13/08/2026
🌿 WATASZKA. LEŚNA SZKOŁA, W KTÓREJ WIEDZA WYCHODZI W ŚWIAT.
Wiemy, że wybór szkoły jest w dużej mierze wyborem środowiska, w którym dziecko będzie spędzało ogromną część swojego dzieciństwa.
To wybór ludzi, których będzie spotykało każdego dnia. Relacji, które będzie budowało. Miejsc, które będzie eksplorowało. Sposobu, w jaki będzie zdobywało wiedzę, doświadczało sukcesów i trudności, uczyło się własnego ciała, świadomości wynikającej z ruchu i sygnałów płynących z układu nerwowego, odpowiedzialności, samostanowienia i bycia częścią grupy.
Za dwa tygodnie zaczynamy kolejny rok szkolny w WATASZCE i chcemy właśnie teraz, raz jeszcze opowiedzieć o tym, dlaczego wybraliśmy tworzenie LEŚNEJ SZKOŁY w mieście, i jak wygląda edukacja, którą tworzymy razem z dziećmi na warszawskim Ursynowie.
Od września szkolną społeczność WATASZKI będzie tworzyło kilkanaścioro dzieci z klas 0-8. Każdego dnia będą przychodziły do naszego leśnego zakątku, naszej działki z drewnianą Chatką, do ogrodu otoczonego wysokimi sosnami, brzozami i klonami. Będziemy siadali razem do śniadania, spotykali się przy wspólnym ogniu podczas porannego kręgu, pracowali z matematyką, językiem polskim, angielskim, historią, geografią, biologią i fizyką.
Z półek będą brane książki, podczas zajęć dzieci będą pracowały z podręcznikami, zeszytami i materiałami przygotowywanymi dla nich przez naszych warsztatowców (nauczycieli przedmiotowych). Będą pisały, czytały, liczyły, konstruowały, prowadziły projekty, przygotowywały się do końcoworocznych egzaminów wynikających z edukacji domowej i stopniowo brały coraz większą odpowiedzialność za własny proces uczenia się. Za dom, ogród, las, za środowisko w którym wzrastają i za siebie.
Później ta wiedza będzie wędrowała z nimi dalej.
Od początku istnienia leśnej szkoły zależy nam na tym, żeby wiedza zdobywana podczas zajęć nie kończyła swojego życia na kartce papieru. Temat poznany podczas biologii może wrócić pod korą drzewa, oglądaną przez lupę podczas wyprawy. Matematyka może znaleźć swoje zastosowanie podczas projektowania drewnianej konstrukcji. Historia może wyjść z podręcznika i pojawić się w przestrzeni miasta, w muzealnym eksponacie, architekturze albo opowieści człowieka, którego dzieci spotkają po drodze. Sztuka może zacząć się od rozmowy o artyście, później zaprowadzić nas na wystawę, a następnie wrócić do szkolnego stołu w postaci własnej pracy, instalacji, rzeźby czy zupełnie nowego pomysłu.
W Wataszce pracujemy z tematami tygodnia, które łączą się w większe projekty i pozwalają dzieciom oglądać ten sam fragment świata z różnych perspektyw. Jednego dnia pojawia się teoria, następnego eksperyment, później wyprawa, praca z materiałem, sztuka albo pytanie zadane przez dziecko. Dzięki temu matematyka, przyroda, historia, literatura, fizyka czy geografia zaczynają tworzyć wspólną opowieść o świecie, zamiast funkcjonować wyłącznie jako osobne przedmioty w planie zajęć.
Podstawa programowa jest dla nas ważnym zasobem i punktem odniesienia, jednak edukację rozumiemy szerzej. Dziecko zdobywa wiedzę również wtedy, kiedy uczy się zaplanować swoją pracę, korzystać z narzędzia, odnaleźć drogę, zmienić plan po niepowodzeniu, porozumieć z drugim człowiekiem, mieć kontakt ze zmęczeniem albo zauważyć coś, obok czego wcześniej przeszłoby obojętnie.
Dlatego natura jest jednym z podstawowych środowisk edukacyjnych WATASZKI.
Dzieci są na zewnątrz każdego dnia, przez cały rok szkolny. Doświadczają zmieniających się pór roku nie przez ilustrację w książce, ale przez własne ciało. Czują pierwsze jesienne zimno, mokre liście pod stopami, mróz, wiatr, wodę, błoto, nagrzaną słońcem ziemię. Wędrują na boso, wspinają się na drzewa, budują szałasy, rąbią drewno, rozpalają ogień, ostrzą patyki, pracują z narzędziami, tworzą własne konstrukcje, odpoczywają w hamakach i czasem po prostu leżą w lesie, patrząc wysoko w korony drzew nasłuchując odgłosu sójki.
W takich doświadczeniach dzieci poznają również siebie. Uczą się rozpoznawać zmęczenie, zimno, napięcie, siłę, równowagę i własne granice. Stopniowo odkrywają, że trud może wymagać zatrzymania, zmiany strategii albo kolejnej próby. Doświadczają własnej sprawczości wtedy, kiedy po wielu nieudanych próbach zapłonie rozpalony przez nie ogień, kiedy drewniana konstrukcja wreszcie stoi, kiedy przejdą trasę, która jeszcze kilka miesięcy wcześniej wydawała się za długa, albo kiedy same znajdą rozwiązanie sytuacji, którą dorosły mógłby naprawić za nie w kilkanaście sekund.
Dlatego bardzo ważna jest w naszej szkole dla nas obecność dorosłego przewodnika. Jego rola w dorastaniu dziecka.
W leśnej edukacji wolność dziecka potrzebuje uważnej, odpowiedzialnej ramy. Dorosły w Wataszce obserwuje, zna dzieci i grupę, prowadzi proces edukacyjny, stawia granice, reaguje w sytuacjach wymagających jego obecności, dba o bezpieczeństwo, a zarazem pomaga doświadczać tego co nowe i trudne, poszerza jego możliwości i perspektywę. Czasami zatrzymuje, czasami pokazuje drogę, czasami pomaga nazwać emocję albo potrzebę, a innym razem zostaje kawałek z tyłu, bo widzi, że dziecko jest już gotowe spróbować samodzielnie.
Kadrę WATASZKI tworzą osoby z wieloletnim doświadczeniem pedagogicznym, psychologicznym, terapeutycznym i przedmiotowym, ludzie związani z edukacją alternatywną i leśną, sztuką, przyrodą, rzemiosłem, naturalnym ruchem i pracą projektową.
Regularnie przyglądamy się własnej pracy podczas spotkań zespołu i superwizji. Rozmawiamy o dzieciach, o nas samych, o procesach zachodzących w grupie, o granicach, trudnościach i strategiach, o wyzwaniach wynikających ze spektrum autyzmu, ADHD, z mutyzmu wybiórczego i innych wyzwań rozwojowych.
Rozmawiamy jak wspierać grupę, jak towarzyszyć by znać też własne granice i zakres możliwości wynikający z funkcjonowania leśnej szkoły.
Profesjonalizm w pracy z dziećmi rozumiemy nie tylko jako wiedzę i doświadczenie, ale również jako gotowość dorosłego do ciągłego przyglądania się własnym reakcjom i sposobowi, w jaki wpływa na dziecko. Do myślenia poza schematem, poza schematem często wynikającym z własnych lęków i przekonań.
W WATASZCE natura i struktura idą obok siebie.
Każdy tydzień ma określony rytm. Jest miejsce na bloki edukacyjne (zajęcia przedmiotowe teoretyczne i praktyczne), prace własną, projekty, wspólne posiłki, kręgi, wyprawy małe i duże, codzienne wędrówki do lasu, na obowiązki, regularny kontakt ze sztuką, majsterką, czas swobodny i odpoczynek.
Struktura daje w naszej szkole dzieciom przewidywalność i oparcie, a jednocześnie zostawia przestrzeń na inicjatywę, zainteresowania, spontaniczne pomysły i wszystko to, czego wcześniej nie dało się wpisać do planu.
W tych momentach dzieją się wszystkie te rzeczy, które są ogromnie cennym "spoiwem" dla całej szkolnej społeczności. Dziecko zaczyna czytać książkę młodszemu koledze. Ktoś zaprasza innych do budowania nowej bazy. Powstaje spontaniczna gra RPG. Starsze dziecko pokazuje młodszemu, jak bezpiecznie trzymać piłę albo jak ustawić stopę podczas wspinania na drzewo. Pojawia się konflikt, który wymaga rozmowy, zatrzymania albo czasu. Ktoś potrzebuje pobyć sam z książką w hamaku, a ktoś inny przez godzinę poruszać się, budować i pracować rękami.
Nasza różnowiekowa społeczność (klasy 0-8) jest jednym z fundamentów wzrastania szkoły.
Podczas zajęć przedmiotowych (wynikających z polskiej podstawy programowej) dzieci pracują w grupach, z podziałem na klasy, natomiast duża część ich wspólnej codzienności wydarza się razem. Młodsze i starsze dzieci spotykają się podczas wypraw, warsztatów, projektów, przy posiłkach, w ogrodzie i przy ogniu. Uczą się od dorosłych, ale ogromnej liczby rzeczy uczą się również od siebie.
Starsze dzieci stopniowo dostają więcej odpowiedzialności. Uczestniczą w planowaniu wypraw, mają szkolne obowiązki, podejmują większe wyzwania, realizują zaawansowane projekty zaliczeniowe dany rok szkolny, odbywają kilkudniowe wyprawy z noclegiem, uczą się planowania, zaradności i dbania o innych.
Ich droga edukacyjna dojrzewa razem z nimi. Jest komplementarnym procesem leśnej edukacji.
Zależy nam na tym, żeby WATASZKA była przestrzenią nie tylko dzieciństwa, lecz również świadomego wchodzenia w nastoletniość, kiedy pojawia się więcej pytań o własną tożsamość, relacje, zainteresowania, ciało i przyszłość.
Równolegle z lasem każdego tygodnia eksplorujemy również naszą miejską dżunglę.
Warszawa (jak i inne miasta) jest dla dzieci żywym środowiskiem edukacyjnym. Podróżujemy metrem, autobusami, tramwajami i pociągami, odwiedzamy muzea, galerie, teatry, uczelnie i miejsca związane z aktualnymi projektami. Spotykamy ludzi, którzy dzielą się swoją pasją, wiedzą i doświadczeniem. Dzieci uczą się korzystać z przestrzeni publicznej, orientować w mieście, reagować na zmianę planu, czekać, pytać, podejmować decyzje i coraz samodzielniej funkcjonować w świecie społecznym. Uczą się tętna miasta.
Przyroda i miasto są dla nas różnymi krajobrazami tej samej edukacji. Jeden pozwala wsłuchać się w ciszę, zauważyć ślady zwierzęcia, sprawdzić własną siłę i poczuć ziemię pod bosymi stopami. Drugi prowadzi do człowieka, kultury, historii, sztuki i złożoności wspólnego życia.
Sztuka i rzemiosło są kolejną ważną częścią tej drogi. Dzieci w Wataszce od samego początku, od zerówki, malują, rzeźbią, projektują, pracują z drewnem, gliną, papierem i różnymi narzędziami. Odwiedzają wystawy, galerie i muzea, gdzie uczą się patrzeć uważniej, zauważać formę, kolor, detal i przekaz. Proces tworzenia daje przestrzeń na wyobraźnię, ekspresję, precyzję, cierpliwość, ryzyko i szukanie własnego języka. Uczy doświadczania estetyki.
Kiedy próbujemy opowiedzieć o leśnej szkole komuś, kto jeszcze nie zna takiej formy edukacji, coraz trudniej wskazać jedną rzecz, która najlepiej opisuje tę szkołę - WATASZKĘ.
Bo jej siła i moc znajduje się w połączeniu. W synergii kilku wartości.
Wiedzy z doświadczeniem.
Przyrody z miastem.
Wolności z odpowiedzialnością.
Doświadczania i praktyki z wiedzą teoretyczną.
Indywidualności dziecka z życiem wspólnoty.
Pracy intelektualnej z ruchem i ciałem.
Dziecka z dorosłym, który jest obecny wystarczająco blisko, żeby dawać oparcie, i wystarczająco daleko, żeby pozostawić miejsce na własną drogę.
Tak rozumiemy dziś leśną edukację w WATASZCE. Jako codzienny, świadomie budowany proces, jako ścisły kontakt z naturą, w którym dziecko zdobywa wiedzę, ale jednocześnie poznaje siebie i ludzi wokół. Uczy się patrzeć, pytać, próbować, tworzyć, współpracować, odpoczywać, ponosić konsekwencje swoich decyzji i coraz pewniej poruszać się w realnym świecie.
Wkrótce rozpoczynamy kolejny rok tej wspólnej drogi. W Wataszkowej Chatce znów pojawią się plecaki, ślady bosych stóp, ścinki taśm, sznurków i papierów, w ogrodzie rozpalimy pierwszy poranny ogień, dzieci wrócą do swoich ulubionych miejsc na czubkach drzew, a grupa zacznie układać się na nowo razem z tymi, którzy dołączą do nas po raz pierwszy.
Jeśli jesteście w momencie wyboru albo zmiany szkoły i dopiero trafiliście na WATASZKĘ, to dajemy znać że prowadzimy rekrutację uzupełniającą na rok szkolny 2026/27. Zapraszamy do rozmowy i spotkania w naszej szkole. Z chęcią usłyszymy o Waszym dziecku i sprawdzimy, czy ta droga może być również drogą Waszej rodziny.
Spotkanie rekrutacyjne na kolejny rok szkolny 2027/28 odbędzie się już na jesieni.
🌿 Leśna Szkoła WATASZKA
📍 Warszawa | Ursynów
🌿 szkoła dla dzieci z klas 0-8
👉 Formularz rekrutacyjny:
https://forms.gle/xAPvccoSWLbg1hFo7
Do zobaczenia we wrześniu. 🌿
