Sekcja Psychologii Klimatu KNP UJ

24/04/2026

Albert Bandura opisał eufemistyczne etykietowanie jakie metodę na zmiękczenie nieprzyjemnego wydźwięku swoich własnych zachowań.

W ten sposób, działania uznane przez społeczeństwo za szkodliwe mogą zostać zaakceptowane i kontynuowane, co jest wyjątkowo niekorzystne jeśli takie działania szkodzą.

Odejście od węgla nie jest procesem prostym, ale bez wartościowej rozmowy nie damy rady. Więc pamiętajcie, węgiel to węgiel, nie musicie szukać dla niego epitetów.

23/04/2026

Rozproszenie odpowiedzialności – mechanizm opisany przez psychologa Albert Bandura – pomaga nam pozbyć się poczucia winy.

W kontekście klimatu często wygląda to tak:
„To nie my.”
„Nasze emisje są małe.”
„Najpierw niech zrobią coś inni.”

To zrozumiałe, że chcemy unikać poczucia winy.
Ale może nie musimy wcale skupiać się na tym, czyja to wina?

Wystarczy zobaczyć, że klimat jest w złym stanie – i działać na rzecz poprawy. Bez względu na to, kto zaczął.

Zresztą jeśli spojrzeć na emisje w perspektywie ostatnich 100 lat, UE nie wypada tak korzystnie, jak często nam się wydaje.

Co Twoim zdaniem jest ważniejsze?
A – najpierw ustalić kto jest winny emisjom
B – działać na rzecz klimatu niezależnie od winy

Napisz w komentarzu.

22/04/2026

Halo, cześć!

Jestem studentem piątego roku Psychologii Stosowanej na Ujocie i w ramach pracy magisterskiej chcę zrobić coś dla mnie ważnego. Prowadzę badanie nad dyspozycjami psychologicznymi wobec środowiska i klimatu. Możesz mi pomóc poświęcając około 10 minut w drodze do pracy, na uczelnię czy przy kawie. I spokojnie, nie musisz wiedzieć o klimacie nic a nic

Badanie jest skierowane do osób pełnoletnich i ma charakter całkowicie dobrowolny i anonimowy. Każde wypełnienie to ogromna pomoc, każde wysłanie badania dalej to pomoc ogromna ogromna.

https://ipsuj.qualtrics.com/jfe/form/SV_5bYSw1ukORyIpn0

Zapraszam, dziękuję - już teraz jestem bardzo wdzięczny! Pokaż mniej

21/04/2026

19/04/2026

Takie wyniki jak ten przedstawiany przez napawają optymizmem! Pozostaje tylko pytanie o to, dlaczego pomiędzy deklaracją a zachowaniami zmienia się tak wiele.

Można sądzić, że to kwestia OPERACJONALIZACJI troski o przyrodę. Zgadzamy się wszyscy, że przyroda jest ważna, ale mamy różne opinie na temat tego, co przyrodą wartą ochrony jest i w jaki sposób można jej pomagać.

Tu oliwy do ognia dolewa polityczny spór. Niedługo pojawię się tu pewnie posty poświęcone trosce o klimat w polskiej polityce, ale na razie warto zapamiętać tyle - troska o klimat to powinna być rzecz ponad podziałami!

17/04/2026

Ależ hałasu zrobiło się swego czasu wokół Ostatniego Pokolenia. I bardzo dobrze! Bo to często były rozmowy na temat sensu ich działań, a przecież aktywiści klimatycznie, wbrew teoriom spiskowym, nie robią tego wszystkiego dla poklasku czy zarobków. Tym bardziej nie robią tego przez zaburzenia psychiczne, jak niektórzy internetowi komentatorzy lubią sugerować.

To co robią działa i wyjaśnia to dobrze mechanizm radykalnej flanki. Ten termin z psychologii społecznej opisuje sytuację, w której w obszarze jednej sprawy pojawiają się dwa (radykalny i mniej radykalny) sposoby postępowania. Opinia społeczna, przez kontrast pomiędzy nimi, ma szansę docenić bardziej stonowaną opcję, jako tą „bardziej racjonalną i rzeczową”.

Z drugiej, takie działania prowadzą do krytyki i ostracyzmu osób zaangażowanych w głośne medialnie akcje budzące kontrowersje. Stąd już blisko do dylematu aktywisty. Robić rzeczy akceptowalne społecznie i nie przebić się ze swoim przesłaniem, czy zaryzykować kosztem akceptacji społecznej? Możecie sami odpowiedzieć co myślicie, bo co ja myślę to wiem. Możecie zobaczyć co pisze o tym Nauka o klimacie, bo to bardzo przyjemny artykuł!

Skuteczność radykalnych działań aktywistów klimatycznych

16/04/2026

Czy znasz uczucie smutku, kiedy miejsce które kochasz nagle znika? Nowe osiedla rosną jak grzyby po deszczu, a Ty patrzysz jak Twoje miejsce odpoczynku ucieka. Co wtedy czujesz?

Takie uczucie opisał w swoich pracach Glenn Albrecht. Nazwał w zasadzie coś, co już wcześniej było poruszane przez takich myślicieli jak David Rapport, który pisał o Ecosystem Distress Syndrome. To dość oczywiste, ale człowiek czuje się w środowisku naturalnym naturalnie i pozbywanie się go wywołuję w nas emocje zbliżone do tych związanych ze stratą.

Podziel się tym filmem z kimś, kto stracił takie miejsce razem z Tobą. A w komentarzu podziel się tym, co kiedyś było ostoją, a teraz jest wyłącznie przestrzenią, miejscem bez duszy.

15/04/2026

Poczucie własnej skuteczności. Bez niego nie byłoby poczucia sprawczości! Podstawa wielu współczesnych teorii motywacji. Sam termin, wprowadzony przez Bandurę, odnosi się do oceny naszych własnych możliwości do realizacji celu.

Skąd bierzemy takie poczucie skuteczności? Z doświadczenia mistrzostwa (własnych sukcesów), doświadczenia zastępczego (obserwacji sukcesów innych) i perswazji werbalnej.

Co wchodzi w skład naszej skuteczności? Zasięg (dotyczy tego, ile nasze poczucie jest w stanie pokonać trudności w drodze do mentalnej realizacji zadań), ogólność (na ile nasze poczucie skuteczności w jednym obszarze przelewa się na inne obszary) i siła (im większa siła, tym trudniej nas zdemotywować).

Możecie mi napisać jakie rzeczy małe i duże robicie, będzie mi miło.

14/04/2026

Na tym etapie wiemy już, że zjawisko depresji klimatycznej jest w rzeczywistości zbiorem różnych emocji wywołanych świadomością kryzysu klimatycznego. To nie umniejsza jednak temu jak się czujemy. Kryzys klimatu istnieje, a co za tym idzie wywołuje jak najbardziej prawdziwe emocje - pozytywne i negatywne.

Czasem są to budujące poczucie wspólnoty, celowość własnych czynów czy nadzieja na lepsze jutro. Z drugiej strony, kryzys może wywołać w nas lęk, smutek, złość czy tęsknotę za utraconą rzeczywistością (o tym następnym razem!).

Co z tym możemy robić? Przede wszystkim nie chować emocji pod kamieniem, mówić o nich, czasem się z nich śmiać, czasem nad nimi popłakać. Warto budować wspólnotę wspierającą siebie, bo bez tego może być GORĄCO.

Jeśli chcielibyście poczytać o tym więcej, znowu zapraszamy do odwiedzenia Nauki o Klimacie i linku poniżej, a jeśli interesuje was temat od strony neuropsychologii - napiszcie w komentarzu „mózg płonie”, wtedy pojawią się tu opracowania wspaniałych artykułów z wykorzystaniem fMRI. Tyle

https://naukaoklimacie.pl/aktualnosci/przejmuja-cie-informacje-o-klimacie-wiec-reagujesz-normalnie