Poradnik Językowy

Poradnik Językowy Tytuł nie ukazywał się w latach 1913 – 1918, 1924, 1928, 1939 (od września) –1948 (do października).

„Poradnik Językowy” założył w roku 1901 Roman Zawiliński, profesor krakowskiego gimnazjum. „Poradnik Językowy" jest jednym z trzech najstarszych polskich czasopism językoznawczych (wcześniejsze są „Prace Filologiczne” 1884, późniejszy „Język Polski” 1913). W roku 1932 czasopismo zostało przeniesione do Warszawy, stając się organem Towarzystwa Poprawności Języka Polskiego (od 1934 Towarzystwa Krzewienia Poprawności i Kultury Języka, dziś – Towarzystwa Kultury Języka). Od samego początku „Poradnik Językowy” podejmował problematykę naukową z zakresu językoznawstwa polonistycznego, w części także – slawistycznego i ogólnego, dzisiaj także z zakresu logopedii. Publikowali w nim niemalże wszyscy najwybitniejsi polscy językoznawcy. Dzięki ogromnemu zaangażowaniu redaktorów i współpracujących z nimi osób „Poradnik Językowy” odegrał bardzo ważną społecznie rolę w różnych okresach historii Polski: w czasie zaborów, w dwudziestoleciu międzywojennym, po II wojnie światowej i w okresie transformacji ustrojowej. Stanowił forum wymiany myśli, teorii i poglądów dla językoznawców i szerokiego kręgu osób, dla których sprawy języka polskiego były szczególnie ważne.

Antroponimia, czyli nazwy osobowe, to świadectwo kultury, historii i tożsamości danej grupy. Tematem tym zajęła się Ale...
23/08/2026

Antroponimia, czyli nazwy osobowe, to świadectwo kultury, historii i tożsamości danej grupy.

Tematem tym zajęła się Aleksandra Żurek-Huszcz i przedstawiła obecny stan badań dotyczący antroponimii mniejszości narodowych i etnicznych w Polsce.

Wśród omówionych zagadnień znajdują się m.in.:
👉 antroponimia jako element tożsamości;
👉 zróżnicowanie mniejszości narodowych i etnicznych;
👉 pogranicze językowo-kulturowe;
👉 najnowsze perspektywy badawcze.

Zapraszamy do lektury artykułu „Antroponimia mniejszości narodowych i etnicznych w Polsce – stan i perspektywy badań” z najnowszego numeru (06/2026) „Poradnika Językowego”! 📚

📖 Najnowszy numer „Poradnika Językowego” (06/2026) jest już dostępny. Tym razem zapraszamy do lektury artykułów poświęc...
30/07/2026

📖 Najnowszy numer „Poradnika Językowego” (06/2026) jest już dostępny. Tym razem zapraszamy do lektury artykułów poświęconych antroponimii.
Co znajdziecie w środku?

🔹BIOGRAMY I WSPOMNIENIA:
Andrzej Markowski, Profesor Hanna Jadacka (1947–2026);

🔹 ARTYKUŁY I ROZPRAWY:
Halszka Górny, Małgorzata Magda-Czekaj, Agnieszka Myszka, Katarzyna Skowronek, Alicja Głębocka, „Internetowy słownik nazwisk w Polsce” (ISNP) jako narzędzie badań antroponomastycznych w obrębie mniejszości narodowych i etnicznych;
Łukasz Trzeciak, Antroponimia polskich Ormian. Historia i współczesność;
Mariola Abkowicz, Antroponimia karaimska – stan badań;
Tymoteusz Król, Paweł Szutow, Tomasz Wicherkiewicz, Dynamika antroponimii w Wilamowicach jako rezultat kontaktów językowych – na przykładzie przydomków;
Piotr Szatkowski, Antroponimia zgermanizowanych rubieży mazurskich: udział i charakter nazwisk polskich w dawnym powiecie węgorzewskim i kętrzyńskim (1874-1914);
Aleksandra Żurek-Huszcz, Antroponimia mniejszości narodowych i etnicznych w Polsce – stan i perspektywy badań;

🔹 SŁOWA I SŁÓWKA:
S. D., Najważniejsze słowo osoba

📚 Numer jest dostępny w całości za darmo — link znajdziecie w komentarzu. ⬇️

23/07/2026

❓ Czy prosty język naprawdę jest taki prosty?

Artykuł Mateusza Gromulskiego „Mediacyjna analiza sporu o prosty język”, który znajdziecie w najnowszym numerze „Poradnika Językowego” (5/2026), pokazuje, że dyskusja, która toczy się wokół idei prostego języka jest znacznie bardziej złożona, niż mogłoby się wydawać.

Z artykułu dowiecie się m.in.:
👉 dlaczego prosty język jest postrzegany jako narzędzie zwiększające dostępność informacji i zaufanie do instytucji,
👉 jakie korzyści przynosi obywatelom i administracji publicznej,
👉 jakie obawy budzi nadmierne upraszczanie komunikacji,
👉 jak wygląda współczesna debata o prostym języku w Polsce.

📚 Zapraszamy do lektury! Link znajdziecie w komentarzu.

📖 Najnowszy numer „Poradnika Językowego” (05/2026), poświęcony prostemu językowi i dostępności językowej, jest już dostę...
07/07/2026

📖 Najnowszy numer „Poradnika Językowego” (05/2026), poświęcony prostemu językowi i dostępności językowej, jest już dostępny. Zapraszamy do lektury!

Co znajdziecie w środku?

🔹 ARTYKUŁY I ROZPRAWY:
Ewa Kozioł-Chrzanowska, Anna Rabczuk, Czy poziom B2 to dobry wyznacznik zrozumiałości języka dla jego rodzimych użytkowniczek i użytkowników? Kontrowersje wokół zapisów Polskiego aktu o dostępności;
Małgorzata Maciejewska, Metoda tworzenia listy dziedzinowej słownictwa z poziomu B2 dla bankowości w kontekście artykułu 16 Polskiego aktu o dostępności;
Karolina Ruta-Korytowska, Joanna Kostrzewa, Język poleceń w arkuszach egzaminu ósmoklasisty a prosty język;
Krystyna Chlebosz, Dostosowanie poleceń egzaminacyjnych do potrzeb uczniów z zespołem Aspergera za pomocą generatywnej sztucznej inteligencji;
Adam Wierzowiecki, Eksperci kontra modele AI. Analiza porównawcza jakości śródtytułów wprowadzanych do tekstu;
Mateusz Gromulski, Mediacyjna analiza sporu o prosty język;
Agnieszka Ławrynowicz, Prosty język w Krajowej Administracji Skarbowej w świetle orzeczeń sądów administracyjnych;
Natalia Zan, Zastosowanie prostego języka w wyroku sądowym w świetle badań ankietowych;
Anna Pawłowska, Uproszczenie regulaminów w świetle analizy automatycznej i badań ankietowych. Studium przypadku Netflixa i HBO Max;

🔹 SPRAWOZDANIA, UWAGI, POLEMIKI:
Justyna Białowąs, Małgorzata Remisiewicz, Dominika Fal, Agata Kostrzewa, Weronika Uchnast, Jacek Wasilewski, Siła prostego języka. Jak zrozumiała komunikacja buduje dostępność, bezpieczeństwo i zaufanie;
Marta Chojnacka-Kuraś, Monika Kresa, Natalia Zych, Tam, gdzie teoria spotyka się z praktyką – III Kongres Efektywnej Komunikacji (28–29 października 2025 r., Warszawa).

📚 Numer jest dostępny w całości za darmo — link znajdziecie w komentarzu. ⬇️

Kiedy słyszymy określenie „świadomość językowa”, często myślimy o znajomości zasad ortografii, interpunkcji czy poprawny...
12/06/2026

Kiedy słyszymy określenie „świadomość językowa”, często myślimy o znajomości zasad ortografii, interpunkcji czy poprawnych form wyrazów, ale czy faktycznie tylko o to chodzi? 🧠

Świadomość językowa obejmuje nie tylko wiedzę o języku, ale także umiejętność refleksji nad tym, jak mówimy i piszemy, oceniania wypowiedzi oraz dostosowywania języka do sytuacji i odbiorcy. To dzięki niej m.in. potrafimy rozpoznać, że inaczej możemy rozmawiać z przyjaciółmi, a inaczej podczas rozmowy kwalifikacyjnej czy wystąpienia publicznego.

👉 Czym jest zatem potoczna świadomość językowa? Czym różni się od świadomości językoznawców?
👉 Kiedy zaczyna kształtować się świadomość językowa? Jaki wpływ mają na nią uczniowie, a jaki nauczyciele?

📚 Jeśli ciekawią Was odpowiedzi na te pytania, zachęcamy do przeczytania artykułu Moniki Rarak, w którym w przekrojowy sposób autorka podsumowuje dotychczasowe badania i wnioski dotyczące świadomości językowej.

🔗 Link, oczywiście, w komentarzu.

Dudowa ustawa, ziobrowe sądy, tuskowy renesans – dlaczego tego typu formy zyskują na popularności w komunikacji internet...
31/05/2026

Dudowa ustawa, ziobrowe sądy, tuskowy renesans – dlaczego tego typu formy zyskują na popularności w komunikacji internetowej?

Z artykułu Aleksandra Kiklewicza „Dudowa ustawa, ziobrowe sądy, tuskowy renesans... O przymiotnikach względnych pochodnych od nazw osobowych” dowiecie się między innymi:

👉 Dlaczego współcześnie rośnie liczba przymiotników zakończonych na -owy tworzonych od nazw osobowych?
👉 Czy formy z sufiksem -owy są neutralne znaczeniowo, czy też niosą wartościowanie?
👉 W jaki sposób formacje słowotwórcze od nazw własnych wpływają na komunikację publiczną i polityczną?

🔗 Zachęcamy do zapoznania się z artykułem! Link do tekstu czeka w komentarzach.

📖 Najnowszy numer „Poradnika Językowego” jest już dostępny. Zapraszamy do lektury!Co znajdziecie w środku?🔹 ARTYKUŁY I R...
10/05/2026

📖 Najnowszy numer „Poradnika Językowego” jest już dostępny. Zapraszamy do lektury!

Co znajdziecie w środku?

🔹 ARTYKUŁY I ROZPRAWY:
Stanisław Dubisz, Żydowski wiech Stefana Wiecheckiego „Wiecha”;
Aleksandra Ryś, Funkcjonalna analiza (kon)tekstowych realizacji frazeologizmu lew salonowy na materiale korpusowym z lat 1876–2020;
Józef Porayski-Pomsta, Galicyzmy „staropolskie” w Słowniku warszawskim;
Aleksander Kiklewicz, Dudowa ustawa, ziobrowe sądy, tuskowy renesans…�O przymiotnikach względnych pochodnych od nazw osobowych;
Mateusz Rybarski, Rzeczownikowe złożenia z członem magneto- we współczesnej polszczyźnie;

🔹 SPRAWOZDANIA, UWAGI, POLEMIKI:
Monika Rarak, Definicje pojęcia świadomości językowej. Różne spojrzenia na świadomość;

🔹 RECENZJE:
Joanna Kuć, Zbigniew Tarkowski, Psychogenne zaburzenia mowy, PZWL, Warszawa 2025, ss. 309;

🔹 KRONIKA TOWARZYSTWA KULTURY JĘZYKA:
Przemysław Megger, Sekcja Języka Współczesnego Towarzystwa Kultury Języka.

📚 Numer jest dostępny w całości za darmo — link znajdziecie w komentarzu. ⬇️

👉 Czy sposób przedstawiania migrantów w mediach wpływa na to, jak ich postrzegamy?Analiza przekazów prasowych pokazuje, ...
04/05/2026

👉 Czy sposób przedstawiania migrantów w mediach wpływa na to, jak ich postrzegamy?

Analiza przekazów prasowych pokazuje, że język, dobór tematów i sposób prezentowania informacji mogą kształtować obraz zjawisk społecznych. Barbara Sobczak zbadała teksty z polskiej prasy konserwatywnej i odpowiedziała na pytania:
❓ Jak migranci są przedstawiani w prasie konserwatywnej?
❓ Jak media wpływają na postrzeganie migrantów?
❓ Czym jest retoryka strachu i jak działa?

📘 Ciekawych odpowiedzi zapraszamy do lektury artykułu „Retoryka strachu. Migranci w polskim dyskursie prasowym na przykładzie «Sieci», «Do Rzeczy» i «Gazety Polskiej»” opublikowanego w nowym numerze „Poradnika Językowego” (3/2026).

🔗 Link do tekstu czeka w komentarzu.

Niedzielny wieczór potrafi wywołać melancholię…Mamy jednak nadzieję, że nie przeszkodzi w lekturze artykułu z najnowszeg...
26/04/2026

Niedzielny wieczór potrafi wywołać melancholię…
Mamy jednak nadzieję, że nie przeszkodzi w lekturze artykułu z najnowszego numeru „Poradnika Językowego” (03/2026).

❓ Jak zmieniało się znaczenie słowa melancholia w historii języka polskiego?
❓ Jak romantyzm wpłynął na wartościowanie melancholii?
❓ Dlaczego melancholia stała się kategorią estetyczną?
❓ Jak i kiedy pojawiło się pojęcie depresji?
❓ Jak język odzwierciedla zmiany w rozumieniu stanów psychicznych?

📘 Na te (i inne) pytania odpowiedź można znaleźć w artykule Radosława Pawelca „Melancholia, starsza siostra depresji, w ujęciu diachronicznym: historycznym i współczesnym”.

🔗 Zachęcamy do czytania – link do tekstu czeka w komentarzu.

📖 Redakcja „Poradnika Językowego” działa w zawrotnym tempie! Nowy, już trzeci w tym roku, zeszyt jest dostępny. Zaprasza...
15/04/2026

📖 Redakcja „Poradnika Językowego” działa w zawrotnym tempie! Nowy, już trzeci w tym roku, zeszyt jest dostępny. Zapraszamy do lektury!

Co znajdziecie w środku?

🔹 BIOGRAMY I WSPOMNIENIA:
Justyna Garczyńska, Profesor Władysław Kupiszewski (1930–2026). W służbie językowi;

🔹 ARTYKUŁY I ROZPRAWY:
Barbara Sobczak, Retoryka strachu. Migranci w polskim dyskursie prasowym na przykładzie „Sieci”, „Do Rzeczy” i „Gazety Polskiej”;

Wiktoria Jackowska, Językowy obraz polskiego incela na podstawie analizy mikroblogu portalu wykop.pl;

Natalia Wichowska, Kim jest heteryk i kto o nim mówi? – o tekstowym obrazie heteryków;

Radosław Pawelec, Melancholia, starsza siostra depresji, w ujęciu diachronicznym: historycznym i współczesnym;

🔹 SPRAWOZDANIA, UWAGI, POLEMIKI:
Dorota Zdunkiewicz-Jedynak, Kilka postulatów do twórców nowego słownika ortograficznego. Na marginesie lektury „Małego słownika ortograficznego”;

🔹 RECENZJE:
Anna Zielińska, Barbara Alicja Jańczak, ›Linguistische Grenzschaft‹ als eine analytische Kategorie. Sprachkontakt des deutsch-polnischen Grenzgebietes, Göttingen, Vandenhoeck & Ruprecht Verlage, ss. 413.

📚 Numer jest dostępny w całości za darmo — link znajdziecie w komentarzu. ⬇️

Adres

Ulica Krakowskie Przedmieście 26/28
Warsaw
00-927

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Poradnik Językowy umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skróty

Udostępnij

Kategoria