Oświęcimski Instytut Praw Człowieka

21/07/2026

CENA (S)POKOJU
❗️ Już po raz dziewiąty Oświęcimski Instytut Praw Człowieka wspólnie z Wydział Socjologii Uniwersytet Warszawski zapraszają na konferencję z cyklu „Komparatystyczne studia nad ludobójstwem”. W tym roku jej temat przewodni brzmi: „Cena (s)pokoju. Ile kosztuje nasze milczenie i bezkarność sprawców?”
❗️ Wojny rozgrywają się na oczach świata, a kolejne zbrodnie pozostają bez osądzenia – poczynając od nierozliczenia wielu zbrodniarzy z okresu II wojny światowej, przez sprawców okrucieństw z Rwandy, Kambodży, Timoru Wschodniego, po odpowiedzialnych za współczesne wojny oraz akty przemocy na masową skalę w Ukrainie, Gazie czy Mjanmie. Polityczne kalkulacje sprawiają, że zbrodniarze zbyt często pozostają nietykalni, a ofiary – niewysłuchane.
❗️ Zapraszamy do udziału w konferencji naukowców, nauczycieli, edukatorów i osoby pracujące na rzecz praw człowieka, by wspólnie przyjrzeć się mechanizmom bezkarności i ich konsekwencjom. Będziemy rozmawiać o tym jak państwa i instytucje międzynarodowe reagują na zbrodnie, co powstrzymuje świat przed stanowczymi działaniami oraz jakie koszty wiążą się z bezkarnością sprawców.

❗️ Zgłoszenia na konferencję przyjmujemy do 15 września. FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY znajduje się na stronie: www.oipc.pl

❗️ Propozycje obszarów tematycznych wystąpień:
1. Nierozliczone zbrodnie II wojny światowej
- mechanizmy sprzyjające bezkarności sprawców po 1945 roku
- geopolityka zimnej wojny a zaniechania w ściganiu zbrodniarzy nazistowskich
- instytucjonalne i społeczne czynniki utrudniające dochodzenie sprawiedliwości
2. Narracje chroniące sprawców
- polityka historyczna jako narzędzie wypierania odpowiedzialności i relatywizowania winy
- edukacja historyczna jako obszar służący konstruowaniu „wygodnej wersji historii”
- muzea i miejsca pamięci jako aktorzy polityki rozliczeń
- film, literatura i sztuka a milczenie o zbrodniach
3. Zbrodnie masowe XX i XXI wieku, które wciąż wymykają się karze
- granice skuteczności w osądzaniu sprawców zbrodni masowych (między ideą a rzeczywistością)
- polityczne i ekonomiczne interesy państw jako bariera dla egzekwowania prawa międzynarodowego
- czynniki wzmacniające bezkarność zbrodniarzy
- przyszłość globalnego systemu odpowiedzialności karnej
- pokój jako cena za brak sprawiedliwości
4. Znaczenie dokumentowania zbrodni w erze „mediów społecznościowych” dla osądzania zbrodniarzy.

❗️ Jak zwykle – planujemy, aby efektem konferencji była kolejna pokonferencyjna książka (o ile uda nam się pozyskać na nią pieniądze).

❗️Partnerami konferencji są: Porównawcze Studia Cywilizacji UJ, Auschwitz Institute for the Prevention of Genocide and Mass Atrocities, Miejska Biblioteka Publiczna w Oświęcimiu Galeria Książki.

❗️Konferencja jest współrealizowana w ramach projektu CEMORY finansowanego przez Unię Europejską. Wyrażone poglądy i opinie osób zaangażowanych w projekt są jedynie ich opiniami i niekoniecznie odzwierciedlają poglądy i opinie Unii Europejskiej lub Komisji Europejskiej.

21/07/2026

PAMIĘĆ O AUSCHWITZ W ŚWIECIE 2.0
➡️O kształtowaniu pamięci o Auschwitz w erze cyfrowej oraz o szansach i zagrożeniach, jakie niesie ze sobą współczesny świat mediów społecznościowych i nowych technologii, mówiła dr Alicja Bartuś podczas wykładu inaugurującego trzeci stopień letniego seminarium „Kontekst Nauczania o Holokauście”. Seminarium zostało przygotowane przez Dział Edukacji Żydowskiego Muzeum Galicja / GJM Education Department.
❗️To dla nas ogromna radość i zaszczyt, że po raz kolejny mogliśmy być częścią tego interesującego projektu edukacyjnego. Serdecznie dziękujemy za zaproszenie dr Katarzynie Suszkiewicz💐 i Annie Wencel💐
❗️Przy tej okazji polecamy wyjątkową wystawę w Muzeum pt. „Przecięcia” autorstwa Anny Wencel. Jej misternie wykonane wycinanki tworzą niezwykłe kompozycje na styku kultur, splatając motywy żydowskie z elementami polskiej i ukraińskiej sztuki ludowej. Wystawa w subtelny sposób łączy sztukę z edukacją, stając się opowieścią o symbolach, tradycjach i wielości znaczeń ukrytych w pozornie prostych formach.

02/07/2026

IV LETNIA AKADEMIA
➡️W świecie pełnym wojen, konfliktów i niepewności edukacja nabiera dziś szczególnego znaczenia. Bo rozmowa o przeszłości ma sens tylko wtedy, gdy pomaga nam lepiej rozumieć teraźniejszość i odpowiedzialnie kształtować przyszłość.

➡️Za nami IV edycja Letniej Akademii im. Samuela i Edith Fleischmanów – wspólnego przedsięwzięcia Oświęcimskiego Instytutu Praw Człowieka oraz Auschwitz Institute for the Prevention of Genocide and Mass Atrocities, realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Edwarda Fleischmana.

➡️Ed Fleischman: „Ta Akademia powstała, aby uczcić dziedzictwo moich rodziców — Samuela i Edith Fleischmanów — polskich ocalałych z Holokaustu. Obecność moich trzech wnuczek ze mną jest {...} przypomnieniem, dlaczego musimy zachować i przekazywać dalej pamięć.
Moja matka, Edith Jacobowitz, urodziła się w Łodzi — zaledwie 240 km od Auschwitz. Emma nosi imię po mojej matce. Była krawcową, więc kiedy ona i jej rodzina zostali deportowani do Getta Łódzkiego, musiała szyć ubrania dla niemieckich żołnierzy. Pod koniec wojny została przewieziona do KL Auschwitz, gdzie straciła całą rodzinę. Po przybyciu do obozu szła ze swoją siostrą. Strażnik wskazał mojej matce jeden kierunek, jej siostrze drugi — i moja matka nigdy więcej jej nie zobaczyła. Została wyzwolona przez amerykańskich żołnierzy i ostatecznie trafiła do Nowego Jorku. Wojna nigdy jej nie opuściła i często o niej mówiła. Była najsilniejszą i najciężej pracującą osobą, jaką kiedykolwiek znałem.
Mój ojciec, Samuel Fleischman, urodził się w Galicji. Był człowiekiem niezwykle towarzyskim. (...) Trafił do Paryża, gdzie pracował jako krawiec. Miał tam pierwszą żonę oraz córkę, które zostały deportowane z Paryża, a on nigdy więcej ich nie zobaczył. Później został uwięziony w francuskim obozie internowania, uciekł i przeżył (...). W przeciwieństwie do mojej matki, ojciec nigdy nie mówił o swoich wojennych doświadczeniach.
Moi rodzice poznali się w Nowym Jorku, przeprowadzili się do New Jersey, gdzie założyli hodowlę kur, a następnie otworzyli fabrykę odzieży.
Dorastałem zupełnie inaczej niż moi przyjaciele. Nie mieliśmy pieniędzy, ale dało mi to ducha przedsiębiorczości.
Co najważniejsze, ich historia moich rodziców, stała się częścią mojego życia i wezwaniem do działania.
Chcę zrobić wszystko, aby pomóc stworzyć przyszłość, w której nikt nie będzie cierpiał z powodu jakiegokolwiek aspektu swojej tożsamości — tak jak cierpieli moi rodzice.”

Przez kilka intensywnych dni nauczyciele, nauczycielki oraz edukatorzy z całej Polski uczestniczyli w wykładach i spotkaniach z ekspertami, a także poznawali historię i współczesne oblicze Oświęcim - Miasto Pokoju - City of Peace. Odwiedzili miejsca ważne dla pamięci i edukacji: Auschwitz Memorial / Muzeum Auschwitz, synagogę i Muzeum Oshpitzin, OIPC oraz wystawę Mariana Kołodzieja w Centrum św. Maksymiliana w Harmężach .

➡️Dziękujemy wszystkim prelegentom i prelegentkom oraz uczestniczkom i uczestnikom za inspirujące rozmowy, otwartość i gotowość do wspólnego poszukiwania odpowiedzi na pytania, które dziś stawia przed nami świat. To właśnie w edukacji rodzą się narzędzia do budowania odpowiedzialności i odporności na nienawiść.

03/06/2026

VIII Oświęcimskie Forum: Europa wobec wyzwań XXI wieku
Sesja III. WARTOŚCI I SIŁA W GOSPODARCE
Dyskusja z udziałem: Marcina DĄBROWSKIEGO, Aleksandry MAJDY, Zbigniewa BARTUSIA. Prowadzenie dyskusji: Paweł Wujec

SESJA III. WARTOŚCI I SIŁA W GOSPODARCEWszystko na sprzedaż kontra...

03/06/2026

VIII Oświęcimskie Forum: Europa wobec wyzwań XXI wieku
Sesja II. WARTOŚCI I SIŁA W (GEO)POLITYCE
Dyskusja z udziałem: prof. Agnieszki BIEŃCZYK-MISSALI, Teresy KAMIŃSKIEJ, prof. Roberta TRABY. Prowadzenie dyskusji: Zbigniew Bartuś.

SESJA II. WARTOŚCI I SIŁA W (GEO)POLITYCEPrawo silniejszego kontra...

02/06/2026

UZBROIĆ WARTOŚCI W SIŁĘ
Jerzy Buzek mówił m.in. że rządzenie i działanie w oparciu o wartości to coś, co zdecydowanie warto podejmować, choć nie zawsze się to opłaca. Jeśli bowiem za tymi wartościami nie stoi siła, możemy wiele stracić. Bez niej nie jesteśmy w stanie ich obronić. Siła ma tę ogromną wartość, że pozwala nam działać skutecznie i postawić na swoim. Trudno jednak mówić o sprawczości, gdy jesteśmy bezsilni i zależni od tych, którzy tę siłę posiadają. Musimy „uzbroić” nasze wartości - z których nie wolno nam rezygnować, bo w dłuższej perspektywie to one mają największe znaczenie - w tak zwaną odporność. Przed 2020 rokiem słowo „odporność” rzadko pojawiało się w dokumentach Unii Europejskiej. Dziś wiemy, że musimy być odporni w każdej dziedzinie życia. Odporność oznacza zdolność radzenia sobie z wyzwaniami, porządkowania świata wokół nas oraz umiejętność działania samodzielnie - bo żyjemy w rzeczywistości, w której coraz częściej brakuje jasno określonych reguł.

Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z prof. Jerzym Buzkiem, która poprowadził Szymon Glonek podczas VIII Oświęcimskiego Forum: Europa wobec wyzwań XXI wieku.

SESJA I. WARTOŚCI I SIŁA W EUROPIEZ Jerzym BUZKIEM rozmawia Szymon...

29/05/2026

Koniec roku szkolnego się zbliża – tymczasem warsztaty w OIPC nabierają przyspieszenia😊 Codziennie odwiedzają nas uczniowie i uczennice z oświęcimskich szkół podstawowych. Rozmawiamy o emocjach, które towarzyszą dzieciom w relacjach z rówieśnikami, jak i z dorosłymi, a także dyskutujemy o sposobach lepszego komunikowania się nawzajem. Duża część naszych działań poświęcona jest hejt, który stanowi dla wielu dzieci olbrzymi problem. Uczymy rozmawiać i dyskutować bez nienawiści. Jest przy tym zawsze dużo kreatywnej pracy i świetnych rozmów. Dziękujemy za wspólnie spędzony czas! 💛

29/05/2026

Z młodzieżą z II Liceum Ogólnokształcące im. Adama Asnyka w Bielsku-Białej - podczas warsztatów „Dlaczego tak łatwo ulegamy propagandzie?” - wspólnie przyglądaliśmy się mechanizmom manipulacji, roli mediów i temu, jak ważne jest dziś krytyczne myślenie. Młodzi ludzie dzielili się swoimi refleksjami i pokazali ogromną wrażliwość na otaczający świat. Wcześniej uczniowie i uczennice odwiedzili Muzeum Auschwitz. Grupa przyjechała pod opieką: Andrzeja Heczko oraz Dominiki Rudnik.
Dziękujemy za obecność, rozmowę i wspólnie spędzony czas!

26/05/2026

Kochane Mamy,
dziękujemy za Waszą miłość, czułość i siłę, która daje poczucie bezpieczeństwa. Niech nie zabraknie Wam radości, spokoju i powodów do uśmiechu.
Wszystkiego, co najpiękniejsze !💐❤️