Katedra Historii Skandynawii i Europy Środkowo-Wschodniej UMK

Zapraszamy do udziału w konferencji, współorganizowanej przez IAE PAN, IKŚiO PAN oraz d. Komisję Archeologii Pradziejów i Średniowiecza przy KNPiP PAN.

W zeszłym tygodniu nasz kolega z katedry, prof. Tomasz Kempa, uczestniczył w Polsko-Ukraińskim Kongresie Historycznym w Baranowie Sandomierskim. Było to największe tego typu spotkanie w dotychczasowych wzajemnych relacjach polsko-ukraińskich. W konferencji brało udział ponad 100 historyków z obu państw. Poruszano zaś zagadnienia od początków Rusi po najbardziej kontrowersyjne kwestie związane z rzezią wołyńska 1943 roku.

Memory, State, and Past Remembering in East Central and Northern Europe Interdisciplinary Studies in Medieval Culture, Volume I Edited By Piotr Pranke, Łukasz Różycki, Marcin Lisiecki

1. Henri Pirenne and the Early Medieval Clash of Civilizations
Romain Andre

2. Funerary Symbols and Social Status in Early Medieval Bohemia (8th-10th Centuries)
Nadá Profantová

3. A Hold unto His Majesty. A Sovereign Ritual in 10th–Century Prague Castle
Petr Charvát

4. Manco?: What in the Early Piast State Should Exist but we Can’t Find it (and Why?)
Leszek Paweł Słupecki

5. The Lost Art of the Piast State: A Preliminary Study of the Animal Style in Early Medieval Poland
Leszek Gardeła

6. The Institutional Memory and Institutional Oblivion in Early Medieval Poland (10th-11th Centuries)
Dariusz Andrzej Sikorski

7. Did Information Exchange Create Piast State?: Early Piast Rulers and the Empire (c. 960-1034)
Przemysław Wiszewski

8. Boleslaus The Brave in the Narration Of The Anonymus Cronicae Et Gesta Ducum Sive Principum Polonorum
Franciszek Dąbrowski

9. Preliminaries on Liturgy in Early and High Medieval Poland: Manuscript Evidence, Scholarship Overview, and Postulates for Future Research
Paweł Figurski

10. From East to West: The Foundation of the Hungarian Medieval State and the Shift in Hungarian Warfare Ideologies in the Early Middle Ages
Mihály Boda

11 Early Medieval Hungary: The Main Features of Hungarian National Identity: From Medieval Hungarus to Modern National Identity
Tadeusz Kopyś

12. Beyond The Grave: The Burial Sites of The Árpádian Rulers in Relation to their Foundations of Episcopal Sees
Katalin Szende

13. Money and Power in Medieval Norway. Haraldr Sigurþarson’s Return from Byzantium in Scandinavian Historiography
Maciej Lubik

14. Jarls Of Hlaþir – Condemned Rulers Of Early Medieval Norway
Jakub Morawiec

15. Ways Of Remembering in Medieval Scandinavia: Preliminary Study
Maria Szmyt, Marcelina Lipska, Maciej Mazur

16. Russian Medieval Historiographic Sources About Polovttsian (Kuman) Elites (11th-13th Century)
Dariusz Dąbrowski

Memory, State, and Past Remembering in East Central and Northern Europe Interdisciplinary Studies in Medieval Culture, Volume II Edited By Piotr Pranke, Łukasz Różycki, Marcin Lisiecki Copyright 2026

List of Contributors

Chapter 1 Memory of the Past: John Lydos on the Origins of Rome and Roman Offices in the Period of Kings
Szymon Olszaniec

Chapter 2 Macedonia between Two Worlds: Roman and Barbaricum (7th-9th Centuries)
Mitko B. Panov

Chapter 3 Testimonies and Questions Related to the Elite Formation Process: The Case of Antes (4th–7th Centuries)
Georgios Kardaras

Chapter 4 (In)Visible Members of the Society: Children and Adolescents as Seen in a Tenth-Century Collection of Miracle Stories in Medieval Bulgaria
Yanko M. Hristov

Chapter 5 "Rome" in the Early Piast state
Przemysław Urbańczyk

Chapter 6 Memory of the Battle of Hlyrskógsheiðr and the Medieval Development of the Cult of St. Óláfr
Jakub Morawiec

Chapter 7 Lady of Cassel and Her Polish Mercenaries: The Story of the Creation of a Duchy
Tamás Ölbei

Chapter 8 Charlemagne in Medieval Illuminations: Representations of Religious and Temporal Power at the Crossroads of the West and the East
Sabina Madgearu

Chapter 9 The Battle of Cedynia – Memory vs. History: Around 1050th Anniversary of the Events of 972 in Cidini
Stanisław Rosik

Chapter 10 Imagination of Royal Power and Monarchy in Polish Cultural Texts for Children and Youth
Marcin Lisiecki

Chapter 11 The Nature of the Rulers Power in the Grand Duchy of Lithuania in 13th and 14th Centuries
Yanina Ryier

Chapter 12 Hungarian Border Defence Strategy Against Early Hussite Invasions
Imre Solt Varga

Chapter 13 Some Considerations on the Emergence of the Moldavian State (13th-14th Centuries)
Alexandru Madgearu

Chapter 14 "It Was Said Near the ‘Tower’ of Mstislav": Accounts of the Rus’ Princes from Deszt–i–Kipczak on the Example of Mstislav Mstislavovich and Danilo Romanovich
Dariusz Dąbrowski

Chapter 15 Two Kings in One Realm: King Béla IV of Hungary and his Younger Brother, Prince Coloman
Gábor Barabás

Chapter 16 The Romanness of the Master Vincentius’s Account of Bolesław the Wrymouth’s Campaign against Nakło (Chronica Polonorum, III.14–17)
Radosław Kotecki

Chapter 17 Magister Vincentius’ Tales of Power: Roman Decor of the Early Piast Monarchy in the Chronica Polonorum
Franciszek Dąbrowski

Chapter 18 Rome, Christianity and the Empire: Did Piasts Need External Legitimization of Their Power: Second Half of the 10th Century to the Beginning of the 12th Century.
Przemysław Wiszewski

W bieżącym semestrze studentki i studenci I roku studiów skandynawsko-bałtyckich w ramach zajęć z „Nowoczesnych technologii w badaniach nad historią regionu bałtyckiego” mieli okazję wysłuchać prezentacji kilkorga wybitnych specjalistów z naszego Uniwersytetu, którzy na co dzień stosują nowoczesne techniki i narzędzia we własnych badaniach. Na zajęciach gościliśmy prof. Adama Izdebskiego z Instytutu Studiów Zaawansowanych, jego współpracownika mgr. Kajetana Lubackiego, mgr Patrycję Godlewską z Instytutu Archeologii oraz prof. Piotra Olińskiego z naszego Instytut Historii i Archiwistyki UMK. Gościnnie odwiedziliśmy też zajęcia prowadzone przez prof. Juliusza Raczkowskiego z Wydziału Sztuk Pięknych. Prelegenci w przystępny sposób przybliżyli naszym studentkom i studentom nie tylko możliwości oferowane przez nowoczesne technologie, lecz także specyfikę odmiennych dyscyplin i kierunków badawczych, jak palinologia, badania izotopowe i genetyczne. Po każdej z niezwykle interesujących prelekcji była okazja do dyskusji.

[W miejscu zdjęcia prof. Olińskiego zdjęcie okładki jego książki, bo prowadzący zajęcia zapomniał je zrobić.]

https://szczecin.tvp.pl/93028655/majowka-w-wolinie-wikingowie-i-slowianie-zapraszaja-do-warowni

Majówkowa Strefa Czytania za nami! Jak zwykle w gościnnych progach Centrum Słowian i Wikingów Wolin-Jomsborg-Vineta, w doborowym towarzystwie. Naszą Katedrę reprezentował dr Piotr Pranke. Na zaproszenie prof. Jakuba Morawca i Łukasza Narolskiego miał okazję wygłosić dwa wykłady poświęcone historii wymiany handlowej na obszarze wczesnośredniowiecznej strefy bałtyckiej. Prelekcje wygłosił również dr hab. Jakub Morawiec, prof. UŚ dr Rastislav Kožiak ( University Banská Bystrica), dr Krzysztof Jarzęcki i mgr Elżbieta Jarzęcka. Już niedługo zapraszamy na kolejną odsłonę Strefy Czytania - tym razem podczas Festiwalu Słowian i Wikingów

W środę 15 kwietnia br. studentki i studenci III roku studiów skandynawsko-bałtyckich wzięli udział w wycieczce po ziemi chełmińskiej pod opieką dr. Piotra Kołodziejczaka z naszej Katedry. Trasa wycieczki wiodła przez najważniejsze miejsca historyczne tego regionu, zahaczając też o Pomezanię. Studentki i studenci odwiedzili ruiny twierdzy krzyżackiej w Radzyniu Chełmińskim, zamek kapituły pomezańskiej i katedrę w Kwidzynie, miasto Chełmno z jego wspaniałymi średniowiecznymi kościołami i renesansowym ratuszem, a także zamek w Bierzgłowie pod Toruniem. W czasie wycieczki studentki i studenci z Wydział Nauk Historycznych UMK wcielili się w rolę przewodników, przedstawiając historię odwiedzanych miejsc i budowli zagranicznym gościom z Uniwersytetu w Swansea (Swansea University), którzy po raz kolejny przybyli do Torunia z inicjatywy prof. Matthew Stevensa.

Biskup z Katedry o katedrach.

🤩Wczoraj, 16.04.2026 r. odbyło się niezwykle inspirujące spotkanie z uczniami z Zespołu Szkół nr 1 z Żychlina poświęcone tematowi „Życie codzienne w średniowiecznej katedrze”.

👨‍🏫Podczas prelekcji wygłoszonej przez dr. hab. Radosława Biskupa, prof. UMK z Katedra Historii Skandynawii i Europy Środkowo-Wschodniej UMK uczestnicy mogli dowiedzieć się m.in. jak wyglądał rytm dnia kanoników, jakie znaczenie miała liturgia oraz w jaki sposób katedra pełniła funkcję nie tylko centrum religijnego, ale także administracyjnego, gospodarczego i kulturowego.

Dziękujemy za przybycie!