงมาก จนช็อค ถึงขั้นเสียชีวิตได้เช่นกัน

การรักษาเบาหวาน ก็เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนเหล่านี้ครับ ถ้ารักษาได้ดีโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อนก็จะน้อยลงตามไปด้วย เบาหวานเป็นโรคเรื้อรัง ไม่มีทางรักษาให้หายขาดนะครับ แต่ถ้าเราเห็นความสำคัญในการดูแลรักษาก็สามารถใช้ชีวิตได้ใกล้เคียงคนปกติครับ

By แอดมิน จับฉ่าย อายุรศาสตร์

😀😀😀😀😀

ตั้งครรภ์แล้วติด COVID ด้วย มีอะไรควรรู้บ้าง

สิ่งที่คุณแม่อยากจะรู้มากที่สุด คือ ผลกระทบต่อลูกในท้องใช่มั้ยครับ ว่าลูกจะเป็นอย่างไร คำตอบ คือ ในทางการแพทย์ยังไม่สามารถสรุปได้ชัดเจนว่า การที่มารดาติด COVID19 จะเกิดผลแทรกซ้อนอะไรบ้างกับลูกในครรภ์ครับ ยังคงต้องรอข้อมูลการศึกษาที่มากขึ้นครับ

ประเด็นต่อมา คือ จะรักษาอย่างไรดี?

ยาที่มีความปลอดภัยมากที่สุดเท่าที่เรามีตอนนี้คือ ยา remdesivir ครับ ซึ่งข้อบ่งใช้ คือ เป็น COVID ที่มีอาการรุนแรง เช่น ปอดอักเสบครับ

ส่วนยา Favipiravir อาจจะมีผลกระทบต่อลูกในครรภ์ได้ แต่ก็อาจจะพิจารณาใช้ได้ในบางกรณีครับ เช่น เป็น COVID ที่อาการไม่หนัก รวมกับ ตั้งครรภ์เกิน 3 เดือนแล้ว ความเสี่ยงต่อทารกจะลดลงครับ

ยา Molnupiravir ยังไม่มีข้อมูลความปลอดภัยในหญิงตั้งครรภ์มากพอ ไม่ควรใช้

ฟ้าทะลายโจรห้ามทานเด็ดขาดครับ

😀😀😀😀😀

แผลที่ขาเรื้อรัง รักษาเท่าไหร่ก็ไม่หาย

เคสนี้เป็นผู้ป่วยชาย 35ปี โรคประจำตัวเป็นธาลัสซีเมีย เป็นแผลเรื่้อรังที่ขา 2 ข้างมาประมาณ 1ปีครับ แผลลุกลามใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ เคยไปรักษาโรงพยาบาลหลายแห่งก็ไม่ดีขึ้นครับ สุดท้ายก็ไปตรวจพบว่าติดเชื้อราที่ชื่อว่า Pythium insidiosum ครับ

เชื้อราตัวนี้วินิจฉัยได้ยากมากครับ ตัวมันชอบไปเกาะกินเส้นเลือดทำให้เกิดหลอดเลือดอุดตันโดยเฉพาะที่ขาครับ แถมยังรักษายากมาก ผู้ป่วยรายนี้ได้รับการรักษาด้วยยาฆ่าเชื้อราหลายขนานก็ยังไม่ได้ผล สุดท้ายต้องโดนตัดขาทั้งสองข้างเพือรักษาชีวิตไว้ครับ

ในความโชคร้ายยังมีความโชคดี ที่หลังตัดขาผู้ป่วยรายนี้ก็หายนะครับ มีหลายรายที่เชื้อราลุกลามขึ้นไปถึงเส้นเลือดในลำตัว ซึ่งกรณีนี้แทบจะหมดหวังในการรักษาเลยครับ

👱👱👱👱👱

ปัสสาวะออกมาเป็นลูกบอลประหลาด เป็นโรคอะไร?

เป็นผู้ชาย 68ปีครับ โรคคประจำตัวเป็นเบาหวาน มีอาการปัสสาวะแสบขัด ปัสสาวะไม่สุด พอเบ่งปัสสาวะก็มีวัตถุประหลาดออกมาดังรูป A

แพทย์ทำ ultrasound ก็ไปเจอก้อนกลมในกระเพาะปัสสะวะอีกครับในรูป B ผลตรวจเพาะเชื้อปัสสาวะสรุปว่า ก้อนกลมประหลาดนี้คือ เชื้อราที่ชื่อ Candida albicans ครับ

ในคนปกติ มีโอกาสติดเชื้อราตัวนี้น้อยครับ แต่ในผู้ป่วยเบาหวานระดับภูมิคุ้มกันจะไม่ดี ทำให้ติดเชื่อราฉวยโอกาสได้ง่ายขึ้นครับ อีกทั้งยารักษาเบาหวานบางตัวก็จะเพิ่มความเสี่ยงการติดเชื้อราในทางเดินปัสสาวะด้วยครับ ซึ่งในผู้ป่วยรายนี้ก็ทานยากลุ่มนี้อยู่ด้วย คือ ยากลุ่ม SGLT2 inhibitor

Credit picture จาก NEJM

ผื่นแดงเป็นวงที่มือ มีเหมือนลูกตาอยู่ตรงกลาง ชั้นในสุดแดง ตรงกลางซีด ด้านนอกสุดแดง

ในทางการแพทย์ เราเรียกผื่นแบบนี้ว่า "Target lesion" ครับ ลักษณะคือ เป็นผื่นวงที่ฝ่ามือ ฝ่าเท้า อาจจะคัน ถ้าเจอแบบนี้ ให้นึกถึงโรคผิวหนังที่ชื่อว่า " Erythema multiforme " หรือ EM ครับ สาเหตุเกิดได้จากหลายปัจจัยครับ เช่น

- ตามหลังการติดเชื้อบางอย่าง เช่น เชื้อเริม เชื้อ mycoplasma มีรายงานว่า เชื้อ COVID19 ก็เกิดได้
- การใช้ยา เช่น ยากลุ่ม NSAIDS ยากันชัก
- มะเร็งบางชนิด เช่น มะเร็งต่อมน้ำเหลือง
- โรคแพ้ภูมิตัวเอง

ถ้าเป็นผื่นแบบนี้ แนะนำรีปพบแพทย์นะครับ เพราะ อาจจะเป็นสัญญาณของโรคร้ายแรงบางอย่างได้

Credit picture from : https://dermnetnz.org/

😀😀😀😀

ฝีในตับ ( Liver abscess ) โรคนี้ยังพบได้นะครับอันตรายมาก เดือนที่ผ่านมาแอดมินเจอผู้ป่วยสองราย เป็นเบาหวานทั้งคู่

- รูปทั้งสามนี้ เป็นผู้ป่วยที่เป็นฝีในตับ 3 รายครับ (รูป a,b,c) ทั้งหมดเกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรีย ด้านซ้าย คือ ภาพ CT scan ส่วนภาพด้านขวา คือ ตับจริงที่ถูกผ่าตัดออกมา ซึ่งโดยทั่วไปโรคนี้รักษาด้วยการให้ยาฆ่าเชื้อแบคทีเรียร่วมกับเจาะระบายฝีออกมาครับ แต่ผู้ป่วยในภาพมีฝีก้อนใหญ่ กระจายไปทั่วตับ ทำให้อาการรุนแรงมาก รักษาด้วยยาไม่ได้ผล จนต้องรับการผ่าตัดครับ

- โรคฝีในตับนี้มักพบในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยง ในบ้านเรา คือ ผู้ป่วยเบาหวานที่คุมน้ำตาลได้ไม่ดีครับ ผู้ป่วยเบาหวานที่น้ำตาลสูงจะมีระดับภูมิคุ้มกันต่ำกว่าปกติครับ ทำให้เกิดการติดเชื่อแทรกซ้อนได้ง่ายกว่าคนทั่วไป

- อาการของโรคนี้
-> ไข้สูง หนาวสั่น เป็นช่วง
-> ทานอาหารไม่ได้ อาเจียน
-> ปวดจุกแน่นท้อง
-> ถ้าเป็นรุนแรง จะช็อคแลัเสียชีวิตภายใน 2-3 วันครับ

-การป้องกัน
-> คุมเบาหวานให้ดี ระวังไม่ให้น้ำตาลในเลือดสูงเกินไป

😲😲😲😲😲

มาลองดูกรณีศึกษาผู้ป่วยรายนี้ครับ

-เป็นผู้หญิง อายุประมาณ 40ปีครับ มีตุ่มขึ้นตามใบหน้าบริเวณรอบดวงตาและแก้มดังรูปครับ ลักษณะผื่นแบบนี้เกิดจากการติดเชื้อโรคฉวยโอกาส บ่งบอกถึงความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกันครับ เกิดจากการติดเชื้อโรคฉวยโอกาส

-ผลการตรวจเลือดพบว่า anti-HIV เป็นบวก หรือว่า ติดเชื้อ HIV นั้นเองครับ เคสนี้ได้รับการตรวจชิ้นเนื้อที่ผื่นปรากฏว่าเป็นโรคที่เราเรียกว่า "หูดข้าวสุก" หรือ "Molluscum contagiosum" ซึ่งเกิดจากการติดเชื้อไวรัสฉวยโอกาสทีชื่อ poxvirus ครับ

-การรักษา คือ ทานยาต้านไวรัส HIV ครับ เพื่อให้ระดับภูมิคุ้มกันของร่างกายทำงานได้ดีขึ้น อย่างในผู้ป่วยรายนี้หลังได้รับการรักษาผื่นก็หายหมดภายใน 6 เดือนครับ

Credit from NEJM