Wydział Filologiczny Uniwersytetu w Białymstoku

Wiedeńska odsłona projektu NAWA „Zapolska międzynarodowa” W maju Wiedeń stał się areną wydarzeń dydaktycznych i naukowych w ramach programu NAWA Promocja Języka Polskiego. Inicjatywę współtworzoną z Instytutem Slawistyki Uniwersytetu Wiedeńskiego poprowadzili: prof. Anna Janicka, dr hab. Krzysztof Korotkich, prof. UwB oraz dr Agnieszka Trześniewska-Nowak.

W programie znalazły się:

Wykład „Zapolska wiedeńska” prof. A. Janickiej o galicyjskim etapie życia pisarki.

Warsztaty glottodydaktyczne z kryminałem Kwiat śmierci.

Gra LARP (moderowana przez prof. K. Korotkich), w której studenci odkrywali sekrety pisarki, a w samą Zapolską wcieliła się prof. Janicka.

Innowacyjne podejście udowodniło, jak skuteczna i pasjonująca jest współczesna nauka. Dziękujemy wszystkim za ten inspirujący czas!



The Vienna Edition of the NAWA Project "Zapolska International" In May, Vienna became a hub of educational and academic events under the NAWA Promotion of the Polish Language programme. The initiative, organised with the Department of Slavonic Studies at the University of Vienna, was led by Prof. Anna Janicka, Dr hab. Krzysztof Korotkich, Prof. UwB, and Dr Agnieszka Trześniewska-Nowak.

The agenda included:

Prof. A. Janicka’s lecture "Viennese Zapolska" on the author's Galician chapter.

Glottodidactic workshops based on the crime story The Flower of Death.

A LARP game (moderated by Prof. K. Korotkich) where students uncovered the writer's secrets, with Prof. Janicka herself portraying Zapolska.

This innovative approach proved just how effective and fascinating contemporary learning can be. Thank you all for this inspiring time!

Wilno 2026

dr hab. Anetta Bogusława Strawińska z Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku w dniach 28-30 maja 2026 r. uczestniczyła w XIII Międzynarodowej Interdyscyplinarnej Konferencji Naukowej w Wilnie zorganizowanej przez Stowarzyszenie Naukowców Polaków Litwy. Badacze z różnych ośrodków naukowych z Polski i Litwy debatowali nad aktualnymi wyzwaniami współczesnego świata. W dyskusji panelowej, która odbyła się w Ambasadzie Polskiej w Wilnie omawiano takie kwestie szczegółowe, jak: nowa administracja USA – niespodzianka czy prawidłowość, nowe zagrożenia geopolityczne; trudny okres dla NATO: finanse, przyszłość i wyzwania związane z bezpieczeństwem; jak Polska, Litwa i UE balansują między integracją a dezintegracją – poszukiwanie nowego ładu; nowy etap współpracy między Polską a Litwą – nowe wyzwania w zmieniającym się świecie. W kolejnych dniach obrad poruszano m.in. kwestie związane z wyzwaniami cyfrowymi, edukacją, mediami oraz zachowaniem tożsamości narodowej Polaków na Litwie. Dr hab. Anetta Bogusława Strawińska wygłosiła referat pt. Uwagi o integracji językowo-kulturowej na Kresach północno-wschodnich oczyma purystów przełomu XIX i XX wieku. Wystąpienie traktować należy jako głos w toczącej się od lat dyskusji dotyczącej przeszłości języka polskiego na Kresach północno-wschodnich stanowiących miejsce integracji etnicznej (narodowościowej)/ obszar (współ)egzystowania różnorodnych kultur i języków/ przestrzeń kształtowania tożsamości społecznej, tj. interakcji, lub raczej konfrontacji wielu kultur (przez ciągły kontakt z odmiennymi wartościami, normami, wzorami zachowań). W odniesieniu do prac poprawnościowych przełomu XIX i XX wieku Kresy jako tereny pograniczne należy rozpatrywać przez pryzmat określonej przestrzeni kulturowej. Prezentowana analiza miała charakter jakościowy. Zastosowana w niej metoda analityczno-syntetyczna pozwoliła ująć całokształt przywoływanych zjawisk w kontekście ludzkich doświadczeń, życzeń, wspólnotowego egzystowania, czy współegzystowania z innymi narodami. Omówione zostały takie wyróżniki obszarów typu pogranicznego/peryferycznego/oddalonego od centrum, jak: 1. przeświadczenie, że życie sytuuje się na granicach; 2. polifoniczność, wielogłosowość; 3. uznanie złożoności pogranicza jest zgodą na wizję świata aksjologicznie ambiwalentnego; 4. kategoria inności; 5. bycie wobec inności. Puryzm obronny rozumiany jako rygorystyczna dbałość o nieskazitelność języka oraz kultury pełni kluczową rolę w budowaniu tożsamości, ale niejednokrotnie stoi w sprzeczności z procesami integracji. Skrajny puryzm utrudnia asymilację nowych członków grupy, dla których błędy są naturalnym elementem bytowania językowego i kulturowego. Jednak należy mieć na uwadze to, że w określonych sytuacjach społeczno-politycznych, np. w sytuacji niewoli narodowej włączenie czynnika emocjonalnego do oceny kwestii językowych nie może być naganne.

Vilnius 2026
Professor Anetta Bogusława Strawińska from the Faculty of Philology at the University of Białystok attended the 13th International Interdisciplinary Academic Conference in Vilnius, organised by the Association of Polish Scholars in Lithuania, from 28 to 30 May 2026. Researchers from various academic centres in Poland and Lithuania debated the current challenges facing the modern world. During the panel discussion, which took place at the Polish Embassy in Vilnius, specific issues were discussed, such as: the new US administration – a surprise or a foregone conclusion; new geopolitical threats; a difficult period for NATO: finances, the future and security challenges; how Poland, Lithuania and the EU are balancing between integration and disintegration – the search for a new order; a new phase of cooperation between Poland and Lithuania – new challenges in a changing world. Over the following days of the conference, topics discussed included issues related to digital challenges, education, the media and the preservation of the national identity of Poles in Lithuania. Professor Anetta Bogusława Strawińska delivered a paper entitled "Remarks on linguistic and cultural integration in the north-eastern borderlands through the eyes of purists at the turn of the 19th and 20th centuries".
This presentation should be seen as a contribution to the long-standing debate concerning the history of the Polish language in the north-eastern borderlands, which served as a place of ethnic (national) integration/ an area of (co-)existence of diverse cultures and languages/ a space for the formation of social identity, i.e. interaction, or rather confrontation, between many cultures (through constant contact with different values, norms and patterns of behaviour). With regard to the standardisation efforts of the turn of the 19th and 20th centuries, the Borderlands, as border regions, should be considered through the prism of a specific cultural space. The present analysis was qualitative in nature. The analytical-synthetic method employed allowed for the comprehensive examination of the phenomena in question within the context of human experiences, aspirations, communal existence, and coexistence with other nations.
The following distinguishing features of borderland/peripheral/remote areas were discussed: 1. the belief that life is situated on the margins; 2. polyphony, a multitude of voices; 3. recognition of the complexity of the borderland is an acceptance of a vision of the world that is axiologically ambivalent; 4. the category of otherness; 5. being in the face of otherness. Defensive purism, understood as a rigorous concern for the purity of language and culture, plays a key role in identity-building, but often conflicts with integration processes. Extreme purism hinders the assimilation of new group members, for whom errors are a natural part of linguistic and cultural existence. However, it should be borne in mind that in certain socio-political situations, such as during national subjugation, the inclusion of an emotional factor in the assessment of linguistic issues cannot be considered reprehensible.

Jak pamięć o trudnych doświadczeniach historii kształtuje naszą współczesność? Już w najbliższy poniedziałek, 8 czerwca, zapraszamy na wykład otwarty prof. Barbary Törnquist-Plewa (Uniwersytet w Lund) pt. „Auschwitz kontra Gułag. Rywalizacja pamięci w Europie Środkowo-Wschodniej".

Wprowadzenie: Joanna Hofman (była Ambasador RP w Królestwie Szwecji oraz w Finlandii). Prowadzenie: dr hab. Barbara Czarnecka, prof. UwB.

📅 8 czerwca 2026 r., godz. 13:00 📍 Sala konferencyjna Biblioteki Uniwersyteckiej im. Jerzego Giedroycia

How does the memory of difficult historical experiences shape our present? Next Monday, 8 June, we invite you to an open lecture by Prof. Barbara Törnquist-Plewa (Lund University) titled "Auschwitz vs. the Gulag. Competing Memories in Central and Eastern Europe."

Introduction: Joanna Hofman (former Polish Ambassador to Sweden and Finland). Moderator: dr hab. Barbara Czarnecka, prof. UwB.

📅 8 June 2026, 1:00 p.m. 📍 Conference Room of the Jerzy Giedroyc University Library

Corbridge Trust Award 2026 dla dr Anny Sańczyk-Cruz

Dr Anna Sańczyk-Cruz otrzymała prestiżowe stypendium Corbridge Trust na realizację kwerendy naukowej w University of Cambridge.

To wyjątkowe wyróżnienie stanowi potwierdzenie wysokiej jakości prowadzonych badań oraz uznanie dla dorobku naukowego Pani Doktor. Pobyt w Cambridge będzie okazją do dalszego rozwoju naukowego, realizacji cennych badań oraz nawiązania międzynarodowej współpracy akademickiej.

Serdecznie gratulujemy dr Annie Sańczyk-Cruz tego sukcesu i życzymy owocnej pracy badawczej oraz wielu inspirujących doświadczeń podczas pobytu na University of Cambridge.

The 2026 Corbridge Trust Award for Dr Anna Sańczyk-Cruz

Dr Anna Sańczyk-Cruz has been awarded the prestigious Corbridge Trust Fellowship to conduct research at the University of Cambridge.

This exceptional honour confirms the high quality of her research and recognises her academic achievements. Her stay in Cambridge will provide an opportunity for further academic development, the pursuit of valuable research, and the establishment of international academic collaboration.

We warmly congratulate Dr Anna Sańczyk-Cruz on this success and wish her fruitful research and many inspiring experiences during her stay at the University of Cambridge.

📚🇫🇷 Studenci filologii francuskiej UwB w międzynarodowym projekcie FLEvolution!

W dniach 27–30 maja 2026 r. studenci kierunku Język francuski z angielskim – profil tłumaczeniowy reprezentowali Uniwersytet w międzynarodowym projekcie naukowo-dydaktycznym FLEvolution. W wydarzeniu uczestniczyli studenci II roku – Diana Terebun i François-Marc Sadowski – oraz student III roku Jakub Gosiewski.

Projekt, realizowany przez Uniwersytet Gdański we współpracy z uczelniami z Polski, Austrii i Francji, promuje nauczanie języka francuskiego jako obcego poprzez współczesną literaturę francuską. Tegoroczna edycja poświęcona była twórczości Marie-Hélène Lafon.

W roku akademickim 2025/2026 nasi studenci przygotowali zestaw ćwiczeń do nauki języka francuskiego oparty na wybranych fragmentach utworów pisarki. Materiały zostaną udostępnione na platformie FLEvolution: https://flevolution.eu/mdl/login/index.php).

Podczas pobytu w Gdańsku uczestnicy mieli wyjątkową okazję spotkać się z Marie-Hélène Lafon i porozmawiać z autorką o swoich wrażeniach po lekturze jej książek. Wzięli również udział w pracy międzynarodowych zespołów oraz sesji plakatowej.

Gratulujemy naszym studentom zaangażowania i godnego reprezentowania Uniwersytetu! 👏

🎥 Zapraszamy do obejrzenia relacji z wydarzenia:

https://www.youtube.com/watch?v=ex-0C_OCuL4
https://www.youtube.com/watch?v=8xTutx2IgTQ
https://www.youtube.com/watch?v=9V2gV-LucFg

🇫🇷📖✨

Kilka dni po 120 urodzinach Nory Ney w Polskie Radio Białystok miała miejsce premiera słuchowiska prof. Iwony Rusek „Nazywam się Nora Ney”. Więcej informacji na stronie RB:

https://www.facebook.com/share/p/1DwHhx6VZR/?mibextid=wwXIfr

PL:
Zakład Językoznawstwa Francuskiego zaprasza na otwarte zebranie w ramach cyklu Środy językoznawcze. Referat na temat "Tłumaczenie onimów w młodzieżowej literaturze fantasy na przykładzie francuskiej sagi "_La Passe-miroir_" Christelle Dabos i jej polskiego przekładu" wygłosi dr Urszula Kochanowska. Spotkanie odbędzie się 3 VI 2026, o godz. 15.00 (sala: 5 - Liniarskiego).

EN:
The Department of French Linguistics invites everyone to an open meeting as part of Środy językoznawcze [Linguistic Wednesdays] series. Dr Urszula Kochanowska will give a talk on "The translation of proper names in young adult fantasy literature, using the example of Christelle Dabos's French saga "_La Passe-miroir_" and its Polish translation". The meeting will take place on 3 June 2026 at 3.00 pm (room: 5 – ul.Liniarskiego).

🎙️ Dziś ukazał się finałowy odcinek realizowanej na Wydziale Filologicznym UwB serii „POLKAst. Rozmowy o kulturze i języku polskim”, przygotowanej z myślą o potrzebach studentów i studentek uczących się języka polskiego jako obcego oraz osób pracujących dydaktycznie z tym językiem.

Gościnią ostatniego odcinka była dr hab. Katarzyna Sawicka-Mierzyńska, prof. UwB. Jak podkreśla prowadząca POLKAst, dr Diana Saniewska, finałowy podcast wraz z pierwszym odcinkiem, którego gościnią była prof. Elżbieta Awramiuk, tworzy symboliczną klamrę całego cyklu – od współczesnych przemian języka po literaturę i codzienne doświadczenia.

W kolejnych odcinkach rozmawiano m.in. o:
📖 stereotypach kulturowych,
🗣️ inkluzji w języku,
🎼 muzyce Chopina,
🌍 Polonii w różnych częściach świata,
📱 języku młodych,
💬 językowym tabu
oraz o miejscach ważnych dla polskiej kultury i tożsamości.

— Chcieliśmy pokazać, że polski nie jest nudny i… nie jest trudny — podkreśla dr Michał Citko, współprowadzący podcast.

To jednak nie koniec działań zespołu projektu. Jak zapowiada kierowniczka przedsięwzięcia, prof. Elżbieta Awramiuk, już po wakacjach rozpocznie się kolejny etap współpracy realizowany wspólnie z Sorbonne Université oraz Université de Haute-Alsace. 🇫🇷

🎧 POLKAst dostępny jest tutaj:
YouTube: https://www.youtube.com/playlist?list=PL3M8pKu9vo6qQcQPYpKwyYuiJEDXbqMk-
Spotify: https://open.spotify.com/show/3DqdxV8sQUsEErTtF6ym7K

🔗 Strona projektu:
https://polski.uwb.edu.pl/

Projekt „Polski między językami” realizowany jest na Uniwersytecie w Białymstoku ze środków Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej.

📚 W dniach 18–22 maja dr Tomasz Sawczuk uczestniczył w mobilności dydaktycznej realizowanej w ramach programu Erasmus+ STA. Uczelnią goszczącą był Universidade de Lisboa. 🇵🇹

Podczas pobytu dr Sawczuk zrealizował cykl spotkań poświęconych literaturze pisarzy i pisarek pokolenia Beat jako fenomenowi transnarodowemu. Była to doskonała okazja do wymiany doświadczeń naukowych oraz dyskusji nad współczesnymi badaniami literackimi w międzynarodowym środowisku akademickim.

🎙️ Finał POLKAstu! / The POLKAst Finale! 🎙️

Przed nami ostatni odcinek serii „POLKAst. Rozmowy o kulturze i języku polskim”, tworzonej na Wydziale Filologicznym UwB dla uczących się i nauczających polskiego jako obcego. W finałowym odcinku gościnią jest dr hab. Katarzyna Sawicka-Mierzyńska, prof. UwB. Zamykamy nim cykl, w którym omawialiśmy m.in. współczesne wrzenie w języku, muzykę Chopina, mowę młodych, stereotypy kulturowe i literaturę.

– Chcieliśmy pokazać, że polski nie jest nudny i... nie jest trudny – podsumowują prowadzący projekt, dr Diana Saniewska i dr Michał Citko. To jednak nie koniec! Kierowniczka przedsięwzięcia, prof. Elżbieta Awramiuk, już teraz zapowiada nowy etap: po wakacjach startuje współpraca z Sorbonne Université oraz Université de Haute-Alsace.

We are approaching the final episode of "POLKAst: Conversations on Polish Culture and Language", created at the UwB Faculty of Philology. The finale features Prof. Katarzyna Sawicka-Mierzyńska, concluding a series that explored current linguistic trends, Chopin’s music, youth slang, cultural stereotypes, and literature.

– We wanted to show that Polish isn't boring and... isn't difficult – sum up the hosts, Dr. Diana Saniewska and Dr. Michał Citko. The project will return! Project leader, Prof. Elżbieta Awramiuk, has announced an upcoming phase in collaboration with Sorbonne Université and Université de Haute-Alsace after the summer holidays.

🎧 Posłuchaj / Listen here: 👉 YouTube: https://www.youtube.com/playlist?list=PL3M8pKu9vo6qQcQPYpKwyYuiJEDXbqMk- 👉 Spotify: https://open.spotify.com/show/3DqdxV8sQUsEErTtF6ym7K 🌐 Więcej informacji / More info: https://polski.uwb.edu.pl/

📌 Projekt „Polski między językami” jest realizowany na Uniwersytecie w Białymstoku ze środków Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA). / Funded by NAWA.