14/11/2019
Czy moje dziecko ma autyzm❓❓❓
Bardzo często rodzice sami zauważają, że ich dziecko zachowuje się inaczej (np. obserwując inne dzieci na placu zabaw). Niejeden raz nauczyciele szkolni i przedszkolni sugerują rodzicom, że zachowanie dziecka odbiega od normy. Nie zawsze musi ono wynikać z zaburzeń o charakterze spektrum autyzmu, lecz jeśli mamy wątpliwości poniżej przytaczam listę objawów które mogą występować w zaburzeniach o charakterze autyzmu. Lista nie wyczerpuje całego tematu i nie może zastąpić wizyty u profesjonalnego diagnosty lub lekarza.
➡ Brak standardowych zachowań adekwatnych do danego wieku – np. małe dziecko nie reaguje na swoje imię, nie potrafi naśladować prostych gestów („pa,pa”), nie chce się przytulać, nie powtarza prostych sylab i słów, nie okazuje emocji w kontakcie z rodzicami, wydaje się być nieobecne, jakby "za mgłą", sprawia wrażenie, że nie słyszy tego co się do niego mówi.
➡ Nie dąży i nie szuka kontaktu fizycznego, nie reaguje n głos mamy, trzymane n rękach jest sztywne i zachowuje się jak „kłoda”.
➡ Trudności w nawiązywaniu kontaktu wzrokowego i werbalnego. Dziecko nie spogląda na osobę, która do niego mówi, odwraca wzrok, oraz nie podejmuje prób wypowiadania się i używania słów.
➡ Ma problemy z inicjowaniem kontaktu, wspólną zabawą, zdobywaniem kolegów.
➡ Nie wchodzi w role podczas zabawy (np. zabawa w dom), nie podejmuje się naśladowania innych.
➡ Rzadko albo nigdy nie chwali się swoimi osiągnięciami (np. nie pokazuje swoich rysunków rodzicom, nauczycielce w przedszkolu)
➡ Mimika twarzy jest bardzo ograniczona, nie potrafi odczytywać i rozumieć mimiki twarzy innych osób,
➡ Wspomaga się prostymi, niezbędnymi gestami zamiast mówić– np. jeśli chce coś zjeść wskazuje palcem na lodówkę.➡ Stosuje pedantyczny, encyklopedyczny język (w przypadku dzieci z zespołem Aspergera)
➡ Nie potrafi dostosować stylu i sposobu mówienia do sytuacji – zawsze wypowiada się w taki sam sposób.
➡ Nie jest zainteresowany prowadzeniem dialogu, w wypowiedziach przeważają monologi,
➡ W swojej wypowiedzi używa nietypowego tonu głosu, ciągle powtarza te same zdania, mówi w 3 osobie np. Tomek chce samochód (zamiast „Ja chcę samochód”).
➡ Wypowiada się niepoprawnie pod kątem gramatycznym (jeśli osiągnęło wiek, w którym powinno stosować już poprawne struktury).
➡ Stosuje echolalie – powtarza to, co zostało do niego powiedziane, często bez zrozumienia sensu i znaczenia.
➡ Nie rozumie poczucia humoru, ironii, sarkazmu, aluzji, przysłów, powiedzeń.
➡ Sztywność zasad, reguł i schematyczność – np. każda zabawka ma swoje miejsce i można bawić się nią tylko w ściśle określony sposób; idąc do przedszkola dziecko zawsze chce iść tą samą drogą; wszystkie przedmioty muszą być ustawione od najmniejszego do największego; dziecko bawi się tylko na własnych zasadach. Jakakolwiek zmiana schematu spotyka się z silnym oporem, buntem, złością i wybuchem emocji.
➡ Potrafi przez bardzo długi czas obserwować pracę pralki, wentylatora, kręcącego się koła itp.
➡ Brak umiejętności właściwego rozumienia, przeżywania i komunikowania o emocjach - dziecko nie potrafi mówić i nazywać tego co czuje oraz nie potrafi kontrolować swoich reakcji emocjonalnych.
➡ Niedowrażliwość sensoryczna – dostarczanie sobie silnych i długotrwałych bodźców dotykowych, wzrokowych, słuchowych np. dziecko uderza głową o drzwi, bardzo mocno się przytula, lubi kierować swój wzrok w silne źródło światła, uwielbia bardzo głośną muzykę (ponieważ tylko wtedy zaczyna coś odczuwać).
➡ Nadwrażliwość sensoryczna - dziecko reaguje bardzo nerwowo na zwykły dotyk, cichą muzykę itp.
➡ Stereotypowe zachowania ruchowe - kręcenie się w kółko, niekontrolowane ruchy rąk i nóg, uderzenie o przedmioty, ciągłe powtarzanie tych samych sekwencji ruchów.
➡ Problemy z jedzeniem, tolerowanie tylko wybranych produktów, trudności jelitowo-żołądkowe.
➡ Duże odchylenia od normy rozwojowej – np. brak mowy (w sytuacji, kiedy powinna się kształtować), lub przeciwnie – np. dziecko potrafi biegle czytać w wieku 4 lat.
➡ Przejawianie silnych zainteresowań dotyczących wybranej dziedziny – np. dziecko wie wszystko o dinozaurach i tylko o nich chce rozmawiać. Jeśli druga osoba próbuje zainteresować go czymś innym, ono natychmiast wraca do swojego ulubionego tematu i nie chce podejmować rozmowy o czymś innym. W kontaktach z rówieśnikami próbuje narzucić im bieg rozmowy skupiony wokół ulubionego tematu (są to tzw. umiejętności wysepkowe).
➡ Trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu relacji społecznych – ciągłe dążenie do nadmiernych kontaktów z rówieśnikami lub przeciwnie – unikanie ich.
➡ Trudności w rozumieniu i przestrzeganiu zasad społecznych.
➡ Niektóre osoby ze spektrum autyzmu posiadają tzw. umiejętności wysepkowe np. potrafią zapamiętać rozkład jazdy wszystkich autobusów, znają na pamięć setki wierszy itp.
DIagnozujemy autyzm narzędziem ADOS-2