Sakralne Dziedzictwo Małopolski

12/11/2025

📍 Parafia Wszystkich Świętych w Zakliczynie

❗ Obraz „Wszyscy Święci” znajduje się w ołtarzu głównym w świątyni.

🔍 Obraz został namalowany na początku XVIII wieku przez nieznanego małopolskiego artystę i pochodzi z poprzedniego kościoła w Zakliczynie. Około 1775 roku wstawiono go do nowego ołtarza głównego w nowym kościele. Obraz jest bezpośrednio związany z wezwaniem świątyni – Wszystkich Świętych. Dzieło przedstawia triumf nieba, jego najważniejszych świętych kościoła powszechnego i polskiego, w tym krakowskiego.

👉 https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/wszyscy-swieci-1

28/10/2025

❗W Pałacu Biskupim w Krakowie znajduje się wyjątkowa kompozycja rzeźbiarska „Arka Przymierza”.

🔍 Przedstawia baranka – symbol Chrystusa – adorowanego przez przedstawicieli Starego (arcykapłan) i Nowego Testamentu (św. Jan Ewangelista). Podobne kompozycje spotyka się we Wrocławiu i Toruniu.

✨ Wysoki poziom wykonania i nietypowy program ikonograficzny mogą wskazywać na włoskie pochodzenie samego dzieła lub jego autora o wyjątkowych umiejętnościach artystycznych.

👉 Więcej informacji na stronie: https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/kompozycja-rzezbiarska-arka-przymierza

14/10/2025

❗Ambona z parafii św. Jana Chrzciciela w Orawce

🔍 W kościele św. Jana Chrzciciela w Orawce, znajduje się wyjątkowa ambona z przełomu XVII i XVIII wieku (ok. 1693–1705).

📌 Została wykonana z drewna z bogatą dekoracją - kolumnami korynckimi, płaskorzeźbami czterech ewangelistów oraz figurą Chrystusa. Uwagę przyciąga polichromia, złocenia i srebrzenia, a także majestatyczny baldachim z gołębicą Ducha Świętego.

👉 https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/ambona-60

02/10/2025

❗ Feretron z płaskorzeźbionymi wizerunkami św. Anny Samotrzeć i Matki Boskiej Częstochowskiej

📍 Parafia św. Klemensa w Trzemeśni

🔍 Feretron, wykonany pod koniec XVII wieku, ukazuje wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej w typie hodegetrii, stanowiący kopię cudownego obrazu z Jasnej Góry. Na rewersie znajduje się przedstawienie św. Anny Samotrzeć, będące zredukowaną formą sceny Rodziny Marii.

👉 https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/feretron-z-plaskorzezbionymi-wizerunkami-sw-anny-samotrzec-i-matki-boskiej-czestochowskiej

30/09/2025

‼️📝Chcielibyśmy Państwa serdecznie zaprosić do wypełnienia anonimowej i krótkiej ankiety dotyczącej wpływu naszego portalu Sakralne Dziedzictwo Małopolski.

Ankieta ma na celu ocenę społecznego oddziaływania działań naukowo-edukacyjnych realizowanych przez instytucje kultury i nauki w regionie.
👇👇👇
Ankieta: https://tiny.pl/0kvrt7dy

Dziękujemy‼️

📣 Zapraszamy Państwa do wypełnienia krótkiej ankiety, której celem jest zbadanie użyteczności i wpływu portalu „Sakralne Dziedzictwo Małopolski” (https://sdm.upjp2.edu.pl) na różne grupy społeczne.
Ankieta jest anonimowa, a jej wyniki posłużą do oceny społecznego oddziaływania działań naukowo-edukacyjnych realizowanych przez instytucje kultury i nauki w regionie.
Dziękujemy za udział!
👉 Ankieta: https://tiny.pl/0kvrt7dy

12/09/2025

🎨Walery Eljasz-Radzikowski (1841-1905)🎨

🔎 Był synem malarza Wojciecha Ejasza. Studiował w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych pod kierunkiem Władysława Łuszczkiewicza (1856-1862), następnie kształcił się w Monachium (1862-1865).

🖼 Po powrocie do Krakowa zajął się nauczaniem i działalnością artystyczną. Jest autorem wielu widoków miasta, podejmował w swojej twórczości również wątki legendarne i historyczne. Był autorem m.in. kilkutomowej publikacji „Ubiory w Polsce i u sąsiadów” (1879-1906) czy przewodnika „Kraków” (1902). Pisał artykuły, ilustrował, projektował kostiumy i dekoracje teatralne.

🏔 Był współzałożycielem Towarzystwa Tatrzańskiego, pomagał w organizacji Szkoły Przemysłu Drzewnego w Zakopanem i to właśnie zainteresowania tematyką tatrzańską znalazły szerokie odbicie w jego twórczości.

🖌Był również autorem polichromii ściennych i kompozycji o tematyce religijnej, m.in. prezentowanych poniżej obrazów w kościele w Skawinie.

Więcej 👉 https://sdm.upjp2.edu.pl/ludzie/walery-jan-kanty-eljasz-radzikowski

02/09/2025

🧔‍♂Caput in disco 🍽

🗡 Makabryczny motyw ikonograficzny misy z głową św. Jana Chrzciciela nawiązuje do jego męczeńskiej śmierci. Święty bowiem został ścięty z rozkazu króla Heroda na prośbę Salome, córki Herodiady, w prezencie za jej taniec. Podczas królewskiej uczty, przyniesiono jej na misie głowę św. Jana Chrzciciela.

🔎Motyw samej głowy na misie został wyodrębniony właśnie ze scen uczty u Heroda. Ponadto wpływ na rozwój i popularność tego typu przedstawień miało odnalezienie relikwii czaszki św. Jana Chrzciciela (pocz. XIII w.).

🔎Temat ten był niezwykle popularny w średniowieczu, przede wszystkim w rzeźbie, ale i w malarstwie. Dużo rzadziej pojawiał się w sztuce nowożytnej, dlatego też zaskakująca zdaje się rzeźba umieszczona w ołtarzu głównym w świątyni w Orawce. Misa z głową św. Jana Chrzciciela w akantowym kartuszu znajduje się między kondygnacjami nastawy i odnosi się do patrona tejże świątyni, którym był ten święty.

👉https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/glowa-sw-jana-chrzciciela

27/08/2025

🚗📍W ostatnie dni wakacji polecamy wybrać się do Niepołomic. Znajduje się tam wyjątkowa kaplica św. Karola Boromeusza przy kościele parafialnym, którą warto zobaczyć.

🔍 Powstała w 1640 roku z fundacji Stanisława Lubomirskiego. To przykład kaplicy kopułowej z pierwszej połowy XVII wieku, inspirowanej kaplicą Zygmuntowską przy katedrze krakowskiej.

🔔❗Pomimo zachowania dotychczasowej formy kaplicy grobowej w Niepołomicach zmieniono po raz pierwszy w Małopolsce jej funkcję. Miejsce zajmowane dotychczas przez pomnik nagrobny zostało wypełnione rzeźbionym retabulum ze szczególnie czczonym przedstawieniem św. Karola Boromeusza.

👉 https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/kaplica-sw-karola-boromeusza-lubomirskich-przy-kosciele-parafialnym-w-niepolomicach

13/08/2025

Tak nam minął lipiec w zaciszu Dworku Jana Matejki w Krzesławicach 🤗🖼🔎💻📷

26/07/2025

📍 W kościele Najświętszej Panny Marii i Dziesięciu Tysięcy Męczenników w Niepołomicach znajduje się obraz z wizerunkiem św. Kingi.

🔎 Został on wykonany z przeznaczeniem do zwieńczenia ołtarza w trzeciej ćwierci XVIII wieku przez Piotra Korneckiego.

👉 Święta Kinga była córką króla Węgier – Beli IV, żoną Bolesława Wstydliwego oraz księżną krakowską i sandomierską. Na obrazie święta przedstawiona jest w habicie klaryski, natomiast o jej książęcej godności świadczą leżące przed nią korona i berło.

✍️ https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-kinga-2

13/07/2025

⛪🪨⚒Budowa murowanej świątyni Znalezienia Krzyża Świętego w Łazanach prowadzona była w latach 1586-1590. Kościół został konsekrowany w 1594 roku. Wkrótce po tym, w jego kaplicy bocznej umieszczono okazały, późnorenesansowy nagrobek 🛡Jakuba Lubomirskiego, proboszcza w Łazanach i Sebastiana Lubomirskiego, kolatora i fundatora tutejszego kościoła.

🔎 Kościół Znalezienia Krzyża Świętego w Łazanach stanowi przykład przenikania się gotyckiej i renesansowej tradycji warsztatowej. Elementy gotyckie przeważają w bryle i konstrukcji budowli, elementy renesansowe widoczne są natomiast w ukształtowaniu detalu architektonicznego.

👉https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/kosciol-znalezienia-krzyza-swietego

01/07/2025

⛪Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Bolechowicach mieści prawdziwy skarb ✨✨✨

Ołtarz bolechowicki to wysokiej klasy dzieło nieznanego, jak dotąd, twórcy, inspirowane ołtarzem głównym w katedrze krakowskiej projektu Giovanniego Battisty Gisleniego. Retabulum ufundował ksiądz Bartłomiej Wiesiewicz w 1685 roku.

🔎Warto zwrócić szczególną uwagę na dekorację rzeźbiarską ołtarza wypełnionego przednimi figurami świętych - Piotra i Pawła, Boga Ojca oraz aniołami z narzędziami Męki Pańskiej, jak również bogatą dekoracją ornamentalną z owocowo-kwiatowymi girlandami i festonami 🌸🍎🌺 czy ażurowym ornamentem małżowinowo-chrząstkowym.

🖼 Ponadto w ołtarzu znajdują się obrazy Chrystusa Ukrzyżowanego i Modlitwy w Ogrójcu powstałe w 1686 roku, których autorstwo przypisuje się Janowi Triciusowi, nadwornemu malarzowi Jana Kazimierza Wazy i Jana III Sobieskiego

Ileż dobrego❗

Więcej na portalu SDM 👉 https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/oltarz-glowny-ukrzyzowania⛪