Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN

Po raz drugi tutaj prezentujemy Joannę Karpowicz — polską artystkę, twórczynię komiksów, ilustratorkę, absolwentkę krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, od 2011 roku tworzącą malarską serię, której bohaterem jest egipski bóg Anubis. W jej obrazach Anubis wpisany jest w pejzaże współczesnej codzienności, paradoksalnie zarazem banalnej i metafizycznej. „[Anubis] jest tym, który towarzyszy nam w przejściu między jednym światem a drugim. Spotykamy go na końcu swojej drogi, ale dostrzec możemy w ciągu całego życia — w miejscach gdzie granica pomiędzy dwoma światami jest szczególnie cienka” — pisze Małgorzata Czyńska we wstępie do książki „Joanna Karpowicz, Anubis. Thin Places” (Kraków 2021).
Poniżej obraz Joanny Karpowicz: „Boss”, z Anubisem w autentycznej (choć dzisiaj już nieco zmienionej) scenerii Placu Konfederacji na Warszawskich Bielanach.
Do innych niezwykłych dzieł tej artystki będziemy jeszcze wracać!
Zajrzyjcie na https://joannakarpowicz.pl/

(Reprodukcja obrazu na podstawie Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: Dz.U.2025.0.24 Art.29, uzasadniona analizą naukową i celem edukacyjnym)

Za nami niezwykle inspirujący udział w Piknik Naukowy, który w tym roku odwiedziło aż 38 tysięcy osób!

Dziękujemy wszystkim uczestnikom, którzy odwiedzili nasze stoisko i wspólnie z nami odkrywali fascynujące historie zapisane w kulturze i archeologii. Przygotowaliśmy trzy warsztaty, które cieszyły się dużym zainteresowaniem:

🔸 „Tkane z życia – kolory i opowieści Afryki Zachodniej” – podróż przez bogactwo wzorów, symboli i tradycji afrykańskich tkanin oraz własne dekorowanie tkanin i poznawanie naturalnych barwników.

🔸 „Życie codzienne zapisane w starożytnej ceramice. Formy i funkcja naczyń glinianych” – spotkanie z archeologią codzienności, lepienie z gliny i dekorowanie wyrobów.

🔸 „Życie w zaświatach faraona Szepseskafa” – odkrywanie tajemnic starożytnego Egiptu i wierzeń związanych z życiem po śmierci oraz fascynująca gra!

Cieszymy się, że mogliśmy dzielić się wiedzą, rozbudzać ciekawość i wspólnie doświadczać nauki w jej najbardziej przystępnej i angażującej formie. Dziękujemy za wszystkie rozmowy, pytania i uśmiechy – do zobaczenia podczas kolejnych wydarzeń!

Wczoraj, 15 czerwca, mieliśmy zaszczyt rozpocząć oficjalną współpracę naukową z Collegium Civitas. Zdjęcie uwiecznia moment podpisania Porozumienia między naszym Instytutem, reprezentowanym przez dr Zuzannę Wygnańską - p.o. zastępczyni dyrektor IKŚiO PAN a JM Rektorem Uniwersytetu Civitas dr hab. Stanisławem Mockiem, prof. UC.

W spotkaniu wzięli udział - p. Teresa Wierzbowska, pełnomocnik Rektora CC ds. Kształcenia Ustawicznego oraz dr Krzysztof Radtke, który będzie koordynował współpracę ze strony IKŚiO.

Cieszymy się bardzo na tę współpracę!

ENG
We are honoured to announce that yesterday, June 15, we officially initiated a scientific partnership with Collegium Civitas. Pictured here is the signing of the Agreement between our Institute, represented by Dr. Zuzanna Wygnańska, Acting Deputy Director of IKŚiO PAN, and the Rector of Collegium Civitas, Dr. Hab. Stanisław Mocek, Prof. CC.

In attendance were Ms Teresa Wierzbowska, Collegium Civitas Rector’s Plenipotentiary for Lifelong Learning, and Dr. Krzysztof Radtke, who will coordinate the partnership on behalf of IKŚiO.

We are very much looking forward to this collaboration!

Dr Wojciech Ejsmond had the pleasure of presenting the latest results of the Gebelein Archaeological Project during a visit to The Sphinx Foundation for Archaeological Research in Chicago.

The lecture highlighted recent discoveries from Gebelein, offering a perspective on ancient Egyptian life beyond the royal court and elite circles. Rather than focusing solely on kings, officials, and monuments, the project explores the experiences of ordinary people who lived in provincial communities along the Nile.

The Gebelein micro-region preserves an exceptionally rich archaeological record, spanning from the Palaeolithic to the Medieval period and encompassing nearly every major type of site known from the Nile Valley. Despite its significance, much of the area's archaeological heritage remains understudied, with numerous excavations unpublished and large sections of the landscape never systematically surveyed.

Through fieldwork, archival research, and the contextual analysis of material culture, the Gebelein Archaeological Project is helping to reconstruct the social and cultural history of ancient Egypt from the ground up, revealing new insights into the lives of those who shaped the country beyond its famous centres of power.

Images from the field by Olek Leydo ➡️Leydo Film

📣We have the exceptional pleasure of inviting you to the new edition of the Archaeological Seminar of the IMOC PAS – now in a hybrid format!

This hybrid series will be inaugurated by Prof. Dr Hab. Teodozja Rzeuska, Dr Henryk Meyza, Dr Chiori Kitagawa, Marta Bajtler-Foryś, Aneta Cedro, and Paulina Wołodźko, with a presentation titled:

"Asyut - the Centre of Ancient Trade – Preliminary Remarks"

The lecture will take place on Tuesday, June 16, from 2:30 PM to 4:00 PM CET in Room 321 at IMOC PAS (Nowy Świat 72), as well as online via MS Teams.

To get a link, write to:
⬇⬇⬇
[email protected]

A warm welcome to everyone!

ABSTRAKT
The project ‘Asyut – the Centre of Ancient Trade’ was conducted within the framework of the Beethoven Classic 3 grant (UMO-2018/31/G/HS3/03386) for Polish-German research projects funded by the National Science Centre (NCN) and Deutsche Forschungsgemeinschaft (DFG). The project aimed to clarify the role of Asyut as a hub of exchange and trade from the Early Bronze III age (late Old Kingdom) till VIII century AD, as well as to reveal what factors had shaped this trade in particular historical epochs. The site Gebel Asyut al-Gharbi is situated in the mountains on the west bank of the Nile in modern Asyut. It served for at least 4,500 years as a burial ground for people and sacred animals, a place of pilgrimage to the temple situated on the hilltop, and finally as a site chosen by anchorites, and visited by Copts who established their monasteries there. Over the course of more than 20 seasons of work by the German-Egyptian Mission, a vast number of artefacts were collected, which formed the basis for the research project. Within the framework of the project, various categories of artifacts - primarily ceramic, but also faience, shells and other objects imported from outside the Nile Valley were also analysed. The research methodology involved the on-site preparation and analysis of thin sections, GCMS and XRF analysis, alongside as well as the documentation and epigraphic study of dipinti.

Dr hab. Michał Moch, Associate Professor of IMOC PAS, took part in the 16th Symposium of the ICTM Mediterranean Music Studies Group (MMS): The Mediterranean as Sonic Tourbillon: Interventions of Connection and Disconnection, held in Izmir from 1 to 4 June 2026, at Ege University (Ege Üniversitesi).

M. Moch is currently the only Polish scholar working within the ICTM Mediterranean Music Studies Group framework. He presented a paper entitled Hip-Hop and Trap in Greater Cairo – Evolving Genres Between Cohesion and Disconnection.

With the Co-Editor and Co-Researcher, Dr. Jillian Fulton-Melanson, M. Moch also promoted the forthcoming book, Cairo Music Scene(s) Since 2011: Between Political Activism and Cultural Change, during the panel as well as in conversations with colleagues. Participating in the conference provided valuable opportunities to share ongoing research, receive feedback from scholars in the field, and engage with current discussions relevant to this work.

Z ogromnym zasmuceniem przyjęliśmy w Instytucie wiadomość o śmierci profesora Piotra Tarachy. Swój niezaprzeczalny autorytet zbudował na wiedzy i zaangażowaniu w dziedziny, w których działał. Dla świata nauki była to wybitna postać – przede wszystkim światowego formatu znawca języka, literatury i religii Hetytów. Dał się poznać również jako osoba oddana sprawom Uniwersytetu Warszawskiego (między innymi jako dziekan Wydziału Orientalistycznego w latach 2016–2024) oraz Polskiej Akademii Nauk – jako przewodniczący Prezydium Komitetu Nauk Orientalistycznych, a także członek Rady Naukowej IKŚiO PAN (2019–2026).

Dodatkowo — a może przede wszystkim — był też wyjątkowym nauczycielem. Miał opinię wymagającego wykładowcy. Ale z własnego doświadczenia mogę powiedzieć, że w zetknięciu z Jego wszechstronną wiedzą, pasją naukową i szczerą miłością do Anatolii — od starożytności po współczesność — nabierało to głębokiego sensu. Trwające ponad godzinę egzaminy ustne z historii i archeologii wschodu starożytnego były erudycyjną podróżą pod przewodnictwem prawdziwego pasjonaty. Pod Jego okiem ukształtowało się nowe pokolenie czynnych hetytologów, co jest najlepszym świadectwem autorytetu i umiejętności dydaktycznych profesora Tarachy. Na koniec należy dodać, że był przyzwoitym człowiekiem. I to najlepiej podsumowuje jego działalność na każdym polu.

šumka lā imat - non omnis tu morieris

W imieniu Dyrekcji oraz pracowników Instytutu Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
Zuzanna Wygnańska, uczennica profesora Piotra Tarachy

Our colleague, Dr Wojciech Ejsmond, recently presented the results of his ongoing research on Gebelein in a lecture entitled “Funerary Landscape of Gebelein” at Yale University at the Old Kingdom Art and Archaeology Conference.

The presentation highlighted key results from archival investigations and recent fieldwork, offering new insights into the funerary landscape of the region. Dr Ejsmond also introduced a new interpretation of Gebelein’s role during the First Intermediate Period, suggesting that the area served as the seat of an autonomous local elite.

PL
📣W dn. 27-29 maja dr Patrycja Kozieł-Nystrom z Pracowni Badań nad Afryką Subsaharyjską wzięła udział w VIII Kongresie Afrykanistów Polskich, wyjątkowym wydarzeniu gromadzącym badaczy, ekspertów i pasjonatów Afryki! Kongres organizowany przez Polskie Towarzystwo Afrykanistyczne odbył się w Muzeum Miejskie w Żorach, gdzie znajduje się imponująca kolekcja artefaktów z różnych krajów Afryki.
🤓Dr Kozieł-Nystrom wygłosiła referat pt. "Afro-Brazylijczycy w Nigerii: dziedzictwo kulturowe jako przestrzeń pamięci, znaczeń i aktywizacji społeczno-kulturowej".
Gośćmi specjalnymi tegorocznego Kongresu byli m.in. prof. Anastase Shyaka, ambasador Republiki Rwandy w Polsce, oraz Vieira Mário Mauelele, pisarz i historyk z Mozambiku, który wygłosił wykład inauguracyjny. Dziękujemy za stworzenie przestrzeni do inspirujących rozmów i merytorycznej debaty. Wracamy z nowymi pomysłami, cennymi doświadczeniami i motywacją do dalszej pracy.


ENG
📣From 27–29 May, Dr. Patrycja Kozieł-Nystrom from the Division for Research on Sub-Saharan Africa participated in the 8th Congress of Polish Africanists, a unique event bringing together researchers, experts, and Africa enthusiasts.
Organized by the Polish Africanist Society, the Congress took place at the Municipal Museum in Żory, home to an impressive collection of artifacts from various African countries.
🤓 Dr. Kozieł-Nystrom presented a paper in Polish entitled “Afro-Brazilians in Nigeria: Cultural Heritage as a Space of Memory, Meaning, and Socio-Cultural Activation.”
Among the special guests of this year’s Congress were Prof. Anastase Shyaka, Ambassador of the Republic of Rwanda to Poland, and Vieira Mário Mauelele, a writer and historian from Mozambique, who delivered the opening keynote lecture.
We would like to thank the organizers for creating a space for inspiring conversations and meaningful academic debate. We return with new ideas, valuable experiences, and renewed motivation for our future work.