FiPasja

23/09/2026

Pracując z uczniami, nie jeden raz mieliśmy do czynienia ze zdolnym niewidzialnym uczniem. Pomóżcie dotrzeć z tą akcją do zainteresowanych i nie tylko.

https://www.facebook.com/share/18WD5yJFcN/?mibextid=wwXIfr

„Zdolni, niewidzialni” to ogólnopolska kampania społeczna Stowarzys...

01/07/2026

W te wakacje próbujemy wspomóc siostrę Danielę w zorganizowaniu kreatywnego czasu dla młodych podopiecznych naszej Andrychowskiej Kuchnia dla Ubogich w Andrychowie.
Dziś, zgodnie z pogodą, która zafundowała nam prawdziwie tropikalne temperatury, bohaterem naszych zajęć została woda i jej niezwykłe właściwości.
Przekonaliśmy się, czym jest napięcie powierzchniowe. Każdemu udało się położyć spinacz biurowy na powierzchni wody, choć wszyscy szybko odkryli, że wcale nie jest to takie łatwe! Obserwowaliśmy również rozkwitające papierowe kwiaty oraz sprawdzaliśmy, jak dodanie płynu do naczyń zmienia napięcie powierzchniowe.
Później malowaliśmy na mleku, podziwiając barwne wzory powstające dzięki kropli płynu do naczyń. Zobaczyliśmy też, jak nasączony nim gazik zamienia się w prawdziwą „turbinę”.
Na zakończenie udało nam się poskromić szaloną skarpetę, wykorzystując kubeczek po jogurcie, jedynie odrobinę kleju szybkoschnącego, napięcie powierzchniowe oraz ciśnienie atmosferyczne.

Nauka po raz kolejny pokazała, że potrafi być naprawdę fascynująca!

Kolejne zajęcia już za 3 tygodnie. My już obmyślamy i gromadzimy wszystko co nam będzie potrzebne:)

30/06/2026

Dla pasjonatów nauk ścisłych, mieszkających w okolicach Warszawy, ciekawy projekt nieodpłatnych warsztatów wakacyjnych!

02/05/2026

Dziś długi weekend, więc jest trochę więcej czasu, żeby opisać to, czym żyliśmy przez ostatnie dwa tygodnie… ale też żebyście mogli spokojnie przeczytać naszą małą (a jednak całkiem poważną) przygodę naukową 🧪💙

Zaczęło się niewinnie.
Projekt z chemii. Rozkład nadtlenku wodoru. Balony, tlen, katalizatory. Klasyka.

Plan był prosty:
porównać różne stężenia H₂O₂ (3%, 10%, 12%) i sprawdzić, jak wpływają na:
👉 szybkość reakcji
👉 ilość wydzielonego gazu

Do tego trzy katalizatory:
🔹 jodek potasu (KI)
🔹 nadmanganian potasu (KMnO₄)
🔹 drożdże (czyli enzym katalaza)

I wszystko szło dokładnie tak, jak w podręczniku… dopóki nie przestało.😜

Bo nagle okazało się, że roztwór opisany jako 10%:
👉 reaguje szybciej niż 12%
👉 daje większy balon
👉 i robi to za każdym razem tak samo

A to już nie jest „przypadek”.
To jest moment, w którym zaczyna się nauka.

Zamiast to zignorować, zaczęłyśmy drążyć:
➡️ powtarzałyśmy doświadczenia
➡️ zmieniałyśmy katalizatory
➡️ porównywałyśmy czasy i objętości
➡️ szukałyśmy, co tu się właściwie dzieje

I każda kolejna próba mówiła jedno:
coś się nie zgadza z teorią. Więc zrobiłyśmy kolejny krok. Taki prawdziwie „laboratoryjny”.

Miareczkowanie.
Ta sama objętość próbki – 0,5 ml.
Ten sam układ. Duuzoooo octu!
I nagle liczby zaczęły mówić bardzo konkretnie:
3% → 25,5 ml KMnO₄
12% → 100 ml
„10%” → …195 ml
Po przeliczeniu wyszło:
👉 12% ≈ 11,8% (czyli wszystko w porządku)
👉 „10%” ≈ 23%

W tak zwanym międzyczasie wydarzyło się coś jeszcze bardzo ważnego.
Napisałam do producenta. I dostałam odpowiedź, której zupełnie się nie spodziewałam.
Nie wymijającą.
Nie „proszę zgłosić reklamację”.
Nie „niemożliwe”.

Tylko szczerą.
Z informacją, że:
👉 taka pomyłka mogła się zdarzyć
👉 ta partia nie była w pełni kontrolowana
👉 a osoba odpowiedzialna za jej przygotowanie już tam nie pracuje

I nagle nasz eksperyment przestał być tylko projektem szkolnym.
Stał się realnym sprawdzeniem jakości odczynnika.

Żeby mieć pewność, zrobiłyśmy jeszcze jeden krok.
Zamówiłyśmy nową, świeżą partię 10% H₂O₂.
I powtórzyłyśmy wszystko od początku.
I tym razem wyszło dokładnie tak, jak powinno:
👉 3% < 10% < 12%

05/04/2026

Surrexit Chrystus! Alleluja!
Niech Święta Wielkanocne przyniosą pokój serca, nadzieję, która wraca nawet po najtrudniejszym czasie, i radość z małych znaków życia, które Bóg daje nam każdego dnia.
Niech będzie to czas odpoczynku, bliskości, dobrych rozmów i światła – tego w oknie i tego w sercu.
Bo Wielkanoc przypomina nam, że po każdej nocy przychodzi poranek.
Błogosławionych i dobrych Świąt dla Was i Waszych Bliskich. Alleluja!

15/09/2025

Kiedyś w naszych domach królowały zwykłe, proste szklane szklanki. Wydawały się tak pospolite, że nikt nie zwracał na nie większej uwagi. A jednak – dla dzieci były czymś w rodzaju laboratorium na wyciągnięcie ręki.

To właśnie w takiej szklance można było obserwować, jak cukier lub sól powoli znikają w wodzie. Najpierw ziarenka tańczyły na dnie, potem rozpraszały się w cieczy, aż wreszcie zostawała przezroczysta mieszanina. Pierwsze spotkanie z rozpuszczalnością – podane w najbardziej naturalny sposób.

Wystarczyło zostawić w herbacie łyżeczkę, by zobaczyć, że nagle staje się „złamana”. I wtedy dziecko odkrywało zjawisko załamania światła – bez podręcznika, bez trudnych wzorów, tylko dzięki ciekawości i patrzeniu.

Dziś częściej sięgamy po piękne, kolorowe kubki. Są praktyczne, solidne, często ładniejsze od dawnych szklanek. Ale mają jedną wadę – nie pozwalają zajrzeć do środka. Zabierają dzieciom okazję do tej pasjonującej metody nauki, jaką jest obserwacja i doświadczenie.

Na szczęście w wielu rodzinach są jeszcze takie ciocie, które piją tylko ze szklanek 😊. Dzięki nim w moim domu te szklanki nadal są – i przy okazji służą jako swoiste domowe szkło laboratoryjne.

Może więc warto czasem odłożyć ceramiczny kubek i wrócić do zwykłej szklanki? By dać dzieciom szansę, aby znów odkrywały świat nauki tak, jak kiedyś – mimochodem, przy herbacie czy kompocie. 🌍🔬🫖

11/09/2025

Często uczniowie nie potrafią się skupić. Podczas zajęć potrzebują dostymulowania. Można spróbować wtedy z takimi różnymi pomocnikami, sprawdzonymi w boju na trudnych, wymagających łapkach.

💜📚 Dzieci z EDS potrzebują wsparcia na wielu poziomach 📚💜

Czasem myślimy o terapii, badaniach czy sprzętach medycznych. Ale wsparcie to także rzeczy codzienne – nawet tak proste, jak to, co mamy w piórniku. ✏️

Przy odpowiednio dobranych przyborach szkolnych nauka staje się nie tylko łatwiejsza, ale i bardziej przyjazna sensorycznie. U nas w edukacji domowej świetnie sprawdzają się:

✅ Elastyczne linijki Astra Flexi – miękkie i giętkie, nie łamią się i są przyjemne w dotyku. Dobre dla dzieci, które nie lubią twardego plastiku. A przy okazji też potrafią być śliczne. Wielokolorowe, lub w intensywnych kolorach. Mamy ich kilka zestawów.

✅ Cyrkiel Pelikan Griffix – stabilny i wygodny, nie rozjeżdża się przy rysowaniu kół, co zmniejsza frustrację i ułatwia pracę. Niezastąpiony w dziecięcych piórnikach, ale też w maminym przyborniku dla uczniów.

✅ Kredki i ołówki Stabilo easy graph ze żłobieniami – wspierają prawidłowy chwyt i nie męczą tak szybko dłoni. Żłobienia pomagają same ułożyć palce w dobrym miejscu. A dobrze napigmentiwany rysik daje satysfakcję z rysowania.

✅ Pióro Stabilo Easy – lekkie, dobrze leży w dłoni, ułatwia płynne pisanie bez nadmiernego wysiłku. Ręka pracuje, kształt literek staje się coraz ładniejszy. Tylko się cieszyć.

✅ Sztaluga stołowa dla Busi – niezastąpiona przy rysowaniu i pisaniu, bo pozwala pracować bez pochylania głowy, co w jej przypadku jest kluczowe dla bezpieczeństwa.

✅ Sensoryczny zestaw Maped Kidy Learn Concentration (5 elementów) – hit Dobrusi 💜. Zawiera linijkę z fakturą, gumkę z wypukłościami, temperówkę z obracanymi pierścieniami, ołówek i nakładkę-gryzak. Każdy element daje możliwość sensorycznej regulacji – można coś ścisnąć, obrócić, pogryźć. To nie tylko przybory szkolne, ale także narzędzia pomagające w koncentracji i wyciszeniu.

🌿 Takie małe rzeczy sprawiają, że dziecko z EDS ma więcej energii na naukę i zabawę, a mniej na walkę ze zmęczeniem, bólem czy przeciążeniem.

10/09/2025

🌡️ Dlaczego warto, aby dzieci znały termometr analogowy?

W klasie 7 szkoły podstawowej na lekcjach fizyki mówimy o pomiarach np temperatury, o dokładności odczytu. Niestety, w wielu domach mają kontakt wyłącznie z termometrami cyfrowymi – medycznymi czy wbudowanymi w stacje pogodowe. Efekt? Coś, co wydaje się oczywiste, okazuje się dla uczniów zaskakująco trudne.

🔹 Po co ten wysiłek, skoro mamy cyfrowe rozwiązania?
Termometr analogowy uczy dziecko:

dokładności i precyzji w obserwacji,

rozumienia, czym jest skala i jak działają podziałki,

naturalnego oswajania się z liczbami ujemnymi (zimą odczyt skali poniżej zera nie jest już abstrakcją),

odkrywania, że różne przyrządy mierzą tę samą wielkość z różną dokładnością – inaczej wygląda skala termometru medycznego, inaczej okiennego, a jeszcze inaczej tzw. termometru owulacyjnego. To ważny krok w rozumieniu, że pomiary w naukach przyrodniczych mają swoje ograniczenia.

👨‍👩‍👧 Najlepiej zacząć taką naukę już w klasach 1–3, gdy dzieci są ciekawe świata i chętnie uczą się poprzez doświadczenie. Wystarczy wspólnie sprawdzać temperaturę w pokoju czy na zewnątrz, zapisywać wyniki i porównywać je z innymi termometrami. Zapisując obserwacje przy okazji jest możliwość do treningu kaligrafii. Jeśli jeszcze podczas przeziębienia zmierzyć takim analogowym termometrem temperaturę ciała dziecka i pokazać mu różnice w skałach, to "jesteśmy w domu".
Dzięki temu w starszych klasach odczyt analogowej skali oraz praca z różnymi dokładnościami pomiaru będą dla nich czymś naturalnym.

Dlatego warto, aby w domu znalazł się choć jeden prosty termometr analogowy – okienny, pokojowy albo ogrodowy. To drobny nawyk, który w przyszłości znacznie ułatwi naukę.

✨ Cyfrowe urządzenia są wygodne, ale analogowy termometr daje dzieciom coś więcej – uważność, precyzję, logiczne myślenie i zrozumienie, jak naprawdę działają pomiary

‼️‼️‼️Pamiętajcie przy medycznych termometrach analogowych termometr należy strzepać nim się ochłodzi. Póki gal, który w nich jest jest jeszcze ciekły. Jeśli się to nie uda to najpierw trzeba rozgrzać termometr w ciepłej wodzie i ponowić próbę. # # #

🌡️Owulacyjny termometr medyczny analogowy o skróconej skali temperatury i większej dokładności odczytu to np geratherm basal.

04/09/2025

Już w najbliższą niedzielę, 7 września 2025 roku, czeka nas wyjątkowe zjawisko astronomiczne – całkowite zaćmienie Księżyca, znane również jako „krwawy superksiężyc”. Będzie to jedno z najdłuższych całkowitych zaćmień od 2022 roku, widoczne w Polsce, w tym także w Krakowie.

Kiedy i jak oglądać? 🌘

Maksimum zaćmienia: 20:11 CEST
Czas trwania całkowitego zaćmienia: około 82 minut

Widoczność w Polsce: Księżyc wzejdzie tuż po rozpoczęciu fazy całkowitej, więc w Krakowie będzie można obserwować pełne zaćmienie od początku do końca.