Studia Polsko-Żydowskie

Cześć!
Dziś skromne (acz warte uwagi) przedstawienie dwóch miejsc-pozostałości po przedstawicielach ludności żydowskiej: Drobin i Zakroczym.
W pierwszym z nich, na terenie XVII-wiecznego cmentarza, znajdziemy wyjątkowy pomnik, stylizowany na macewę. Teren ten jest częściowo zabudowany, ale też i zadbany.
Odmiennie natomiast potraktowano XIX-wieczny cmentarz zakroczymski, który był miejscem ponad 2 tysięcy pochówków. Aktualnie teren ten jest częściowo zalesiony, znajduje się też na nim plantacja truskawek. W PRL wypasano tu bydło i składowano śmieci.
Kilka lat temu postawiono przy drodze pomnik, który upamiętnia losy ludności żydowskiej.
Angelika

Dzień dobry,

Dziś skupię się na pokazaniu XVII-wiecznego cmentarza żydowskiego w Sierpcu. Jak sami zobaczycie, cmentarz jest w złym stanie i nie zajmuje 9 ha oryginalnej przestrzeni. W jego centrum znajduje się pomnik, złożony z fragmentów odnalezionych macew.
Mimo ogólnego zaniedbania warto obejrzeć to miejsce, głównie ze względu na ciekawą tablicę wejściową i ten centralny pomnik.
Angelika

Cześć!
Dziś pokażę ślady pożydowskie z podwarszawskiego miasta, w którym Żydzi stanowili 40% ludności, czyli Mińsk Mazowiecki.
Żydzi mińscy byli w zdecydowanej większości chasydami i, co ważne, niejednorodnymi. Wśród nich byli zwolennicy cadyków m.in. z Góry Kalwarii, Parysowa, Radzymina i Piaseczna.
Dodatkowo silne wśród nich były tendencje syjonistyczne.
Wszystko to wpływało na zwiększoną aktywność polityczną i, co za tym idzie, gospodarczą i edukacyjną.
Działania te zostały przerwane podczas wojny, a zwłaszcza likwidacją getta w 1942 i następnie- wywiezieniem Żydów do Treblinki.
Angelika

Hej!
Dziś relacja z jakże ważnego miejsca na Lubelszczyźnie, czyli z Kocka.
W mieście mieszkała duża społeczność żydowska (50% przed wojną) plus było znane jako ważny ośrodek chasydyzmu. Wynikało to głównie z nauk cadyka Menachema Morgensterna, do którego już w XIX wieku pielgrzymowali ludzie z całego kraju.
Jego nauki kontynuował prawnuk, ostatni rabin Kocka, Józef Morgenstern. Do dziś możemy zobaczyć jego dom (zamieszkały).
Ponadto w mieście pozostał cmentarz żydowski oraz, co ważne, 2 km od rynku- grobowiec Berka Joselewicza.
Angelika

Hej!
Przy tak pięknej niedzieli nadeszła pora na równie piękną Sokółkę. W miasteczku mamy jeden z najlepiej zachowanych cmentarzy na Podlasiu- ok.900 macew. Sam cmentarz pochodzi z końca XVII wieku, podobnie jak pierwsze ślady społeczności żydowskiej na tych terenach.
Ludność ta na przestrzeni lat zaczęła przodować w handlu, dzięki czemu zarówno wzbogacała wielokulturową tkankę miasta, jak i samodzielnie się rozwijała (mając do dyspozycji szkoły, synagogi i różne zakłady przemysłowe, w tym garbarskie.
Losy ludności żydowskiej zakończyły się w 11.1942 wywiezieniem do Treblinki.
Angelika

Cześć!
Pozostając w klimatach podlaskich, dziś przyszedł czas na polską stolicę zimna, czyli Suwałki:)
Początki osadnictwa ludności żydowskiej w mieście to wiek XIX. Ludność ta zajmowała się głównie handlem (następnie przemysłem) i radziła sobie na tyle dobrze, że przez kilka dziesięcioleci nie dość, że znącząco wpływała na rozwój gospodarczy miasta to również i na swój, zwłaszcza polityczny. Zaowocowało to w dużym stopniu tendencjami emigracyjnymi w latach 30-tych XX wieku. Dalsze losy Żydów były tożsame z mieszkańcami całej Polski. Dziś wielu śladów ich obecności nie ma, natomiast możemy je zauważyć w postaci kamienic na rynku czy niesamowitej, żydowskiej części cmentarza siedmiu wyznań.
Angelika

Cześć!
Dziś czas na kolejne podlaskie, niesamowite miejsce, czyli Sejny.
Miasteczko-legenda, głównie dzięki synagodze, działalności Ośrodka Pogranicze (Panie ze sklepu niesamowicie uprzyjemniają trudy podróży, dziękuję!) I urokliwym uliczkom w centrum.
Sama Biała Synagoga robi kolosalne wrażenie- zbudowana w XIX wieku, zdewastowana przez Niemców, po wojnie mieściła magazyn nawozów sztucznych i remizę strażacką.
Naprzeciwko Synagogi ocalał również Dom Talmudyczny (siedziba Ośrodka Pogranicze), a kilometr od nich możemy zobaczyć pozostałości cmentarza.
Bez samochodu ciężko dojechać do Sejn, ale naprawdę warto:)
Angelika

Cześć!
Dziś otwieram mały cykl podlaski:) zacznę od pięknego Augustowa!
Historia dziejów ludności żydowskiej zaczęła się w tym mieście od XVI wieku. Zajmowała się głównie handlem, przez co miała duży wpływ na całą tkankę społeczną.
Przed wojną w Augustowie mieszkało kilka tysięcy Żydów, a ich historia zakończyła się wraz z zamknięciem getta w 1942 roku.
Dziś możemy zobaczyć jej ślady w postaci pomnika na dawnym cmentarzu, kilku macew na Barakach, kamienic na rynku oraz (o dziwo) aktualnego budynku US, który przed wojną mieścił synagogę.
Angelika

Hej!
Zostając w lubelskim chciałam dziś pokazać pozostałości żydowskiej obecności Łukowa-miasta, które na przełomie XIX/XX wieku było domem dla 8000 Żydów.
Historia współistnienia ludności polskiej i żydowskiej na tym terenie była trudna (pogrom z 1920r.) I zakończyła się wraz z likwidacją łukowskiego getta w 1943r. Z liczącej 6000 u progu wojny społeczności pozostało niewiele ponad 100 osób, które po wojnie przeniosły się na Dolny Śląsk. Dziś o tej części ludności przypomina lapidarium, złożone z zachowanych macew.
Angelika

Cześć!
Dziś pora na znany wszystkim sympatykom judaizmu Międzyrzec Podlaski. Zwany miastem szczeciniarzy (od przemysłu szczotkarskiego) szczyci się bogatą historią społeczności żydowskiej. Jej dzieje sięgają XVII wieku i przez ponad 400 lat była tu "u siebie". Świadczy o tym liczba synagog (10), wiele zakładów, szkoły, browary i sam % udział w ogóle ludności-mocno ponad 60%.
Niestety, dziś nie znajdziemy wielu tych śladów: o dawnych mieszkańcach Międzyrzecza przypomina rzeźba-pomnik "Modlitwa" na rynku, przedwojenne domy i cmentarz, który (niestety) jest w bardzo złym stanie.
Angelika