Teologia uniwersytecka w Warszawie

Mickiewicz vs Imperium: Dlaczego „Dziady” są dziś bardziej aktualne niż kiedykolwiek? Tomas Venclova opowiada o Adamie Mickiewiczu jako poecie pogranicza...

Warte przemyślenia słowa św. Cyryla Aleksandryjskiego - zwłaszcza w naszych czasach, gdy w teologii podaje się w wątpliwość rolę Maryi i Jej wyniesienie:
Bądź pozdrowiona, Bogurodzico Maryjo, czcigodny klejnocie świata, niegasnąca pochodnio, korono dziewic, berło prawdziwej wiary, świątynio niezniszczalna, mieszkanie Niezmierzonego, Dziewico i Matko, dzięki której w Ewangelii "błogosławionym" nazywany jest Ten, "który przychodzi w Imię Pańskie".
Bądź pozdrowiona, któraś w dziewiczym swym łonie zamknęła Nieskończonego. Dzięki Tobie Trójca Święta doznaje czci i chwały po całej ziemi; dzięki Tobie na całym świecie przesławny krzyż otaczany jest chwałą i uwielbieniem; dzięki Tobie radują się niebiosa, weselą się aniołowie i archaniołowie, pierzchają demony; dzięki Tobie kusiciel został strącony z nieba; dzięki Tobie upadła ludzkość wzniosła się ku niebu; dzięki Tobie całe stworzenie pogrążone w nierozumnym bałwochwalstwie doszło do poznania prawdy; dzięki Tobie wierzący dostępują chrztu; dzięki Tobie otrzymują "olejek wesela"; dzięki Tobie na całym świecie powstają Kościoły; dzięki Tobie narody zostały wezwane do nawrócenia.

5 sierpnia - wspomnienie Matki Bożej Śnieżnej. Taki tytuł nadany temu wspomnieniu wiąże się z pewną legendą dotyczącą Rzymskiej Bazyliki Santa Maria Maggiore - Bazyliki Matki Bożej Większej.

❄️ Pewnej nocy papieżowi Liberiuszowi (352-366), oraz pewnemu patrycjuszowi Janowi przyśniła się Matka Boża. Poleciła ona wybudowanie Bazyliki ku jej czci w miejscu wskazanym przez śnieg.

❄️ W nocy z 4 na 5 sierpnia śnieg pokrył wzgórze Eskwilinu wyznaczając w ten cudowny sposób miejsce powstania bazyliki ku czci Matki Bożej. W ten sposób patrycjusz wraz ze swoją żoną mogli spełnić swoje pragnienie – nie mając dzieci swoje dobra chcieli ofiarować w dziedzictwie Matce Bożej.

❄️ Śnieg w Rzymie jest rzadkością nawet w zimie. Jednak dla łaski Bożej nie ma nic niemożliwego. Dla upamiętnienia tej tradycji 5 sierpnia w Bazylice Matki Bożej Większej w czasie obchodów tej uroczystości spuszcza się z sufitu płatki białych róż.

❄️ W kaplicy Matki Bożej znajduje się obraz Matki Bożej Salus Populi Romani – Wybawienie Ludu Rzymskiego. Od najdawniejszych czasów to właśnie przed tę ikonę przybywali ludzie aby prosić Maryję o pomoc i wstawiennictwo. Był bowiem dawny zwyczaj, że - na wzór Arki Przymierza - w czasach klęsk i niebezpieczeństw obnoszono ten obraz po ulicach Rzymu.

❄️ Jest to jedna z ikon tak starych, że otoczonych czcigodną tradycją przypisującą autorstwo tej ikony samemu św. Łukaszowi.

❄️ Inną ciekawostką tego miejsca jest to, że na polecenie Jana Pawła II na początku jego pontyfikatu, przed ikoną dzień i noc płonie lampka oliwna. Znak ustawicznej pamięci serca.

Tekst: liturgia.pl
Obrazek: Wikipedia

Ku Narodowemu Czytaniu 2026

Czy wciąż żyjemy w świecie „Dziadów”? - Wojciech Tomczyk Czy „Dziady” są tylko szkolną lekturą, czy wciąż opisują współczesn...

Wydział Nauk Humanistycznych weźmie udział w tegorocznej edycji ogólnopolskiej akcji Narodowe Czytanie, organizowanej pod honorowym patronatem Pary Prezydenckiej.

https://www.prezydent.pl/aktualnosci/inicjatywy/narodowe-czytanie/2026-dziady/uczestnicy-akcji

W 2026 roku lekturą Narodowego Czytania są „Dziady” Adama Mickiewicza – jedno z najważniejszych dzieł polskiego romantyzmu, od lat inspirujące kolejne pokolenia czytelników i twórców.

Wydziałowe Narodowe Czytanie odbędzie się w poniedziałek 23 listopada 2026 roku w godzinach 10.00–18.00.

Wydarzenie będzie okazją do wspólnego czytania dzieła Adama Mickiewicza oraz spotkania wokół tekstu, który zajmuje wyjątkowe miejsce w polskiej kulturze i literaturze.

W tym roku, z inicjatywy Pary Prezydenckiej, przygotowano audiobook „Dziadów”. Powstała także seria podcastów poświęconych tegorocznej lekturze. Wszystkie materiały są dostępne na oficjalnym kanale Narodowego Czytania w serwisie YouTube: https://www.youtube.com/

Zachęcamy również do dołączenia do społeczności Narodowego Czytania na Facebooku, którą tworzy już ponad 40 tysięcy osób. Obserwujcie nas, aby być na bieżąco z informacjami, inspiracjami i materiałami związanymi z akcją: https://www.facebook.com/NarodoweCzytanie

Zapraszamy do udziału w tym wyjątkowym wydarzeniu!

Narodowe Czytanie 2026
23 listopada 2026 r.
godz. 10.00–18.00
Wydział Nauk Humanistycznych

📢 Skutki zmian w lekcjach religii są większe, niż wynika z ministerialnych statystyk.

W dzisiejszym wydaniu „Dziennika Gazety Prawnej” ukazała się rozmowa z Piotrem Janowiczem, przewodniczącym Stowarzyszenia Katechetów Świeckich.

💬 „Zmiany w organizacji lekcji religii nie miały na celu wypracowania dobrych rozwiązań dla szkoły, ale wyeliminowanie nauczycieli religii, a docelowo także samego przedmiotu”.

To nie jest już tylko dyskusja o liczbie godzin w planie lekcji. To pytanie o to, czy państwo może krok po kroku ograniczać dostęp do zajęć, które wybierają uczniowie i ich rodzice.

W rozmowie mowa jest także o odpowiedzi Barbara Nowacka na wystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich i o tym, dlaczego ministerialne statystyki nie pokazują pełnego obrazu sytuacji katechetów.

👉 Zachęcamy do przeczytania całej rozmowy w gazetaprawna.pl. Link w komentarzu.

📖 Wolność religijna nie jest przywilejem. Jest prawem.

⚖️ PROF. PAWEŁ BORECKI: CZAS NA „NON POSSUMUS”

Czy żądanie przestrzegania Konstytucji i ustaw jest „wypowiedzeniem wojny rządowi”?

Nie. To obrona państwa prawa.

W rozmowie z Katolicka Agencja Informacyjna / KAI prof. Paweł Borecki z Uniwersytetu Warszawskiego bez ogródek ocenia spór o nauczanie religii w szkołach.

Jego diagnoza jest jednoznaczna: władza, która chce zmienić obowiązujące zasady, powinna działać w granicach prawa. Tymczasem w sprawie zmian dotyczących lekcji religii przyjęto – jak mówi profesor – politykę „faktów przed prawem”.

A państwo prawa nie może działać według zasady: najpierw decyzja polityczna, potem próba dostosowania do niej prawa.

📌 Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o systemie oświaty zmiany zasad organizacji nauki religii wymagają działania „w porozumieniu” z władzami Kościołów i innych związków wyznaniowych. „W porozumieniu” nie oznacza „po wysłuchaniu opinii”. Oznacza obowiązek współdziałania i dążenia do konsensusu.

📌 Kościoły nie prowadzą wojny z państwem, gdy domagają się respektowania Konstytucji, ustaw i umów międzynarodowych.

📌 Skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka czy innych instytucji międzynarodowych nie byłaby aktem wojny. Byłaby legalnym środkiem obrony praw.

Prof. Borecki mówi wprost: czas, by Kościoły powiedziały „non possumus”.

Nie chodzi wyłącznie o lekcje religii. Chodzi o pytanie fundamentalne:

👉 Czy w Polsce prawo nadal wiąże władzę?

Bo jeśli państwo może najpierw narzucić rozwiązanie, a później ignorować obowiązujące przepisy i orzeczenia, to problem dotyczy już nie tylko Kościołów.

Dotyczy każdego obywatela.

📖 Cała rozmowa prof. Pawła Boreckiego z KAI – „Czas, by Kościoły powiedziały «non possumus»”. Link w komentarzu.

Konferencja Episkopatu Polski Polska Rada Ekumeniczna

Kard. Müller na konsystorzu zabrakło pogłębionej debaty nad problemami Kościoła

Kard. Gerhard Ludwig Müller pozytywnie ocenił decyzję papieża Leona XIV o przywróceniu regularnych konsystorzy, jednak skrytykował sposób ich prowadzenia. W wywiadzie dla The Catholic Herald emerytowany prefekt Kongregacji Nauki Wiary stwierdził, że zastosowana metodologia, inspirowana procesem synodalnym, nie sprzyjała pogłębionej dyskusji nad najważniejszymi wyzwaniami stojącymi przed Kościołem.

Jak zauważył, tradycyjną debatę plenarną w dużej mierze zastąpiły prace w niewielkich grupach nad wcześniej przygotowanymi pytaniami. „Była to raczej burza mózgów niż przemyślana rozmowa” – ocenił.

Kard. Müller podkreślił, że choć relacje między papieżem a kardynałami układają się dobrze, Kolegium Kardynalskie nie jest jedynie zbiorem indywidualnych osób, lecz kolegialnym organem powołanym do wspierania Następcy św. Piotra w kierowaniu Kościołem. Z tego względu opowiada się za debatą plenarną, która – jego zdaniem – lepiej odpowiada naturze tego gremium.

FSSPX i droga synodalna

Jak powiedział kardynał, znaczna część obrad poświęcona była encyklice Leona XIV, zagadnieniom pokoju, sztucznej inteligencji i godności człowieka. Uważa jednak, że zabrakło miejsca na omówienie innych istotnych problemów, w tym sytuacji Bractwa Kapłańskiego św. Piusa X (FSSPX).

Emerytowany prefekt Kongregacji Nauki Wiary ujawnił, że podczas swojego wystąpienia wezwał do wspólnej odpowiedzi Kolegium Kardynalskiego na wyznanie wiary przekazane przez Bractwo papieżowi i kardynałom. Jak przyznał, temat ten nie wywołał jednak szerszej dyskusji.

Przypomniał również swoją wcześniejszą propozycję powołania struktury wzorowanej na dawnej Komisji Ecclesia Dei, która mogłaby objąć opieką duchownych i wiernych opuszczających FSSPX w razie ostatecznego rozłamu. Odnosząc się do konsekracji biskupiej dokonanej 1 lipca w Écône, kardynał stwierdził, że „konsekracja biskupa bez komunii z papieżem jest sama w sobie aktem schizmatyckim”.

Jednocześnie zaznaczył, że spór z Bractwem św. Piusa X należy wyraźnie odróżnić od dyskusji dotyczącej liturgii sprawowanej według dawnego rytu.

„Decydująca jest prawda”

Zdaniem niemieckiego kardynała kurialnego Stolica Apostolska powinna z taką samą stanowczością reagować na – jak to określił – doktrynalne dewiacje niemieckiej drogi synodalnej. „Rozwiązania dyplomatyczne są dobre do pewnego stopnia. Decydująca jest prawda” – powiedział, przekonując, że kwestii dotyczących integralności doktryny nie można rozwiązywać wyłącznie kompromisami duszpasterskimi.

Kard. Müller zarzucił zwolennikom niemieckiej drogi synodalnej niewłaściwe odwoływanie się do pojęcia rozwoju dogmatu. Podkreślił, że rozwój doktryny oznacza pogłębienie rozumienia Objawienia, a nie zmianę jego treści. W jego ocenie nie można na tej podstawie uzasadniać zmian dotyczących sakramentalnej struktury Kościoła czy kapłaństwa.

Nawiązał także do swojej wcześniejszej krytyki propozycji dopuszczenia świeckich do głoszenia homilii podczas Mszy św. oraz oskarżył kierownictwo Centralnego Komitetu Katolików Niemieckich (ZdK) o próbę budowania „innego Kościoła”, inspirowanego ideologią „woke” i feminizmem.

Potrzeba silniejszej roli Kolegium Kardynalskiego

Kard. Müller podkreślił, że konsystorze powinny być miejscem rzeczywistego rozeznawania najważniejszych kwestii dotyczących wiary i jedności Kościoła, a nie jedynie wymiany opinii.

„Naszym celem nie jest bycie akceptowanym ani chwalonym przez współczesną prasę. Jeśli nas chwalą, to znaczy, że podążamy niewłaściwą drogą” – stwierdził.

Jego zdaniem sprawy związane z FSSPX, niemiecką drogą synodalną czy właściwym rozumieniem rozwoju dogmatu pokazują, jak potrzebne są konsystorze umożliwiające pogłębioną debatę całego Kolegium Kardynalskiego. Tylko w ten sposób – ocenił – kardynałowie będą mogli skutecznie wspierać papieża w rozstrzyganiu najważniejszych wyzwań doktrynalnych i duszpasterskich współczesnego Kościoła.

The Catholic Herald, st/ Watykan. KAI

16. niedziela zwykła / rok A
19 VII 2026

1. „Królestwo niebieskie podobne jest do człowieka, który posiał dobre nasienie na swojej roli. Lecz gdy ludzie spali, przyszedł jego nieprzyjaciel, nasiał chwastu między pszenicę i odszedł”.
Ewangelia przekazuje nam kolejną przypowieść Jezusa. Po przypowieść o siewcy słuchamy dzisiaj przypowieści o zbożu i chwaście. Ma ona nam, uczniom Jezusa, wyjaśnić problem, z którym zmagamy się nieustanne: Dlaczego, skoro Bóg jest dobry, istnieje w świecie zło? To zło ludziom wierzącym w Boga towarzyszyło zawsze, ono było pochwalane lub usprawiedliwiane przez pogański świat, ono przychodziło od wewnątrz do człowieka w postaci pokusy. To jest problem, który dotyka każdego z nas. I drugie pytanie: Co czynić, by zła nie było? Bo przecież chcemy dobra.

Gospodarz w przypowieści daje odpowiedź nieoczywistą: „Pozwólcie obojgu rosnąć aż do żniwa”. Zbożu i chwastowi. Nie jest to jednak uznanie siły zła, tchórzliwe wycofanie się lub zacieranie różnicy między dobrem i złem. Przyjdzie czas sądu – owszem Sądu Ostatecznego – gdy sprawiedliwość objawi się; zresztą i na tym świecie jest wielu ludzi gotowych cierpieć dla sprawiedliwości, a ci, którzy niesłusznie zostali pozbawieni praw, nierzadko tej sprawiedliwości mogą się doczekać. Jednakże w tej odpowiedzi Jezusa zawarta jest podstawowa zasada: nie wolno dopuścić do sytuacji, by sprawiedliwy został ukarany, do linczu, gdy ci, co walczą o sprawiedliwość, każdy pozór, każde oskarżenie, traktują jako wyrok. To zasada, o której zwłaszcza uczniowie Jezusa, zwłaszcza należący do Kościoła, muszą pamiętać.

2. „Twoja moc jest podstawą Twej sprawiedliwości, wszechwładza Twa sprawia, że wszystko oszczędzasz”.
W Księdze Mądrości czytamy o tym, że Bóg pokazuje swoje oblicze. Bóg jest mocny i wszechwładny, dlatego nie musi ubierać się w szaty mocy tego świata; On oszczędza ludzi, bo wie, jakie jest ich przeznaczenie, bo chce naszego dobra. Jednocześnie ta prawda o Bogu jest wezwaniem skierowanym do nas, byśmy prawdę o Bogu przenieśli do naszego życia: „Nauczyłeś lud swój tym postępowaniem, że sprawiedliwy powinien miłować ludzi. I wlałeś synom swym wielką nadzieję, że po występkach dajesz nawrócenie”.

Tekst z Księgi Mądrości powstał w sytuacji diaspory: Żydzi mieszkali w środku żywiołu pogańskiego. Stąd problem, jaki podejmuje autor natchniony, jest istotny: sprowadza się do pytania, co czynić, by w morzu bezbożności zachować wierność Bogu. Ten problem staje dzisiaj także przed nami w Polsce. Co mamy czynić, by pozostać wierni Bogu, gdy otaczający nas świat pogrąża się w odmętach szaleństwa, chce wymusić bezwzględny szacunek dla życia zwierząt, odbierając to prawo ludziom starym, chorym, nienarodzonym, chce niszczyć małżeństwo i rodzinę pod pozorem troski o ludzi, którzy swoje nieuporządkowane życie chcą przedstawiać jako model? W starożytności chrześcijańskiej pojawiło się określenia diabła jako małpy Boga. Dlatego prawo do zabicia bezbronnego człowieka, uznania za małżeństwo życia bez zobowiązań, często wbrew naturze, uzasadnia się względami miłosierdzia i humanitaryzmu. Cóż za hipokryzja! Sądzę, że odpowiedź, co mamy w takiej sytuacji czynić, możemy znajdować w naszej polskiej tradycji tolerancji: tolerując błąd, nie oznaczała jednak zgody na nieporządek społeczny, na niszczenie fundamentalnych wartości, wyraźnie wiązała się z określaniem, co dobre i prawdziwe, nie oznaczała zgody na mieszanie dobra i zła.

Potrzebna jest błądzącym cierpliwość. Ale ta cierpliwość nie oznacza akceptacji dla zła i kłamstwa. Dziś, gdy kłamstwo stało się sposobem komunikacji społecznej w wielu środowiskach, ludzie w nich żyjący nie są w stanie zrozumieć wartości prawdy. Reagują oni na prawdę agresją, chcą ją siłowo zdławić; temu trzeba się przeciwstawić, a każdy z nas ma przede wszystkim przestać bać się mówić rzeczy oczywistych i prawdziwych, że życie jest święte, że małżeństwo, związek mężczyzny i kobiety, winno być chronione, bo człowiek ma prawo do miłości, a dzieci prawo do wychowania w rodzinie. Przestańmy milczeć o tym i wycofywać się z dyskusji społecznej. Wzorem dla naszej cierpliwości ma stać się cierpliwość Boga: On nie zaciera różnicy między dobrem i złem, prawdą i fałszem, jednocześnie oczekuje na nasze nawrócenie, wspomagając nas, pokazując, gdzie jest prawdziwe szczęście. Zobaczmy w tej cierpliwości Boga wielką szansę dla nas, ale także dla tych naszych bliskich i przyjaciół, którzy zeszli na manowce.

3. „Duch Święty przychodzi z pomocą naszej słabości. Gdy bowiem nie umiemy się modlić tak, jak trzeba, sam Duch przyczynia się za nami w błaganiach, których nie można wyrazić słowami”.
Taka postawa naśladowania Boga w cierpliwości nie jest łatwa. Dlatego potrzebujemy Jego nieustannej pomocy. Dlatego winniśmy otworzyć się na Ducha: nie tylko na nadzwyczajne działania, ale również te bardzo zwyczajne, nazywane darami Ducha Świętego. Jest ich siedem: dar mądrości pozwala dostrzec duchowy sens życia i oceniać wszystko z Bożej perspektywy; dar rozumu, który pomaga głębiej rozumieć prawdy wiary i sens Bożych przykazań; dar rady wspierający nas w codziennych wyborach i wskazujący, co jest zgodne z wolą Bożą; dar męstwa, który daje siłę do przeciwstawiania się złu i odwagę w wyznawaniu wiary; dar umiejętności pozwalający dostrzec relację między stworzeniem a Stwórcą oraz właściwie korzystać z rzeczy materialnych; dar pobożności, który buduje postawę ufnej miłości do Boga jako Ojca; wreszcie dar bojaźni Bożej uświadamiający wielkość Boga i pomagający unikać grzechu z miłości do Niego, a nie ze strachu przed karą.

Niech łaska Ducha Świętego pomoże nam być ludźmi, którzy radykalnie bronią prawdy i dobra, ale na Bożych warunkach, więc w tej obronie unikają wchodzenia na drogę podstępu i nienawiści. To ważna modlitwa dziś, modlitwa o pokój i pojednanie oparte na miłości i prawdzie. Bez tej Bożej pomocy nie damy rady, bo nieprzyjaciel wciąż rozsypuje chwast.
Amen.

Co naprawdę działo się podczas obrzędu Dziadów? - prof. Krzysztof Koehler Czy wiedziałeś, że „Dziady” Mickiewicza to w rzeczywistości zapis m...