13/06/2025
นี่ยังไม่หายตกตะลึงกับดีล 1.43 หมื่นล้านเหรียญที่ Meta ทำกับ Alexandr Wang (บริษัท Scale AI) ไปแหม็บๆ วันก่อน -- วันนี้เจอข่าว Meta เปิดตัว V-JEPA 2 เป็นโมเดลเอไอตัวใหม่ที่ใช้สอน Robots ให้เข้าใจโลกกายภาพได้ผ่านการ "ดูวีดีโอ"!
---
แล้วมันเจ๋งยังไง?
ขอปูพื้นนิดนึงตรงที่ว่า AI Model ที่ทำสิ่งต่างๆ ได้นั้น ทำได้จากการป้อนตัวอย่างหรือ Data set ให้กับมัน เช่น อินพุทเป็นแบบนี้ เอาพุทเป็นแบบนี้ หรือ อันนี้เรียกว่าอย่างนี้ อันนั้นเรียกว่าอย่างนั้น บางอัลกอริททึ่มก็จะมีการให้รางวัลเวลาหุ่นยนต์ทำในสิ่งที่เราต้องการ เรียกว่ากระบวนการเทรนนิ่ง (หรืออีกมุมคือ เลิร์นนิ่ง) จะเห็นว่า data มีค่าดั่งทอง เช่น กว่าหุ่นยนต์เดินสองขาของ Boston Dynamics จะสามารถเดินหรือวิ่งได้ ต้องผ่านการฝึกนานหลายปีด้วยการสร้างหุ่นยนต์จริงๆ ขึ้นมา สร้างพื้นที่ให้มันเดิน แล้วค่อยๆ ให้หุ่นยนต์ล้มลุกคลุกคลาน แล้วให้ AI เรียนรู้
กระบวนการให้ AI เรียนรู้จากโลกทางกายภาพนั้นใช้เงินลงทุนสูงเพราะต้องมีการสร้างหุ่นยนต์ขึ้นมาจริงๆ และใช้เวลานานมากเพราะต้องค่อยๆ เทรนไปวันละหน่อยสองหน่อย สะสม Data จากประสบการณ์ในโลกความเป็นจริงว่าอย่างนั้นเถอะ
- - -
แล้วลุงหวง (Jensen Huang -- C.E.O. ของ Nvidia) ก็มีดีสรัปต์โลกของการพัฒนาหุ่นยนต์ด้วยการนำเสนอ Omniverse โลกดิจิตัลที่เสมอเหมือนกับโลกกายภาพ เพื่ออนุญาตให้ Robot Developers ใช้สำหรับการเทรนหุ่นยนต์ (เทรน A.I.) คิดง่ายๆ ว่าเราสามารถสร้างโมเดลของหุ่นยนต์ขึ้นในโลกดิจิตัลได้ (โดยไม่ต้องสร้างหุ่นยนต์จริง) แต่มันมีคุณสมบัติต่างๆ ตามหุ่นยนต์จริง พร้อมกันนั้นเราก็สร้างโลกเสมือน หรือสิ่งแวดล้อมเสมือนต่างๆ ขึ้นด้วยเช่นกัน เช่น ป่าเขาลำเนาไพร ซากตึกถล่ม หรืออาคารคลังสินค้าที่มีชั้นวางของเรียงราย และคนเดินขวักไขว่ไปมา -- แล้วเราก็เทรนเจ้าหุ่นยนต์ของเราในนั้น
ความสวยงามของเรื่องนี้ก็คือ เราสามารถก้อปปี้ แบบจำลองนี้เป็นพันเป็นหมื่นชุดก็ได้ แล้วปล่อยให้แต่ละก้อปปี้นั้นลองผิดลองถูก (ถ้ามันทำถูกก็ให้รางวัลมัน) ดังนั้นแทนที่เราจะต้องฝึกหุ่นตัวหนึ่งพันชั่วโมงหรือหมื่นชั่วโมง มันก็จะเหลือแค่ชั่วโมงเดียว! นึกภาพออกมั๊ยครับ? ด้วยวิธีการนี้ ลุงหวงบอกกับชาวโลกว่ามันจะช่วยให้การพัฒนาหุ่นยนต์นั้นรุดหน้าในอัตรา "สิบปีเหลือแค่ไม่กี่ชั่วโมง!" (ซึ่งตรงนี้มันก็แล้วแต่ว่าใครจะสั่งซื้อฮาร์ดแวร์ที่แกผลิตรอมาขายมากน้อยแค่ไหนอ่ะนะ -- ฮา ฮา ฮา)
ลุงหวงลุงทน เอ้ย ลงทุนกับเรื่องนี้ไปมหาศาล
Ecosystem นี้อนุญาตให้บริษัทเล็กๆ ใหม่ๆ เกิดขึ้นมากมาย เพราะสามารถเทรน Robot ให้ทำงานได้หลากหลายเฉพาะอย่าง โดยไม่ต้องมีเงินทุนมหาศาลและใช้เวลานานเหมือนกับสมัยก่อน (อย่างเช่น Boston Dynamics ที่เป็นสปินอ๊อฟมาจาก M.I.T. ต้องใช้เวลาสิบกว่าปีถึงจะเข้าที่เข้าทางเรื่อง Robotics)
---
หลังจากที่ Meta หลงทางไปกับ Metaverse อันแสนจะเลอะเทอะเปรอะเปื้อนไปเสียนาน เมื่อวานนี้ Meta ทำให้โลกต้องหันมามอง
ทุกคนกล่าวตามข้าพเจ้า "มันยอดมาก! มันยอดมาก! มันยอดมาก!"
ผมว่าครั้งนี้ Meta มาถูกทางแล้วล่ะ!
เพราะ V-JEPA 2 ที่เปิดตัวใหม่นี้ มองข้ามช็อตไปอีกขั้นนึง
คือแทนที่จะไปสร้างโลกดิจิตัลเสมือนเพื่อจำลองโลกกายภาพเพื่อเทรนหุ่นยนต์ - ก็ให้ A.I. เรียนรู้ผ่านวีดีโอ (Raw VDO) ไปเลยสิ นกบิน แก้วน้ำตก คนเตะบอล ฯลฯ ดูวีดีโอแล้วก็ทำความเข้าใจโลกกายภาพผ่านวีดีโอกันตรงๆ ไปเลย! -- คล้ายๆ กับเด็กๆ เรียนรู้ผ่านการดูทีวี หรือ youtube นั่นแหละ เป็นวิธีเดียวกันกับที่มนุษย์เรียนรู้
คุณว่าไหม มันดีสรัปต์ IsaacSim, IsaacLab และบรรดาเครื่องมือต่างๆ ที่ลุงหวงเตรียมไว้ให้ developers ใช้ใน Omniverse แน่นอนเลย!
- - -
และนี่คือความสวยงามของโลกทุนนิยม เพราะแข่งกันพัฒนา และโลกได้ประโยชน์
ทีมพัฒนา Omniverse ของลุงหวงอาจจะเซ็งไม่น้อย และน่าจะต้องหาวิธีรับมือและปรับตัวขนานใหญ่ -- แต่ตัวลุงหวงอาจจะยังไม่ถึงกับเซ็งมาก เพราะฮาร์ดแวร์ทั้งหลายที่ Meta ใช้นั้นก็ซื้อจากแกนั่นแหละ
สุดท้ายคนที่ได้ประโยชน์มหาศาลคือ นักพัฒนา และบริษัทเอกชนที่ปรับตัวไว และพร้อมที่จะเรียนรู้ตลอดเวลา! ส่วนใครที่ปรับตัวไม่ทัน ก็เตรียมตัวตาย เพราะมันดีสรัปท์กันวันต่อวัน ชั่วโมงต่อชั่วโมงจริงๆ กระพริบตาทีนึง โลกก็เปลี่ยนอีกทีนึงแล้ว!
- - -
นึกภาพไม่ออกจริงๆ ว่าใน field นี้ -- มหาวิทยาลัยจะปรับตัวให้การเรียนการสอนทันสมัยสอดคล้องกับการพัฒนาในอัตราเร่งนี้ได้อย่างไร
จากมุมมองของวิศวกรตัวเล็กๆ ที่มีลูกชายทำโฮมสกูลใกล้ตัว ผมบอกได้เลยครับว่า "การเรียนการสอน" ที่เราควรจะทำให้เกิดกับเด็กยุคนี้ ไม่ใช่การป้อนคอนเทนต์ให้กับเด็กอีกต่อไปแล้ว เพราะคอนเทนต์ที่คนรุ่นก่อนหน้ามี (ผู้ใหญ่ ผู้ปกครอง ครูบาอาจารย์) เป็นไปได้สูงว่า ถ้ามันไม่ obsolete ไปแล้ว มันก็คงไม่เหมาะกับสิ่งแวดล้อมที่เด็กๆ จะโตขึ้นมาใช้ชีวิตอยู่กับมันในอนาคตอันใกล้
ถ้าจะสอน อย่าสอนคอนเทนต์ครับ จงสอนให้เด็กเรียนเองเป็น สอนให้เด็กศึกษาหาความรู้ด้วยตัวเองเป็น สอนให้เด็กคิดเป็นระบบ เชื่อมโยงเหตุผล สอนให้เด็กพัฒนาตัวเองตลอดเวลา -- แล้วที่เหลือ ปล่อยให้เค้าเรียนเองครับ
ดังที่ กฤษณะมูรติเคยว่าไว้
"มันไม่ใช่การเติมน้ำลงในแก้ว มันคือการจุดเทียน"
😌
