17/06/2026
Powitać!
Kierunek ➡️ Góralskie posiady na Uniwersytecie Ignatianum w Krakowie 16.06.2026
Wstajemy skoro świt, aby napić się orawskiego – góralskiego ciepła. Wczoraj na Uniwersytecie Ignatianum w Krakowie odbyły się posiady góralskie, których współorganizatorem było nasze Góral Studies Center - Centrum Badań Góralskich UIK wraz z Krakowskim Oddziałem Związku Podhalan im. Włodzimierza Wnuka.
Preludium spotkania stanowiły melodie orawskie zagrane przez Zespół Regionalny „Orawskie Roztoki” z Lipnicy Wielkiej na Orawie. Następnie dr Marek Liszka otworzył wydarzenie słowami ks. prof. Józefa Tischnera: „Kto głupi, a postawi się go blisko granicy, to zostanie jeszcze głupszy, a kto mądry ten zobaczy wielkie horyzonty i wielki świat”.
Słowa te wypowiedział ks. prof. Tischner podczas kazania wygłoszonego 24 maja 1992 r. w Lipnicy Wielkiej pod Babią Górą w trakcie uroczystości ponownego wmurowania tablicy pamiątkowej Piotra Borowego – gazdy i działacza niepodległościowego.
🎞️W pierwszej części widzowie mieli możliwość obejrzenia filmu dokumentalnego „Melodia spod Babiej” (2025) w reżyserii Dawida Pulita, do którego dr Marek Liszka przetłumaczył napisy z gwary orawskiej i języka polskiego na język angielski.
Druga część wydarzenia miała formę posiadów. Na scenie pojawił się reżyser filmu, pan Eugeniusz Karkoszka – instruktor i kierownik Zespołu Regionalnego „Orawskie Roztoki”, Państwo Anna i Kazimierz Lassakowie – instruktorzy Zespołu Góralskiego „Hamernik", a także Prezesostwo KOPZ, reprezentujące kulturę Górali Skalnego Podhala, oraz pan Stefan Majerczak – Zastępca Prezesa KOZP, reprezentujący kulturę Górali Pienińskich. Spotkanie poprowadziła pani dr hab. Stanisława Trebunia-Staszel, prof. UJ – Wiceprzewodnicząca Rady Naukowej Związku Podhalan im. Świętego Jana Pawła II, Kierownik Podyplomowego Studium Muzeologicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego wraz z dr Markiem Liszką.
🎻🎥📷Zebrani posiadnicy dyskutowali o motywach powstania filmu, o Wielkich Orawianach, do których z pewnością można zaliczyć pana Eugeniusza Karkoszkę, a zarazem skromnego bohatera filmu, a także reżysera filmu – pana Dawida Pulita – i specjalistki od zdjęć – pani Anny Działek-Pulit. Nie każdy bohater nosi pelerynę. Czasem może po prostu nosić skrzypce, kamerę i aparat fotograficzny.
W rozważaniach zawędrowaliśmy aż do roku 2126, w którym zajrzeliśmy do starej szafy, w której znaleźliśmy stary komputer z filmem „Melodia spod Babiej”, a także informację, że równe sto lat temu odbył się pokaz filmowy z kilkudziesięcioma osobami na widowni i siedmiorgiem posiadników na prezydium Auli Głównej Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie. Zastanawialiśmy się, co chcielibyśmy przekazać pokoleniu za sto lat i co można byłoby wywnioskować ze spotkania 16 czerwca 2026 w UIK. Była mowa o wartościach: prawdzie, dobru, pięknie i szczęściu, które wybrzmiewały z każdej wypowiedzi posiadników.
🇵🇱🇺🇸 Również publiczność, w osobach pana Mariana Kowalika i p. dr Marii Jazowskiej-Gumulskiej, zabrała głos, jak to zawsze bywa na góralskich posiadach. Poruszono m.in. kwestię emigrantów i ich znaczenia w podtrzymywaniu kultury nie tylko za granicą, ale także w Polsce.
Spotkanie zakończyły melodie orawskie przybyłego zespołu, wspólny śpiew oraz poczęstunek.
🌻 Gorące podziękowania kierujemy do reżysera filmu – Dawida Pulita – przybyłego wraz z żoną Anną – za udostępnienie filmu oraz udział w posiadach.
🌻Dziękujemy członkom Zespołu Regionalnego „Orawskie Roztoki” w osobach pana Eugeniusza Karkoszki (kierownika i instruktora), Ewy Chmury, Weroniki Fitak, Korneli Karkoszki, Macieja Karkoszki, Zuzanny Lichosyt i Aleksandra Węgrzyna.
🌻Dziękujemy Zarządowi KOZP na czele z panią Prezes – Anną Lassak i I wiceprezesem KOZP – panem Stefanem Majerczakiem oraz II wiceprezesem KOPZ – p. Kazimierzem Lassakiem oraz pani dr hab. Stanisławie Trebuni-Staszel, prof. UJ za współprowadzenie posiadów.
🌻 Dziękujemy również za przybycie przedstawicielom następujących uczelni: Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie, Politechniki Krakowskiej im. Tadeusza Kościuszki, Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, Uniwersytetu Jagiellońskiego, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie, a także gościom ze Stanów Zjednoczonych Ameryki.
🌻 Gorące podziękowania kierujemy w stronę Biura Promocji UIK – p. Barbary Kocjan-Gajdy, p. Karoliny Kalińskiej, p. Agaty Górszczyk, pani Moniki Gzik z Sekretariatu Instytutu Neofilologii, studentów i doktorantów UIK w osobach Pauliny Podobińskiej, Aleksandry Ziarko, Pawła Kaczora i Adama Piecucha oraz dr Magdy Studnickiej z Instytutu Kulturoznawstwa i Dziennikarstwa UIK za pomoc w organizacji wydarzenia.
🌻 Dziękujemy również za przybycie naszym przyjaciołom: Prodziekan ds. Studenckich i Organizacji Kształcenia – dr hab. Barbarze Surmie, prof. UIK; Dyrektor Instytutu Neofilologii – dr hab. Annie Bugajskiej, prof. UIK; oraz Dyrektorowi Instytutu Filozofii UIK – dr. Jackowi Poznańskiemu i dr hab. Ilianie Genew-Puhalewej, prof. UW z Instytutu Sławistyki Zachodniej i Południowej Uniwersytetu Warszawskiego, dr. Grzegorzowi Ziarko, panu historykowi Michałowi Szymusiakowi z Instytutu Rozwoju Orawy oraz dr Marii Jazowskiej-Gumulskiej z Towarzystwa Przyjaciół Orawy, pani historyk Monice Kosibór; panu doktorantowi UKEN Adrianowi Jaroszowi, panu Sebastianowi Lassakowi, a także słuchaczom Uniwersytetu Trzeciego Wieku UIK, Międzywydziałowemu Studium Języków Obcych UIK, członkom Góral Studies Center - Centrum Badań Góralskich, członkom KOZP i Zespołu "Mali Hamernicy", studentom i doktorantom UIK oraz gościom przybyłym z Orawy.
Zdjęcia i nagrania: Krystyna Guściora, Agata Górszczyk, Barbara Kos Ferreira, Marian Kowalik, Marek Liszka, Aleksandra Ziarko
___
[EN] ⬇️
Powitać! Welcome!
Journey ➡️ Góral Gathering at the Ignatianum University in Cracow in June 2026
We wake up at dawn to enjoy the warmth of Orava. Yesterday, a Góral gathering took place at Ignatianum University in Cracow, co-organized by our Góral Studies Center and the Włodzimierz Wnuk Krakow Branch of the Podhale Association (KOZP).
The meeting was preceded by Orava melodies performed by the Regional Ensemble "Orawskie Roztoki" from Lipnica Wielka. Dr. Marek Liszka then opened the event with words from Rev. Prof. Józef Tischner: "A foolish person, placed near the border, will become even more foolish, but a wise person will see vast horizons and a vast world."
Rev. Prof. Tischner delivered these words during a sermon on May 24, 1992, in Lipnica Wielka, at the foot of Babia Góra, during the ceremony to re-instate a commemorative plaque for Piotr Borowy, a leader and independence activist.
In the first part, viewers had the opportunity to watch the documentary film "Melodia spod Babiej" (2025) directed by Dawid Pulit, for which Dr. Marek Liszka translated the subtitles from the Orava gwara (one of the sub-Góral dialects) and Polish into English.
The second part of the event was a panel discussion. The film's director, Mr. Eugeniusz Karkoszka, instructor and head of the "Orawskie Roztoki" Regional Ensemble, along with Mr. and Mrs. Anna and Kazimierz Lassak, instructors of the "Hamernik" Góral Ensemble, appeared on stage – the Presidents of the KOPZ, representing the culture of the Rocky Podhale Górale, and Mr. Stefan Majerczak, Deputy President of the KOPZ, representing the culture of the Pieniny Górale. The meeting was moderated by Professor Stanisława Trebunia-Staszel, Vice-Chairwoman of the Scientific Council of the Podhale Association, Head of the Postgraduate Studies in Museology at the Jagiellonian University, together with Dr. Marek Liszka.
🎻🎥📷The gathered panel assembly discussed the film's motivations and the Great Oravians, who certainly included Mr. Eugeniusz Karkoszka, the film's humble protagonist, as well as the film's director, Mr. Dawid Pulit, and stills specialist, Mrs. Anna Działek-Pulit. Not every hero wears a cape. Sometimes they might simply carry a fiddle, a video camera, and a camera.
Our reflections extended all the way to 2126, where we looked into an old wardrobe and discovered an old computer with the film "Melodia spod Babiej" [Melody from Babia Góra Mountain], as well as information that exactly one hundred years earlier, a film screening had taken place with several dozen people in the audience and seven discutants in the presidium of the Main Auditorium of Ignatianum University in Cracow. We pondered what we would like to pass on to the next generation a hundred years from now and what lessons could be learned from the meeting on June 16, 2026, at the University of Krakow. The values of truth, goodness, beauty, and happiness were discussed, resonating throughout the panelists' statements.
🇵🇱🇺🇸The audience, represented by Mr. Marian Kowalik and Dr. Maria Jazowska-Gumulska, also spoke, as is common at Góral gatherings. Among the topics discussed were emigrants and their importance in preserving culture not only abroad but also in Poland.
The meeting concluded with Orava melodies performed by the visiting group, a sing-along, and refreshments.
🌻 We extend our warmest thanks to the film's director, Dawid Pulit, who arrived with his wife, Anna, for providing the film and for participating in the sessions. We thank the members of the "Orawskie Roztoki" Regional Ensemble: Mr. Eugeniusz Karkoszka (president and instructor), Ewa Chmura, Weronika Fitak, Kornelia Karkoszka, Maciej Karkoszka, Zuzanna Lichosyt, and Aleksander Węgrzyn.
🌻 We would like to thank the KOZP Board, led by its President, Anna Lassak, the KOZP First Vice-President, Stefan Majerczak, the KOZP Second Vice-President, Kazimierz Lassak, and Professor Stanisława Trebunia-Staszel, for co-chairing the meetings with Dr. Marek Liszka.
🌻 We also thank the representatives of the following universities for their attendance: AGH University of Science and Technology in Kraków, Tadeusz Kościuszko Cracow University of Technology, Andrzej Frycz Modrzewski University in Kraków, Jagiellonian University, University of Warsaw, University of the Commission of National Education in Kraków, Kraków University of Economics, Ignatianum University in Cracow, as well as the guests from the United States of America.
🌻 We extend our warmest thanks to the UIK Promotion Office – Ms. Barbara Kocjan-Gajda, Ms. Karolina Kalińska, Ms. Agata Górszczyk, Ms. Monika Gzik from the Office of the Institute of Modern Languages, UIK students and doctoral candidates – Paulina Podobińska, Aleksandra Ziarko, Paweł Kaczor, and Adam Piecuch, and Dr. Magda Studnicka from the Institute of Cultural Studies and Journalism at the UIK for their assistance in organizing the event.
🌻 We would also like to thank our friends for attending: Vice-Dean for Student Affairs and Educational Organization – Professor Barbara Surma, Director of the Institute of Modern Languages – Professor Anna Bugajska, and Director of the UIK Institute of Philosophy – Dr. Jacek Poznański and Professor Iliana Genew-Puhalewa from the Institute of Western and Southern Slavic Studies at the University of Warsaw, Dr. Grzegorz Ziarko, Historian Michał Szymusiak from the Orava Development Institute, Dr. Maria Jazowska-Gumulska from the Society of Friends of Orava, Historian Monika Kosibór, UKEN doctoral student Adrian Jarosz, Mr. Sebastian Lassak as well as students of the University of the Third Age at UIK, the Inter-Faculty Foreign Language Centre at UIK, Góral Studies Center members, KOZP members, "Mali Hamernicy" Ensemble, students and doctoral students of UIK, and guests from Orava.
Photos and videos: Krystyna Guściora, Agata Górszczyk, Barbara Kos Ferreira, Marian Kowalik, Marek Liszka, Aleksnadra Ziarko
Krakowski Oddział Związku Podhalan
Związek Podhalan w Polsce im. Świętego Jana Pawła II
Związek Podhalan w Ameryce Północnej
Zespół Góralski HAMERNIK
Zespół Mali Hamernicy
Instytut Rozwoju Orawy
Towarzystwo Przyjaciół Orawy im. ks. Ferdynanda Machaya
Samorząd Studencki Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie
Instytut Slawistyki Zachodniej i Południowej UW
Uniwersytet Ignatianum w Krakowie
Filologia Angielska na Uniwersytecie Ignatianum w Krakowie
Instytut Kulturoznawstwa i Dziennikarstwa UIK
Instytut Filozofii UIK
24/06/2026
23/06/2026
19/06/2026
18/06/2026