18/08/2026
📅 Kalendarium | 18 sierpnia – śmierć ks. Romana Kotlarza
5️⃣0️⃣ lat temu, 18 sierpnia 1976 r., około godziny 8.00 zmarł ks. Roman Kotlarz – proboszcz parafii w Pelagowie pod Radomiem. Miał zaledwie 48 lat.
❓ Dlaczego ks. Roman Kotlarz stał się celem komunistycznego aparatu represji?
Działania władz wobec kapłana były bezpośrednio związane z jego postawą wobec wydarzeń Czerwca ’76.
• Błogosławieństwo protestujących – 25 czerwca 1976 r. ks. Kotlarz znalazł się w centrum Radomia, gdzie ze schodów Kościoła Świętej Trójcy pobłogosławił przechodzących robotników. Gest ten został uznany przez władze za wyraz poparcia dla protestu.
• Kazania w obronie represjonowanych – w kolejnych tygodniach podczas homilii upominał się o prawdę, sprawiedliwość oraz prawa osób represjonowanych po wydarzeniach czerwcowych.
• Inwigilacja i szykany – jego kazania były nagrywane przez Służbę Bezpieczeństwa, był poddawany inwigilacji, przesłuchiwany i nękany przez służby państwowe.
❓ Jakie były okoliczności jego śmierci?
• Pobicia i prześladowania – w lipcu i sierpniu 1976 r. ks. Kotlarz był wielokrotnie napadany i brutalnie bity przez osoby związane z aparatem bezpieczeństwa.
• Ostatnie dni – 15 sierpnia 1976 r., podczas odprawiania mszy świętej, zasłabł i stracił przytomność. Przewieziono go do szpitala w Krychnowicach, gdzie zmarł trzy dni później.
• Niewyjaśniona śmierć – oficjalnie jako przyczynę zgonu wskazano obustronne krwotoczne zapalenie płuc. Wielu świadków wspominało jednak o widocznych obrażeniach ciała, a okoliczności śmierci do dziś pozostają przedmiotem badań historycznych. Nie udało się jednoznacznie ustalić i osądzić sprawców pobić.
• Pogrzeb jako manifestacja pamięci – uroczystości pogrzebowe 20 sierpnia 1976 r. zgromadziły tysiące wiernych i uczestników protestów Czerwca ’76, stając się cichą manifestacją sprzeciwu wobec komunistycznych represji.
Ks. Roman Kotlarz pozostaje jednym z najważniejszych symboli Czerwca ’76 i represji stosowanych przez władze PRL wobec osób solidaryzujących się z robotnikami. Od 2018 r. trwa jego proces beatyfikacyjny.
➡️ Więcej w publikacjach Instytutu Dziedzictwa Solidarności. Linki i źródła w komentarzach. 👇
