Khor Shambat

Jest coś jeszcze. Po kilkunastu miesiącach prac, wreszcie gotowy i wysłany do pewnej zacnej redakcji jest też najważniejszy artykuł związany z naszym grantem. Zgranie zespołu złożonego z naukowców pracujących w dziesięciu różnych ośrodkach badawczych Europy nie było łatwe i wymagało sporo czasu, ale efekt powinien zrekompensować trudy. Wspólnie z dr Julie Dunne z Bristolu, wraz z trzynastoma znakomitymi specjalistami, w oparciu o analizy pozostałości lipidów na ceramice (i samej ceramiki), fitolitów na narzędziach kamiennych, płytki nazębnej z pochówków neolitycznych i mezolitycznych, danych archeozoologicznych i paleobotanicznych pochodzących z datowanych i stratyfikowanych kontekstów, przygotowaliśmy artykuł, który pokazuje zmiany w strategiach adaptacyjnych od mezolitycznych myśliwych-rybaków-zbieraczy do neolitycznych pasterzy. Wszystko to dało unikalny obraz środowiska naturalnego i życia ludzi we wczesnym i środkowym holocenie w centralnym Sudanie. Czekamy na recenzje…

Wkrótce, w czasopiśmie Polish Archaeology in the Mediterranean, powinien ukazać się (jest już po recenzjach) artykuł dotyczący późniejszych mieszkańców okolic – "Post-Meroitic cemetery at the Khor Shambat site in Sudan" (Bobrowski et al.).

Kolejny artykuł dotyczący badań w Khor Shambat – Jórdeczka et al. 2020. "Neolithic Inhabitants of Khor Shambat 1, Sudan" – znalazł się w najnowszym, 58 numerze Archaeologia Polona, który w całości poświęcony jest prahistorii północno-wschodniej Afryki i dedykowany Panu Profesorowi Michałowi Kobusiewiczowi.
Jest tam zresztą wiele bardzo interesujących publikacji, a całość można pobrać ze strony http://journals.iaepan.pl/apolona

Jeszcze jedna zawarta w niej praca związana jest z naszymi badaniami. Artykuł: Masojć et al. 2020. "Acheulean Bifaces from Khor Shambat, Omdurman (Sudan), Comparative Studies in the Nubian Context" pokazuje paleolityczny kontekst osadnictwa w rejonie Khor Shambat. Kierujący projektem NCN 2015/19/B/HS3/03562, "Homo erectus na szlaku ku Eurazji. Aglomeracja stratyfikowanych stanowisk tradycji aszelskiej na Pustyni Arabskiej w Sudanie" prof. Mirosław Masojć, wraz z Grzegorzem Michalcem i Amel Hassan Gismallah (NCAM) oraz przy współpracy z Andrzejem Gałasiem i Maciejem Jórdeczką (NCN 2015/17/D/HS3/01492) podjęli się opracowania zespołu zabytków aszelskich znalezionych przez anonimowego odkrywcę w rejonie Khor Shambat oraz weryfikacji istnienia stanowisk paleolitycznych na podstawie badań powierzchniowych…

Archaeologia Polona Archeology Polona is a scientific journal published in English annually by the Institute of Archeology and Ethnology of the Polish Academy of Sciences. The main goal of the journal is to present a wide range of different approaches to the most important problems of modern archeology.

Po dość długim oczekiwaniu, w 2020 roku ukazał się wspomniany wcześniej artykuł dotyczący neolitycznych pochówków w naczyniach ceramicznych: Rebirth in the afterlife: Neolithic pot burials from Khor Shambat, Sudan.
Poniżej link do publikacji:

Rebirth in the afterlife: Neolithic pot burials from Khor Shambat, Sudan (2020). Rebirth in the afterlife: Neolithic pot burials from Khor Shambat, Sudan. Azania: Archaeological Research in Africa: Vol. 55, No. 1, pp. 44-68.

Najwyższy czas na trochę uzupełnień…
Badania terenowe na stanowisku KSH 1 są już zakończone, choć mamy nadzieję na powrót w kolejnych latach. Do końca dobiegł też nasz grant
Stanowisko jest wyjątkowe i warte przebadania w jak największym stopniu.
Dotychczasowe wyniki prezentowaliśmy między innymi na 9 konferencjach krajowych i 3 międzynarodowych.
W 2018 roku byliśmy w Paryżu na 14e Congrès International des Études Nubiennes z referatem "Khor Shambat. Mesolithic and Neolithic settlement and cemetery in Omdurman, Sudan".
W 2019 roku w Poznaniu, na międzynarodowym symposium Society and Subsistence in the Prehistory of Northeastern Africa przedstawiliśmy dwa referaty: "The Mesolithic and Neolithic Periods in the Sudanese Nile valley. View from the Khor Shambat 1 site" oraz przygotowany wspólnie z J. Dunne "Diet and subsistence practices at Khor Shambat, Sudan, identified through organic residue analysis of Khartoum Mesolithic and Neolithic pottery". Prezentowaliśmy też poster "Neolithic Inhabitans of Khor Shambat, Sudan".
W zeszłym roku na konferencji Beyond paradigms. 25th Annual Meeting of the EAA w Bernie wygłosiliśmy referat "Life on the river bank. View from the Mesolithic and Neolithic Khor Shambat" oraz pokazaliśmy poster "Neolithic pot burials from Khor Shambat, Sudan"

Ukazało się też kilka publikacji, o których już wkrótce…

Fot. Jerzy Wierzbicki

Wspomniany wcześniej wykop pod drogą, w północnej części stanowiska, zaskakuje coraz bardziej. W mezolityczne warstwy, o niewielkiej w tym miejscu miąższości, wkopane są neolityczne obiekty i pochówki. Jest co robić. Dużo pracy, także dla Maurycego, zwłaszcza, że działamy na dwóch wykopach (łącznie około 100 m2) …

Pomiędzy stanowiskiem a bazą. Kilka obrazków z okna samochodu

Tymczasem na wykopie … Z dnia na dzień coraz ciekawiej. Jest nad czym myśleć 😉